II SA/Bk 725/15

PostanowienieWSA w Białymstoku2015-12-22

Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony na nieaktualnym formularzu, mimo doręczenia skarżącemu prawidłowego formularza, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony na nieaktualnym formularzu, mimo doręczenia skarżącemu prawidłowego formularza, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania. Niezachowanie wymogu złożenia wniosku na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru stanowi brak formalny, który należy wezwać do uzupełnienia w terminie, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Uchybienie temu terminowi skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego na nieaktualnym formularzu. Mimo wezwania i przesłania mu aktualnego formularza, skarżący nie uzupełnił wniosku na właściwym wzorze. Referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania, co skarżący zaskarżył sprzeciwem. Sąd utrzymał w mocy zarządzenie referendarza.
Rozstrzygnięcie
Utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 grudnia 2015 r. sprzeciwu od zarządzenia referendarza sądowego WSA w Białymstoku z dnia 3 grudnia 2015 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] września 2015 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego p o s t a n a w i a: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. , Zarządzeniem z dnia 3 grudnia 2015 r. referendarz sądowy WSA w Białymstoku, na podstawie art. 257 w zw. z art. 258 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.) pozostawił bez rozpoznania wniosek J. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu zarządzenia, referendarz wskazał, że zgodnie z art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Skarżący, mimo prawidłowego wezwania i przesłania właściwego (aktualnego) urzędowego formularza wniosek o przyznanie prawa pomocy złożył na nieaktualnym formularzu, co uniemożliwiało merytoryczne rozpoznanie wniosku. Referendarz sądowy podkreślił, że ustawa nie przewiduje odstępstw od tej zasady, co więcej w myśl art. 257 powołanej ustawy, wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Na powyższe zarządzenie skarżący złożył sprzeciw, w którym wskazał, że Sąd w piśmie z dnia 24 listopada 2015 r. załączając formularz PPF nie wspomniał, że jest to nowy formularz obowiązujący po zmianie przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, zważył co następuje. Sprzeciw okazał się niezasadny. W myśl art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się do sądu na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru, stanowiącym – w przypadku osób fizycznych – załącznik nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz.U. z 2015 r., poz. 1257). Niezachowanie tego wymogu stanowi brak formalny wniosku w rozumieniu art. 49 § 1 p.p.s.a. (zob. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08, ONSAiWSA 2008, nr 5, poz. 74). Skoro zaś tak, to na podstawie art. 49 § 1 p.p.s.a. należy wezwać do uzupełnienia tego braku w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W konsekwencji uchybienie temu terminowi musi pociągnąć za sobą realizację wskazanego rygoru, czyli pozostawienie wniosku bez rozpoznania, o czym stanowi art. 257 p.p.s.a. W myśl bowiem tego przepisu wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Z akt sprawy wynika, że skarżący, mimo prawidłowego wezwania i przesłania mu właściwego (aktualnego) formularza PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy złożył na nieaktualnym formularzu. Tym samym, referendarz sądowy słusznie przyjął, że wniosek ten nie został złożony na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Wyjaśnić należy, że z dniem 15 sierpnia 2015 r. utraciło moc rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245). W dacie wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie warunki formalne wniosku o przyznanie prawa pomocy określało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1257). Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należało, że skarżący nie złożył urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Nie czyni bowiem zadość wezwaniu złożenie wniosku na formularzu według nieobowiązującego już wzoru. Podkreślić przy tym wypada, że prawidłowy formularz załączono do wezwania, lecz skarżący z niego nie skorzystał. Skoro prawidłowy formularz wniosku został doręczony skarżącemu, brak było podstaw do ponowienia tego doręczenia. Reasumując, nie sposób przyjąć, że strona w sytuacji, gdy obowiązuje nowy wzór formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, wciąż może posłużyć się formularzem według nieaktualnego wzoru. Przyjęcie takiego stanowiska pozostawałoby w sprzeczności z prawem i przekreślałoby sens zmiany tego prawa dokonanej rozporządzeniem z dnia 19 sierpnia 2015 r. Ponadto należy zaznaczyć, że skarżący może ponowić wniosek o przyznanie prawa pomocy składając go na właściwym (aktualnym) formularzu, co też już w przedmiotowej sprawie skarżący uczynił. Wobec powyższego wniosek o prawo pomocy jako niezłożony na urzędowym formularzu należy pozostawić bez rozpoznania, o czym orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 257 w zw. z art. 260 § 1 i 3 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło