II SA/Bk 647/16
WyrokWSA w Białymstoku2016-12-20
Skład orzekający: Marek Leszczyński, Małgorzata Roleder, Anna Sobolewska-Nazarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo zastosował art. 61 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, odstępując od analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu, w sytuacji gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego inwestora przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały art. 61 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, odstępując od analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu, ponieważ powierzchnia gospodarstwa rolnego inwestora przekraczała średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie. Nawet jeśli organ I instancji przeprowadził taką analizę, a jej wyniki były pozytywne, nie stanowiło to naruszenia prawa. Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego ani procesowego.Stan faktyczny
Wójt Gminy ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku inwentarskiego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, uznając, że spełnione zostały przesłanki z art. 61 ust. 2, 3 i 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a odstąpienie od analizy z art. 61 ust. 1 pkt 1 było uzasadnione ze względu na powierzchnię gospodarstwa rolnego inwestora. Skarżąca K. K. zarzuciła naruszenie przepisów materialnego i procesowego, kwestionując m.in. zastosowanie art. 61 ust. 4 ustawy.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy oddala skargę.
Wójt Gminy K. decyzją z dnia [...] maja 2016 roku, nr [...], ustalił Pani D. K. warunki zabudowy inwestycji polegającej na realizacji budynku inwentarskiego (obory), w odsadzie 39 DJP, w zabudowie zagrodowej, na działkach oznaczonych numerami geodezyjnymi [...] położonymi w obrębie P., gmina K.
Na skutek odwołania Pani K. K. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] lipca 2016 roku, nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podkreślił, między innymi, że w sprawie spełnione zostały przesłanki art. 61 ust. 2, 3 i 5, dotyczące dostępu do drogi publicznej, istnienia uzbrojenia ternu wystarczającego dla potrzeb planowanej inwestycji oraz zgodności
z przepisami odrębnymi.
Zdaniem Organu ustalenia w sprawie wymagała jedynie kwestia konieczności zastosowania w niniejszym przypadku ust. 1 pkt 1 art. 61 ustawy. Chodziło o to, czy należało w sprawie przeprowadzić analizę funkcji w zakresie kontynuacji funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy. Przepis art. 61 ust. 4 ustawy pozwala bowiem na odstąpienie od przeprowadzenia przez organ postępowania w tym zakresie,
w sytuacji, gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z tą zabudową przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie. Organ rozpoznający wniosek ma obowiązek przeprowadzić postępowanie zmierzające do ustalenia, jaka jest średnia powierzchnia gospodarstwa w Gminie W.
i w zależności od efektu ustaleń prowadzić dalsze postępowanie. Jeśli okaże się, że ta powierzchnią nie przekracza średniej powierzchni gospodarstwa rolnego posiadanego przez przyszłego inwestora, to organ I instancji jest zobowiązany do dokonania analizy funkcji oraz cech zabudowy
i zagospodarowania terenu także i w zakresie art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy.
W niniejszej sprawie, organ I instancji, po uzupełnieniu postępowania, zbadał tę okoliczność. Z jego ustaleń wynika, że powierzchnia gospodarstwa rolnego, na terenie którego ma powstać planowana inwestycja, przewyższa średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w Gminie K. Dlatego też, organ I instancji nie miał obowiązku przeprowadzania analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu, co do kontynuacji funkcji zabudowy. Uprawniał go do tego przepis art. 61 ust. 4 ustawy. Dlatego też Kolegium, zobowiązane do przestrzegania obowiązujących przepisów prawa i związane koniecznością dokonania ponownej analizy sprawy, stwierdziło,
że ograniczone w/w przepisem art. 61 ust. 4 ustawy, nie musiało badać poprawności prowadzonego w tym zakresie (kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy) postępowania. W sprawie nie ma bowiem zastosowania art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy, wymieniony na wstępie uzasadnienia niniejszego orzeczenia.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wywiodła Pani K. K. zarzucając:
1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, mianowicie:
naruszenie art. 61 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2007 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2016, poz. 778 tj, zwana dalej u.p.z.p.) poprzez jego błędne zastosowanie w przedmiotowej sprawie pomimo, iż z zaświadczenia Urzędu Gminy K., które zdaniem organu odwoławczego było podstawą do jego zastosowania nie wynika, że wskazana w nim powierzchnia gospodarstwa rolnego wnioskodawczyni odnosi się do gruntów Gminy K., ani, że wskazana powierzchnia gospodarstwa rolnego obejmuje tylko jedno siedlisko, ani, że wskazana w zaświadczeniu powierzchnia gospodarstwa rolnego stanowi własność wnioskodawczyni; wszystko to dowodzi, że nie było możliwe zastosowanie w przedmiotowej sprawie w/w przepisu; ponadto działka nr [...] nie stanowi siedliska, a zatem w stosunku do niej nie może w ogóle mieć zastosowanie w/w przepis;
naruszenie art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. w zw. z art. 1 ust. 1 i 2 pkt 1 u.p.z.p. oraz w zw. z art. 2 ust. 1 u.p.z.p. poprzez ich niezastosowanie
w przedmiotowej sprawie, podczas gdy w przedmiotowym stanie faktycznym do wydania decyzji o warunkach zabudowy działki o nr [...] konieczne było przeprowadzenie analizy funkcji w zakresie kontynuacji funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy, szczególnie, że wskazane w decyzji wydanej
z upoważnienia Wójta Gminy K. z dnia [...] maja 2016 roku warunki zabudowy nie spełniają dyspozycji w/w przepisu, zwłaszcza w zakresie ładu przestrzennego, który ma walor normatywny;
naruszenie art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p. w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy
z dnia 3 lutego 2015 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2015, poz. 909 t.j., dalej zwana u.o.g.r.l.) poprzez jego błędną wykładnię skutkujący uznaniem, że w przedmiotowej sprawie został spełniony warunek wskazany
w art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p., podczas gdy warunek ten w stosunku do działki nr 4 i 5 nie został spełniony z uwagi na to, że nie wchodzą one w skład gospodarstwa rolnego;
naruszenie art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p. poprzez nie ustalenie przez organ odwoławczy, czy działka nr [...] została zrekultywowana, mając na uwadze,
że działka ta stanowiła wysypisko śmieci, a tym samym czy decyzja
o warunkach zabudowy z dnia 30 maja 2016 roku jest zgodna z przepisami odrębnymi;
* naruszenie § 4 pkt l rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 roku w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. 2003, Nr 164, poz.1588, dalej zwane rozporządzeniem) poprzez uznanie przez organ odwoławczy, że ustalona przez organ l instancji w decyzji z dnia [...]maja 2016 roku linii zabudowy dla działki o nr 5 na poziomie jest prawidłowa, podczas gdy odległość ta nie spełnia przesłanki "przedłużenia istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich", która to istniejąca linia zabudowy została określona na poziomie 20 - 57 m;
* naruszenie § 4 pkt 4 rozporządzenia poprzez uznanie przez organ odwoławczy, że zastosowanie tego przepisu przez organ l instancji był prawidłowe, podczas gdy z analizy funkcji przeprowadzonej przez organ l instancji wynika, że standardowa odległość dla zabudowy gospodarczej to 20 -57 m, tym samym zastosowanie przez organ I instancji w decyzji z [...] maja 2016 roku odległości 70 m było bezpodstawne;
* - naruszenie § 3 rozporządzenia poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu l instancji wydanej w oparciu nieaktualną mapę, podczas gdy mapa, w oparciu o którą sporządza się analizę w celu ustalenia warunków zabudowy dla nowo powstających obiektów, zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem orzeczniczym - powinna być aktualna, tj. odzwierciedlać aktualny w chwili prowadzenia przez organ postępowania stan faktyczny i prawny nieruchomości zlokalizowanych
w obszarze analizowanym, a w szczególności ich sposób zabudowy
i zagospodarowania;
2. naruszenie przepisów postępowania, mianowicie:
- rażące naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przy wydawaniu przedmiotowej decyzji wniosków skarżącej w zakresie ustalania warunków zabudowy dla działki o nr 4 i 5, w szczególności w zakresie, aby zabudowania gospodarskie wnioskodawczyni nie naruszały dotychczasowego ustalonego ładu przestrzennego, a tym samym interesu skarżącej;
- rażące naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nie odniesienia się przez organ odwoławczy w uzasadnieniu skarżonej decyzji do spełnienia przesłanki zawartej w art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p., podczas gdy zdaniem skarżącej przesłanka ta w przedmiotowej sprawie nie została spełniona;
- rażące naruszenie art. 77 k.p.a. i 80 k.p.a. tj. obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie, w szczególności nie ustalenie w sposób nie budzący wątpliwości, czy w przedmiotowej sprawie zostały ustalone w sposób prawidłowy i zgodny z przepisami prawa warunki zabudowy dla nieruchomości o nr 4 i 5;
- naruszenie art. 8 k.p.a. tj. zasady zaufania obywateli do organów administracji, poprzez oparcie rozstrzygnięcia na materiale dowodowym nie
w pełni wyjaśnionym i zanalizowanym;
- naruszenia art. 6 k.p.a. tj. zasady legalności działania poprzez wydanie decyzji naruszającej przepisy prawa.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w B., wnosząc o jej oddalenie, podtrzymało argumentacje zawartą
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Materiał dowodowy zebrany w trakcie postępowania administracyjnego, jak również przedstawiony sądowi w dniu rozprawy – 6 grudnia 2016 roku (akty notarialne) – wskazują jednoznacznie, że małżonkowie Państwo D. i Z. K. są właścicielami na terenie gminy K. gospodarstwa rolnego o powierzchni ponad 30 ha, w skład którego wchodzi także działka siedliskowa. Tak więc niezasadnym jest zarzut strony skarżącej, że uczestnicy postępowania nie posiadają gospodarstwa rolnego na obszarze należącego do Gminy K. W sytuacji, gdy organy ustaliły, że powierzchnia gospodarstwa rolnego na terenie którego ma powstać planowana inwestycja, przewyższa średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego
w przedmiotowej gminie – organ nie miał obowiązku sporządzania analizy w zakresie przesłanek wynikających z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27.03.2003 roku –
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Jednak w rezultacie organ I instancji taką analizę przeprowadził, z której wynikało, że zostały spełnione przesłanki wynikające z cytowanego wyżej przepisu art. 61 ust. 1 pkt 1.
Należy także dodać, że zarzut dotyczący wydania decyzji w oparciu
o nieaktualną mapę – nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym, zgromadzonym w trakcie postępowania administracyjnego. Przedmiotowa mapa bowiem, została przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego
i uwiarygodniona przez osoby do tego uprawnione.
Również zarzut strony skarżącej w przedmiocie braku w zaskarżonej decyzji informacji o dokonaniu rekultywacji spornej działki jest niezasadny, bowiem nie można takiego obowiązku wysnuć z ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. Dz. U. 2015, poz. 909 ze zm.). Należy podkreślić, ze organ I instancji w [pkt 3 i 4 decyzji zawarł rozstrzygnięcia w zakresie ochrony środowiska a przede wszystkim w przedmiocie regulacji stosunków wodnych na gruncie. Ponadto jak wynika z akt sprawy, toczy się odrębne postępowanie administracyjne z zakresu naruszenia art. 29 – Prawa wodnego ustawa z dnia 18 lipca 2001 roku (t.j. Dz. U. z 2005 roku, poz. 2019 ze zm.). Tak więc zarzut w tym przedmiocie jest niezasadny.
W konkretnej sprawie przeprowadzona analiza i ustalone na jej podstawie wymogi dotyczące wytyczenia linii zabudowy – nie naruszają przepisów § 3 ust. 2 rozporządzenia z dnia 26 sierpnia 2003 roku (Dz. U. z 2003 roku, poz. 1558), ponieważ z przeprowadzonych ustaleń organów wynika, że na danym obszarze występują dwie strefy funkcjonalne zabudowy z tradycyjnym rozplanowaniem siedlisk wiejskich, a mianowicie: strefa lokalizacji zabudowy mieszkaniowej – w odległości 1 - 70 m od granicy pasa drogowego drogi powiatowej i strefa zabudowy gospodarczej
i inwentarskiej - w odległości 20 - 57 m od granicy pasa drogowego drogi powiatowej. Dlatego słusznie uznał organ I instancji, iż brak było podstaw prawnych
i faktycznych, aby ustalić linię zabudowy zgodnie z przepisem § 4 ust. 1 rozporządzenia. Zakłóciłoby to ład przestrzenny na tym terenie oraz, bowiem budynki inwentarskie zbliżyłyby się do budynków mieszkalnych w pierzei ulicy. Byłoby to również niezgodne z funkcjonalnym układem siedlisk wiejskich.
Na koniec należy zaznaczyć, iż Pani K. K. na rozprawie w dniu 6 grudnia 2016 roku sprecyzowała swoje żądanie w następujący sposób: "nie jestem przeciwna budowie obory przez inwestorów tylko nie mogę zgodzić
się z tym, że odsuwają ją od swego domu o 100 m i chcą ją wybudować zaraz przy granicy z moją działką, czyli w odległości około 30 metrów od mojego domu".
W świetle powyższego Sąd informuje, że warunki zabudowy
i zagospodarowania przestrzennego są pierwszym etapem procesu inwestycyjnego, w którym bada się czy na danym terenie może być zrealizowane zamierzenie inwestycyjne. Dopiero w drugim procesie – w postepowaniu o pozwolenie na budowę – będą rozstrzygane wszystkie zagadnienia dotyczące konkretyzacji miejsca posadowienia inwestycji, a więc także odległości od budynków i granic działek sąsiednich w myśl przepisów zawartych w rozporządzeniu ministra Infrastruktury
z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 roku Nr 75, poz. 690 ze zm.).
Z uwagi na powyższe, na etapie pozwolenia na budowę Skarżąca będzie mogła zgłaszać wszelkie uwagi dotyczące kwestii związanych z odległością budowy inwestycji od domu i granic jej działki.
Mając całokształt wyżej wymienionych rozważań Sąd uznał, że w sprawie nie doszło do naruszeń prawa materialnego ani też prawa procesowego. Dlatego też skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo
o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło