II SA/Bk 616/12

PostanowienieWSA w Białymstoku2012-08-21

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna wnioskodawcy, obejmująca niski dochód, wysokie koszty leczenia i brak majątku, uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, w tym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Sąd przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Uzasadniono to trudną sytuacją materialną wnioskodawcy, który wraz z żoną (osobą niewidomą i schorowaną) osiąga niski dochód, ponosi wysokie koszty leczenia, nie posiada majątku ani oszczędności, co uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
Skarżący J. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazał, że jego dochód z emerytury wynosi 1.116 zł netto, a żona otrzymuje dodatek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł netto. Rodzina ponosi znaczne wydatki na leki (ok. 300 zł miesięcznie), media (woda, prąd, gaz), dojazdy na rehabilitację (200 zł) oraz wyżywienie. Żona skarżącego jest niewidoma i posiada I grupę inwalidzką. Skarżący nie posiada znaczącego majątku ani oszczędności.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. Z. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] czerwca 2012 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu dokonania określonych robót budowlanych p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. J. Z. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną (k. 18). Dochodem rodziny jest emerytura skarżącego w wysokości 1.116 zł netto oraz dodatek pielęgnacyjny żony w wysokości 153 zł netto. Wnioskodawca poza mieszkaniem o powierzchni [...] m 2 oraz samochodem osobowym z [...] r., nie posiada żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych (k.18-19). W uzasadnieniu swego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata skarżący podniósł, iż wraz z żoną są osobami starszymi i schorowanymi z licznymi schorzeniami, przez co na leki w skali miesiąca wydają znaczną kwotę środków finansowych tj. około 300 zł. Żona skarżącego posiada I grupę inwalidzką (jest niewidoma) i poza świadczeniem opiekuńczym nie uzyskuje żadnego dochodu. Do wydatków jego rodziny należy zaliczyć: wodę – 40 zł, prąd – 100 zł, gaz – 50 zł, benzynę na dojazdy do przychodni na rehabilitację – 200 zł oraz koszty zakupu wyżywienia. Końcowo skarżący zaakcentował, iż opłaty eksploatacyjnego i koszty zakupu leków pochłaniają całe dochody jego rodziny. Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 j.t.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna J. Z. uzasadnia udzielenie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, a mianowicie w odniesieniu do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wnioskodawca i jego żona (niewidoma) są osobami starszymi i schorowanymi, z licznymi schorzeniami wymagającymi sukcesywnego leczenia. Dochód rodziny skarżących zamyka się kwotą 1.269 zł (k. 19). Wnioskodawca i jego żona poza niewielkim mieszkaniem nie posiadają żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Nieznaczny comiesięczny dochód wystarcza im jedynie na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych oraz wysokie koszty leczenia. Przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu skarżącego, a także zestawienie jego stałych wydatków, w tym wysokich kosztów leczenia oraz brak zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło