II SA/Bk 663/12
PostanowienieWSA w Białymstoku2013-10-23
Skład orzekający: Tomasz Oleksicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, gdy jest już reprezentowany przez radcę prawnego i czy wykazał brak możliwości poniesienia kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego nie przysługuje stronie, która pozostaje w stosunku prawnym z profesjonalnym pełnomocnikiem, niezależnie od jej sytuacji finansowej. Ponadto, wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych wymaga wykazania braku możliwości ich poniesienia bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, a wnioskodawca nie wykazał tego w sposób przekonujący, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
M. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, wskazując na niską emeryturę i trudną sytuację majątkową, w tym zadłużenie. Skarżący jest już reprezentowany przez radcę prawnego. Wnioskodawca nie dostarczył pełnej dokumentacji finansowej, w tym wyciągu z rachunku bankowego za wymagany okres, co budzi wątpliwości co do jego rzeczywistej sytuacji majątkowej.Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 23 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. W. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] czerwca 2012 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia w części decyzji dotyczącej zakresu wykonania obowiązku p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
M. W. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego podając, iż samotnie prowadzi gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania skarżącego pozostaje emerytura w wysokości 981 zł netto. W skład majątku M. W. wchodzi: dom o powierzchni [...] m², stanowiący ½ bliźniaka oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha (nieużytki). Wnioskodawca nie ma zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. Skarżący jest zadłużony w bankach na kwotę przekraczającą 50.000 zł (k. 151 - 152).
W odpowiedzi na wezwanie tut. Sądu z dnia 08 sierpnia 2013 r. (k. 157) M. W. dołączył do akt sprawy: odcinek emerytury za czerwiec i lipiec br.
(k. 147 i k. 153); umowę o kredyt gotówkowy z dnia [...] stycznia 2012 r. (k. 154
i k. 170); wyciąg z rachunku bankowego za okres [...]czerwca – [...]lipca br. (k. 153 v, k. 155); rachunki i faktury za: gaz, energię elektryczną, telefon (k. 174 – 178); wyrok Sądu Okręgowego w B. z dnia [...] lutego 2004 r. sygn. akt [...]
(k. 179); skierowanie do szpitala (k. 171); pisma ZUS (k. 172 – 173).
Wnioskodawca nie uczynił zadość wzmiankowanemu wezwaniu tut. Sądu z dnia 08 sierpnia 2013 r. w zakresie nadesłania wyciągu z rachunku bankowego za okres od 01 maja do 31 lipca br. (tu ograniczył się jedynie do nadesłania wyciągu za okres 28 czerwca – 16 lipca br.), nie wyjaśniając przyczyny tego zaniechania.
Na wstępie należy odnieść się do wniosku M. W. w części dotyczącej ustanowienia radcy prawnego.
Zgodnie z art. 246 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. Nr 270, tekst jednolity) adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy.
W sprawie niniejszej (jak wynika z treści pism procesowym znajdujących się w aktach sprawy) skarżący jest już reprezentowany przez radcę prawnego P. J. Pełnomocnictwo z dnia 19 marca 2013 r. zostało złożone do akt (k. 94)
i nie zostało odwołane. W świetle brzmienia art. 246 § 3 cytowanej ustawy pozostawanie przez stronę w stosunku prawnym z profesjonalnym pełnomocnikiem, wyklucza pozytywne rozpatrzenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, niezależnie od rzeczywistych możliwości finansowych wnioskodawcy.
Mając zatem na uwadze fakt, że skarżący ma już w sprawie ustanowionego radcę prawnego to należało odmówić przyznania prawa pomocy w tym zakresie na mocy art. 246 § 3 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o czym orzeczono w sentencji.
Rozpoznaniu podlega natomiast wniosek o przyznanie prawa pomocy
w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania – kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy rozstrzygniecie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592).
W sprawie niniejszej należało stwierdzić, iż treść złożonego przez M. W. oświadczenia dotyczącego sytuacji majątkowej budzi uzasadnione wątpliwości, co do jego zgodności ze stanem rzeczywistym.
Przede wszystkim należy podnieść, iż u podstaw przedmiotowego rozstrzygnięcia leży brak możliwości określenia faktycznych źródeł dochodu wnioskodawcy. Wskazany miesięczny dochód skarżącego stanowi aktualnie kwota 981,68 zł. Wydatki miesięczne to: 1.169,60 zł – rata spłaty kredytu zaciągniętego
w D. B. na kwotę 56.141,24 zł dnia 24 stycznia 2012 r. na cztery lata
(k. 154); 243,27 zł - energia elektryczna (k. 174); 488,19 zł (1.952,78 zł za okres luty – maj br.) – gaz (k. 175 – 176); 120 zł (sierpień br.) – telefon (k. 177). Łącznie wydatki miesięczne wynoszą około 2.021 zł, przekraczają zatem wskazany dochód o kwotę około 1.040 zł. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że wykazane koszty nie obejmują zakupu żywności i środków czystości. Dodatkowo skarżący spłaca raty kredytów zaciągniętych w Banku C. H. na łączną kwotę 20.553,59 zł (stan na dzień 18 lipca br. – k. 155). Tym samym brak jest możliwości ustalenia źródeł finansowania wszystkich wydatków zwłaszcza, że M. W. oświadczył, że oprócz emerytury nie osiąga żadnych dochodów oraz nie posiada zgromadzonych oszczędności. Ponadto, wnioskodawca nie nadesłał wyciągu z rachunków bankowych za okres od 01 maja do 31 lipca br. ograniczając się do nadesłania wyciągu jedynie za okres 28 czerwca – 16 lipca br., nie wyjaśniając przyczyny tego zaniechania. Ustalenia te nasuwają wątpliwość, co do rzeczywistej sytuacji majątkowej M. W. i rzeczywistych źródeł finansowania wykazanych wydatków.
Powyższe okoliczności pozwalają na stwierdzenie, iż M. W.
w złożonym oświadczeniu przedstawił jedynie okoliczności mogące świadczyć o złej sytuacji materialnej, co w konkluzji prowadzi do wniosku, iż dysponuje on nieujawnionymi środkami finansowymi, które mogą być przeznaczone na pokrycie kosztów sądowych w sprawie niniejszej.
Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2, art. 246 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło