II SA/Bk 639/17

PostanowienieWSA w Białymstoku2017-10-27

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zasiłku celowego strona skarżąca jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy i czy powinna jej zostać przyznana pomoc prawna w zakresie ustanowienia radcy prawnego?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ strona skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia na mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a PPSA w sprawach z zakresu pomocy społecznej. Jednocześnie sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, stwierdzając, że skarżący wykazał niemożność poniesienia tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, biorąc pod uwagę jego niskie dochody z gospodarstwa rolnego, stan zdrowia i posiadany majątek.
Stan faktyczny
J. G. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. odmawiającą przyznania zasiłku celowego. Wniósł również o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego, wskazując na swoje trudne położenie materialne wynikające z prowadzenia gospodarstwa rolnego i przewlekłej choroby. Sąd rozpoznał wniosek o prawo pomocy.
Rozstrzygnięcie
1. umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 27 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lipca 2017 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego p o s t a n a w i a 1. umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. J. G. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego podając, iż pozostaje sam w gospodarstwie domowym. Źródło miesięcznego utrzymania skarżącego stanowi gospodarstwo rolne. Dochód uzyskiwany z prowadzenie działalności rolniczej wystarcza jedynie na pokrycie kosztów produkcji i wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem wnioskodawcy. Wykazane wydatki stałe skarżącego to: ubezpieczenie KRUS – 393 zł (kwartalnie), energia elektryczna – 57,93 zł (miesięcznie), gaz – 30 zł (miesięcznie), telefon – 50 zł (miesięcznie), śmieci – 7,50 zł (miesięcznie), podatek rolny – 273 zł (rocznie), lekarstwa i rehabilitacja – 150 zł (miesięcznie), dojazdy do lekarzy – 100 zł (miesięcznie), ubezpieczenie budynków - 161 zł (rocznie), ubezpieczenie ciągnika – 60 zł (rocznie), zakup żywności – 200 zł (miesięcznie), środki higieny osobistej – 50 zł (miesięcznie). Wnioskodawca jest osobą przewlekle chorą, wymagającą stałego leczenia i rehabilitacji. Skarżący posiada dom o powierzchni [...] m2 (bez wody bieżącej, centralnego ogrzewania, wymagający generalnego remontu), nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha (w tym grunty rolne – [...] ha i grunty leśne – [...] ha), ciągnik rolniczy [...], rok prod. [...] i inny podstawowy sprzęt rolniczy oraz cztery cielaki. Dodatkowo wnioskodawca posiada dwa stare budynki gospodarcze (k. 14-15). Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), strona skarżąca działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Niniejsza sprawa dotyczy zasiłku celowego. W konsekwencji skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych i nie musi uiszczać tych kosztów w sprawie niniejszej z mocy samej ustawy. Postępowanie zatem w tym zakresie jest bezprzedmiotowe i zasadnym jest jego umorzenie (vide postanowienie NSA z dnia 14 czerwca 2013 r. sygn. akt I OZ 482/13 publ. www.cbois.nsa.gov.pl). Dlatego też, na podstawie art. 249 a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w punkcie I sentencji. Z uwagi na powyższe wniosek złożony przez skarżącego podlegał rozpoznaniu w części przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpatrywanym przypadku skarżący dowiódł, iż nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia radcy prawnego. W złożonym oświadczeniu wnioskodawca wykazał, iż miesięczny dochód uzyskiwany z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego wystarcza na pokrycie kosztów produkcji i wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem wnioskodawcy. Skarżący posiada dom o powierzchni [...] m2 (wymagający remontu) oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha (w tym: grunty rolne – [...] ha i grunty leśne – [...] ha), ciągnik rolniczy [...], rok prod. [...], inny podstawowy sprzęt rolniczy oraz cztery cielaki. Skarżący nie posiada zgromadzonych oszczędności. Całość uzyskiwanych dochodów przeznaczana jest na pokrycie kosztów prowadzonej produkcji rolnej oraz bieżących kosztów utrzymania wnioskodawcy. Otrzymywane dotacje unijne w całości przeznaczane są na potrzeby prowadzonej produkcji rolnej. W tej sytuacji biorąc pod uwagę niską dochodowość prowadzonego gospodarstwa rolnego (niewielka powierzchnia, mała liczba zwierząt hodowlanych), zły stan zdrowia skarżącego, a także stan posiadanych zabudowań, w tym domu niewątpliwie wymagającego gruntownego remontu należy zatem stwierdzić, iż skarżący nie jest w stanie zgromadzić dostatecznej ilości środków finansowych do równoczesnego zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych oraz pokrycia kosztów ustanowienia radcy prawnego w sprawie niniejszej. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło