II SA/Bk 604/18
WyrokWSA w Białymstoku2018-11-08
Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Elżbieta Lemańska, Małgorzata Roleder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odwołanie od pisma informującego o odmowie wstrzymania i umorzenia egzekucji alimentacyjnej, które nie jest decyzją administracyjną, podlega stwierdzeniu niedopuszczalności na podstawie art. 134 K.p.a.?Ratio decidendi
Odwołanie jest środkiem prawnym służącym weryfikacji wyłącznie decyzji administracyjnych. Pismo informujące o odmowie wstrzymania i umorzenia egzekucji, które nie rozstrzyga o prawach i obowiązkach strony, nie jest decyzją administracyjną. W związku z tym, organ odwoławczy jest zobowiązany przepisem art. 134 K.p.a. do stwierdzenia niedopuszczalności takiego odwołania.Stan faktyczny
Skarżący D. Ż. wniósł odwołanie od pisma Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w A., informującego o niewyrażeniu zgody na wstrzymanie i umorzenie egzekucji z nieruchomości z tytułu zadłużenia alimentacyjnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. stwierdziło niedopuszczalność tego odwołania, uznając pismo za czynność niebędącą decyzją administracyjną. Skarżący w skardze do WSA podniósł, że nie został poinformowany o możliwości umorzenia zadłużenia i kwestionował brak rozstrzygnięcia o jego prawach i obowiązkach.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska,, sędzia WSA Małgorzata Roleder, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 listopada 2018 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi D. Ż. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę
Zaskarżonym postanowieniem, wydanym dnia [...] lipca 2018r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. powołując się na art. 134 K.p.a. stwierdziło niedopuszczalność odwołania wniesionego przez skarżącego D. Ż. od pisma z dnia [...] czerwca 2018r. (znak [...]), podpisanego przez Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w A., działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta A.
W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wskazało, że kwestionowane odwołaniem pismo informowało skarżącego o niewyrażeniu zgody na wstrzymanie oraz umorzenie wszczętej egzekucji z nieruchomości tj. mieszkania położonego przy ulicy [...] w B. W wywiedzionym odwołaniu D. Ż. wniósł o odstąpienie od egzekucji z uwagi na trudną sytuację życiową oraz niezasadność skierowania egzekucji zadłużenia alimentacyjnego do nieruchomości tj. mieszkania ze względu na niską jego wartość, która nie pokryje nawet 1/3 długu. Kolegium podkreśliło, że odwołanie jest środkiem prawnym służącym weryfikacji w toku instancji wyłącznie decyzji administracyjnych i nie może być skutecznie wniesione od czynności organu administracji, które nie stanowią decyzji administracyjnej. Taką czynnością jest pismo, od którego treści odwołał się skarżący. Pismo nie jest decyzją i za decyzję nie może być uznane. Nie rozstrzyga o prawach i obowiązkach skarżącego ale stanowi odpowiedź wierzyciela na pismo dłużnika w ramach prowadzonej egzekucji sądowej należności wypłaconych przez organ właściwy wierzyciela z funduszu alimentacyjnego. Organ właściwy wierzyciela (Burmistrz Miasta A.) wystąpił do Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w P. o wszczęcie i prowadzenie egzekucji zadłużenia alimentacyjnego skarżącego z nieruchomości lokalowej należącej do D. Ż. w celu wyegzekwowania kwot alimentów wypłaconych za skarżącego z funduszu alimentacyjnego na rzecz uprawnionych do alimentów. Kwestionowane pismo jest odpowiedzią wierzyciela na prośbę dłużnika o wstrzymanie egzekucji do nieruchomości i nie stanowi decyzji, gdyż wydania decyzji nie przewidują przepisy prawa.
We wniesionej do sądu administracyjnego skardze na powyższe postanowienie D. Ż. podniósł, że nie został poinformowany o uprawnieniu do ubiegania się o umorzenie zadłużenia alimentacyjnego i odsetek, ani nie udzielono mu informacji do jakiego organu taki wniosek może złożyć. Kwestionując postanowienie SKO, skarżący wniósł jednocześnie o rozpatrzenie prośby o umorzenie zadłużenia alimentacyjnego. W uzasadnieniu skargi podał, że choruje na schizofrenię i nie może podjąć pracy, gdyż – na skutek choroby- jest wykluczony ze społeczeństwa. Stwierdzenie przez SKO, że pismo z [...] czerwca 2018r. nie rozstrzygało o jakichkolwiek prawach i obowiązkach skarżącego, naruszyło prawo i interes społeczny. W dalszej części uzasadnienia skargi, skarżący odniósł się do korespondencji MOPS w A. z lipca 2018r. związanej z rozpatrywaniem prośby o umorzenie zadłużenia alimentacyjnego i opisał, jak wygląda jego sytuacja życiowa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje
Skarga podlegała oddaleniu albowiem prawidłowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. nie dopatrzyło się cech decyzji w skierowanym do skarżącego piśmie z dnia [...] czerwca 2018r. (znak [...]), podpisanym przez Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w A., działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta A., a w konsekwencji prawidłowo orzekło o niedopuszczalności odwołania wywiedzionego przez skarżącego od powyższego pisma.
Jak wynika z akt administracyjnych przedłożonych wraz ze skargą, pismo z dnia [...] czerwca 2018r. było odpowiedzią na skierowane do MOPS w A. pismo skarżącego z dnia [...] czerwca 2018r. będące prośbą o wstrzymanie i umorzenie wszczętej egzekucji komorniczej z nieruchomości położonej w B. przy ulicy [...]. Bezspornym jest, że skarżący jest dłużnikiem alimentacyjnym wobec Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w A., który jako organ właściwy wierzyciela alimentacyjnego wypłacał za skarżącego należne dla uprawnionych alimenty zasądzone od skarżącego. Zadłużenie skarżącego – jak wynika z pisma z dnia [...] czerwca 2018r. – wynosiło na datę tego pisma kwotę 54 665,53 złote wraz z odsetkami z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych uprawnionym na podstawie ustawy z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów oraz kwotę 6 649,99 złotych z tytułu zaliczek alimentacyjnych wypłaconych na podstawie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej. Organ właściwy wierzyciela alimentacyjnego kierując się przepisami ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów podjął działania w celu wyegzekwowania zadłużenia od skarżącego. Jak wynika bowiem z art. 27 ust. 3 ustawy, należności przypadające od dłużnika alimentacyjnego w tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego podlegają ściągnięciu wraz z odsetkami w drodze egzekucji sądowej na podstawie przepisów o egzekucji świadczeń alimentacyjnych, z uwzględnieniem przepisów ustawy. Egzekucja ta na wniosek organu właściwego wierzyciela, została skierowana do nieruchomości lokalowej skarżącego – mieszkania położonego w B. przy ulicy [...]. Egzekucja prowadzona jest przez komornika sądowego w trybie przepisów procedury cywilnej. Jak słusznie zauważyło Kolegium, w ramach prowadzonej przez komornika sądowego egzekucji należności, przepisy prawa nie przewidują możliwości wydawania przez organ właściwy wierzyciela jakichkolwiek decyzji administracyjnych, w tym również do wyrażania stanowiska wierzyciela w poszczególnych kwestiach wynikających w toku sądowej egzekucji. Pismo skierowane do skarżącego, będące odpowiedzią na jego prośbę o wstrzymanie egzekucji, ma charakter informacyjny a nie decyzyjny.
Trafnie Kolegium stwierdza, ze odwołanie jest środkiem odwoławczym przysługującym od decyzji administracyjnych. Decyzja administracyjna jest aktem kończącym indywidualne postępowanie administracyjne, wydawanym z reguły po przeprowadzeniu sformalizowanego postępowania jurysdykcyjnego o cechach jednostronności, zewnętrzności, indywidualności i konkretności. Podstawa do wydania decyzji winna wynikać z przepisów prawa. Decyzja "załatwia sprawę" jak stanowi art. 104 § 1 K.p.a. "rozstrzygając" ją co do istoty w całości lub w części albo w inny sposób "kończąc" sprawę, jak stanowi art. 104 § 2 K.p.a. Pismo z dnia [...] czerwca 2018r. nie ma cech decyzji, gdyż nie rozstrzyga o sprawie a jedynie informuje skarżącego o podjętych działaniach wierzyciela wobec dłużnika, które rozstrzygnie cywilne postępowanie egzekucyjne.
Organ odwoławczy stwierdzając, że odwołanie nie zostało wywiedzione od decyzji administracyjnej jest zobowiązany przepisem art. 134 K.p.a. do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. Przepis ma charakter kategoryczny i nie pozostawia organowi odwoławczemu wyboru sposobu rozstrzygnięcia o niedopuszczalności odwołania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. widząc zatem, ze odwołanie zostało wywiedzione od pisma o charakterze wyłącznie informacyjnym, miało obowiązek wydania zaskarżonego postanowienia.
Kwestia rozpoznania wniosku skarżącego o umorzenie zadłużenia alimentacyjnego jest kwestią odrębną, co do której – jak wynika z akt administracyjnych i z treści uzasadnienia skargi – pozostaje w toku odrębne postępowanie. Brak wcześniejszej wiedzy skarżącego co do możliwości ubiegania się przed organem właściwym wierzyciela alimentacyjnego o umorzenie zadłużenia, nawet jeżeli wynika z braku należytej informacji czy pouczeń organu, nie może prowadzić do podważenia legalności zaskarżonego postanowienia. Sąd administracyjny bezwzględnie związany jest przedmiotem zaskarżenia. Skarga co prawda dotyka również działań organu I instancji związanych z rozpatrywaniem wniosku skarżącego o umorzenie zadłużenia alimentacyjnego, ale skierowana została wobec postanowienia SKO w S. z dnia [...] lipca 2018r., wydanego w oparciu o art. 134 K.p.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd skargę oddalił (art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło