II SA/Bk 681/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr), sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Jarosław Sacharczuk, po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2005 r. sprawy ze skargi E. O. na decyzję Wojewody P. z dnia[...] września 2004 r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych I. oddala skargę. II. przyznaje od Skarbu Państwa (kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku) na rzecz adwokata M. R. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia [...].09.2004r. o Nr [...] Wojewoda P. utrzymał w mocy decyzję Starosty B. z dnia [...].07.2004r. orzekającą o obowiązku zwrotu przez E. O., nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych w kwocie brutto 2.998, 90 zł za okresy od 12.07.2002r. do 13.08.2002r. oraz od 26.02.2003r. do 26.07.2003r. Starosta B. ustalił, że wypłacony E. O. zasiłek dla bezrobotnych, za wyżej wymienione okresy, był świadczeniem nienależnym, albowiem E. O. w tych samych okresach pobierał zasiłek stały wyrównawczy, z uwagi na ten fakt, Starosta B. w wyniku wznowienia postępowania uchylił swoje decyzje dotyczące przyznania p. O. statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku a jednocześnie orzekł o odmowie uznania strony za osobę bezrobotną. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewodę P., a także została uznana za zgodną z prawem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, który oddalił skargę E. O. wyrokiem z dnia 31.03.2005r. w sprawie o sygn. akt IISA/Bk 605/04. Orzeczenie o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych było następstwem w/w decyzji. Stanowisko organów obydwu instancji zostało oparte na treści art. 76 ust. 2 ustawy z dnia 20.04.2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001), zgodnie z którą za nienależnie pobrane świadczenie uważa się m.in. świadczenie pieniężne wypłacone na podstawie nieprawdziwych oświadczeń oraz sfałszowanych dokumentów albo świadomego wprowadzenia w błąd Powiatowego Urzędu Pracy przez osobę potbierającą to świadczenie. E. O. rejestrując się w dniach 04.07.2002r., 25.02.2003r. i 18.02.2004r. oświadczył, że nie pobiera, na podstawie przepisów o pomocy społecznej, zasiłku stałego zasiłku stałego wyrównawczego, gwarantowanego zasiłku okresowego lub renty socjalnej. Podpisał też oświadczenie o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. E. O. złożył nieprawdziwe oświadczenie, albowiem w okresie od dnia 1-12.2001r. do 30.04.2004r. pobierał zasiłek stały wyrównawczy z Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w B. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, E. O. wnosił o uchylenie decyzji Wojewody P. z dnia [...].09.2004r. Pełnomocnik skarżącego (ustanowiony z urzędu), pismem z dnia 01.02.2005r. wnosił o uwzględnienie skargi i zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia skargi w sprawie IISA/Bk 605/04 przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku. Zdaniem pełnomocnika, organy I i II instancji bezpodstawnie przyjęły, iż E. O. złożył nieprawdziwie oświadczenie, o którym mowa w art. 76 ust. 2 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Skarżący był bowiem absolutnie przekonany, że otrzymanie pieniężnego wsparcia z pomocy społecznej nie ma żadnego wpływu na jego prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Nie sposób zarzucić mu rozmyślności w działaniu, która to przesłanka jest koniecznym warunkiem do żądania zwrotu pobranego zasiłku dla bezrobotnych. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda P. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Decyzja, będąca przedmiotem rozpoznania w sprawie niniejszej była, w istocie następstwem decyzji z dnia [...].07.2004r. w wyniku której Wojewoda P. utrzymał w mocy decyzję Starosty B. uchylającą decyzję przyznając E. O. status osoby bezrobotnej i orzekającej o odmowie przyznania takiego statusu. Decyzja powyższa była badana przez Sąd i skarga E. O. została oddalona w sprawie o sygn. II SA/Bk 605/04 zatem wniosek pełnomocnika skarżącego o zawieszenie niniejszego postępowania do czasu zakończenia sprawy o sygn. IISA/Bk 605/04 przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku stał się niezasadny i został oddalony na rozprawie sądowej w dniu 31.03.2005r. (k. 64). Nie ulega wątpliwości, że skarżący utracił status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku pobranego w kwocie 2.998,90 zł za okresy: 12.07.2002r. -13.08.2002r. i 26.02.2003r. – 26.07.2003r., albowiem w tym samym czasie pobierał zasiłek stały wyrównawczy z pomocy społecznej. Stwierdzenie decyzją przez organ, że skarżący pobrał niezależne świadczenie w postaci zasiłku dla bezrobotnych i obowiązany jest do jego zwrotu znajduje oparcie w przepisach art. 76 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20.04.2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001). Art. 76 ust. 1 w/w ustawy stanowi o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia pieniężnego. Art. 76 ust. 2 zawiera natomiast definicję "nienależnie pobranego świadczenia pieniężnego", którym jest m.in. "świadczenie wypłacone na podstawie nieprawdziwych oświadczeń ... w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd powiatowego urzędu pracy przez osobę pobierającą to świadczenie". Dokonując rejestracji w Urzędzie Pracy w B., skarżący podpisał osobiście oświadczenie (czego nie kwestionuje, a dowód na tę okoliczność znajduje się w aktach administracyjnych dołączonych w sprawie IISA/Bk 605/04), że nie pobiera na podstawie przepisów o pomocy społecznej min. zasiłku stałego wyrównawczego oraz, że zobowiązuje się do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w przypadku nie spełnienia warunków ustawowych. Zatem skarżący złożył "nieprawdziwe oświadczenie", które jest jedną z przesłanek warunkujących zwrot pobranego zasiłku dla bezrobotnych. Wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącego (wyrażonym w piśmie procesowym k. 46) przepis art. 76 ust. 2 nie posługuje się wyrażeniem "świadomego nieprawdziwego oświadczenia" lecz wystarczającą przesłanką obowiązku zwrotu jest "nieprawdziwe oświadczenie", co miało miejsce w przypadku skarżącego bez względu na rozmyślność jego działania, świadomość i przekonanie. Skarżącego nie może usprawiedliwiać okoliczność, że nie wiedział, jakiej treści oświadczenie podpisuje. Jeśli miał trudności ze zrozumieniem treści nie było przeszkód aby zażądał wyjaśnień od pracownika urzędu pracy. Zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i dlatego skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego ustanowionego z urzędu, zostało przyznane przez Sąd na podstawie art. 250 w/w ustawy w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Końcowo należy ustosunkować się do wniosku skarżącego o przesłuchanie świadków, który Sąd oddalił na rozprawie w dniu 31.03.2005r. W postępowaniu przed sądem administracyjnym nie jest dopuszczalne przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków. Jedyny dowód, jaki Sąd może dopuścić w wyjątkowych przypadkach, jest dowód z dokumentu, o czym stanowi art. 106 § 3 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.