II SA/Bk 699/12
PostanowienieWSA w Białymstoku2012-09-20
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody z najmu wynoszą 1.200 zł brutto miesięcznie, jest bezrobotna, nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych, a jej bieżące koszty utrzymania przewyższają dochody, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Osoba fizyczna spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca, który jest bezrobotny, uzyskuje niski dochód z najmu, nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów, a jego bieżące wydatki przewyższają dochody, spełnia te kryteria.Stan faktyczny
J. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. odmawiające wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji zezwalającej na lokalizację zjazdu publicznego. Wnioskodawca podał, że jego jedynym dochodem jest najem w wysokości 1.200 zł brutto, jest bezrobotny, nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów, a jego koszty utrzymania przewyższają dochody.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 20 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lipca 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji w sprawie zezwolenia na lokalizację zjazdu publicznego z ulicy na działkę p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
J. R. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (k. 12) podając, iż prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Wnioskodawca wskazał ponadto, iż źródłem jego utrzymania jest dochód z tytułu najmu w wysokości 1.200 zł (980 zł netto). W skład majątku wnioskodawcy wchodzi dom o powierzchni [...] m². Wnioskodawca podniósł, iż obecnie nie pracuje oraz nie ma zasiłku dla bezrobotnych. Do kosztów utrzymania skarżący zaliczył opłacenie: energii elektrycznej – około 34 zł (200 zł za pół roku); opału – 250 zł (około 3.000 zł rocznie); telefonu komórkowego – 50 zł; butli gazowej – 50 zł; wyżywienia, środków czystości i leków – 450 zł, podatku do Urzędu Skarbowego za wynajem – 218,50 zł, wody – 12 zł; ścieków – 40 zł; odzieży – 100 zł; podatku do UG – 112 zł, wyjazdów, opłat pocztowych, ksera, wydruków – 100 zł. Skarżący dodatkowo podniósł, iż poza tym nie posiada żadnych zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. W konkluzji skarżący wywiódł, iż nie jest w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów prowadzonego postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny (k. 12-13).
Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270 j.t.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania.
Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny.
W rozpatrywanej sprawie skarżący J. R. spełnił ustawowe przesłanki do udzielenia mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, a mianowicie w odniesieniu do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
W złożonym oświadczeniu wnioskodawca wykazał bowiem, iż jedynym źródłem jego utrzymania jest dochód z tytułu najmu w wysokości 1.200 zł (980 zł netto). Wnioskodawca jest osobą bezrobotną i nie posiada żadnych zgromadzonych oszczędności czy też przedmiotów wartościowych. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi dom o powierzchni [...] m². Bieżące koszty utrzymania skarżącego przewyższają uzyskiwane dochody, co wiąże się z tym, iż skarżący korzysta z pomocy rodziców m.in. korzysta z obiadów w rodzinnym domu (k. 13).
Powyższe okoliczności, a w szczególności niski dochód skarżącego w zestawieniu z ponoszonymi wydatkami oraz w połączeniu z brakiem zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż J. R. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło