II SA/Bk 66/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi S. M. "R." w B. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej p o s t a n a w i a odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia Kwestionowanym postanowieniem P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. z dnia [...] października 2016 r. nr [...], nakładające na stronę skarżącą obowiązek dostarczenia dwóch ekspertyz technicznych sporządzonych przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowane i przynależącą do właściwej izby samorządu zawodowego, dotyczących budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. Z. w B., w zakresie ustalenia izolacyjności ścian zewnętrznych ostatniej kondygnacji budynku wraz ze ścianą attykową, jak również stropodachu z podaniem sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości oraz w zakresie prawidłowości działania wentylacji grawitacyjnej w poszczególnych lokalach mieszkalnych ostatniej kondygnacji z uwzględnieniem niezbędnych wymiarów w tym wysokości kanałów wentylacyjnych do prawidłowej wentylacji poszczególnych pomieszczeń, jak również oceny wszystkich innych warunków niezbędnych do zapewnienia prawidłowej wentylacji w lokalach mieszkalnych ostatniej kondygnacji, z podaniem sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. W skardze na to postanowienie strona skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie jego wykonania. Wniosek nie zawiera odrębnego uzasadnienia. Natomiast z lektury uzasadnienia skargi można wyczytać, że Spółdzielnia Mieszkaniowa realizuje długofalowy program termomodernizacji budynków mieszkalnych zrealizowanych w technologii OWT. Po zakończeniu tego programu w 2017 r. zostanie przedstawiona do zatwierdzenia strategia planów remontów na lata następne, w której zostanie uwzględniona termomodernizacja 25 budynków wybudowanych w latach 90 – tych, w tym również przedmiotowego budynku. Planowany termin termomodernizacji tego budynku to lata 2019-20. Strona skarżąca podała, że termomodernizację budynków wielorodzinnych przeprowadza z wykorzystaniem kredytu. Pierwszą czynnością rozpoczynającą proces termomodernizacji jest sporządzenie audytu energetycznego w którym niezależny audytor, określa zakres i rodzaj przedsięwzięć termomodernizacyjnych związanych zarówno z przegrodami zewnętrznymi jak również instalacjami co i cwu. Dlatego też, w ocenie strony skarżącej, sporządzenie ekspertyz na dzień dzisiejszy jest niecelowe i spowoduje wydatkowanie środków z funduszu remontowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Wstrzymanie wykonania decyzji jest wyjątkiem od ogólnej zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 780 ze zm.; dalej powoływana jako P.p.s.a.), zgodnie z którą wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. W myśl art. 61 § 3 P.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd ma zatem możliwość, ale nie obowiązek wydania takiego postanowienia. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu ma na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem jego prawidłowości przez sąd. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu sąd nie analizuje zatem wszelkich skutków jego wykonania, a jedynie rozważa, czy jego wykonanie przed zakończeniem postępowania sądowego może spowodować nieodwracalne pogorszenie sytuacji strony skarżącej po ewentualnym jego uchyleniu. Zgodnie z ustalonym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem, to wnioskodawca jest zobowiązany wskazać na niebezpieczeństwo wystąpienia szkody i wykazać, że szkoda która powstanie na skutek wykonania zaskarżonego aktu, będzie znaczna, a skutki jakie wywoła wykonanie aktu trudne do odwrócenia. Sąd jedynie ocenia, czy w istocie wskazana szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu skarżący winien tak określić ewentualną szkodę lub w taki sposób wskazać skutki, które nastąpiłyby w związku z wykonaniem zaskarżonego aktu, by sąd mógł stwierdzić w oparciu o konkretne dane i na podstawie akt sprawy, że wielkość szkody jest znaczna, a skutki trudne do odwrócenia (vide: postanowienie NSA z 26 lipca 2006 r., II FZ 452/2006, LexPolonica nr 418133, postanowienie WSA w Łodzi z 17 października 2007 r., I SA/Łd 1132/2007, LexPolonica 1793221). Argumentacja zawarta w skardze a odnosząca się do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nie uzasadnia jego uwzględnienia. S. M. właściwie ograniczyła się do podania, że wykonanie zaskarżonego postanowienia narazi ją na poniesienie kosztów z funduszu remontowego, na niecelowe na dzień dzisiejszy sporządzanie ekspertyz. Wywiodła, że przewiduje się zatwierdzenie planów remontowych w ramach których, w latach 2019-20 w przedmiotowym budynku ma być zrealizowana termomodernizacja. Inwestycja ta zostanie poprzedzona określeniem przez niezależnego audytora zakresu i rodzaju przedsięwzięć termomodernizacyjnych związanych zarówno z przegrodami zewnętrznymi jak również instalacjami co i cwu. Wątpliwości Sądu nie budzi fakt, że sporządzenie oceny technicznej w zakresie wynikającym z zaskarżonego postanowienia będzie wymagało poczynienia odpowiednich nakładów finansowych. Nie oznacza to jednak, że w każdym przypadku wykonanie takiej oceny technicznej rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub powoduje trudne do odwrócenia skutki. Dla spełnienia przesłanki warunkującej wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu konieczne jest wszak wykazanie, że uszczuplenie majątkowe będzie "znaczne" dla strony skarżącej. Strona skarżąca nie wykazała natomiast, aby wykonanie zaskarżonego postanowienia mogło narazić ją na wyrządzenie znacznej szkody lub spowodowało trudne do odwrócenia skutki. W szczególności nie podano wysokości choćby szacowanych kosztów wykonania oceny technicznej nakazanej w zaskarżonym postanowieniu. Nie wykazano również, aby koszt wykonania tej oceny technicznej był na tyle wysoki, że mógłby spowodować istotne pogorszenie kondycji finansowej strony skarżącej a co mogłoby oznaczać wyrządzenie jej znacznej szkody. Nie uprawdopodobniono, że ewentualna szkoda majątkowa będzie znaczna w kontekście ogólnej sytuacji finansowej, skoro spółdzielnia nie podała żadnych informacji dotyczących swojej sytuacji finansowej. Wręcz przeciwnie S. podaje, że koszty te zostaną pokryte ze specjalnego funduszu remontowego. W efekcie stwierdzić należy, że wniosek strony nie zawiera argumentów, które przemawiałyby za koniecznością wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Abstrahując od powyższych argumentów, należy też wziąć pod uwagę czemu ma służyć ekspertyza techniczna. Zawarty w zaskarżonym postanowieniu nakaz przedłożenia na piśmie oceny rzeczoznawcy został wydany w związku z nieodpowiednim stanem technicznym mieszkań ostatniej kondygnacji budynku wielomieszkaniowego przy ul. Z. w B. Stwierdzono, że mieszkania są zawilgocone i występuje w nich pleśń. Uznać zatem należy, że właśnie wstrzymanie zaskarżonego postanowienia mogłoby nieść ryzyko wystąpienia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia lub wręcz nieodwracalnych skutków, ze względu na choćby potencjalne zagrożenie zdrowia ludzi spowodowane nienależytym stanem technicznym budynku. Argument Spółdzielni dotyczący tego, że aktualne sporządzanie ekspertyz jest niecelowe, albowiem będzie przeprowadza termomodernizacja budynku nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika bowiem z tego co podała strona skarżąca plan remontowy ma być dopiero zatwierdzony a ewentualna termomodernizacja w ramach której ma być poprawiony stan techniczny planowana jest na lata 2019-20. Oznacza to, że Spółdzielnia uzasadnia zbędność przedłożenia aktualnie ekspertyz technicznych od zdarzenia przyszłego i niepewnego. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a.