II SA/Bk 655/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Fundacji T. U. Ś. z siedzibą w B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi Stowarzyszenia "O." w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego p o s t a n a w i a: oddalić wniosek. Fundacja T. U. Ś. z siedzibą w B. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Postanowieniem z 6 września 2013 r. referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie wskazując, że przedstawione przez Fundację dane w połączeniu z brakiem odpowiedzi na wezwanie z dnia 26 lipca 2013 r. w zakresie przedstawienia dochodów i wydatków a także nienadesłanie wyciągu z konta bankowego za okres kwiecień – czerwiec 2013 r. uniemożliwiły pełną ocenę jej sytuacji majątkowej, a w konsekwencji pozytywne rozpatrzenie wniosku. Fundacja złożyła sprzeciw od tego orzeczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek podlegał oddaleniu. Stosownie do treści art. 260 zdanie 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony sprzeciw, traci moc, a sąd we własnym zakresie rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wniosek Fundacji zawiera żądanie udzielenia prawa pomocy w zakresie całkowitym, bo obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Przed przystąpieniem do rozpoznania wniosku Skarżącej podkreślić trzeba, że wykazanie trudnej sytuacji majątkowej nie powinno budzić żadnych wątpliwości z punktu widzenia wiarygodności. Z przedłożonej przez stronę dokumentacji powinna wynikać obiektywna niemożność poniesienia jakichkolwiek kosztów. Ciężar dowodu spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Z załączonej do akt sprawy dokumentacji wynika, że Skarżąca Fundacja w roku 2012 uzyskała przychód z działalności statutowej w wysokości 47.675,02 zł. Koszty realizacji zadań statutowych to 48.212,40 zł. Z rachunku zysków i strat wynika, że w 2012 r. Fundacja poniosła stratę w wysokości 537,38 zł. Ponadto Skarżąca wskazała, że nie posiada majątku, w tym nieruchomości i ruchomości. W §6 Statutu Fundacji wpisano zaś, że działalność Fundacji jest finansowana m.in. ze środków pochodzących z majątku własnego Fundacji, darowizn, subwencji, dotacji, spadków, zapisów lub innego rodzaju przysporzeń majątkowych, poczynionych na rzecz fundacji przez krajowe i zagraniczne osoby fizyczne i prawne, z przychodów z odpłatnej działalności statutowej, z praw majątkowych oraz pożytków i dochodów z tych praw, wpływów ze zbiórek, imprez publicznych i aukcji organizowanych przez fundację lub na jej rzecz, z dochodów z majątku ruchomego i nieruchomego. Ponadto majątek fundacji stanowi fundusz założycielski, na który składają się wkłady przekazane przez fundatora (§5 Statutu). Z powyższych informacji wynika, że Skarżąca Fundacja posiada liczne źródła, z których może być finansowana. Wobec braku przedstawienia na wezwanie referendarza sądowego dochodów i wydatków za miesiące kwiecień – czerwiec 2013 r. a także wyciągu z rachunków bankowych za ten okres zasadnym jest wniosek, że Fundacja nie zadośćuczyniła obowiązkowi rzetelnego przedstawienia swojej sytuacji finansowej, co z kolei musi skutkować odmową przyznania prawa pomocy we wnioskowanym przez nią zakresie. Należy dodatkowo zauważyć, że w przypadku takich organizacji jak stowarzyszenia w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, iż działalność non profit nie zwalnia automatycznie z obowiązku zapewnienia sobie środków na ewentualne spory sądowe. Niedopuszczalne jest bowiem, aby stowarzyszenie przerzucało koszty swojej aktywności na Skarb Państwa (zob. postanowienia NSA: z dnia 17 kwietnia 2012 r., II OZ 252/12, LEX nr 1138287, oraz z dnia 28 marca 2012 r. I OZ 198/12, LEX nr 1136774). Powyższe stwierdzenie należy, zdaniem Sądu, odnieść również do fundacji. Wobec powyższych okoliczności należało stwierdzić, że Skarżąca nie wykazała w sposób przekonywujący, iż faktycznie znajduje się w sytuacji materialnej, która skutkuje, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w sprawie niniejszej. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie 245 § 2 w zw. z art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.