II SA/Bk 612/04

WyrokWSA w Białymstoku2004-12-07

Skład orzekający: sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, asesor WSA Urszula Barbara Rymarska, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prace polegające na uzupełnieniu ubytków i wyrównaniu nawierzchni drogi gruntowej stanowią roboty budowlane wymagające pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, czy też są to prace o charakterze konserwacyjnym, które nie wymagają takich formalności?
Ratio decidendi
Prace polegające na uzupełnieniu ubytków i wyrównaniu nawierzchni drogi gruntowej, które mają na celu jedynie utrzymanie jej w należytym stanie i zapewnienie przejezdności, należy zaliczyć do bieżącej konserwacji. Tego typu prace nie stanowią robót budowlanych wymagających pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, a zatem organy nadzoru budowlanego nie mają podstaw do interwencji na podstawie art. 50 Prawa budowlanego.
Stan faktyczny
Postępowanie dotyczyło utwardzenia nawierzchni drogi wewnętrznej przez właściciela posesji. Skarżący zarzucił naruszenie jego prawa własności i wadliwość postępowania administracyjnego. Organy administracji obu instancji uznały, że wykonane prace polegały jedynie na bieżącej konserwacji drogi (uzupełnieniu ubytków i wyrównaniu nawierzchni), a nie na jej utwardzeniu czy poszerzeniu, co nie wymagało pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. Skarżący kwestionował prawidłowość postępowania, w tym brak możliwości uczestniczenia w oględzinach.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie asesor WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w dniu 07 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi T. R. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] sierpnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie utwardzenia nawierzchni drogi wewnętrznej. oddala skargę, - Postępowanie administracyjne w sprawie samowolnego poszerzenia i utwardzenia przez Pana K. K. drogi dojazdowej do swojej posesji w m. D. gmina M. zostało wszczęte przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M., na wniosek Pana T. R. z dnia 25 kwietnia 2004r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. przeprowadził w dniu 22 kwietnia 2004r. kontrolę, a następnie w dniu 18 maja 2004r. oględziny, w wyniku których nie stwierdził, aby na przedmiotowej drodze, zlokalizowanej na działce Pana K. K., służącej jako droga dojazdowa do posesji, wykonane były jakiekolwiek roboty budowlane wymagające uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, lub podlegające zgłoszeniu we właściwym organie architektoniczno - budowlanym. Podczas kontroli przeprowadzonej dnia 22 kwietnia 2004r., obie zainteresowane strony postępowania oświadczyły, że droga ta istnieje od wielu lat (od czasu powstania siedliska) oraz, że dokonają wznowienia granic posesji (droga przebiega wzdłuż granicy działki skarżącego - Pana T. R.), w celu zażegnania trwających od lat konfliktów w sprawie naruszenia granic działek. Mając na uwadze powyższe oraz brak przesłanek zgodnie, z którymi na podstawie art. 50 ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994r. organ nadzoru budowlanego może podjąć działania interwencyjne Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. w dniu [...] czerwca 2004 roku wydał decyzję o Nr [...], w której umorzył postępowanie w sprawie wykonywanych robót na drodze dojazdowej do posesji we wsi D. gm. M. przez Pana K. K. W wyniku postępowania odwoławczego P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] sierpnia 2004r., znak: [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. Z ustaleń dokonanych w terenie i na podstawie zebranych dokumentów organ drugiej instancji stwierdził, że nie dokonano poszerzenia drogi. Jedyne roboty, jakie stwierdzono, polegały na uzupełnieniu lokalnych zadoleń powstałych w wyniku użytkowania drogi, co stanowi bieżącą konserwację drogi, a na tego typu roboty nie jest wymagane ani pozwolenie na budowę ani zgłoszenie. Skarżący działający przez pełnomocnika złożył skargę na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] sierpnia 2004r. wnosząc o jej uchylenie. W skardze zarzucono, że decyzje obu instancji zostały podjęte niezgodnie z zasadami postępowania administracyjnego (zarzut braku możliwości uczestniczenia w oględzinach oraz braku dokładnego rozpoznania sprawy przez organ pierwszej instancji), a ich wykonanie "usankcjonuje naruszenie prawa własności gruntów strony". Odpowiadając na skargę P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze wyjaśniono. W trakcie obu wizyt w terenie ustalono, iż droga prowadząca do posesji Pana K. K. umiejscowiona wzdłuż granicy z działką skarżącego Pana T. R. istnieje w tym miejscu od wielu lat, tj. od czasu powstania siedliska (ok. 1938 roku). W celu uzupełnienia lokalnych zadoleń i powstałych w wyniku użytkowania kolein, Pan K. K. nawiózł na korpus drogi żwir, w miejsca gdzie występowały zniszczenia i wyrównał górną warstwę nawierzchni drogi zapewniając tym samym jej przejezdność. Zarówno przeprowadzone w terenie oględziny jak i zebrany w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy pierwszej instancji nie wskazują, żeby na drodze dojazdowej do posesji zlokalizowanej na działce będącej własnością Pana K. K., jej właściciel wykonywał jakiekolwiek roboty budowlane, które mogłyby przyczynić się do poszerzenia drogi, bądź spowodować utwardzenie jej nawierzchni, lub też inne roboty mogące przyczynić się do zasypania działki sąsiedniej. Ustosunkowując się do zawartych w odwołaniu zarzutów wyjaśniono. Zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 21.03.1985r. o drogach publicznych, utrzymanie i zarządzanie drogą wewnętrzną należy do zarządcy lub właściciela terenu, na którym jest ona zlokalizowana. Natomiast roboty polegające na utrzymaniu dróg nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. Do tego typu robót zaliczyć należy uzupełnianie ubytków w nieutwardzonej nawierzchni drogi przez jej właściciela. Nie zmieniła się również, jak podnosi w swoim odwołaniu skarżący, kategoria drogi. Była i nadal jest to droga dojazdowa, wewnętrzna, więc nie zaliczona do żadnej z kategorii dróg publicznych. Nie zmienił się, zatem sposób jej użytkowania, bowiem zarówno do celów rolniczych jak też innych (np. dojazd do posesji) używane są pojazdy silnikowe. Odnosząc się do zarzutu, iż właściciel drogi dokonał jej utwardzenia P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wyjaśnił, że nawierzchnia gruntowa (taka występuje na omawianej drodze) nie jest nawierzchnią utwardzoną. Przedmiotowa droga posiada nawierzchnię gruntową naturalną, która nie jest nawet odpowiednio ukształtowana w profilu podłużnym i poprzecznym. Występujący na drodze grunt jest jedynie wyrównany i zagęszczony oraz uzupełniono w nawierzchni ubytki w celu poprawienia warunków ruchu. Zatem nie można w tym przypadku mówić o utwardzeniu drogi. Ze zdjęć wykonanych podczas przeprowadzonej w terenie wizji lokalnej, znajdujących się w aktach sprawy, wynika, że niniejsza droga przebiega po istniejącym terenie. Nie jest ani podwyższona ani też obniżona w stosunku do gruntów przyległych. Jeśli chodzi o zarzut braku możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. poinformował, że skarżący został skutecznie zawiadomiony o zgromadzeniu akt w sprawie o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru opatrzone datą z dnia 27 maja 2004r. Z możliwości złożenia wyjaśnień skarżący skorzystał. Również o przeprowadzeniu w terenie wizji lokalnej, podczas której wykonane zostały zdjęcia przedmiotowej drogi obie strony postępowania zostały skutecznie powiadomione. W prowadzonym przez Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w M. postępowaniu administracyjnym organ odwoławczy nie doszukał się stronniczości pracowników organu pierwszej instancji. Ponieważ rozstrzygnięcie merytoryczne w przedmiotowej sprawie jest słuszne - a między organami nadzoru budowlanego istnieje tylko zależność merytoryczna, w związku z tym zdaniem P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B., nie ma podstaw do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego wobec pracowników organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd administracyjne został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Decyzja administracyjna jest prawidłowa, jeżeli spełnia łącznie dwa warunki: 1. jest zgodna z normami materialnego prawa, 2. została wydana zgodnie z normami prawa procesowego. Naruszenie tych norm powoduje wadliwość decyzji (wadliwość materialnoprawna albo wadliwość procesowa). Zaskarżoną decyzję należy uznać za prawidłową. Wbrew twierdzeniom Skarżącego przy jej wydawaniu nie naruszono przepisów proceduralnych. Nie potwierdził się podniesiony w skardze zarzut nie zapewnienia stronom udziału w oględzinach drogi w terenie, przeprowadzonych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. Zawiadomieniem z dnia 11 maja 2004r. znak [...], organ pierwszej instancji poinformował Skarżącego o dacie, godzinie i miejscu przeprowadzenia oględzin drogi (zwrotne potwierdzenie odbioru pisma potwierdza, że jego odbiór przez Skarżącego dnia 13 maja 2004r.), tym samym zapewniono Skarżącemu czynny udział w przeprowadzaniu dowodu z oględzin. Fakt, że Skarżący i jego pełnomocnik nie skorzystali, mimo prawidłowego zawiadomienia, z przysługujących mu uprawnień, o których mowa w art. 79 § 1 Kpa nie stanowi o naruszeniu postępowania administracyjnego. Ponadto w myśl art. 10 § 1 Kpa zapewniono Skarżącemu czynny udział w postępowaniu oraz umożliwiono zapoznanie się z zebranym materiałem dowodowym i wypowiedzenie się, co do zebranych dowodów i materiałów będących podstawą rozstrzygnięcia w sprawie (zwrotne potwierdzenie odbioru opatrzone datą z dnia 27 maja 2004r.). Z protokołu oględzin przeprowadzonych w dniu 18 maja 2004r. wynika, że nie stwierdzono poszerzenia drogi, ani przeprowadzenia robót budowlanych. Pracownicy przeprowadzający oględziny drogi stwierdzili jedynie rekultywację drogi poprzez wyrównanie jej nawierzchni (zasypanie kolein i dołów). Zgodnie z legalną definicją remontu wynikającą z art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2003r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.) do remontu nie zalicza się prac związanych z wykonywaniem bieżącej konserwacji istniejącego obiektu budowlanego. Prace wykonane przez Pana K. K. (uzupełnianie ubytków w nieutwardzonej nawierzchni drogi przez jej właściciela) zaliczyć należy do prac o charakterze konserwacyjnym, pozwalającym jedynie na utrzymaniu drogi w należytym stanie. Wspomniane prace nie wymagają, więc uzyskania pozwolenia na budowę ani też ani zgłoszenia właściwemu organowi (art. 29 i art. 30 ustawy Prawo budowlane). Mając powyższe na uwadze oraz brak przesłanek zgodnie, z którymi na podstawie art. 50 ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994r. organ nadzoru budowlanego może podjąć działania interwencyjne należy uznać, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w związku, z czym Sąd na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło