II SA/Bk 612/15
WyrokWSA w Białymstoku2016-01-28
Skład orzekający: Marek Leszczyński, Grażyna Gryglaszewska, Anna Sobolewska-Nazarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy gmina ma prawo dochodzić zwrotu poniesionych wydatków na opłaty zastępcze za pobyt osoby w domu pomocy społecznej w drodze decyzji administracyjnej, gdy osoba ta nie wywiązała się z obowiązku ponoszenia opłat?Ratio decidendi
Gmina ma prawo dochodzić zwrotu poniesionych wydatków na opłaty zastępcze za pobyt osoby w domu pomocy społecznej w drodze decyzji administracyjnej, na podstawie art. 61 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej. Organ nie tylko ma prawo, ale i obowiązek wydać taką decyzję, gdy osoba zobowiązana nie wywiązuje się z obowiązku opłaty, a gmina poniosła te koszty zastępczo.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia przez gminę wysokości należności z tytułu opłat wniesionych zastępczo przez gminę za pobyt skarżącej w domu pomocy społecznej. Skarżąca została skierowana do DPS na mocy postanowienia sądu, a następnie decyzji administracyjnych. Pomimo ustalenia jej odpłatności, skarżąca odmówiła jej ponoszenia. Gmina wniosła opłaty zastępczo, a następnie wydała decyzję ustalającą wysokość należności do zwrotu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając m.in. nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego i błędną interpretację przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości należności z tytułu opłat wniesionych zastępczo za pobyt w domu pomocy społecznej oddala skargę.
Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. działający z upoważnienia Burmistrza Miasta B. decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...], ustalił wysokość należności z tytułu opłat wniesionych zastępczo przez gminę Miejską B. za okres od [...] stycznia 2014 r. do [...] września 2014 r. za pobyt W. M. (dalej jako: Skarżąca) w Domu Pomocy Społecznej w B. w łącznej kwocie 9.109,18 zł.
Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie organ wyjaśnił, że Skarżąca na mocy prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w B. III Wydziału Rodzinnego i Nieletnich (sygn. akt [...] z dnia [...] października 2013 r.) została skierowana i umieszczona w Domu Pomocy Społecznej w B. Decyzje o skierowaniu (znak: [...] z dnia [...] listopada 2013 r.) oraz decyzję ustalającą odpłatność (znak: [...] z dnia [...] listopada 2013 r.) zostały wydane przez Dyrektora MOPS działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta B. i są ostateczne. W toku postępowania, na podstawie opinii biegłego sądowego specjalisty psychiatrii ustalono, iż Skarżąca ze względu na stan zdrowia nie jest zdolna do samodzielnego zaspokajania potrzeb życiowych, potrzebuje stałej opieki i pielęgnacji, a brak opieki może zagrażać jej życiu. Z tych względów Skarżąca została skierowania bez zgody, poza kolejnością, do DPS w B. W dniu skierowania do DPS Skarżąca utrzymywała się z emerytury w kwocie 1.461,51 zł. Ustalona odpłatność wyniosła zatem 70% dochodu, tj. 1.023,06 zł miesięcznie począwszy od dnia umieszczenia w DPS.
Dalej organ ustalił, że na mocy postanowienia Sądu Okręgowego w B. II Wydziału Cywilnego Odwoławczego z dnia [...] września 2014 r., sygn. akt [...], na skutek apelacji złożonej przez Skarżącą od postanowienia Sądu Rejonowego w B. (sygn. akt [...]) wniosek MOPS o umieszczenie W. M. w domu pomocy społecznej bez jej zgody został oddalony. Postanowienie stało się prawomocne z dniem [...] września 2014 r.
W związku z powyższym decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...], zmieniona została decyzja z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...], w ten sposób, iż W. M. została skierowana poza kolejnością do Domu Pomocy Społecznej w B. na okres od [...] grudnia 2013 r. do dnia [...] września 2014 r. Z kolei decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...], została zmieniona w całości decyzja z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...], oraz ustalona została miesięczna odpłatność W. M. za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w B. w wysokości 1.023,06 zł poczynając od dnia [...] grudnia 2013 r., tj. od dnia umieszczenia, do dnia [...] września 2014 r. Od obu wyżej wskazanych decyzji W. M. złożyła odwołania, jednakże Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. obie te decyzje utrzymał w mocy (decyzja nr [...] z dnia [...] marca 2015r. oraz decyzja nr [...] z dnia [...].03.2015 r.). Tym samym obie decyzje są ostateczne.
Dalej organ wyjaśnił, że decyzją z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...], odmownie został załatwiony wniosek W. M. z dnia [...] czerwca 2014 r. dotyczący zwolnienia z opłat za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w B. (decyzja ta jest ostateczna).
W dniu zaś [...] lipca 2014 r. Dom Pomocy Społecznej w B. zwrócił się o wnoszenie opłat zastępczych za pobyt Skarżącej w DPS w związku z odmową wnoszenia opłat za pobyt do kasy domu oraz z powodu braku zgody Skarżącej na potrącanie należności przez ZUS z jej emerytury. W dniu [...] września 2014 r. została nadesłana nota księgowa nr [...] z dnia [...] września 2014 r. dotycząca pobytu Skarżącej w DPS w B. za okres od [...] stycznia do [...] sierpnia 2014 r. - obciążenie zgodne z art. 61 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej na kwotę 8.290,73 zł. Kwota ta została opłacona przez MOPS w dniu [...] września 2014 r. Z kolei za okres od [...] do [...] września 2014 r. organ opłacił kwotę 818,45 zł.
Od powyższej decyzji Skarżąca złożyła odwołanie wnosząc o odstąpienie od żądania zwrotu opłaty za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w B. za okres od stycznia 2014 r. do [...] września 2014 r. Wyjaśniła, że nie jest psychicznie chora, ani chora na inną chorobę. Jest emerytowaną pielęgniarką po przepracowaniu 40 lat pracy. Opisując sytuację przyjazdu do DPS-u w B. wskazała, że jest "o normalnych zmysłach".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Argumentując podjęte rozstrzygniecie organ odwoławczy w pierwszej kolejności przedstawił, w porządku chronologicznym, przebieg zdarzeń i regulacje prawne przedmiotu. W tych ramach odnotował, że Skarżąca na mocy prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w B. III Wydziału Rodzinnego i Nieletnich z dnia [...] października 2013 r. (sygn. akt [...]) została skierowana i umieszczona w Domu Pomocy Społecznej w B. W dniu skierowania do DPS Skarżąca utrzymywała się z emerytury w kwocie 1.461,51 zł. Ustalona odpłatność wyniosła zatem 70% dochodu, tj. 1.023,06 zł miesięcznie począwszy od dnia umieszczenia w DPS. Z kolei na mocy postanowienia Sądu Okręgowego w B. II Wydziału Cywilnego Odwoławczego z dnia [...] września 2014r., sygn. akt [...], na skutek apelacji złożonej przez Skarżącą od postanowienia Sądu Rejonowego w B. (sygn. akt [...]), wniosek MOPS o umieszczenie Skarżącej w domu pomocy społecznej bez jej zgody, został oddalony.
Odnosząc poczynione ustalenia do prawnych regulacji przedmiotu organ na wstępie zacytował art. 61 ustawy o pomocy społecznej, po czym stwierdził, że w orzecznictwie wyrażony jest pogląd, zgodnie z którym przysługuje gminie na mocy art. 61 ust. 3 ustawy, prawo dochodzenia zwrotu poniesionych wydatków na opłaty zastępcze realizowane w drodze postępowania administracyjnego, poprzez wydanie decyzji nakazującej zwrot sumy poniesionej tytułem opłaty wniesionej zastępczo. W związku zaś z tym, iż Skarżąca nie wywiązywała się z ponoszenia kosztów pobytu w domu pomocy społecznej, a opłaty te zastępczo wniosła gmina, to obowiązkiem organu było wydanie decyzji ustalającej wysokość należności z tytułu opłat wniesionych zastępczo przez gminę Miejską B. za okres od [...] stycznia 2014 r. do [...] września 2014r. za pobyt Skarżącej w Domu Pomocy Społecznej w B. Końcowo organ II instancji zauważył, że żaden przepis ustawy nie przewiduje możliwości odstąpienia od wydania decyzji, o której mowa w art. 61 ust. 3 ustawy.
Skargę na powyższą decyzję, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wniosła W. M. zarzucając jej:
1) użycie niewłaściwej podstawy prawnej,
2) nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego przez to, że SKO nie uwzględniło wszystkich dowodów przy wydawaniu decyzji,
3) nie wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności w sprawie,
4) sprzeczność istotnych ustaleń z treścią zebranego w sprawie materiału,
5) błędną interpretację przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej.
W uzasadnieniu Skarżąca podniosła, że organ II instancji dokonał nieprawidłowych ustaleń, gdyż stwierdził, że na skutek złożonej apelacji Sąd Okręgowy w B. postanowieniem z [...] września 2014 r. (sygn. akt [...]) zmienił postanowienie Sądu Rejonowego z [...] października 2013 r., sygn. akt [...] i w związku z tym Skarżąca powinna ponieść odpłatność za okres od [...] stycznia 2014 r. do [...] września 2014 r. W ocenie autora skargi organ błędnie uznał, że decyzja o odpłatności i skierowaniu Skarżącej była podjęta zgodnie z przepisami prawa, a organ I instancji należycie wykonał postanowienie Sądu Rejonowego z dnia [...] października 2013 r. Zdaniem skarżącej organ II instancji usiłuje wymusić kwotę 9.109,18 zł, przy jednoczesnym braku znajomości ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej oraz rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 8 czerwca 201 2r. w sprawie rodzinnego wywiadu środowiskowego. W ocenie autora skargi zaistniałe w niniejszej sprawie okoliczności wskazują, iż skierowanie, ustalenie odpłatności za pobyt i umieszczenie Skarżącej w Domu Pomocy Społecznej w B. było nielegalne. Owszem w tym czasie obowiązywało postanowienie Sądu Rejonowego w B., ale za jego prawidłowe wykonanie odpowiadał organ I instancji, który powinien był czuwać nad prawidłowym przebiegiem postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości wykładni i zastosowania przepisów prawa. Uwzględnienie skargi, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie jako: "p.p.s.a."), następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad przeprowadzonego postępowania.
W wyniku kontroli zaskarżonej decyzji w powyższym zakresie uznać należało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż przy jej wydaniu nie doszło do naruszenia prawa.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 163 z późn. zm.) regulujące rodzaje świadczeń z pomocy społecznej oraz zasady i tryb ich udzielania. W art. 61 ust. 1-3 ustawy zostały zaś określone zasady dotyczące ponoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej oraz podmioty obowiązane do ponoszenia tych opłat. Stosownie do art. 61 ust. 1 ustawy, obowiązani do ponoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej są w kolejności: - 1) mieszkaniec domu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka; - 2) małżonek, zstępni przed wstępnymi; - 3) gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej - przy czym gmina i osoby określone w pkt 2 i 3 nie mają obowiązku wnoszenia opłat, jeżeli mieszkaniec domu ponosi pełną odpłatność. Jednocześnie w ustępie 2 art. 61 ustawy ustawodawca określił granice obciążenia poszczególnych grup podmiotów odpłatnością za pobyt w domu pomocy społecznej. Powołany przepis ustawy o pomocy społecznej stanowi bowiem, że mieszkaniec domu (przedstawiciel ustawowy małoletniego mieszkańca) ponosi odpłatność w wysokości nie większej niż 70% swojego dochodu (dochodu małoletniego dziecka). Przepis ma funkcję ochronną. Nie pozwala na bezwzględne żądanie całości opłaty od mieszkańca, którego dochody własne odbiegają od średniego kosztu utrzymania mieszkańca domu pomocy społecznej. Jeżeli kwota odpowiadająca 70% dochodu własnego mieszkańca nie pokrywa pełnej opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej, następuje ustalenie podmiotów obowiązanych do jej uiszczenia z kręgu wskazanego w art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy. Poza tym art. 61 ust. 3 ustawy określa, że w przypadku niewywiązywania się osób, o których mowa w ust. 2 pkt 1, 2 i 2a, z obowiązku opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej, opłaty te zastępczo wnosi gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społeczne, przy czym gminie przysługuje prawo dochodzenia zwrotu poniesionych na ten cel wydatków. Zgodnie natomiast z art. 104 ust. 3 ustawy wysokość należności podlegającej zwrotowi oraz termin jej zwrotu ustala się w drodze decyzji administracyjnej.
Z powyższych uregulowań wynika zasada, że w przypadku poniesienia przez gminę wydatków na świadczenia z pomocy społecznej, do których zobowiązane są osoby wymienione w ustawie, w pierwszej kolejności sam świadczeniobiorca, a w razie niemożności ich poniesienia małżonek, zstępni przed wstępnymi takiej osoby, przysługujące gminie na mocy art. 61 ust. 3 ustawy prawo dochodzenia zwrotu poniesionych wydatków na opłaty zastępcze realizowane jest w drodze postępowania administracyjnego, poprzez wydanie decyzji nakazującej zwrot sumy poniesionej tytułem opłaty wniesionej zastępczo. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowane jest jednolicie stanowisko, że właściwą drogą wyegzekwowania należności za pobyt w domu pomocy społecznej, wyłożonych tymczasowo przez gminę, jest wydanie decyzji na podstawie art. 104 ust. 3 w związku z art. 61 ust. 3 ustawy (tak m.in. NSA w wyrokach z dnia 15 stycznia 2010 r., sygn. akt I OSK 1171/09, z dnia 30 października 2012 r., sygn. akt I OSK 653/12, oba dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych), na które to normy w podstawie prawnej powołał się trafnie organ pierwszej instancji, a powielił te działania organ odwoławczy.
Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika bezspornie, na jakiej podstawie Skarżąca została umieszczona w Domu Pomocy Społecznej w B. i w jakim okresie tam przebywała. Organy w sposób czytelny opisały stan faktyczny i dotychczasowy przebieg postępowania i brak jest, w ocenie Sądu, podstaw, by ustalenia te uznać za nieprawidłowe. Niezasadne są zatem zarzuty Skarżącej odnośnie nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego przez to, że SKO nie uwzględniło wszystkich dowodów przy wydawaniu decyzji, nie wyjaśniło wszystkich istotnych okoliczności w sprawie, a także dokonało sprzecznych istotnych ustaleń z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego.
Przepisy art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 k.p.a. nakazują organom wyjaśnienie istotnych kwestii po wyczerpującym zebraniu, rozpatrzeniu i ocenie całego materiału dowodowego oraz kierowanie się przy tym zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, a ponadto elementy powyższe mają znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Obowiązkiem każdego organu administracji jest zatem wyczerpujące wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi kierował się przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, w szczególności uzasadnienie winno zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Nieustalenie przez organy w ramach toczącego się postępowania lub pominięcie w uzasadnieniu decyzji okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, może stanowić przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie, organy nie dopuściły się takiego naruszenia. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, co jednoznacznie opisały organy, wynika, że na mocy prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w B. III Wydziału Rodzinnego i Nieletnich z dnia [...] października 2013 r. (sygn. akt [...]) Skarżąca została umieszczona w domu pomocy społecznej bez jej zgody. Następnie na mocy decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...], została ona skierowana do Domu Pomocy Społecznej w B. poza kolejnością. Decyzja ta stała się ostateczna. W dniu skierowania do DPS Skarżąca utrzymywała się z emerytury w kwocie 1.461,51 zł, ustalona odpłatność wyniosła zatem 70% dochodu, tj. 1.023,06 zł miesięcznie począwszy od dnia umieszczenia w DPS – decyzja ostateczna Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...]. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...], Dyrektor MOPS w B. odmówił całkowitego zwolnienia Skarżącej z opłat za pobyt w DPS w B., jednakże na skutek odwołania W. M., SKO w B. decyzją z dnia [...] października 2014 r., nr [...], uchyliło zaskarżoną decyzję i sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Dyrektor MOPS w B. decyzją z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...], ponownie odmówił całkowitego zwolnienia Skarżącej z opłat za pobyt w DPS w B. Decyzja ta także stała się ostateczna. Wcześniej, bo w dniu [...] września 2014 r., postanowieniem Sądu Okręgowego w B. II Wydział Cywilny Odwoławczy w sprawie o sygn. akt [...], na skutek apelacji złożonej przez Skarżącą od postanowienia Sądu Rejonowego w B. (sygn. akt [...]), wniosek MOPS w B. o umieszczenie Skarżącej w domu pomocy społecznej bez jej zgody został oddalony. Postanowienie Sądu stało się prawomocne z dniem [...] września 2014 r. W związku z powyższym Dyrektor MOPS w B. decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...], zmienił decyzję z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...], w ten sposób, że skierował W. M. poza kolejnością do DPS w B. na okres od [...] grudnia 2013 r. do dnia [...] września 2014 r. SKO w B. decyzją z dnia [...] marca 2015 r., nr [...], utrzymało w mocy powyższa decyzję, a WSA w Białymstoku wyrokiem z dnia 27 października 2015 r. w sprawie II SA/Bk 387/15, oddalił skargę od decyzji SKO w B. Ponadto Dyrektor MOPS w B. decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...], zmienił w całości decyzję z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] i ustalił miesięczną odpłatność W. M. za pobyt w DPS w B. w wysokości 1.023,06 zł poczynając od dnia [...] grudnia 2013 r. do dnia [...] września 2014 r. SKO w B. decyzją z dnia [...] marca 2015 r., nr [...], utrzymało w mocy powyższą decyzję, a WSA w Białymstoku wyrokiem z dnia 27 października 2015 r., w sprawie o sygn. akt II SA/Bk 388/15, oddalił skargę od tej decyzji. W związku z tym, iż Skarżąca odmówiła wnoszenia opłat za pobyt do kasy DPS w B. oraz nie wyraziła zgody na potrącanie należności przez ZUS z jej emerytury, Gmina B. opłaciła na rzecz DPS w B. należność za pobyt w nim Skarżącej za okres od [...] stycznia 2014 r. do [...] września 2014 r. na łączną kwotę 9.109,18 zł. Jednocześnie, skoro Skarżąca nie wywiązywała się z ponoszenia kosztów swojego pobytu w domu pomocy społecznej, a opłaty te zastępczo wniosła Gmina, Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej zasadnie wydał w dniu [...] kwietnia 2015 r. decyzję ustalającą Skarżącej wysokość należności z tytułu opłat wniesionych zastępczo przez gminę Miejską B. za okres od [...] stycznia 2014 r. do [...] września 2014 r. za jej pobyt w Domu Pomocy Społecznej w B.
Jak z powyższego zatem widać, stan faktyczny przedstawiony przez organy w ich decyzjach i skontrolowany przez Sąd na podstawie akt sprawy, niczym się nie różni. Oznacza to zatem, że przywołane w skardze zarzuty Skarżącej w tej mierze są niezasadne.
Powyższe dotyczy także kwestii zgromadzonego w aktach materiału dowodowego. Skarżąca nie wskazuje, które dowody zostały pominięte lub nienależycie ocenione. Jej zarzuty w tej mierze dotyczą raczej postępowań, które były przedmiotem przywołanych orzeczeń WSA w Białymstoku w sprawach II SA/Bk 387/15 i II SA/Bk 388/15 i które nie mogą być przedmiotem oceny w sprawie niniejszej.
Sąd nie podziela także zarzutów skargi dotyczących nieprawidłowej interpretacji przez organy przepisów ustawy o pomocy społecznej i wydanie decyzji na niewłaściwej podstawie prawnej. Jak wskazano już bowiem wyżej, podstawą tą jest art. 61 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, na mocy którego, w przypadku niewywiązywania się osób, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 2 oraz ust. 2a, z obowiązku opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej opłaty te zastępczo wnosi gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej, zaś gminie tej przysługuje prawo dochodzenia zwrotu poniesionych na ten cel wydatków.
W skardze strona skarżąca podnosi kwestię, że nielegalne było umieszczenie jej w DPS w B., a co za tym idzie, brak jest podstaw do żądania od niej odpłatności za ten pobyt. W ocenie Sądu, w stanie faktycznym sprawy nie można mówić o braku legalności tego pobytu, gdyż przebiegał on na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu powszechnego oraz stosownej ostatecznej decyzji administracyjnej. Zresztą prawidłowość i legalność tych rozstrzygnięć nie może być przedmiotem badania w sprawie niniejszej. To samo dotyczy kwestii odpłatności za ten pobyt i jej wysokości. Zostało to już wcześniej przesądzone w innych postępowaniach. W tym natomiast przypadku, zgodnie z dyspozycją art. 61 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, organy winny ustalić, czy osoby, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 2 oraz ust. 2a, wywiązały się z obowiązku opłaty za pobyt Skarżącej w domu pomocy społecznej oraz czy opłaty te zastępczo poniosła gmina miejska B.i w jakiej wysokości. Gminie tej natomiast, co wprost wynika ze wskazanego przepis, przysługuje prawo dochodzenia zwrotu poniesionych na ten cel wydatków.
W tym miejscu należy podkreślić, na co też słusznie zwrócił uwagę organ w odpowiedzi na skargę, że żaden przepis ustawy nie przewiduje możliwości odstąpienia od wydania decyzji, o której mowa w art. 61 ust. 3 ustawy. Oznacza to, że organ I instancji nie tylko miał prawo, ale i obowiązek wydać zaskarżoną decyzję.
Reasumując, zdaniem Sądu, podniesione w skardze zarzuty okazały się niezasadne, gdyż postępowanie przed organami zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący i należyty, zaś zgromadzony w sprawie materiał oceniono właściwie. Zostały także prawidłowo zinterpretowane, mające zastosowanie w sprawie, przepisy. Sąd nie doszukał się też innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonych decyzji.
Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło