II SA/Bk 607/12

WyrokWSA w Białymstoku2012-09-27

Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska, Stanisław Prutis, Elżbieta Trykoszko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy o rozwiązaniu zespołu szkół, przeniesieniu liceum i technikum do nowej siedziby oraz likwidacji liceum profilowanego, technikum zawodowego i szkoły policealnej, narusza przepisy ustawy o systemie oświaty, w szczególności w zakresie obowiązku zawiadomienia rodziców o zamiarze likwidacji szkół?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona uchwała nie narusza prawa. W przypadku likwidacji szkoły poprzez stopniowe wygaszanie, interes prawny rodziców nie jest naruszony, a termin do zawiadomienia rodziców o zamiarze likwidacji wiąże się z terminem faktycznego zaprzestania działalności placówki, a nie z początkiem procesu wygaszania. Ponadto, rada gminy posiada kompetencje do zmiany siedziby szkoły, gdyż jest dysponentem majątku gminnego.
Stan faktyczny
Wojewoda zaskarżył uchwałę Rady Miejskiej B. dotyczącą rozwiązania Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych Nr [...] w B., przeniesienia części szkół do nowej siedziby oraz likwidacji innych. Głównym zarzutem było naruszenie art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty poprzez niezachowanie procedury zawiadomienia rodziców o zamiarze likwidacji szkół przed podjęciem uchwały intencyjnej. Rada Miejska B. argumentowała, że w przypadku szkół, których cykl kształcenia został zakończony, zawiadomienie było bezprzedmiotowe, a w przypadku Technikum Zawodowego Nr [...], którego likwidacja nastąpi w 2013 r., termin do zawiadomienia jeszcze nie upłynął. Kwestionowano również kompetencje rady do zmiany siedziby szkoły.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis,, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 września 2012 r. sprawy ze skargi Wojewody P. na uchwałę Rady Miejskiej B. z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie rozwiązania Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych Nr [...] w B.przy ulicy [...], przeniesienia [...] Liceum Ogólnokształcącego i Technikum Zawodowego Nr [...] do nowej siedziby oraz likwidacji [...] Liceum Profilowanego, Technikum Zawodowego Nr [...] i Szkoły Policealnej Nr [...] oddala skargę. U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne. Pismem z [...]lutego 2012 r. nr [...]adresowanym do rodziców uczniów Technikum Zawodowego Nr [...] Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych Nr [...] w B. przy ul. [...], Prezydent Miasta B. poinformował o zamiarze przeniesienia Technikum Zawodowego nr [...] wchodzącego w skład Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych Nr [...] w B. przy ul. [...]do nowej siedziby przy ul. [...]w B. Organ wskazał również, że z dniem [...] sierpnia 2013 r. zamierza zlikwidować Technikum Zawodowe Nr [...]. Jednocześnie pismem z [...] lutego nr [...]Prezydent zobowiązał Dyrektora Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych Nr [...] w B. do przesłania do wszystkich rodziców uczniów Technikum Zawodowego Nr [..] oraz do wszystkich słuchaczy Szkoły Policealnej nr [...]Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych załączonego zawiadomienia. W dniu [...] lutego 2012 r. Rada Miejska B. podjęła uchwałę Nr [...]w sprawie zamiaru rozwiązania Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych Nr [...] w B. przy [...], przeniesienia [...] Liceum Ogólnokształcącego i Technikum Zawodowego Nr [...]do nowej siedziby oraz zamiaru likwidacji [...] Liceum Profilowanego, Technikum Zawodowego Nr [...] i Szkoły Policealnej Nr [...]. W nawiązaniu do skarg kierowanych do Wojewody P. przez rodziców uczniów oraz przez Organizację Międzyzakładową NSZZ "Solidarność", pismem z [...] marca 2012 r. nr [...]Prezydent Miasta B. poinformował Wojewodę P., że mając na uwadze obowiązki wynikające z art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r., Nr 256 poz. 2572 ze zm.) zostały przygotowane zawiadomienia o zamierzonej likwidacji skierowane do rodziców uczniów wchodzących w skład ZSZ nr [...] i ZSZ Nr [...] wraz z zobowiązaniem dyrektorów powołanych szkół do ich przesłania na adres zamieszkania rodziców uczniów. Organ podniósł, że fakt wysłania zawiadomień przed podjęciem uchwał (część zawiadomień nie dotarła przed dniem [...] marca 2012 r.) nie wpływa na ważność podjętych uchwał. Pismem z [...] marca 2012 r. Prezydent Miasta B. w związku ze skargą Ł.Ś., poinformował Wojewodę P., że zawiadomienie o zamiarze likwidacji jest czynnością materialno-techniczną, a nie prawną oraz, że w związku z tym, iż zamiar likwidacji Technikum Zawodowego Nr [...] ma nastąpić [...] sierpnia 2013 r., to nie istnieje problem zachowania 6-miesięcznego terminu powiadomienia rodziców o zamiarze likwidacji. W dniu [...] kwietnia 2012 r. Rada Miejska B. podjęła uchwałę Nr [...]w sprawie rozwiązania Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych Nr [...] w B., ul. [...], przeniesienia [...] Liceum Ogólnokształcącego i Technikum Zawodowego Nr [...] do nowej siedziby oraz likwidacji [...] Liceum Profilowanego, Technikum Zawodowego Nr [...] i Szkoły Policealnej Nr [...]. W piśmie z [...] maja 2012 r. adresowanym do Wojewody P., Prezydent Miasta B. ponownie zaznaczył, że szczegółowy tryb procedowania, związany z przygotowaniem projektów uchwał i przedłożeniem pod obrady Rady Miejskiej w B. oraz powiadomianiem rodziców uczniów został opisany w piśmie z [...] marca 2012 r. nr [...]. Dodatkowo organ odniósł się do zarzutów zawartych w wystąpieniu Organizacji Międzyzakładowej NSZZ "Solidarność". Skargę na powyższą uchwałę złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wojewoda P., wnosząc jednocześnie o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały oraz zarzucając jej rażące naruszenie przepisów prawa, tj. art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, polegające na niezachowaniu przed podjęciem uchwały o likwidacji szkół, procedury określonej w art. 59 ust.1 ww. ustawy. W uzasadnieniu skargi organ nadzoru podniósł, że w przedmiotowej sprawie, zawiadomienia rodziców oraz słuchaczy o zamiarze likwidacji szkół zostały wysłane przed podjęciem przez Radę Miejską B. uchwały o zamiarze likwidacji, co jest sprzeczne z art. 59 ust. 1 w zw. z art. 5c pkt 1 ustawy o systemie oświaty. Jako dowód dołączono pismo Prezydenta Miasta B. z [...] marca 2012 r. nr [...] Wojewoda wskazał również, że zobowiązanie przez Prezydenta Miasta B., pismem z [...] lutego 2012 r., m.in. Dyrektora Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych Nr [...] do przesłania zawiadomień o zamiarze likwidacji szkół do wszystkich rodziców uczniów i słuchaczy likwidowanych szkół stanowiło naruszenie art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty. Zdaniem strony skarżącej, to uchwała w sprawie zamiaru likwidacji szkoły stanowi podstawę do wszczęcia przez organ prowadzący szkołę działań zmierzających do spełnienia wymogów określonych w art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty. Wysłanie zawiadomienia o zamiarze likwidacji szkoły przed podjęciem przez Radę Miejską uchwały intencyjnej, w ocenie Wojewody P., nie wywołuje skutków prawnych i nie stanowi zawiadomienia w rozumieniu art. 59 ust. 1 ww. ustawy. Ponadto w ocenie organu nadzoru, organ stanowiący nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku skutecznego zawiadomienia rodziców uczniów z określonym wyprzedzeniem, gdyż o zamiarze likwidacji szkoły powinien zostać skutecznie zawiadomiony rodzic w odpowiednim terminie (tj. do dnia 29 lutego 2012 r.), przy czym informacja taka musi do niego dotrzeć, a okoliczności takiej nie można domniemywać. Powyższe uchybienie Prezydenta stanowiło naruszenie art. 59 ust. 1 zd. 2 ustawy o systemie oświaty. Wojewoda P. podniósł, że z akt sprawy wynika, że część zawiadomień nie została odebrana, cześć nie dotarła przed 1 marca 2012 r., m.in. Pani Ł. Ś. nie otrzymała powiadomienia o zamiarze likwidacji szkoły (pismo Ł. Ś. z [...] marca 2012 r. skierowane do Wojewody P.). Wojewoda P. podniósł również, że stanowisko Prezydenta Miasta B. zawarte w piśmie z [...] maja 2012 r. nr[...], że skoro likwidacja szkoły nastąpi dopiero z dniem 31 sierpnia 2013 r., to nie istnieje problem naruszenia 6-miesięcznego terminu na powiadomienie o zamiarze likwidacji, nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa. Autor skargi zaznaczył również, że regulacje zawarte w art. 59 ust. 1, jak również we wskazanym w podstawie prawnej art. 62 ust.5 ustawy o systemie oświaty, nie dotyczą stanu faktycznego, z którym można wiązać zmianę siedziby szkoły. Oznaczenie siedziby szkoły zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z 21 maja 2001 r. w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół, zawiera statut szkoły nadany przez organizatora w trybie art. 58 ust. 6 ustawy o systemie oświaty. Z kolei dokonywanie zmian statutu należy do kompetencji rady szkoły, a w przypadku jej braku do kompetencji rady pedagogicznej (art. 42 ust. 1 i art. 52 ust. 2 ww. ustawy). Zatem Rada Miejska B. przenosząc siedziby [...] Liceum Ogólnokształcącego i Technikum Zawodowego Nr [...] przekroczyła przyznane jej ustawowe kompetencje. Organ nadzoru podniósł także, że nie kwestionuje uprawnienia Rady Miejskiej B. do rozwiązania Zespołu Szkół (art. 62 ust.5 ustawy o systemie oświaty). W sytuacji , gdy procedura likwidacji szkół wchodzących w skład zespołu jest kwestionowana, pozostawienie zapisów o rozwiązaniu Zespołu (w przypadku uwzględnienia skargi) spowodowałoby, w ocenie strony skarżącej, konieczność usamodzielniania szkół, czyli ich organizacyjne wyodrębnienie powodujące konieczność m.in. powołania dyrektorów szkół, organów szkoły, co mogłoby być uznane za rozwiązanie nieracjonalne i generujące zbędne koszty. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska B. wniosła o jej oddalenie. W uzasadnieniu podniosła, że nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem strony skarżącej. Wskazała, że zarówno uchwała Rady Miejskiej B. z [...] lutego 2012 r. jak i z [...] kwietnia 2012 r. wskazują jednoznacznie jako termin likwidacji [...] Liceum Profilowanego i Szkoły Policealnej Nr [...] - 31 sierpnia 2012 r., zaś Technikum Zawodowego Nr [...]