II SA/Bk 640/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski, Sędziowie sędzia WSA Marcin Kojło, sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi P.R. Sp. Jawna w L. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 23 sierpnia 2024 r. nr 2001-IOA.4823.22.2024 w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę. Zaskarżoną do sądu decyzją z dnia 23 sierpnia 2024 r. nr 2001-IOD.4823.22.2024, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (DIAS) w Białymstoku utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego (NPUCS) w Białymstoku z dnia 10 czerwca 2024 r. nr 318000-COC3.4823.131.2024.MZ, nakładającą na P.R. Spółka jawna w L. (dalej również jako: "Spółka", "skarżącą") karę pieniężną w łącznej wysokości 10.000 zł. Podstawą do nałożenia kary pieniężnej był art. 10a ust. 1 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 104 ze zm., dalej: "ustawa SENT"). Z akt sprawy wynika, że w dniu 16 lutego 2024 r. J. R., działając w imieniu przewoźnika- Spółki przesłała do rejestru monitorowania przewozów zgłoszenie, któremu system nadał numer referencyjny SENT[...], dotyczące przewozu towaru - żelazny odpad, pozycja CN 0005, kod odpadu 160117, w ilości 24.222 kg z terytorium Słowacji na Litwę za pomocą zespołu pojazdów o numerach rejestracyjnych[...]. Zgłoszono także numer urządzenia/lokalizatora GPS:[...]. Jako miejsce wjazdu na terytorium Polski i przekroczenia granicy wskazano Chyżne - Trstena, natomiast jako miejsce wyjazdu poza terytorium Polski wskazano Budzisko - Kalwaria. Przewóz zgodnie ze zgłoszeniem miał rozpocząć się 16 lutego 2024 r., a jako planowaną datę zakończenia przewozu wskazano 20 lutego 2024 r. Podczas dokonywania zgłoszenia, wraz z numerem referencyjnym do firmy zostało przekazane wezwanie Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku do przedstawienia środka transportu wraz z towarem w miejscu: 16-411 Szypliszki, Budzisko 11, w celu przeprowadzenia kontroli. W wezwaniu pouczono stronę o obowiązku powiadomienia organu o planowanej dacie i godzinie dostarczenia towaru oraz grożących karach administracyjnych w przypadku niewykonania obowiązku stawiennictwa się do kontroli. W dniu 19 lutego 2024 r. przewoźnik zgłosił się do kontroli w wyznaczonym miejscu. W trakcie kontroli stwierdzono, że podczas całej trasy przejazdu przez terytorium Polski, tj. od wjazdu do Polski w miejscowości Chyżne o godz. 17:35 do miejsca kontroli w Budzisku w dniu 19 lutego 2024 r., nie były przekazywane dane geolokalizacyjne o aktualnym położeniu zgłoszonego zespołu pojazdów. Urządzenie [...]rozpoczęło przekazywanie danych geolokalizacyjnych dopiero od miejsca kontroli. Postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2024 r., nr 318000-COC3.4823. 131.2024.MZ, Naczelnik Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku wszczął wobec skarżącej postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu naruszenia warunków przewozu towarów za zgłoszeniem do rejestru monitorowania przewozów SENT[...]. W toku postępowania wystąpiono do przewoźnika o udzielenie wyjaśnień co było powodem nieprzesyłania do systemu SENT na trasie przejazdu przez terytorium Polski danych geolokalizacyjnych o aktualnym położeniu środka transportu podczas realizacji przewozu. Ponadto organ I instancji wystąpił o wskazanie zindywidualizowanych okoliczności wskazujących na istnienie "ważnego interesu strony lub interesu publicznego" mogącego stanowić podstawę do odstąpienia od nałożenia kary. Ponadto organ I instancji pismem z dnia 2 kwietnia 2024 r. wezwał stronę skarżącą do przekazania zindywidualizowanych okoliczności wskazujących na istnienie ważnego interesu strony do odstąpienia od kary, w tym przedłożenia dokumentów potwierdzających sytuację finansową przewoźnika. Jednocześnie mając na uwadze, że ewentualne odstąpienie od wymierzenia kary powinno być udzielone z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy, określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej w związku z art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2021 r. poz. 743), wezwano stronę do przedłożenia stosownych dokumentów w tym zakresie. Pismem z 24 kwietnia 2024 r. pełnomocnik strony wyjaśnił, że przyczyna braku wyświetlania aktualnych danych geolokalizacyjnych w systemie SENT jest dla przewoźnika nieznana. Lokalizator był sprawny, a jego numer prawidłowo wprowadzony do systemu SENT. Pełnomocnik podkreślił, że przewoźnik dochował należytej staranności, dokonał zgłoszenia przewozu w rejestrze SENT, wyposażył pojazd w urządzenie lokalizacyjne, poprawnie je skonfigurował! przedstawił środek transportu do kontroli. Pełnomocnik wskazał, że położenie pojazdu było cały czas rejestrowane przez system e-TOLL, wobec czego analiza danych z tego oficjalnego, rządowego systemu poboru opłat, stanowi bardzo dobre potwierdzenie trasy przejazdu oraz jego okoliczności, wykluczając wystąpienie w sprawie jakichkolwiek faktycznych nieprawidłowości związanych z przywozem. Dane zapisywane w systemie e-TOLL są tożsame z tymi zapisywanymi w systemie SENT. Po rozpatrzeniu odwołania, DIAS decyzją z dnia 23 sierpnia 2024 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Organ stwierdził, że w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją w sposób bezsporny ustalono, że Spółka działając jako przewoźnik w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem SENT[...] nie zapewniła przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem. Z uwagi na powyższe Spółka podlega karze pieniężnej w wysokości 10.000 złotych za niewykonanie obowiązków określonych w art. 10 a ust. 1 ustawy SENT. W ocenie organu odwoławczego obszernie sformułowane zarzuty odwołania sprowadzają się w swej istocie do twierdzenia, że w niniejszej sprawie zachodziły zignorowane przez organ I instancji przesłanki do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej za delikt administracyjny popełniony przez Spółkę. Po pierwsze organ odwoławczy zauważył, że wbrew twierdzeniom odwołania z akt sprawy zakończonej zaskarżoną decyzją bezspornie wynika, iż nie zaistniała żadna przyczyna zewnętrzna uniemożliwiająca Spółce zrealizowanie ustawowego obowiązku przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem. DIAS za bezzasadne uznał twierdzenia odwołania jakoby przyczyną braku przekazywania danych geolokalizacyjnych mogły być awaria oprogramowania, awaria sprzętu czy wskazywane w mediach przypadki zakłócania sygnału GPS na terenie Polski wskutek wrogich działań Federacji Rosyjskiej. Wskazał, że zgodnie z informacją Centrum Informatyki Resortu Finansów lokalizator [...]przypisany do przedmiotowego zgłoszenia został aktywowany w systemie SENT GEO w dniu 13 maja 2023 r. a w badanym okresie nie zostało odnotowane wadliwe działanie systemu, które mogłoby wpłynąć na przyjmowanie danych od operatorów ZSL/OBU. Zgodnie z informacją Net Free System Spółki z o.o. operatora usługi przekazywania danych w ramach SENT i e-Toll, wykorzystywany przez stronę lokalizator [...]pracuje na potrzeby systemu SENT GEO i ETOLL Do systemu ETOLL nadaje bez przerwy, natomiast informacja o lokalizacji od systemu SENT jest uruchamiana indywidualnie przez klienta. Organ odwoławczy stwierdził, że z akt sprawy ocenionych zgodnie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego w sposób bezsporny wynika, że podczas przewozu lokalizator i jego oprogramowanie działało prawidłowo, nie stwierdzono zakłóceń sygnału GPS podczas przewozu, co potwierdza niekwestionowana okoliczność, że od momentu uruchomienia przesyłania danych przez przewoźnika na terenie byłego przejścia granicznego Budzisko-Kalwaria do wyłączenia przesyłu na terytorium Litwy w okolicach osady D. (Deivoniśkial) w rejonie kalwaryjskim (lokalizacja GPS[...]) system SENT bez zakłóceń odbierał dane geolokalizatora. Wskazał, że właśnie na terenie dawnego przejścia granicznego pojazd znajdował się najbliżej (około 23 km w linii prostej) terytorium Federacji Rosyjskiej, z którego zgodnie z informacjami medialnymi miałyby pochodzić zakłócenia sygnału GPS. Powyższe, zdaniem DIAS, uzasadnia ocenę, że przyczyną braku przesyłania danych było intencjonalne lub nieintencjonalne działanie kierowcy, który wbrew przepisom prawa i przywołanym pełnomocnika regulacjom wewnętrznym strony nie uruchomił usługi przesyłu danych przed rozpoczęciem przewozu. Zgodnie z przepisami ustawy za takie zachowanie odpowiada nie sprawca zaniechania (kierowca), lecz przewoźnik. Wewnętrzną sprawą przedsiębiorcy jest kwestia odpowiedzialności pracownika za naruszenie obowiązków pracowniczych. Po drugie organ odwoławczy stwierdził, że w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją nie zaszły przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Podniósł, że organ I instancji szczegółowo poddał analizie kwestie związane z odstąpieniem od wymierzenia kary zarówno ze względu na interes strony jak i ze względu na interes publiczny; z konkluzją których zgadza się organ odwoławczy. Organ stwierdził, że przepisy ustawy (m.in. w art. 22 ust. 3 ustawy SENT) uregulowały w sposób bardzo wąski możliwość odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej na poszczególne podmioty odpowiedzialne, uczestniczące w procedurze monitorowania przewozu towarów. DIAS wyjaśnił, że pojęcia "interesu publicznego" i "ważnego interesu przewoźnika" są pojęciami nieokreślonymi i muszą być oceniane na podstawie wszechstronnego i wnikliwego rozważenia całego materiału dowodowego przy uwzględnieniu okoliczności, że kary pieniężne stanowią środki mające na celu mobilizowanie podmiotów do terminowego i prawidłowego wykonywania obowiązków na rzecz państwa. DIAS wskazał, że o istnieniu ważnego interesu przewoźnika, uprawniającego do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej nie decyduje jego subiektywne przekonanie, lecz decydować powinny kryteria zobiektywizowane, w każdym przypadku inne, uwzględniające różnorodne aspekty sprawy. Przy czym użycie słowa "ważny", podkreśla wyjątkowość zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na ten interes. W ocenie organu odwoławczego w sprawie niniejszej taka wyjątkowa sytuacja uzasadniająca odstąpienie od nałożenia kary nie miała miejsca. Strona dopuściła się poważnego naruszenia ustawy, bowiem nieprzekazywanie danych geolokalizacyjnych miało miejsce w trakcie całej trasy przejazdu - ponad 700 km. Organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku, że ustalenie kwestii istnienia przesłanki interesu publicznego wiąże się z koniecznością ważenia skutków rozstrzygnięcia w dwóch płaszczyznach, to jest konieczności płacenia kar wynikających z ustawy ze względu na ich prewencyjny charakter oraz działania organów państwa w sposób budzący zaufanie z uwzględnieniem wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do państwa. W interesie publicznym leży zarówno zwiększenie bezpieczeństwa obrotu poprzez stosowanie rozwiązań prewencyjnych, takich jak kary pieniężne, by podmioty wywiązywały się z obowiązków nałożonych ustawą w celu skutecznej kontroli obszarów obarczonych istotnym ryzykiem naruszenia obowiązujących przepisów podatkowych, jak i wyeliminowanie sytuacji, w których wymierzenie kary następowałoby w sposób arbitralny, bez uwzględnienia indywidualnych okoliczności, a także, gdy rezultatem zapłaty kar pieniężnych będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami pomocy dla zubożonego przedsiębiorcy. Określona przepisami ustawy odpowiedzialność administracyjna za naruszenie obowiązków związanych z drogowym przewozem towarów wrażliwych ma charakter obiektywny, a więc jest niezależna od winy, czy dobrej lub złej woli danego podmiotu. Przepisy ustawy zostały przy tym ukształtowane tak, że przewidziana w ustawie wysokość kary uwzględnia stopień uchybienia, jako że wysokość kar pieniężnych została zróżnicowana w zależności od rodzaju naruszenia. Zdaniem DIAS stwierdzone naruszenie uniemożliwiło monitorowanie przewozu towaru wrażliwego, a w efekcie prawidłową kontrolę obowiązków związanych z tego rodzaju towarem. Wskazał, że w interesie publicznym leży, by system kontroli był szczelny, skuteczny i bezpieczny, bez możliwości omijania go, a także by podmioty zajmujące się obrotem towarami objętymi systemem monitorowania dochowywały należytej staranności w wypełnianiu swoich obowiązków. Organ odwoławczy stwierdził, że powyższe okoliczności dowodzą, iż nałożona kara pieniężna stanowi proporcjonalną reakcję w stosunku do naruszeń Spółki. W ocenie DIAS nałożona kara pieniężna stanowi adekwatną reakcję w niniejszej sprawie i jest proporcjonalna do wagi naruszenia przepisów prawa oraz nie zaistniała przesłanka odstąpienia od wymierzenia tej kary z uwagi na wystąpienie interesu publicznego. Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem Spółka wywiodła do tut. sądu skargę, w której zaskarżyła decyzję DIAS w całości i zarzuciła naruszenie: 1. art. 22 ust. 3 w zw. z art. 26 ust. 3 w zw. z art. 22 ust. 2a ustawy SENT, poprzez jego niezastosowanie i nieodstąpienie od nałożenia na stronę kary pieniężnej, pomimo że przemawiał za tym interes publiczny, którego prawidłowa wykładnia powinna odbyć się z poszanowaniem zasad zawartych w art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 124 oraz art. 187 § 1 o.p., art. 191, art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 o.p., w szczególności zasady proporcjonalności (wyrażonej w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 12 Prawa przedsiębiorców), bezpieczeństwa i zaufania do organów państwa; pominięcie przez organy przy ocenie pojęcia "interesu publicznego" rzeczywistej intencji ustawodawcy i celu ustawy, którym jest ochrona wpływów budżetowych, w sprawie nie wystąpiło chociażby najmniejsze hipotetyczne ryzyko uszczuplenia należności publicznoprawnych; 2. art. 22 ust. 3 w zw. z art. 26 ust. 3 w zw. z art. 22 ust. 2a ustawy SENT, poprzez jego niezastosowanie i nieodstąpienie od nałożenia kary pieniężnej, pomimo że przemawiał za tym interes publiczny, którego prawidłowa wykładnia powinna uwzględniać funkcję ustawy SENT i charakter przewidzianych w niej sankcji, w szczególności to, że instytucja odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej jest elementem mechanizmu prewencji wpisanego w przepisy ustawy SENT, a kary pieniężne nie powinny pełnić funkcji wyłącznie represyjnej (odpłaty) za popełnione naruszenie (zaistnienie stanu niezgodnego z prawem); 3. art. 22 ust. 3 w zw. z art. 26 ust. 3 w zw. z art. 22 ust. 2a ustawy SENT, poprzez jego niezastosowanie i nieodstąpienie od nałożenia kary pieniężnej, pomimo że przemawiał za tym ważny interes przewoźnika wynikający z jego złej sytuacji ekonomicznej, w sytuacji w której nałożona kara pieniężna może zachwiać podstawami egzystencji strony, uniemożliwiając dalsze prowadzenie działalności gospodarczej; 4. art. 2, art. 273 dyrektywy nr 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej oraz art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej, art. 325 TFUE i wyrażonej w tym przepisie zasady neutralności w zw. z art. 22 ust. 2a ustawy SENT poprzez nałożenie na przewoźnika wysokiej kary pieniężnej (sankcji) w związku ze stwierdzonym niedopełnieniem warunku formalnego, w sytuacji gdy w związku z przewozem towaru nie istniało jakiekolwiek ryzyko uszczuplenia należności publicznoprawnych, a zatem sankcja w wysokości 10.000,00 zł jest nieproporcjonalna i nieadekwatna do wagi naruszenia (por. orzeczenie TSUE z 21.10.2021 r., C-583/20) oraz nie uwzględnia okoliczności powstania stwierdzonej nieprawidłowości, rodzaju i stopnia naruszenia ciążącego na przewoźniku obowiązku, wagi stwierdzonej nieprawidłowości, działań podjętych przez przewoźnika by przewóz był wykonywany zgodnie z prawem (por. wyrok TSUE z 15.04.2021 r., C- 935/19) - por. wyrok WSA we Wrocławiu z 14 czerwca 2023 r., sygn. akt III SA/Wr 374/22. 5. art. 22 ust. 2a w zw. z art. 3 ust. 11 ustawy SENT w zw. z art. 92 ust. 1, art. 42 ust. 1 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 7 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz § 1 pkt 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 kwietnia 2022 r. w sprawie towarów, których przewóz jest objęty systemem monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. poz. 898) poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i nałożenie na stronę administracyjnej kary pieniężnej za naruszenie związane z przewozem odpadów w sytuacji, w której objęcie odpadów obowiązkami z ustawy SENT nastąpiło poprzez wydanie rozporządzenia, które wykracza poza delegację ustawową znajdującą się w art. 3 ust. 11 ustawy SENT, w związku z czym rozporządzenie to w tym zakresie nie stanowi źródła prawa powszechnie obowiązującego, a przewóz odpadów nie jest skutecznie objęty obowiązkiem monitorowania w systemie SENT, w związku z czym na stronę została nałożona kara pieniężna bez ważnej podstawy prawnej wyrażonej w ustawie, a więc z naruszeniem fundamentalnej zasady nullum crimen sine lege scripta Wskazując na powyższe autor skargi wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji organu drugiej instancji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz umorzenie postępowania w całości, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji organu drugiej instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Odpowiadając na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga okazała się niezasadna. Przedmiotem sporu w sprawie jest zasadność nałożenia na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł w związku z niewywiązaniem się z obowiązku, o którym mowa w art. 10a ustawy SENT, tj. niezapewnieniem przez przewoźnika w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem SENT (nr j.w.) przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem. Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika bowiem, przewóz zgodnie ze zgłoszeniem miał rozpocząć się 16 lutego 2024 r., a jako planowaną datę zakończenia przewozu wskazano 20 lutego 2024 r. W trakcie kontroli stwierdzono, że podczas całej trasy przejazdu przez terytorium Polski, tj. od wjazdu do Polski w miejscowości Chyżne o godz. 17:35 do miejsca kontroli w Budzisku w dniu 19 lutego 2024 r., nie były przekazywane dane geolokalizacyjne o aktualnym położeniu zgłoszonego zespołu pojazdów (nr rej. j.w.). Skarżąca, podejmując próbę polemiki z organem, zwraca uwagę na przyczyny zewnętrzne, niezależne od skarżącej (awaria oprogramowania, awaria sprzętu czy wskazywane w mediach przypadki zakłócania sygnału GPS na terenie Polski wskutek wrogich działań Federacji Rosyjskiej), które uniemożliwiły przekazywanie danych z GPS, co miałoby przemawiać za odstąpieniem od wymierzenia kary. Strona powoływała się przy tym na fakt, że skarżąca stawiła się do kontroli, i kontroli poddano także środek transportu. Skład orzekający w niniejszej sprawie aprobuje jednak stanowisko organów, nie znajdując podstaw do usprawiedliwienia stanowiska skarżącej o zasadności odstąpienia od nałożenia na niego kary. Materialną podstawę prawną rozstrzygnięcia podjętego w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy SENT. W myśl art. 2 pkt 8 tej ustawy przewoźnik oznacza osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, prowadzącą działalność gospodarczą, wykonującą przewóz towarów. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy SENT, system monitorowania przewozu i obrotu obejmuje gromadzenie i przetwarzanie danych o przewozie towarów i obrocie paliwami opałowymi, w szczególności z zastosowaniem środków technicznych służących do tego monitorowania, oraz kontrolę realizacji obowiązków wynikających z ustawy. Według art. 7 ust. 1 ustawy SENT, w przypadku przewozu towaru z terytorium jednego państwa członkowskiego na terytorium drugiego państwa członkowskiego albo państwa trzeciego przewoźnik jest obowiązany przesłać do rejestru, przed rozpoczęciem przewozu towaru na terytorium kraju, zgłoszenie i uzyskać numer referencyjny dla tego zgłoszenia. Stosownie zaś do treści art. 12a ust. 1 ustawy SENT, jeśli w wyniku analizy danych w rejestrze stwierdzono, że przewóz towarów wskazany w zgłoszeniu wiąże się ze zwiększonym ryzykiem, odpowiednio podmiot wysyłający, podmiot odbierający lub przewoźnik otrzymują wezwanie do przedstawienia środka transportu w czasie i miejscu, o których mowa odpowiednio w ust. 3 albo 4, przesłane wraz z numerem referencyjnym albo potwierdzeniem aktualizacji danych w rejestrze. Odpowiednio podmiot wysyłający i podmiot odbierający są obowiązani przekazać przewoźnikowi treść wezwania wraz z numerem referencyjnym albo potwierdzeniem aktualizacji danych w rejestrze (art. 12a ust. 2 ustawy SENT). Przepis art. 12a ust. 3 ustawy SENT stanowi, że w przypadku przewozu towarów po drodze publicznej przewoźnik jest obowiązany przedstawić środek transportu, o którym mowa w art. 2 pkt 11 lit. a, w dacie zakończenia przewozu towaru, w miejscu dostarczenia towaru lub w oddziale celnym urzędu celno-skarbowego zlokalizowanym najbliżej miejsca zakończenia przewozu na terytorium kraju w celu przeprowadzenia kontroli. W myśl natomiast art. 4 ust. 1 ustawy SENT, środkiem technicznym służącym monitorowaniu drogowego przewozu towarów jest rejestr zgłoszeń wraz z modułem gromadzącym i przetwarzającym dane geolokalizacyjne. Zgodnie z ust. 2 ww. artykułu, rejestr jest prowadzony w systemie teleinformatycznym. Z treści art. 7 ustawy wynika, że gdy przewóz towarów ma miejsce z terytorium jednego państwa członkowskiego na terytorium drugiego państwa członkowskiego albo państwa trzeciego, przewoźnik jest obowiązany przesłać do rejestru, przed rozpoczęciem przewozu towaru na terytorium kraju, zgłoszenie i uzyskać numer referencyjny dla tego zgłoszenia. Zgodnie z art. 10a ust. 1 ustawy SENT przewoźnik, w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem, jest obowiązany zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem. Stosownie do treści ust. 2 ww. artykułu przewoźnik jest obowiązany wyposażyć środek transportu, o którym mowa w ust. 1, w lokalizator. Zgodnie natomiast z treścią art. 22 ust. 2a ustawy SENT, w przypadku niewywiązywania się z obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1, na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10.000 zł. W rozpoznawanej sprawie stan faktyczny (opisany szerzej w pierwszej, tzw. "historycznej", części uzasadnienia) jest bezsporny, przez co sporu nie budzi także fakt, że przewoźnik nie wywiązał się z nakazów ustawy SENT w zakresie przekazywania danych geolokalizacyjnych. W oparciu o odczyt kamer z Automatycznego Systemu Rozpoznawania Numerów ustalono, iż przewóz towaru pojazdem o ww. nr rej. przez terytorium Polski za zgłoszeniem SENT (nr j.w.) został zrealizowany, zaś lokalizator GPS przewoźnika nie przekazywał danych geolokalizacyjnych na całej trasie przejazdu przez terytorium Polski, tj. od wjazdu do Polski w miejscowości Chyżne do miejsca kontroli w Budzisku. Urządzenie [...] rozpoczęło przekazywanie danych geolokalizacyjnych dopiero od miejsca kontroli w Budzisku. Z pisma Centrum Informatyki Resortu Finansów wynika, że w okresie ważności zgłoszenia nie odnotowano wadliwego działania systemu SENT GEO, które mogłoby wpłynąć na przyjmowanie danych z systemu ZLS, nie stwierdzono też zgłoszeń przez przewoźnika problemów z działaniem systemu. Obowiązkiem pracodawcy jest nadzór nad zachowaniami pracowników i taka organizacja pracy, aby nie dochodziło do naruszeń obowiązujących przepisów. Wypada przypomnieć, że e-TOLL to rozwiązanie oparte na technologii pozycjonowania satelitarnego, służące do poboru opłaty elektronicznej za przejazd po wybranych odcinkach autostrad, dróg ekspresowych i krajowych zarządzanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad. System jest nadzorowany przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej. Rejestracja w systemie e-TOLL jest obowiązkowa dla podmiotów, które chcą poruszać się po drogach płatnych pojazdami o dopuszczalnej masie całkowitej pojazdu lub zestawu pojazdów powyżej 3,5 t, a także dla autobusów, niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej. Natomiast monitorowanie przez KAS drogowego i kolejowego przewozu tzw. "towarów wrażliwych" oraz obrotu paliwami opałowymi odbywa się z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego SENT. E-TOLL jest zatem odrębną konfiguracją względem sytemu SENT, służy innym celom i nie zastępuje systemu geolokalizacyjnego SENT. Za organem trzeba dodać, że KAS udostępniła podmiotom podręcznik użytkowania aplikacji e-TOLL, zaś na stronie https://puesc.gov.pl/ znajduje się dział dotyczący zgłoszeń SENT z najczęściej zadawanymi przez podmioty pytaniami. Przewoźnik dysponuje możliwością sprawdzenia, poprzez stronę internetową https://puesc.gov.pl/ ważności zgłoszenia przewozu wraz z ostatnią pozycją lokalizatora GPS. W ocenie sądu, brak przekazywanie do systemu SENT GEO aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego spornym zgłoszeniem nie powstało na skutek awarii systemu, działania siły wyższej, czy jakiejkolwiek okoliczności, na którą przewoźnik nie miał wpływu, lecz w istocie było wynikiem niedochowania należytej staranności. To przewoźnik wykonujący przewóz drogowy "towarów wrażliwych", których transport odbywa się z uwzględnieniem zaostrzonych wymagań związanych z systemem monitorowania drogowego przewozu rzeczy, powinien zapoznać się z aktualnie obowiązującymi przepisami prawa w powyższym zakresie. Powinien przedsięwziąć takie rozwiązania organizacyjne, w tym dotyczące przekazywania danych geolokalizacyjnych do systemu SENT GEO, aby sprostać tym wymaganiom. Zarówno kierowca, jak i przewoźnik, mają możliwość weryfikacji prawidłowości działania systemu SENT w zakresie poprawności przesyłania danych geolokalizacyjnych. Przewoźnik w każdym momencie dysponuje możliwością sprawdzenia, poprzez stronę internetową https://puesc.gov.pl/ ważności zgłoszenia przewozu wraz z ostatnią pozycją lokalizatora GPS, zaś kierowca ma możliwość weryfikacji aktualnej odnotowanej pozycji lokalizacyjnej w systemie SENT GEO z poziomu Aplikacji Mobilnej Kierowcy. Wobec powyższego, w ocenie sądu, gdyby przewoźnik przy dochowaniu należytej staranności przy wykonywaniu przewozu - sprawdził działanie urządzenia o nr [...]na trasie przewozu przez terytorium Polski, mógłby odpowiednio zareagować, np. poprzez skorzystanie z infolinii KAS i nie doprowadzić do zaistnienia nieprawidłowości. W świetle powyższego organ miał podstawy do nałożenia kary pieniężnej w oparciu o art. 22 ust. 2a ustawy SENT. Legalności kwestionowanej decyzji nie podważają zarzuty zawarte w skardze. Brak jest podstawy do powoływania się przez skarżącą na interes publiczny w odstąpieniu od nałożenia kary pieniężnej. W takim przypadku nie ma znaczenia, czy powyższe naruszenie miało, czy też nie miało wpływu na dochody Skarbu Państwa (uszczuplenie budżetu). Sam fakt wyposażenia pojazdu w geolokalizator, przeszkolenie pracownika czy stawianie się na kontrole, jest niewystarczające do uznania, że przedsiębiorca zapewnił prawidłową realizację obowiązków nałożonych ustawą SENT. Urządzenie musi zostać włączone, cała trasa rejestrowana, a pojazd możliwy do lokalizacji w danej chwili przejazdu. Inne podejście musiałoby zmierzać do podważenia samej istoty śledzenia transportu towarów wrażliwych, bowiem w tej sprawie nie występuje uchybienie polegające na dokonaniu błędu np. w formalnych danych zgłoszenia SENT, lecz brak możliwości śledzenia transportu. W tym aspekcie obowiązek przewoźnika nie może ograniczać się jedynie do wyposażenia pojazdu w lokalizator, ale również, czy przede wszystkim, do nadzoru nad wykonywanym transportem, a w tym, czy wykonujący transport kierowca w sposób właściwy go używa. Jedynie gdyby nadzór taki był wykonywany przez skarżącego i w jego wyniku stwierdziłby on nieużywanie, czy też niewłaściwe używanie lokalizatora, można by twierdzić, że sytuacja wynikła z wyłącznej nieodpowiedzialności kierującego pojazdem. Brak przekazywania danych geolokalizacyjnych na całej trasie przejazdu przez terytorium RP niweczy realizację jednego z celów ustawy, zwiększenia skuteczności kontroli w obszarach obarczonych istotnym ryzykiem naruszenia obowiązujących przepisów. Uwzględnienie w stanie faktycznym sprawy zarzutów strony skarżącej prowadziłoby do podważenia celu i sensu całej ustawy, a zatem i jej obowiązywania. Prawidłowo zatem organy, uwzględniając obowiązujące przepisy krajowej ustawy i stan faktyczny sprawy uznały, że skarżący jako przewoźnik podlega karze administracyjnej w kwocie 10.000 zł, co wynika bezpośrednio z treści wskazanych już wyżej przepisów ustawy o SENT. Przewidziane w przytoczonych przepisach sankcje określa się mianem administracyjnych, co oznacza, że do ich zastosowania wystarczające jest samo popełnienie stypizowanego przez przepis prawa materialnego czynu, bez względu na winę podmiotu odpowiedzialnego lub osób działających w jego imieniu lub na jego rzecz. Dla złagodzenia sankcji ustawa przewidziała w art. 22 ust. 3 ustawy SENT "klauzule generalne" umożliwiające uwzględnienie okoliczności indywidualnych w ramach jednostkowej sprawy, uzasadniające odstąpienie od nałożenia kary. Przepis ten stanowi, że w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1-2a, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. Z kolei w art. 26 ust. 3 ustawy SENT zostały wymienione enumeratywnie dodatkowe kryteria i warunki odstąpienia od nałożonej kary. Stosownie do tej regulacji organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, jeżeli to odstąpienie: 1) nie stanowi pomocy publicznej albo 2) stanowi pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, udzieloną z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy, określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej, albo 3) stanowi pomoc publiczną spełniającą warunki określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 4. W kontekście systemowym przepis art. 22 ust. 3 ustawy SENT odczytywać należy jako prawną gwarancję uwzględnienia indywidualnej sytuacji jednostki w ramach odpowiedzialności administracyjnoprawnej, regulowanej ustawą o SENT. Niejako za organem odwoławczym przypomnieć trzeba, że w rozumieniu cytowanego wyżej przepisu "ważny interes" strony to interes wyjątkowy, obiektywnie istniejący, wskazujący na wystąpienie sytuacji, w której grożąca kara pieniężna mogłaby zachwiać podstawami egzystencji podmiotu prowadzącego firmę przewozową, uniemożliwiłaby prowadzenie dalszej działalności gospodarczej, czy zastopowałaby rozwój firmy. Organy przeanalizowały kondycję finansową skarżącej. Ustalono, że skarżąca nie posiada zaległości podatkowych, wobec spółki nie jest prowadzone postępowanie egzekucyjne, ww. podmiot występował z wnioskiem o ulgę w spłacie zobowiązań podatkowych, podmiot dokonał zakupu środków trwałych w 2024 r. na kwotę 47.344 zł, w 2023 r. na kwotę 409.360 zł, w 2022 r. na kwotę 372.095 zł, w 2021 r. na kwotę 132.815 zł. Pomimo takiej możliwości, skarżąca nie wskazała zindywidualizowanych okoliczności mogących stanowić podstawę do zastosowania tej instytucji, jak również nie złożyła wniosku o pomoc de minimis. W tym miejscu należy zaznaczyć, że ewentualne odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na ważny interes podmiotu lub interes publiczny, uwarunkowane jest spełnieniem wymogów przewidzianych w art. 26 ust. 3 ustawy SENT, czyli m.in. wówczas gdy odstąpienie to: stanowi pomoc de minimis udzieloną z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy, określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej (art. 26 ust. 3 pkt 2 ustawy). Oznacza to m.in., że tego typu pomoc może być udzielona tylko wówczas, gdy w przypadku określonego przedsiębiorcy nie zostały przekroczone jej progi ustanowione przepisami unijnymi (zob. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 7 września 2022 r., sygn. akt II SA/Bk 491/22). Należy podkreślić, na co również wskazywały organy, że ewentualne odstąpienie od kary powinno być udzielone z uwzględnieniem warunków dopuszczalności takiej pomocy, określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej w zw. z art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, wezwano przewoźnika pismem z dnia 2 kwietnia 2024 r. do przedłożenia posiadanych dokumentów w tym zakresie (k. 20 akt admin.). W powyższym wezwaniu pouczono skarżącą, że zgodnie z art. 37 ust. 7 ww. do czasu przekazania przez podmiot ubiegający się o pomoc zaświadczeń, oświadczeń lub informacji, pomoc nie może być udzielona temu podmiotowi (odstąpienie od kary). Z regulacji art. 37 ust. 1 i ust. 7 ww. ustawy wynika, że podmiot ubiegający się o pomoc de minimis jest zobowiązany do przedstawienia podmiotowi udzielającemu pomocy, wraz z wnioskiem o udzielenie pomocy: 1) wszystkich zaświadczeń o pomocy de minimis oraz pomocy de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, jakie otrzymał w roku, w którym ubiega się o pomoc, oraz w ciągu 2 poprzedzających go lat podatkowych, albo oświadczenia o wielkości tej pomocy otrzymanej w tym okresie, albo oświadczenia o nieotrzymaniu takiej pomocy w tym okresie; 2) informacji niezbędnych do udzielenia pomocy de minimis, dotyczących w szczególności wnioskodawcy i prowadzonej przez niego działalności gospodarczej oraz wielkości i przeznaczenia pomocy publicznej otrzymanej w odniesieniu do tych samych kosztów kwalifikujących się do objęcia pomocą, na pokrycie których ma być przeznaczona pomoc de minimis. Do czasu zaś przekazania przez podmiot ubiegający się o pomoc zaświadczeń, oświadczeń lub informacji, o których mowa powyżej, pomoc nie może być udzielona temu podmiotowi. Skoro skarżąca, pomimo wezwania organu I instancji, nie złożyła wniosku o pomoc de minimis oraz wymaganych dokumentów, to organ prawidłowo przyjął, że nie ma podstaw do udzielenia ulgi. Skarżąca nie może żądać odstąpienia od nałożenia kary powołując się chociażby na istniejący interes publiczny, ale jednocześnie odmawiając współpracy w zakresie wykazania spełnienia wymogów wskazanych w art. 26 ust. 3 tej ustawy o SENT. Ewentualne odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na ważny interes przewoźnika lub interes publiczny, o którym mowa w art. 22 ust. 3, czy też w art. 24 ust. 3 ustawy SENT, uwarunkowane jest bowiem spełnieniem warunków przewidzianych w art. 26 ust. 3 ustawy SENT. Niezasadnie przy tym skarżąca zwracała uwagę na nieproporcjonalność kary. Zasada proporcjonalności kary do wagi naruszenia została uwzględniona przez ustawodawcę, który przewidział różne, ale określone w sztywnych kwotach, stawki kar za różne przewinienia. Jak trafnie zauważył organ, zasada proporcjonalności jest także realizowana poprzez wprowadzenie progów ilościowych determinujących objęcie określonych towarów systemem monitorowania. Zarzucanie organowi naruszenia zasady proporcjonalności nałożonej kary do wagi przewinienia, przy wiedzy o sztywnych stawkach kar przewidzianych przez ustawodawcę, których wysokości organ nie może miarkować, nie może być odebrane inaczej, jak tylko próba przerzucenia na organy stosujące przepisy ustawy SENT odpowiedzialności za naruszenie jej przepisów przez przewoźnika, a także jako próba podważenia obowiązujących przepisów prawa. Brak przesyłania danych geolokalizacyjnych na całej trasie objętej zgłoszeniem nie pozwoliło na skuteczne typowanie do kontroli drogowych, jak również uniemożliwiło nadzór nad przewozem odpadów. Brak realnej kontroli nad towarami, które stanowią zagrożenie dla środowiska naturalnego jest sprzeczne z zasadami przyświecającymi we wprowadzeniu do systemu monitorowania takich towarów. Z kolei stawianie się na kontrolę czy podstawienie pojazdu do kontroli nie może samo w sobie stanowić "okoliczności łagodzących". Jak sugerował już organ, dopełnienie jednego rodzaju obowiązków nie niweczy negatywnych skutków obiektywnego niedopełnienia innych, sankcjonowanych powinności. Reasumując, skład orzekający w całej rozciągłości podzielił ustalenia faktyczne organu (niepodważone w sprawie przez skarżącą), jak i ocenę prawną sprawy. Przepisy ustawy o SENT i wynikające z nich obowiązki przewoźnika oraz sankcje za ich nieprzestrzeganie powinny być przewoźnikowi znane. Stwierdzone naruszenia nie stanowią przy tym naruszenia formalnego (nieistotnej pomyłki). Ustalono, że w czasie nieprzekazywania danych geolokalizacyjnych system SENT-GEO działał bezawaryjnie. Prawidłowo ustalono nadto, że strona nie wykazała zindywidualizowanych okoliczności wskazujących na istnienie "ważnego interesu przewoźnika" lub "interesu publicznego", mogącego stanowić podstawę do odstąpienia od nałożenia kary. Mając powyższe na uwadze sąd stwierdza, że organ nie naruszył wskazanych w skardze przepisów, tj. art. 22 ust. 3 w zw. z art. 26 ust. 3 w zw. z art. 22a ust. 2 ustawy SENT. Za oczywiście bezzasadne należało przy tym uznać zarzuty naruszenia art. 22 ust. 2a w zw. z art. 3 ust. 11 ustawy SENT w zw. z art. 92 ust. 1, art. 42 ust. 1 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 7 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz § 1 pkt 7 rozporządzenia MF. Nie sposób uznać, że w sprawie niniejszej doszło do nałożenia kary bez podstawy prawnej, a to przez przekroczenie uprawnień przez Ministra Finansów w drodze wydania ww. rozporządzenia. Z art. 3 ust. 11 ustawy SENT wynika upoważnienie dla ministra właściwego do spraw finansów publicznych do określenia w drodze rozporządzenia, innych niż wymienione w art. 11 ust. 2 pkt 1-3a towarów, których przewóz jest objęty systemem monitorowania przewozu i obrotu. MF zrealizował upoważnienie ustawowe, obejmując systemem SENT przewóz towarów będących odpadami w rozumieniu ustawy o odpadach, które podlegają przepisom rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie przemieszczania odpadów, bez względu na ich ilość w przesyłce. Wspomniane rozporządzenie w pełni realizuje omawianą delegację. Całkowicie niezasadny okazał się także zarzut naruszenia przepisów art. 2, art. 273 Dyrektywy nr 2006/112/WE oraz art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej, art. 325 TFUE i wyrażonej w tym przepisie zasady neutralności w zw. z art. 22 ust. 2a ustawy SENT. Autor skargi zdaje się bowiem nie dostrzegać, że powołane przez niego regulacje odnoszą się do podatku od wartości dodanej i nie mogą one być stosowane na gruncie przepisów ustawy SENT, ze względu na odrębność tychże instytucji. W przedmiotowej sprawie nie doszło też do naruszenia art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 o.p. Przypomnienia wymaga, że w świetle przepisów regulujących postępowanie dowodowe, obowiązek zgromadzenia materiału dowodowego stanowiącego podstawę ustaleń faktycznych obciąża organy podatkowe (art. 122 o.p. w zw. z art. 187 § 1 o.p.). Zgodnie z tymi przepisami, w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy oraz ocenić na jego podstawie, czy dana okoliczność została udowodniona. Dowodem jest wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 180 § 1 o.p.). Dowody powinny zostać zebrane i ocenione bezstronnie, zaś ich analiza i ocena winna być dokonana w całokształcie i wzajemnym powiązaniu, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 191 o.p.). Przyjęcie tej zasady w postępowaniu podatkowym oznacza, że organy podatkowe nie są skrępowane regułami dotyczącymi wartości poszczególnych dowodów, orzekając na podstawie własnego przekonania, popartego zasadami wiedzy i doświadczenia życiowego. Zdaniem sądu, w rozpatrywanej sprawie organy nie uchybiły powyższym zasadom postępowania podatkowego, jak również zasadzie legalizmu (art. 120 o.p.), zasadzie prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie (art. 121 § 1 o.p.) oraz zasadzie przekonywania strony w postępowaniu podatkowym (art. 124 o.p.) i dołożyły wszelkich starań, by dokładnie ustalić stan faktyczny sprawy. Zebrany w sprawie materiał dowodowy jest kompletny, podjęto wszelkie działania zmierzające do ustalenia stanu faktycznego sprawy. Dokonując oceny wiarygodności zgromadzonych dowodów organy nie były skrępowane żadnymi regułami określającymi wartość poszczególnych rodzajów dowodów i dokonały jej w sposób swobodny, na podstawie własnego przekonania, opartego na wiedzy, doświadczeniu życiowym, prawach logiki, wzajemnych relacjach między poszczególnymi dowodami, z uwzględnieniem całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Zaskarżona decyzja zawierała uzasadnienie faktyczne i prawne. W treści tej decyzji wskazano fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, którym dał wiarę, oraz przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne decyzji zawiera zaś wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Nie doszło więc do naruszenia art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 210 § 4 o.p. Skład orzekający nie dopatrzył się w sprawie także innych naruszeń prawa, które przemawiałyby za wyeliminowaniem zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Na wynik sprawy nie miało też wpływu powołane przez stronę skarżącą orzecznictwo sądów administracyjnych. Z uwagi na powyższe sąd skargę oddalił, działając na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.).