II SA/Bk 627/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego sprawy ze skargi B. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lipca 2015 r. Nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie przeprowadzone w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami p o s t a n a w i a 1. umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. B. R. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego podając, iż prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe (k. 46). Skarżący utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z tytułu renty w kwocie 718 zł oraz umowy zlecenia w kwocie 36,26 zł. Wnioskodawca jest właścicielem mieszkania o powierzchni [...] m2 oraz współwłaścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha wraz z siostrą ojca. Skarżący nie uprawia gospodarstwa rolnego ani nie uzyskuje z tego tytułu żadnego dochodu. Poza tym nie posiada żadnych innych nieruchomości, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Ponadto jest osobą schorowaną i niepełnosprawną (liczne schorzenia). W uzasadnieniu swego stanowiska podniósł, iż uzyskuje niski dochód, z którego przeznacza 360 zł na czynsz za mieszkanie, 142 zł na energię elektryczną, 150 zł na lekarstwa, 100 zł na wizyty lekarskie i 200 zł na opłacenie alimentów (k. 46-47). Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 239 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) strona, której przyznane zostało prawo do pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym (prawo pomocy), w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. W sprawie niniejszej postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 4 listopada 2015 r. zwolniono skarżącego od kosztów sądowych (k. 16). Powyższe skutkuje tym, iż wnioskodawca jest zwolniony od wszystkich kosztów sądowych, które mogą powstać w sprawie niniejszej. W związku z tym, iż skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych tj. nie musi uiszczać tych kosztów w sprawie niniejszej z mocy samej ustawy, postępowanie w tym zakresie jest bezprzedmiotowe i zasadnym jest jego umorzenie (vide postanowienie NSA z dnia 14 czerwca 2013 r. sygn. akt I OZ 482/13 publ. www.cbois.nsa.gov.pl). Dlatego też, na podstawie art. 249 a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 § 1 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzeczono jak w punkcie I sentencji. Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna skarżącego uzasadnia tezę, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego tj. kosztów ustanowienia radcy prawnego. Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna B. R. uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Wnioskodawca faktycznie uzyskuje dochód w kwocie 754,18 zł. Skarżący jest właścicielem mieszkania o powierzchni [...] m2 oraz współwłaścicielem gospodarstwa rolnego wraz z siostrą ojca. Skarżący nie uprawia gospodarstwa rolnego ani nie uzyskuje z tego tytułu żadnego dochodu. Poza tym nie posiada żadnych zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Niewielki comiesięczny dochód wystarcza mu jedynie na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych. Przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu skarżącego w zestawieniu z ponoszonymi wydatkami, a także brak zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia radcy prawnego w niniejszej sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w punkcie II sentencji.