II SA/Bk 715/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 kwietnia 2022 r. skargi M. K. na czynność Starosty Powiatu B. z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie skierowania małoletniego dziecka do najbliższego powiatu prowadzącego specjalny ośrodek szkolno-wychowawczy odpowiedni ze względu na rodzaj niepełnosprawności p o s t a n a w i a odrzucić skargę , Pismem z dnia [...] lipca 2021 r. Starosta Powiatu B., działając na podstawie art. 127 ust. 15 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U. 2021, poz. 1082; dalej: "P.o.") oraz § 13 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 7 września 2017 r., w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych (Dz.U. 2017, poz. 1743) oraz w związku z orzeczeniem Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w S. nr [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. o potrzebie kształcenia specjalnego, zwrócił się do Starosty Powiatu S. o skierowanie J. K., urodzonej w dniu [...] września 2009 r. w B. oraz zamieszkałej w Domu Dziecka w S., do Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego [...] w S. (SOSW) na okres nauki w klasach IV-VIII szkoły podstawowej (II etap edukacyjny) z możliwością zamieszkania w internacie. Do pisma załączono: kopię wniosku dyrektora Domu Dziecka w S. z dnia [...] lipca 2021 r., w którym zwrócił się on do Starosty Powiatu B. o skierowanie ww. podopiecznej do SOSW na okres nauki podczas II etapu edukacyjnego, wskazując, że była ona uczennicą klasy III szkoły podstawowej w SOSW, gdzie się zaadoptowała i uzyskała promocję do klasy IV; kserokopię orzeczenia Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w S. z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego J. K. Wskutek ww. pisma, Starosta Powiatu S. skierował w dniu [...] lipca 2021 r. J. K. do klasy IV Szkoły Podstawowej Specjalnej w S. w SOSW, wskazując, że skierowanie obowiązuje do ukończenia kształcenia II etapu edukacyjnego. Pismem z dnia [...] lipca 2021 r. skierowanym do Starosty Powiatu B., zatytułowanym "skarga", M. K. zakwestionowała skierowanie jej córki J. K. do Szkoły Podstawowej Specjalnej w S. w SOSW, znajdującej się poza jej miejscem zamieszkania. Wskazała, że nie wyraziła ona ani woli, ani zgody na skierowanie jej córki do ww. szkoły. W odpowiedzi z dnia [...] sierpnia 2021 r. Starosta Powiatu B. poinformował M. K., że jej córka J. K. została skierowana do ww. placówki na wniosek dyrektora Domu Dziecka w S., którego jest wychowanką, zaś Sąd Rejonowy w E. postanowieniem z dnia [...] października 2017 r. (sygn. akt [...]) upoważnił tą placówkę do podejmowania wszelkich decyzji w zakresie edukacji i opieki medycznej względem małoletnich córek M. K., w tym J. K., w związku z czym Dom Dziecka w S. może samodzielnie decydować o jej edukacji. W dniu [...] września 2021 r. M. K. wniosła bezpośrednio do sądu administracyjnego skargę na czynność Starosty Powiatu B., polegającą na skierowaniu jej małoletniej córki J. K. do nieodpowiedniej szkoły. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o odrzucenie skargi w całości, bądź o jej ewentualne oddalenie, wyjaśniając, że na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w E. z dnia [...] października 2017 r. sygn. akt [...] oraz postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] marca 2020 r., [...], Dom Dziecka w S. został upoważniony do podejmowania wszelkich decyzji w zakresie edukacji i opieki medycznej m.in. małoletniej J. K. Organ podniósł, że skarga powinna zostać odrzucona, bowiem organem właściwym do rozpatrzenia skargi na pracowników Starostwa Powiatowego w B. jest Starosta Powiatu B. będący kierownikiem jednostki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje: Skarga M. K. podlega odrzuceniu jako wniesiona przez podmiot nieuprawniony, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2022 r., poz. 329, dalej: "p.p.s.a."), zgodnie z którym sąd odrzuca skargę jeżeli wniesienie skargi jest niedopuszczalne z innych przyczyn, niż te wyszczególnione w pkt 1-5a tego przepisu. Na wstępie wyjaśnić należy, że przedmiotowa skarga (ze względu na jej treść) została zakwalifikowana przez sąd jako skarga na czynność Starosty Powiatu B. polegającą na skierowaniu małoletniego dziecka skarżącej do najbliższego powiatu prowadzącego specjalny ośrodek szkolno-wychowawczy odpowiedni ze względu na rodzaj niepełnosprawności, a nie jako skarga powszechna (obywatelska), o której mowa w art. 227 k.p.a. – co postuluje organ. Skarżąca w sposób wyraźny kwestionuje bowiem przedmiotową czynność z zakresu administracji publicznej, należącą do katalogu z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Podstawą prawną zaskarżonej czynności Starosty Powiatu B. polegającej na skierowaniu małoletniej J. K. do Powiatu S., prowadzącego SOSW, na okres nauki w klasach IV-VIII szkoły podstawowej, jest art. 125 ust. 15 P.o., stanowiący, że jeżeli powiat właściwy ze względu na miejsce zamieszkania dziecka nie prowadzi szkoły specjalnej lub ośrodka, o którym mowa w art. 2 pkt 7 P.o. (w tym specjalnego ośrodka szkolno-wychowawczego), odpowiednich ze względu na rodzaj niepełnosprawności, starosta tego powiatu kieruje dziecko do najbliższego powiatu prowadzącego taką szkołę lub ośrodek, który dysponuje wolnymi miejscami. Starosta najbliższego powiatu prowadzącego taką szkołę lub ośrodek, który dysponuje wolnymi miejscami, nie może odmówić przyjęcia dziecka do szkoły lub ośrodka. Regulacja ta jest pokłosiem obowiązku Starosty właściwego ze względu na miejsce zamieszkania dziecka posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, zapewnienia mu, na wniosek rodziców, odpowiedniej formy kształcenia (art. 127 ust. 13 P.o.). W przedmiotowej sprawie wniosek o zapewnienie odpowiedniej formy kształcenia J. K., legitymującej się orzeczeniem o potrzebnie kształcenia specjalnego z uwagi na niepełnosprawność sprzężoną (tj. niepełnosprawność ruchową, niepełnosprawność intelektualną w stopniu umiarkowanym), został złożony do starosty właściwego ze względu na jej miejsce zamieszkania (S.), przez dyrektora placówki opiekuńczo-wychowawczej, upoważnionej do podejmowania wszelkich decyzji w zakresie edukacji i opieki medycznej małoletniej J. K. i jej dwóch sióstr, w tym korzystania z wyjazdów w trakcie przerw od zajęć szkolnych (vide: postanowienie Sądu Rejonowego w E. z dnia [...] września 2017 r. sygn. akt [...], k. 23; pkt III postanowienia Sądu Rejonowego w E. z dnia [...] października 2017 r. sygn. akt [...], k. 26 akt adm. oraz postanowienie Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] marca 2020 r. sygn. akt [...]; k. 24). Jak wynika z akt sprawy, na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w E. z dnia [...] kwietnia 2017 r. sygn. akt [...] władza rodzicielska M. K. nad małoletnią J. K. została ograniczona przez umieszczenie małoletniej w placówce opiekuńczo-wychowawczej: D. Diecezji E. w E. (tj. w jednostce organizacyjnej systemu pieczy zastępczej; vide: art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej; Dz.U. 2022 poz. 447). Na mocy ww. postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] marca 2020 r. sygn. akt [...], placówka ta została zmieniona na Dom Dziecka w S., w którym małoletnia obecnie zamieszkuje. Nie budzi więc wątpliwości sądu, że ww. placówka jest upoważniona do podejmowania wszelkich decyzji w zakresie edukacji małoletniej J. K., w tym do wystąpienia do właściwego starosty z wnioskiem, o którym mowa w art. 127 § 13 w zw. z § 15 P.o., zaś władza rodzicielska M. K. nad jej córką J. K., jest w tym zakresie ograniczona. Oznacza to, że skarżącej nie przysługuje legitymacja skargowa w sprawie zainicjowanej wnioskiem upoważnionej placówki, o podjęcie przez właściwego starostę czynności, o której mowa w art. 127 § 15 P.o. Wyjaśnić przy tym należy, że o statusie strony w postępowaniu sądowym decyduje posiadanie interesu prawnego (art. 50 § 1 p.p.s.a.). W związku z tym wydanie postanowienia o odrzuceniu skargi, zamiast wyroku oddalającego, uznać należy za dopuszczalne tylko wtedy, gdy brak legitymacji strony skarżącej jest ewidentny, a ustalenie to nie jest rezultatem badania jej interesu prawnego, w rozumieniu art. 50 § 1 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 13 czerwca 2007 r., II FSK 1337/06, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach NSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl, zwanej dalej: "CBOSA"). Skoro zatem brak przymiotu strony jest w niniejszej sprawie oczywisty, a więc nie wymagający badania legitymacji skargowej M. K., sąd postanowił o odrzuceniu skargi, wniesionej przez podmiot nieuprawniony, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.