- 31 sierpnia 2013 r. Organ podniósł, że w przypadku [...] Liceum Profilowanego i Szkoły Policealnej Nr [...] zawiadamianie rodziców uczniów lub słuchaczy było bezprzedmiotowe, bowiem w czasie podejmowania obu uchwał cykl kształcenia przez wszystkie klasy tych szkół został zakończony-szkoły nie posiadają żadnego ucznia. Termin likwidacji Technikum Zawodowego Nr [...] został ustalony na dzień 31 sierpnia 2013 r. W ocenie Rady Miejskiej B.termin zawiadomienia rodziców uczniów i słuchaczy o zamiarze likwidacji upływa z dniem 28 lutego 2013 r. Organ podniósł, że niezrozumiałe jest stanowisko Skarżącego, iż okres 6-miesięczny należy liczyć wstecz od daty 1 września 2012 r., wymienionego w § 3 ust.2 zaskarżonej uchwały jedynie jako początek procesu likwidacji. Zdaniem Rady Miejskiej termin likwidacji musi przypadać na ostatni dzień roku szkolnego, czyli na 31 sierpnia, a nie 1 września. Ponadto organ nadzoru jest niekonsekwentny, przyjmując 1 września 2012 r. za termin likwidacji w rozumieniu art. 59 ust. 1 zd. 2 ustawy o systemie oświaty, równocześnie wskazując, że organ prowadzący powinien był zawiadomić podmioty uprawnione do dnia 29 lutego 2012 r. Również za nieuzasadniony uznano zarzut braku kompetencji do podjęcia decyzji o przeniesieniu przez Radę Miejską B. siedziby szkół do obiektów oświatowych położonych na nieruchomości przy ul. [...] w B. Zdaniem organu zmiana treści aktu założycielskiego - również w zakresie zmiany siedziby- należy do wyłącznej kompetencji rady gminy. W przeciwieństwie do ustalania statutu szkoły, gdzie ustawodawca w art. 58 ust. 6 ustawy o systemie oświaty umożliwił nadawanie przez radę gminy tylko pierwszego statutu, możliwość zmiany aktu założycielskiego przez radę nie została wyłączona. Wskazywanie w statucie szkoły jej adresu, zdaniem Rady Miejskiej, ma charakter wtórny w stosunku do decyzji rady gminy w zakresie siedziby szkoły. Zmiany w statucie szkoły mogą nastąpić na skutek starań organów szkoły, tylko po uprzednim ustaleniu jej siedziby przez właściwy organ, jakim jest rada gminy. W odpowiedzi na wezwanie Sądu, Wiceprzewodniczący Rady Miasta B. w dniu [...] sierpnia 2012 r. przekazał uwierzytelnione kserokopie protokołów obrad Rady Miejskiej B. z [...] kwietnia 2012 r. Podczas rozprawy w dniu 13 września 2012 r. Sąd zobowiązał pełnomocnika organu do uzupełnienia akt administracyjnych poprzez nadesłanie w terminie 7 dni pełnej dokumentacji (oryginału lub kopii poświadczonej za zgodność z oryginałem) związanej z procedurą likwidacji Zespołu Szkół Ponadgimanzjalnych Nr [...] w B. zapoczątkowaną uchwałą intencyjną z [...].02.2012 r., w tym: dokumentacji związanej z powiadamianiem rodziców uczniów o zamiarze likwidacji szkoły, dokumentacji związanej z poddaniem uchwały intencyjnej procedurze opiniowania przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny, dokumentacji związanej z poddaniem uchwały o likwidacji ze zespołu szkół zaopiniowaniu przez władze statutowe związku zawodowego, uzasadnień obu uchwał, tj. uchwały intencyjnej z [...] lutego 2012 r. i o likwidacji zespołu szkół z [...]kwietnia 2012 r. W dniu [...] września 2012 r. pełnomocnik organu przedłożył: protokoły z obrad sesji Rady Miejskiej B. z [...] lutego 2012 r. i z [...] kwietnia 2012 r., uzasadnienia do projektów uchwał Rady Miejskiej B., kopię zawiadomienia P. Kuratora Oświaty w B. z dnia [...] lutego 2012 r. o zamiarze likwidacji m.in. szkoły, której dotyczy postępowanie, wraz z dalszą korespondencją, kopie wystąpień z [...] stycznia 2012 r. w sprawie przedłożenia projektów uchwał Rady Miejskiej B. dotyczących zamiaru likwidacji szkół, do związków zawodowych działających w sferze oświaty wraz z odpowiedziami /za wyjątkiem OPZZ, które nie udzieliło odpowiedzi/, korespondencję Urzędu Miejskiego w B. z Dyrektorem Zespołu Szkół, którego dotyczy postępowanie, w sprawie doręczeń rodzicom uczniów i pełnoletnim uczniom zawiadomień o zamiarze likwidacji szkoły. Pełnomocnik organu poinformował równocześnie, mając na względzie uchwałę 7 sędziów NSA z 29 listopada 2010 r. I OPS 2/10, że projekt uchwały o likwidacji szkoły nie był poddawany opiniowaniu przez związki zawodowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8.03.1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.) Wojewoda P. uważając, że zaskarżona uchwała jest sprzeczna z prawem, miał możliwość wydania rozstrzygnięcia nadzorczego w terminie 30 dni od daty otrzymania uchwały. Wojewoda nie skorzystał jednakże z tego uprawnienia, a zatem wniesienie skargi do sądu administracyjnego, celem podważenia legalności uchwały, znajduje oparcie w treści art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Skarga podlegała oddaleniu albowiem zaskarżonej uchwale nie można zarzucić naruszenia prawa, skutkującego stwierdzeniem nieważności uchwały stosownie do treści art. 147 par. 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270). Z przepisu art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7.09.1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r., nr 256, poz. 2572 ze zm.) wynika, że szkoła publiczna może być zlikwidowana z końcem roku szkolnego przez organ prowadzący szkołę, po zapewnieniu przez ten organ uczniom możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu. Nadto jak stanowi drugie zdanie przepisu, organ prowadzący szkołę, jest obowiązany, co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji, zawiadomić o zamiarze likwidacji szkoły: rodziców uczniów, właściwego kuratora oświaty oraz organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do prowadzenia szkół danego typu. Przepis art. 59 ust. 2 ustawy o systemie oświaty stanowi zaś, iż szkoła publiczna prowadzona przez jednostkę samorządu terytorialnego może zostać zlikwidowana po zasięgnięciu opinii organu sprawującego nadzór pedagogiczny. Z uchwały składu 7 sędziów NSA z dnia 29.11.2010r. sygn. I OPS 2/10 wynika też, iż uchwała o zamiarze likwidacji szkoły i uchwała o likwidacji szkoły, podjęte na podstawie art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, są aktami prawnymi podejmowanymi w sprawie objętej opiniowaniem przez odpowiednie władze statutowe związku zawodowego stosownie do przepisu art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 23.05.1991r. o związkach zawodowych, z tym że przedstawienie do zaopiniowania projektu jednej z nich oznacza dopełnienie obowiązku, o którym mowa w art. 19 ust. 2 ustawy o związkach zawodowych. Analiza akt administracyjnych przedłożonych przy odpowiedzi na skargę oraz akt nadesłanych przez Radę Miasta B. na żądanie sądu w ramach uzupełnienia materiału dowodowego, pozwala stwierdzić, że zaskarżona uchwała została poprzedzona uchwałą z dnia [...].02.2012r. Nr [...]w sprawie zamiaru likwidacji [...]Liceum Profilowanego, Technikum Zawodowego Nr [...] i Szkoły Policealnej Nr [...] oraz w sprawie zamiaru rozwiązania Zespołu Szkół Ponagimnazjalnych Nr [...] i przeniesienie [...] Liceum Ogólnokształcącego i Technikum Zawodowego Nr [...] do nowej siedziby. Projekt ww. uchwały intencyjnej został przedłożony do zaopiniowania właściwym statutowym władzom związków zawodowych: Zarządowi Regionu NSZZ "Solidarność" Pracowników Oświaty i Wychowania w B., Związkowi Nauczycielstwa Polskiego Zarządowi Oddziału w B., Związkowi Zawodowemu Nauczycieli Wychowania Fizycznego Zarządowi Krajowemu w B., Obywatelskiemu Związkowi Zawodowemu Pracowników Oświaty w B., Zarządowi Regionu NSZZ "Solidarność 80" Ziemi B. – S. w B. i OPZZ Województwa P.. Każdy ze związków zawodowych mógł przed podjęciem zaskarżonej uchwały wyrazić opinię w sprawie, co w świetle przytoczonej wyżej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29.11.2010r. sygn. I OPS 2/10, jest równoznaczne z dopełnieniem obowiązku, o którym mowa w art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 23.05.1991r. o związkach zawodowych. Jest także bezspornym, ze po podjęciu uchwały intencyjnej, o zamiarze likwidacji szkoły został powiadomiony organ nadzoru pedagogicznego – Kurator Oświaty w B., który pismem z [...].03.2012r., czyli pismem wydanym przed podjęciem zaskarżonej uchwały, pozytywnie zaopiniował zamiar likwidacji [...] Liceum Profilowanego, Technikum Zawodowego Nr [...], Szkoły policealnej Nr [...] w Zespole Szkół Ponagimnazjalnych Nr [...] w B. Powyższe oznacza więc spełnienie opisanego w art. 59 ust. 2 ustawy o systemie oświaty, wymogu likwidacji szkół po zasięgnięciu opinii organu sprawującego nadzór pedagogiczny. Punktem spornym, stanowiącym zarzut skargi, pozostała kwestia zachowania wynikającego z art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty obowiązku zawiadomienia rodziców o zamiarze likwidacji szkół. W sprawie niniejszej jest niewątpliwym, że po podjęciu uchwały intencyjnej, organ wykonawczy gminy nie zawiadamiał rodziców uczniów szkoły o zamiarze likwidacji uznając, jak wynika to z odpowiedzi na skargę, że termin do zawiadomienia ma jeszcze otwarty, albowiem termin likwidacji Technikum Zawodowego Nr [...] określony został na 31.08.2013 r. Natomiast jeśli chodzi o [...] Liceum Profilowane i Szkołę Policealną Nr [...] – nie posiadały żadnych uczniów, nie było więc osób, które można by zawiadomić o likwidacji. Rozstrzygnięcie sporu wymaga przede wszystkim zwrócenia uwagi na znaczenie terminu "likwidacja szkoły". Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 22.03.2011r. sygn. I OSK 2121/10 (dostępnym w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych) ustawodawca nie zdefiniował tego pojęcia. Nie oznacza to jednak, jak wywiódł NSA, że pojęcie to może być interpretowane dowolnie. Powszechnie bowiem przyjmuje się, że likwidacja danej jednostki polega na całkowitym zaprzestaniu jej działalności. Tak zostało określone pojęcie prawne likwidacji w Małej Encyklopedii Prawa (Państwowe Wydawnictwo Naukowe 1980, str. 295) oraz w Słowniku Języka Polskiego pod red. Prof. Mieczysława Szymczaka (1992r. Wydawnictwo Naukowe PWN, tom II, str. 35). Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzając powyższe, nawiązał do utrwalonego w orzecznictwie sądów administracyjnych rozumienia pojęcia "likwidacja szkoły" jako definitywnego zaprzestania przez nią działalności (wyroku NSA OZ we Wrocławiu z dnia 8.11.1995r. sygn. SA/Wr 1909/95 – Lex Nr 25893 oraz NSA z dnia 20.04.2001r. sygn. ISA 2751/00 – Lex Nr 55327) oraz do tożsamej oceny powyższego terminu przez sądownictwo powszechne (wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 25.11.1994r. sygn. akt III AUr 315/94, Wokanda 1995/6/40, Lex Nr 14722). Ustawa o systemie oświaty stanowi o prawie organu prowadzącego szkołę do jej likwidacji z końcem roku szkolnego, rozumianego zgodnie z zapisem art. 63 ustawy, jako 31 sierpnia. Przepis art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty nie wskazuje jednak, aby terminem likwidacji szkoły był koniec tego roku szkolnego, w którym podejmowana jest uchwała intencyjna o zamiarze likwidacji szkoły. W Komentarzu do ustawy o systemie oświaty autorstwa Mateusza Pilicha jest podane, że skoro ustawa nie precyzuje, o koniec którego roku szkolnego chodzi, należy go interpretować w kontekście zdania drugiego ustępu 1 art. 59, co oznacza, że termin likwidacji nie musi się pokrywać z rokiem podjęcia uchwały o likwidacji. W zaskarżonej uchwale termin likwidacji Technikum Zawodowego Nr [...] został określony jako 31 sierpnia 2013 r . Uchwały intencyjne w sprawie likwidacji szkół mogą obejmować szereg sytuacji organizacyjnych: faktyczną likwidację szkoły, zamknięcie pustej szkoły, przekazanie szkoły innemu organowi prowadzącemu niż samorząd terytorialny, czy wygaszenie szkoły w związku ze zniknięciem podstawy prawnej do jej dalszego funkcjonowania (czego przykładem może być obowiązek wygaszania między innymi liceów profilowanych przewidziany ustawą zmieniającą ustawę o systemie oświaty z dnia 19.08.2011r.). Tylko w przypadku faktycznej likwidacji szkoły, związanej z całkowitym zaprzestaniem jej istnienia z końcem roku szkolnego podjęcia uchwały o likwidacji, zachodzi konieczność zmiany miejsca nauki uczniów. W sprawie niniejszej mamy do czynienia z likwidacją szkoły (chodzi tylko o Technikum Zawodowe Nr [...]) poprzez stopniowe wygaszenie działalności szkoły tj. umożliwienie dokończenia nauki uczniom klas czwartych do daty likwidacji, bowiem Technikum Zawodowe Nr [...] nie posiada już roczników młodszych. Natomiast cykl kształcenia uczniów w [...] Liceum Profilowanym i w Szkole Policealnej Nr [...] został całkowicie zakończony do dnia 31.08.2012 r. Likwidacja szkoły poprzez stopniowe wygaszanie jest najmniej dotkliwa dla uczniów danej szkoły, gdyż pozwala na dokończenie procesu nauki w wygaszanej placówce, nie rodząc obowiązku zapewniania przez organ prowadzący szkołę możliwości kontynuowania nauki w innej szkole tego samego typu. Celem zawiadamiania rodziców uczniów (lub pełnoletnich uczniów) o zamiarze likwidacji szkoły, jest umożliwienie rodzicom (uczniom) dokonania wyboru innej szkoły, w której obowiązek szkolny lub obowiązek nauki musiałby (przy obowiązku szkolnym) lub mógłby (przy obowiązku nauki) być kontynuowany. W przypadku likwidacji szkoły poprzez stopniowe wygaszenie, interes prawny rodziców uczniów uczęszczających do danej szkoły, nie zostaje naruszony. Uchwała o likwidacji szkoły dotyka interesów prawnych wyłącznie tych rodziców, których dzieci uczęszczają do szkoły (lub interesów prawnych pełnoletnich uczniów realizujących obowiązek nauki). Nie dotyka interesu prawnego rodziców potencjalnych uczniów tj. ewentualnych kandydatów do likwidowanej szkoły. W momencie podejmowania uchwały o zamiarze likwidacji szkoły (najpóźniej do końca lutego danego roku) krąg potencjalnych uczniów klas pierwszych nie może być znany. Zważywszy na treść zapisu art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty nakładającego obowiązek powiadomienia rodziców uczniów o zamiarze likwidacji na 6 miesięcy przed terminem likwidacji oraz na fakt, że likwidacja szkoły poprzez stopniowe wygaszanie nie rodzi obowiązku zabezpieczenia interesu prawnego rodziców uczniów, wyprowadzanego z konieczności zapewnienia możliwości kontynuowania obowiązku szkolnego (w przypadku szkół ponadgimnazjalnych obowiązku nauki), uznać należy, że w okolicznościach sprawy rację ma organ prowadzący, że nie upłynął mu termin do zawiadomienia rodziców uczniów (uczniów) o zamiarze likwidacji. Termin likwidacji Technikum Zawodowego Nr [...] wynikający z zaskarżonej uchwały, został bowiem wyznaczony na 31 sierpnia 2013 roku. Skład orzekający WSA w Białymstoku nie zgadza się tym samym z poglądem zaprezentowanym w wyroku z 22.02.2012 sygn. I OSK 2376/1, jakoby rozpoczęcie z dniem 1.09.2012r. wygaszania szkoły poprzez zaniechanie naboru do klas pierwszych, rodziło obowiązek zawiadomienia rodziców uczniów o zamiarze likwidacji na 6 miesięcy przed terminem rozpoczęcia procesu wygaszania. Jeszcze raz sąd akcentuje, że wygaszanie działalności szkoły nie narusza chronionych ustawą interesów prawnych rodziców uczniów (czy samych uczniów) wygaszanej szkoły, a nadto termin do zawiadomienia rodziców uczniów o zamiarze likwidacji wiąże się z terminem likwidacji rozumianej jako całkowite zaprzestanie funkcjonowania placówki, a nie z początkiem procesu wygaszania działalności szkoły. WSA zauważa, nawiązując do argumentu użytego w uzasadnieniu wskazanego wyroku, że przy braku promocji ucznia wygaszanej szkoły, kontynuowanie przez niego nauki w szkole nie byłoby możliwe także wtedy, gdyby rodzice, w przyszłości, niepromowanego ucznia zostali powiadomieni o zamiarze likwidacji szkoły na 6 miesięcy przed terminem rozpoczęcia wygaszania placówki. Sąd zauważa, że w świetle art. 59 ust. 2 ustawy o systemie oświaty, stanowiącego, że szkoła publiczna prowadzona przez jednostkę samorządu terytorialnego może być zlikwidowana po zasięgnięciu opinii organu sprawującego nadzór pedagogiczny, bezwzględnym warunkiem proceduralnym podjęcia uchwały o likwidacji szkoły jest na pewno uzyskanie opinii kuratora oświaty. Brak ujęcia jako bezwzględnego wymogu podjęcia uchwały o likwidacji, obowiązku zawiadomienia rodziców uczniów o zamiarze likwidacji szkoły, w połączeniu z tym, że termin do zawiadomienia rodziców uczniów upłynie w okolicznościach sprawy dopiero w przyszłości, utwierdza sąd w nieistnieniu podstaw do podważenia legalności uchwały. Końcowo sąd nadmienia, że ocena legalności uchwały o likwidacji szkoły nie obejmuje kontroli racjonalności działań organu prowadzącego, w konsekwencji oceny potrzeby likwidacji szkoły. Organ prowadzący szkołę samodzielnie ocenia stan placówki oświatowej i jej zdolność do należytego wykonywania zadań statutowych biorąc przy tym pod uwagę ekonomiczną racjonalność utrzymywania placówki. Te kwestie pozostają poza kompetencją sądu. Należy podkreślić, że Uchwała Rady Miejskiej w B. Nr [...]z dnia [...].04.2012 r. dotyczyła faktycznie likwidacji jednej szkoły – Technikum Zawodowego Nr [...] i to z datą 31.08.2013 r., bowiem pozostałe placówki wchodzące w skład Zespołu Szkół Ponagimnazjalnych Nr [...] w B. zostały zlikwidowane z powodu braku naboru nowych uczniów ([...] Liceum Profilowane i Szkoła Policealna Nr [...] zakończyły cykl kształcenia 31.08.2012r.) oraz przeniesione do innej siedziby ([...] Liceum Ogólnokształcące i Technikum Zawodowe Nr [...] – do czasu likwidacji 31.08.2013 r.). Sąd nie podziela zarzutu skargi, że Rada Miejska B. nie posiadała kompetencji do przeniesienia siedziby [...] Liceum Ogólnokształcącego i Technikum Zawodowego Nr [...] (do czasu jego likwidacji). Siedziba szkoły zostaje określona w akcie założycielskim przez radę gminy. Zatem zmiana treści aktu założycielskiego w kwestii zmiany siedziby szkoły również należy do kompetencji rady gminy (miasta). Wynika to z treści przepisów: art. 58 ust. 1, ust. 6, art. 5c pkt 1 ustawy o systemie oświaty w związku z art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. h i art. 18 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Trudno sobie wyobrazić (jak słusznie zauważa Rada Miejska B.), by dyrekcja szkoły bądź rada pedagogiczna decydowały o tym. w jakim budynku ma mieć siedzibę szkoła, skoro dysponentem majątku jest gmina, a nie szkoła. Wskazywanie w statusie szkoły jej adresu jest kompetencją szkoły, lecz ma charakter wtórny, zależny od uprzedniego wskazania siedziby szkoły decyzją rady gminy. Mając na względzie powyższe okoliczności skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło