II SA/Bk 733/11
PostanowienieWSA w Białymstoku2015-03-06
Skład orzekający: Tomasz Oleksicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi ustanowionemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie pisma procesowego stanowiącego rozszerzenie podstaw kasacyjnych, a także czy możliwe jest zasądzenie trzykrotności wynagrodzenia minimalnego za zastępstwo prawne?Ratio decidendi
Sąd uznał, że katalog czynności adwokata, za które przysługuje wynagrodzenie w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji, ma charakter zamknięty i nie obejmuje sporządzenia pisma zawierającego rozszerzenie podstaw kasacyjnych. Ponadto, w przypadku kosztów nieopłaconej pomocy prawnej ponoszonych przez Skarb Państwa, nie ma podstaw prawnych do zasądzenia trzykrotności wynagrodzenia minimalnego, a jedynie do kwoty nieprzekraczającej 150% stawek minimalnych, przy czym działania pełnomocnika nie uzasadniały zastosowania nawet tej podwyższonej stawki.Stan faktyczny
Adwokat J. O., ustanowiony z urzędu do reprezentowania E. S. w sprawie dotyczącej odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy, złożył wniosek o zasądzenie kosztów pomocy prawnej, w tym za sporządzenie pisma rozszerzającego podstawy kasacyjne oraz o zasądzenie trzykrotności wynagrodzenia minimalnego. Sąd przyznał wynagrodzenie za udział w postępowaniach zażaleniowych i sporządzenie skargi kasacyjnej, ale oddalił wniosek w pozostałym zakresie.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokat J. O. wynagrodzenie za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w łącznej kwocie 590,40 zł, w tym za udział w postępowaniu zażaleniowym i sporządzenie skargi kasacyjnej. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki po rozpoznaniu w dniu 06 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat J. O. o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu liczonych jako trzykrotność wynagrodzenia minimalnego w tym za sporządzenie pisma procesowego z dnia [...] września 2014 r. stanowiącego rozszerzenie podstaw kasacyjnych w sprawie ze skargi E. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy p o s t a n a w i a - przyznać adwokat J. O. wynagrodzenie za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w łącznej kwocie 590,40 zł (pięćset dziewięćdziesiąt 40/100 złotych), w tym tytułem udziału w postępowaniu zażaleniowym: od postanowienia z dnia 17 kwietnia 2012 r. w wysokości 147,60 zł (sto czterdzieści siedem 60/100 złotych); od postanowienia z dnia 09 października 2012 r. w wysokości 147,60 zł (sto czterdzieści siedem 60/100 złotych); od postanowienia z dnia 28 stycznia 2013 r. w wysokości 147,60 zł (sto czterdzieści siedem 60/100 złotych) oraz sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej w kwocie 147,60 zł (sto czterdzieści siedem 60/100 złotych), - w pozostałym zakresie oddalić wniosek.
Postanowieniem z dnia 02 grudnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Białymstoku przyznał E. S. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Stosownie do powyższego Okręgowa Rada Adwokacka w B. wyznaczyła do prowadzenia niniejszej sprawy adwokat J. O. (k. 34).
Adwokat J. O. wniosła o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu liczonych jako trzykrotność wynagrodzenia minimalnego, w tym za sporządzenie pisma procesowego z dnia [...] września 2014 r. stanowiącego rozszerzenie podstaw kasacyjnych, stwierdzając jednocześnie, że koszty te nie zostały opłacone ani w całości ani w części (k. 374).
W sprawie niniejszej w wyroku z dnia 02 sierpnia 2012 r. przyznano pełnomocnikowi tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy kwotę 312,20 zł (k. 194).
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, tekst jednolity) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Adwokat J. O. brała udział w postępowaniach zażaleniowych - sporządziła zażalenia na: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 17 kwietnia 2012 r. w przedmiocie cofnięcia skarżącemu przyznanego prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz postanowienia z dnia 09 października 2012 r. i 28 stycznia 2013 r. oba w przedmiocie odmowy przyznania E. S. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (k. 144 – 148; k. 253-255; k. 321– 323) oraz sporządziła skargę kasacyjną od wyroku tut. Sądu z dnia 02 sierpnia 2012 r. oddalającego skargę E. S. (k. 235 – 242).
Stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. d rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości
z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461, tekst jednolity) w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji stawka minimalna wynagrodzenia za reprezentowanie strony w postępowaniu zażaleniowym wynosi 120 zł. Stawkę tę zgodnie z § 2 ust. 3 powołanego wyżej rozporządzenia podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności tj. 23 %, co daje kwotę 147,60 zł za udział w jednym postępowaniu zażaleniowym. W sprawie niniejszej pełnomocnik brała udział w trzech postępowaniach zażaleniowych
tj. sporządziła zażalenia na postanowienia z dnia 17 kwietnia 2012 r.,
09 października 2012 r. i 28 stycznia 2013 r. Zatem wynagrodzenie za udział w trzech postepowaniach zażaleniowych wynosi łącznie 442,80 zł.
Dodatkowo adwokat J. O. sporządziła skargę kasacyjną od wyroku tut. Sądu z dnia 02 sierpnia 2012 r. oddalającego skargę E. S. (k. 235 – 242).
Zgodnie z treścią § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji stawka minimalna za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, jeżeli sprawę prowadził ten sam adwokat w drugiej instancji, wynosi 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, nie mniej niż 120 zł. Zatem biorąc pod uwagę, że stawka minimalna określona w pkt 1 w niniejszej sprawie wynosi 240 zł, stawka za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 120 zł. Stawkę tę zgodnie z § 2 ust. 3 powołanego wyżej rozporządzenia podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (23 %), co daje kwotę 147,60 zł.
W pozostałej części wniosek adwokat J. O. podlega oddaleniu.
Odnośnie przyznania wynagrodzenia z tytułu sporządzenia pisma z dnia 08 września 2014 r. dotyczącego rozszerzenia podstaw kasacyjnych w sprawie niniejszej (k. 348 – 349) to należało stwierdzić, iż stosownie do treści § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a - d rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie...– katalog czynności adwokata, za które przysługuje wynagrodzenie w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji obejmuje: sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym; sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej; udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym; udział w postępowaniu zażaleniowym.
Katalog ten ma charakter zamknięty (vide. postanowienie NSA z dnia 07 października 2010 r., sygn. akt I OSK 1000/10, publ. https://cbois.nsa.gov.pl/), zatem nie obejmuje innych niż wskazane w treści wzmiankowanego ostatnio przepisu czynność dokonanych przez pełnomocnika, w tym również i sporządzenia pisma zawierającego rozszerzenie podstaw kasacyjnych, co skutkuje brakiem podstaw prawnych do przyznania wynagrodzenia adwokatowi za taką czynność.
Pełnomocnik procesowy wniósł również o zasądzenie kosztów pomocy prawnej liczonych jako trzykrotność wynagrodzenia minimalnego, uzasadniając konieczność podwyższenia wynagrodzenia składaniem w toku postepowania szeregu pism (zażaleń, sprzeciwów) oraz poniesionym nakładem czasu w związku z wielokrotnym kontaktem ze skarżącym (k. 374). Stosownie do treści § 2 ust. 1 w/w rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie..., zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze się pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia, co daje możliwość zasądzenia nawet sześciokrotności stawki minimalnej (§ 2 ust. 2 rozporządzenia). Niemniej jednak zgodnie z treścią § 19 pkt 1 cytowanego rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę
w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa
w rozdziałach 3 - 5. W stosunku, zatem do pełnomocników ustanowionych w sprawie z urzędu, których koszty ponosi Skarb Państwa, brak jest regulacji prawnych umożliwiających zasądzenie trzykrotności wynagrodzenia minimalnego.
Dodatkowo w sprawie niniejszej działania podjęte przez adwokat J. O. (sporządzenia sprzeciwów i zażaleń oraz czas poświęcony na kontakt ze skarżącym) nie dają podstawy do zastosowania w przedmiotowej sprawie 150% stawki minimalnej, nie przekraczają, bowiem granic zwykłej staranności pełnomocnika.
W tej sytuacji, stosując przepisy art. 250 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a – d oraz § 2 ust. 1 i 3 cytowanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r.
w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, orzeczono jak
w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło