II SA/Bk 604/08

PostanowienieWSA w Białymstoku2009-02-13

Skład orzekający: Tomasz Oleksicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jeśli sprawa dotyczy pomocy społecznej, która z mocy ustawy zwalnia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, gdy ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 239 pkt 1 lit. a) zwalnia stronę z obowiązku ich uiszczania w sprawach z zakresu pomocy społecznej. W takiej sytuacji postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu. Prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata może zostać przyznane, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego utrzymania.
Stan faktyczny
T. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie dotyczącej odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego. Skarżący wskazał na swoje niskie dochody (zasiłek stały) i posiadany majątek (mieszkanie, działka). Po wezwaniu do uzupełnienia informacji, skarżący wyjaśnił, że jego córka nie mieszka z nim i nie zna jej sytuacji materialnej. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, umarzając postępowanie w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych ze względu na ustawowe zwolnienie, a przyznając prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono umorzyć postępowanie w części dotyczącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] sierpnia 2008 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego p o s t a n a w i a 1. umorzyć postępowanie w części dotyczącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. T. G. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z pełnoletnią córką A. G. Źródłem utrzymania skarżącego pozostaje zasiłek stały uzyskiwany z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. w wysokości 444 zł miesięcznie. Majątek wnioskodawcy stanowi: mieszkanie spółdzielcze o powierzchni [...] m² oraz działka pod uprawę warzyw o powierzchni [...] ary. Skarżący nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. W konkluzji T. G. stwierdził, iż nie jest w stanie pokryć kosztów prowadzonego postępowania podkreślając jednocześnie, że czynsz za zajmowane mieszkanie wynosi 433 zł (k. 16-17). Do akt sprawy skarżący dołączył: decyzje MOPS w G. z dnia [...] maja 2004 r. i dnia [...] października 2006 r. w przedmiocie przyznania zasiłku stałego (k. 18 – 19) oraz orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] lipca 1999 r. (k. 20). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia [...] stycznia 2009 r. (k. 21) T. G. wywiódł, iż A. G. aktualnie przebywa z matką w G. (od [...] r. nie pozostaje ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym), utrzymuje z wnioskodawcą jedynie kontakt korespondencyjny. T. G. nie potrafił określić, czy córka pracuje i czy osiąga z tego tytułu dochód, a także wskazać jej stan majątkowy (k. 23). Ad 1. Na wstępie należy odnieść się do wniosku T. G. w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Niniejsza sprawa dotyczy stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego należy zatem do kategorii spraw wymienionych w powołanym przepisie. W związku z tym, iż skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy. Postępowanie wszczęte tym wnioskiem na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a i art. 64 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlega umorzeniu, o czym orzeczono jak w sentencji. Ad 2. Z uwagi na powyższe wniosek złożony przez T. G. podlegał rozpoznaniu w części przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpatrywanym przypadku T. G. dowiódł, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego – ustanowienia adwokata, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Należy bowiem stwierdzić, iż w złożonym oświadczeniu wnioskodawca wskazał, że pozostaje sam w gospodarstwie domowym, jego jedynym źródłem dochodów pozostaje zasiłek stały otrzymywany z MOPS w G. w wysokości 444 zł miesięcznie. W skład majątku skarżącego wchodzi: mieszkanie spółdzielcze o powierzchni [...] m² oraz działka pod uprawę warzyw o powierzchni [...] ary. Skarżący jest osobą schorowaną (orzeczony [...] stopień niepełnosprawności – k. 20), nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. W tej sytuacji należy stwierdzić, iż T. G. nie jest w stanie zgromadzić dostatecznej ilości środków finansowych do równoczesnego zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych oraz pokrycia kosztów ustanowienia adwokata w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło