II SA/Bk 655/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Stanisław Prutis(spr.), po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. D. i A. D. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w postaci podpisu w sprawie ze skargi A. S., W. J. S., A. S., M. S., A. D., J. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] sierpnia 2008r. nr [...] w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty od wzrostu wartości nieruchomości p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o przywrócenie terminu Zarządzeniem tut. Sądu z dnia 29 września 2008r. wezwano A. D. i J. D. do usunięcia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie lub złożenie udzielonego osobie, która podpisała skargę z upoważnienia skarżących – pełnomocnictwa procesowego do działania w ich imieniu przed sądami administracyjnymi, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis w/w wezwania został skutecznie doręczony skarżącym w dniu 6 października 2008r. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 19, 20) wezwania odebrał J. D. W związku z tym, że w wyznaczonym terminie skarżący nie usunęli braków formalnych skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. postanowieniem z dnia 30 października 2008r. odrzucił ich skargę. Wnioskiem z dnia 18 listopada 2008r. (nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 21 listopada 2008r.) skarżący zwrócili się do Sądu o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku podali, iż w okresie od 6 października do 14 listopada 2008 r. przebywali we Francji (początkowo w celach służbowych, a następnie prywatnych) i dopiero po powrocie od ojca dowiedzieli się o wezwaniu Sądu do usunięcia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie. W ocenie skarżących pobyt we Francji uniemożliwił im uzupełnienie braków formalnych skargi w ustawowym terminie. Na okoliczność odbytej podróży skarżący dołączyli zaświadczenie o pobycie w celu rozliczenia delegacji służbowych. W dniu 11 grudnia 2008r. (data wpływu do sądu) skarżący sprecyzowali uprzednie pismo, wnosząc o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w postaci podpisu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 86 §1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej cytowanej: p.p.s.a. (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z treści art. 87 p.p.s.a. wynika natomiast, że warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest spełnienie łącznie trzech przesłanek, a mianowicie: wniesienia przez stronę wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła jej dochowania terminu, dokonanie jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano, oraz uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Strona w postępowaniu o przywrócenie terminu nie jest, zatem zobowiązana do udowodnienia braku swej winy, lecz wystarczy uprawdopodobnienie powyższej okoliczności. Uchybienie terminu w przedmiotowej sprawie jest bezsporne, wobec czego zasadnym było złożenie wniosku o przewrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi w postaci podpisu. Na wstępie odnieść się jednak należało do kwestii dochowania przez skarżących siedmiodniowego terminu do złożenia przedmiotowego wniosku. Przyjmując najbardziej korzystną dla strony interpretację, należy stwierdzić, iż wskazana przez skarżących przyczyna uchybienia terminu, tj. ich pobyt we Francji ustała z dniem, kiedy skarżący powrócili do kraju i zapoznali się z korespondencją Sądu. Zdarzenie to, jak wskazano we wniosku miało miejsce w dniu 14 listopada 2008 r., wniosek zaś został nadany w urzędzie pocztowym w dniu 21 listopada 2008r., a więc przed upływem terminu, o którym mowa w art. 87 §1 p.p.s.a. Skarżący spełnili także warunek równoczesnego dokonania czynności, której nie dokonano w terminie, ponieważ do wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi dołączyli podpisaną skargę. Spełnione, zatem zostały wymogi formalne konieczne do uwzględniania wniosku. Niemniej jednak, w ocenie Sądu, skarżący nie uprawdopodobnili okoliczności, że niedochowanie terminu było przez nich niezawinione. Nie ulega wątpliwości, iż od strony postępowania należy oczekiwać i wymagać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swych spraw. W tym też kontekście należy oceniać przesłankę braku winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, przywrócenie terminu nie jest bowiem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się np. nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. Brak winy w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Powszechnie przyjmuje się, iż przy ocenie braku winy, jako przesłance przywrócenia terminu procesowego, uchybionego przez stronę dotkniętą nawet ciężkim schorzeniem (inwalidztwo) nie można rezygnować z wymagania należytej staranności człowieka przejawiającego dbałość o swe własne życiowo ważne sprawy (vide: postanowienie Sądu Najwyższego, sygn. akt. II UKN 667/98, publ. OSNP 1999/8/6; wyrok NSA O/Z w Katowicach z dnia 28 grudnia 2000 roku, sygn. akt I SA/Ka 1781/99, opubl. LEX nr 47160) W przedmiotowej sprawie skarżący nie dołożyli wymaganej, w tego typu sytuacjach, miary staranności. Podkreślić wypada, iż podpisanie skargi czy też udzielenie stosownego pełnomocnictwa nie jest skomplikowaną czynnością, która wymagałoby od skarżących znacznego nakładu sił, czy poświęcenia dłuższego przedziału czasu pracy. Jak wynika z akt sprawy, wezwanie Sądu do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało doręczone skarżącym w dniu 6 października 2008r., czyli właściwe w dniu ich wyjazdu do Francji. Niemniej jednak, w ocenie Sądu, przy dołożeniu należytej staranności byli oni w stanie uzupełnić brak formalny skargi. Tym bardziej, że o konieczności podpisania skarg wywiedzionych do sądu administracyjnego faktycznie wiedzieli już wcześniej. Nadmienić bowiem należy, że skarżący złożyli 14 skarg i we wszystkich brak było ich podpisu, wezwania w niektórych ze spraw otrzymali nawet na 3 dni przed wyjazdem (np. sprawa sygn. akt IISA/Bk 625/08). Fakt skutecznego doręczenia wezwania wynika z adnotacji na zwrotnym potwierdzeniu zgodnie z którą, odbiór przedmiotowego wezwania potwierdził adresat skarżący J. D. – osobiście, odebrał również wezwanie skierowane do swojej żony A. D. W świetle powyższego na uwzględnienie nie zasługuje podnoszona przez wnioskodawców okoliczność, że dopiero po powrocie z Francji dowiedzieli się o wezwaniu Sądu do usunięcia braków formalnych skargi. Uznać również należy za nieprawdziwe twierdzenia wnioskodawców dotyczące daty ich powrotu do Polski. Zgodnie z tym co podali wrócili w dniu 14 listopada 2008r. podczas, gdy ze zwrotnego potwierdzenia odbioru postanowienia o odrzuceniu skargi wynika, że zostało ono odebrane przez J. D. w dniu 4 listopada 2008r. (k.49 i 50). Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 86 § 1 i 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).