II SA/Bk 702/04

WyrokWSA w Białymstoku2004-12-16

Skład orzekający: sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, sędzia NSA Stanisław Prutis, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji na terenie parku narodowego, dotyczącej budowy budynku mieszkalnego i gospodarczego w ramach zabudowy siedliskowej, może zostać wydana bez szczegółowej oceny wpływu inwestycji na krajobraz i widok na jezioro, jeśli przepisy przejściowe nakazują stosowanie dotychczasowych przepisów, a projekt budowlany nie został jeszcze przedłożony?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, ze względu na stosowanie przepisów przejściowych i brak projektu budowlanego, organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy, nie naruszając prawa. Ocena wpływu inwestycji na krajobraz i widok na jezioro jest możliwa dopiero na etapie postępowania o pozwolenie na budowę, po przedłożeniu projektu budowlanego.
Stan faktyczny
Wójt Gminy ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego i gospodarczego w ramach rolniczej zabudowy siedliskowej na działce położonej w parku narodowym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. W. Park Narodowy złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o ochronie przyrody i degradację krajobrazu. Skarżący domagał się uchylenia decyzji obu instancji.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys (spr.), Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi W. Parku Narodowego w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] października 2004 r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargę, - Wójt Gminy N. decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2004 r. ustalił J. K. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego i budynku gospodarczego wraz z infrastrukturą techniczną w ramach rolniczej zabudowy siedliskowej na działce nr [...] położonej w miejscowości B. Sprawa była przez ten organ dwukrotnie rozpoznawana na skutek decyzji kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2004 r. W uzasadnieniu wskazano, że projektowana inwestycja nie koliduje z treścią art. 36 ustawy z dnia 16 października 2004 r. o ochronie przyrody, według którego dopuszczalna jest na terenie parku narodowego budowa obiektów związanych z prowadzeniem gospodarstwa rolnego i leśnego, jeżeli ich lokalizacja, wielkość i architektura nie spowoduje degradacji przyrody i krajobrazu. W stosunku do tej inwestycji nie mają też zastosowania zakazy zawarte w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 6 marca 1997 r. w sprawie utworzenia W. Parku Narodowego. Granice inwestycji określono w załączniku graficznym (nr 1), zaś w załączniku nr 2 określono warunki zabudowy wynikające z ochrony i kształtowania krajobrazu, z przepisów szczególnych, warunki obsługi w zakresie infrastruktury technicznej oraz wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich. W odwołaniu od powyższej decyzji W. Park Narodowy dowodził, iż planowana inwestycja sprzeczna jest z art. 36 ustawy z ochronie przyrody, bowiem będzie powodować degradację krajobrazu, a przede wszystkim ograniczy otwartość krajobrazu na jezioro. Akcentował planowaną zabudowę także dwóch działek sąsiednich. Powoływał się na wcześniejsze zapisy nieobowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, który zawierał zakaz zabudowy terenu przeznaczonego pod sporną inwestycję. Samorządowe Kolegium Odwoławczego w S. po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] października 2004 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżone orzeczenie. Wskazano, iż ze względu na przepisy przejściowe w sprawie miała zastosowanie ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. Nr 15 z 1999 r., poz. 139 ze zm.). Wymogi procesowe tej ustawy zostały spełnione, a pozytywna decyzja organu I instancji nie narusza prawa. Podkreślono, że na tym etapie postępowania nie jest możliwa ocena czy i w jakim zakresie planowana budowa może ograniczyć otwartość krajobrazu na jezioro. Taka ocena, jak wskazano, możliwa będzie dopiero na etapie pozwolenia na budowę, gdy inwestor przedstawi już projekt budowlany określający m.in. wielkość i architekturę oraz dokładne usytuowanie spornych budynków. Zauważono, że działki sąsiednie pozostają zabudowane w mniejszym lub większym stopniu. Podkreślono zabezpieczenie wymogów ochrony przyrody przez sformułowanie treści załącznika nr 2 do decyzji ustalającej warunki zabudowy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego W. Park Narodowy zarzucił decyzji SKO naruszenie dyspozycji art. 47 "a" pkt 1 i 3 ustawy o ochronie przyrody. Domagał się jej uchylenia, jak i uchylenia decyzji organu I instancji. Tak, jak wcześniej, dowodził, iż realizacja inwestycji spowoduje degradację krajobrazu, a organ administracyjny nie dokonał oceny wpływu budowy na krajobraz. Tym samym nie zbadał wymogów art. 36 ustawy o ochronie przyrody. Zdaniem skarżącego, w miejscu planowanej inwestycji nie powinna powstać żadna zabudowa. Walory krajobrazowe spornego miejsca to otwarty widok na jezioro W., a poza sporną działką planowana jest zabudowa działek sąsiednich. Spowoduje to utratę walorów krajobrazowych miejsca i zasłonięcie widoku na jezioro W. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze postulowało jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i podkreślając przedwczesność jakichkolwiek ocen. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, iż sprawa niniejsza jest trzecią z rzędu identycznych spraw, bowiem w sprawach II SA/Bk 433/04 oraz II SA/Bk 434/04 zostały oddalone skargi W. Parku Narodowego na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczące ustalenia warunków zabudowy dla działki nr [...] (J. K.) i nr [...] (W. K.). Wyroki są prawomocne. Zaskarżona w sprawie niniejszej decyzja wbrew ocenie skarżącego Parku Narodowego, nie narusza prawa. W związku z datą wszczęcia postępowania o przedmiotowe ustalenie warunków zabudowy w dniu 27 marca 2003 r. – mimo wydania decyzji dnia [...] października 2004 r., kiedy obowiązywały już przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 27 marca 2003 r. (Dz. U. Nr 80 poz. 717 ze zm.) oraz "nowej" ustawy o ochronie przyrody z dnia 16 kwietnia 2004 r. (Dz. U. Nr 92, poz. 880) – w sprawie, z mocy regulacji przepisów przejściowych miały zastosowanie dotychczasowe przepisy, tj. ustawa o ochronie przyrody z dnia 16 października 1991 r. (Dz. U. Nr 99 z 2001 r., poz. 1079 ze zm.) oraz ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 15 z 1999 r., poz. 139 ze zm.). Te przepisy (dotychczasowe) prawidłowo zostały zastosowane w postępowaniu administracyjnym zakończonym zaskarżoną decyzją. Zgodnie z art. 43 ostatnio powołanej ustawy – nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W przypadku braku planu (jak w sprawie niniejszej), organ orzeka na podstawie przepisów szczególnych (art. 40 ust. 1). Zasada ta, jak i sama procedura postępowania zostały zrealizowane. Wbrew zarzutom skargi nie zostały naruszone przepisy ustaw szczególnych, w szczególności ustawy o ochronie przyrody z dnia 16 października 1991 r. Przepis art. 36 ust. 1 tej ustawy na terenie parku narodowego dopuszczał budowę obiektów budowlanych związanych z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu budowa takich obiektów była dopuszczalna, jeżeli ich wielkość, lokalizacja lub architektura nie spowoduje degradacji przyrody lub krajobrazu. Z mocy art. 47 "a" ust. 1 i 3 walory krajobrazowe podlegają ochronie bez względu na to, czy są objęte szczególnymi formami ochrony przyrody, a na terenach o szczególnych walorach krajobrazowych zabrania się budowy obiektów budowlanych naruszających walory krajobrazowe, czy uniemożliwiających do nich dostęp. Gwarancją realizacji powołanych przepisów jest treść załącznika nr 2 do decyzji organu I instancji, który to załącznik stanowi integralną część decyzji. Punkt II tego załącznika obejmuje warunki zabudowy wynikające z ochrony i kształtowania krajobrazu. W ppkt 2 ustalono nieprzekraczalną linię zabudowy. Z kolei pkt III ppkt 3 załącznika wprost stanowi o warunkach art. 36 ustawy o ochronie przyrody. Ppkt 4 odsyła do rozporządzenia Wojewody S. z dnia [...] czerwca 1998 r. Trzeba w tym miejscu zauważyć, że tymi warunkami (całej decyzji o warunkach zabudowy) będzie związany organ administracji architektoniczno-budowlanej w postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę. Zatem dopiero w kolejnym postępowaniu (gdy inwestor przedłoży projekt budowlany, składający się oprócz części architektonicznej także z planu zagospodarowania terenu z naniesionymi odległościami) będzie możliwość zbadania, czy dana inwestycja nie spowoduje degradacji krajobrazu w postaci zamknięcia widoku na jezioro W. W obecnym stadium nie są jeszcze znane ani dokładna lokalizacja (tylko granice inwestycji i nieprzekraczalna linia zabudowy), ani wielkość (tylko maksymalna wysokość), ani architektura planowanego obiektu, do których wprost nawiązuje art. 36 ust. 1 "a" ustawy o ochronie przyrody. Dlatego, tak, jak oceniły to organy administracyjne – brak było podstaw do przyjęcia w tej sprawie, by inwestycja spowodowała degradację przyrody lub krajobrazu. Odnośnie zarzutu nieuwzględnienia projektowanej zabudowy działek sąsiednich (nr [...]) – to także na datę orzekania nie ma danych, które można analizować. W przyszłym postępowaniu – o pozwolenie na budowę, które jest koniecznym warunkiem możliwości legalnej budowy – będzie zachodziła zarówno potrzeba, jak i możliwość "całościowej" oceny co do wpływu nowego zagospodarowania działek znajdujących się w strefie krajobrazu chronionego. Dopiero po przedłożeniu przez inwestora projektu budowlanego zajdą podstawy do oceny wpływu inwestycji na krajobraz. W postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu inwestor nie mógł być zobowiązany do przedłożenia projektu budowlanego. Ten przedłoży przy ubieganiu się o pozwolenie na budowę. Na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak na wstępie.-

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło