II SA/Bk 669/10

PostanowienieWSA w Białymstoku2011-01-13

Skład orzekający: sędzia NSA Anna Sobolewska - Nazarczyk (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi powinien zostać uwzględniony, jeśli strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, a doręczenie zastępcze było skuteczne?
Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługuje na uwzględnienie, gdy strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, a doręczenie zastępcze decyzji było skuteczne. Skuteczne doręczenie zastępcze, nawet dokonane dorosłemu domownikowi nieposiadającemu upoważnienia, jest równoważne z doręczeniem właściwemu adresatowi. Brak winy wymaga wykazania szczególnej staranności i wystąpienia obiektywnych przeszkód uniemożliwiających dokonanie czynności procesowej.
Stan faktyczny
G. D. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] kwietnia 2010r. utrzymującą w mocy decyzję o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza W. w przedmiocie ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi z powodu jej wniesienia po terminie. Pełnomocnik skarżącej wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, argumentując chorobą skarżącej, brakiem prądu, brakiem dowodu doręczenia decyzji i błędną informacją od SKO o przedłużeniu terminu. Sąd rozpoznał wniosek o przywrócenie terminu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Anna Sobolewska - Nazarczyk (spr.), po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. D. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi G. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] kwietnia 2010r. nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o przywrócenie terminu W dniu 24 maja 2010r. G. D. wniosła do tutejszego sądu administracyjnego skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. Na rozprawie sądowej w dniu 30 września 2010r. pełnomocnik skarżącej sprecyzował skargę oświadczając, że dotyczy ona decyzji SKO w B. z dnia [...] kwietnia 2010r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję tego organu z dnia [...] marca 2010r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza W. z [...] kwietnia 2005r. w przedmiocie ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej odrzucenie, uzasadniając, że zaskarżona decyzja została doręczona skarżącej w dniu 19 kwietnia 2010r., tymczasem skarga została złożona dopiero 24 maja 2010r., a więc z naruszeniem ustawowego terminu. W przypadku zaś przywrócenia skarżącej terminu do wniesienia skargi, organ wniósł o skierowanie sprawy do postępowania mediacyjnego, wskazując, że część żądań skargi mogłaby zostać uwzględniona. W dniu 24 listopada 2010r. pełnomocnik skarżącej zwrócił się do Sądu o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję z dnia [...] kwietnia 2010r. argumentując, że w aktach sprawy nie ma dowodu doręczenia skarżącej tej decyzji, a z oświadczenia samej skarżącej wynika, że skarga została złożona w terminie. W razie stwierdzenia uchybienia powyższemu terminowi pełnomocnik skarżącej podniósł, że nastąpiło to bez winy skarżącej, albowiem w okresie od 12 kwietnia 2010r. skarżąca chorowała, była pozbawiona prądu i jako jedyny rodzic zajmowała się wychowaniem dwójki nastoletnich dzieci. Dodatkowo pełnomocnik oświadczył, że dzieci skarżącej nie były upoważnione do odbioru kierowanych do niej – decyzji. Ponadto w dniu 16 kwietnia 2010r. skarżąca złożyła wniosek o uzupełnienie zaskarżonej decyzji i na spotkaniu z Prezesem SKO w B. otrzymała informację, że termin do wniesienia skargi ulega na tej podstawie - przedłużeniu. Końcowo pełnomocnik skarżącej wniósł o dopuszczenie dowodu z zeznań córki skarżącej (D. D.) na okoliczność braku uprawnienia do odbioru korespondencji kierowanej do skarżącej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w piśmie z dnia 13 grudnia 2010r. uznało, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługuje na uwzględnienie, a żądania w nim zgłoszone wykraczają poza ramy prowadzonego przez sąd administracyjny – postępowania dowodowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: W ocenie Sądu wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. W świetle unormowań art. 87 oraz art. 86 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., zwana dalej: p.p.s.a.) uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: (1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu; (2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; (3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin (w tym przypadku wniesienie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku); (4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu; (5) powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 §2 p.p.s.a.). Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Ponadto o braku winy w uchybieniu terminu można dowodzić wyłącznie wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/02, Monitor Prawniczy 2002 nr 23 str. 1059). Przeszkody te muszą mieć charakter zewnętrzny i obiektywny. W pierwszej kolejności ustalić należało, czy skarga będąca przedmiotem niniejszej sprawy została złożona w terminie, jak twierdzi pełnomocnik skarżącej, czy po terminie, jak wnioskuje SKO. W aktach administracyjnych (nr [...]) załączonych do niniejszej sprawy znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru zaskarżonej decyzji z dnia [...] kwietnia 2010r., podpisane przez dorosłą córkę skarżącej – D. D. i potwierdzone przez pracownika poczty, który dokonał doręczenia zastępczego w trybie art. 43 kpa. Jak wynika z powyższego dokumentu decyzja będąca przedmiotem skargi została skutecznie doręczona stronie skarżącej w dniu 19 kwietnia 2010r., termin na złożenie skargi upływał zatem 19 maja 2010r., tymczasem skarga została złożona 24 maja 2010r., a więc z przekroczeniem ustawowego terminu 30 dni (art. 53 § 1 p.p.s.a.). Dla takiej oceny powyższego faktu nie ma znaczenia podnoszony przez pełnomocnika skarżącej brak upoważnienia przez córkę skarżącej do odbioru jej korespondencji. Należy, bowiem przypomnieć, że dla skuteczności doręczenia korespondencji na zasadach art. 43 kpa nie jest wymagane (w odróżnieniu od doręczeń dokonywanych względem osób prawnych i jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej), aby osoba odbierająca taką korespondencję posiadała upoważnienie adresata. Prawidłowo zaś dokonane zastępcze doręczenie jest równoważne w skutkach z doręczeniem, gdzie dokument doręczany rzeczywiście trafia do rąk adresata, tak aby ten mógł się z nim zapoznać (Wyrok NSA w Warszawie z dnia 10 kwietnia 2001r.,V SA 2002/2000). Ponadto należy podkreślić, że przepisy postępowania przed sądami administracyjnymi nie przewidują przeprowadzania dowodów ze świadka, o co wnioskował pełnomocnik skarżącej. Jak wynika z powyższego skarżąca bezsprzecznie uchybiła terminowi do wniesienia skargi, stąd też uzasadnione było złożenie wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Wprawdzie skarżąca spełnia wymogi formalne konieczne do uwzględniania wniosku, niemniej jednak, w ocenie Sądu, nie uprawdopodobniła okoliczności, że niedochowanie terminu było przez nią niezawinione. Pełnomocnik skarżącej nie przybliżył w sposób wystarczający żadnej obiektywnej i niezależnej od strony przeszkody uniemożliwiającej złożenie skargi w przewidzianym terminie. Za taką zdaniem Sądu nie można było uznać wspomnianego wcześniej braku świadomości, że termin do wniesienia skargi liczony jest od dnia otrzymania pisma, doręczonego adresatowi na zasadach art. 43 kpa, przez dorosłego domownika adresata, a nie od dnia rzeczywistego zapoznania się z tym pismem przez adresata. Tym bardziej, że we wniosku nie wskazano żadnej okoliczności, która obiektywnie stała na przeszkodzie przekazaniu przez córkę skarżącej kierowanych do skarżącej – korespondencji. Niewywiązanie się zaś z przyjętego obowiązku oddania decyzji jej adresatowi przez osobę, której doręczono decyzję zastępczo, nie zwalania adresata z winy w przypadku, gdy uchybił on terminowi procesowemu na skutek takiego zaniedbania (tak: NSA w wyroku z dnia 20 lutego 2009r. I OSK 480/08, lex nr 515193). Pełnomocnik skarżącej nie wykazał też w żaden sposób faktu, że w okresie, kiedy biegł termin do złożenia skargi skarżąca była chora. Nie zostało, bowiem przedstawione zaświadczenie lekarskie czy też recepty, które mogłyby świadczyć o przebytej chorobie w tym okresie. Również podnoszony we wniosku - brak prądu, nie może uzasadniać przywrócenia uchybionego terminu, albowiem nie wykazano w jakim okresie nastąpiły braki w dostawie energii elektrycznej i w jaki sposób braki te uniemożliwiły skarżącej złożenie skargi w terminie. Końcowo należy podkreślić, skarżąca została prawidłowo pouczona w doręczonej jej decyzji o terminie i sposobie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Dlatego też wniesienie skargi z opóźnieniem należy ocenić w kategoriach zawinionego zaniedbania, które nie może stanowić przesłanki przywrócenia terminu. Również twierdzenie, że SKO w B. udzieliło skarżącej informacji jakoby termin do wniesienia skargi na przedmiotową decyzję uległ przedłużeniu w związku ze złożonym podaniem o wznowienie postępowania administracyjnego innej decyzji, nie uzasadnia przywrócenie uchybionego w niniejszej sprawie – terminu. Mając powyższe na uwadze Sąd nie uwzględnił wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi i na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło