II SA/Bk 735/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński,, sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.), Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] maja 2011 r., nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w B. na rzecz strony skarżącej – P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. kwotę 757 (słownie: siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności. Decyzją z dnia [...] maja 2011 r. Dyrektor Izby Celnej w B., na podstawie art. 138 ust. 3 w zw. z art. 129 ust. 3 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. nr 201, poz. 1540), cofnął Spółce z o.o. "[...]" z siedzibą w W., zezwolenie nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. na urządzanie i prowadzenie w województwie podlaskim działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w wyniku czynności sprawdzających przeprowadzonych przy użyciu eksperymentu przez funkcjonariuszy celnych w dniu 20 maja 2010 r. w lokalu [...] w B. ustalono, że znajdujący się tam automat do gry FLAT, typ VIDEO MULTIGAME, nr fabryczny 4788, nr poświadczenia rejestracji [...], umożliwia grę za stawki przekraczające 0,50 zł tj. wyższe niż dopuszcza to art. 129 ust. 3 ustawy o grach hazardowych. Nadto organ dysponuje opinią z dnia 20 września 2010 r. sporządzoną przez biegłego sądowego A. C. na potrzeby postępowania karnego - skarbowego, której treść potwierdziła wyniki eksperymentu. Możliwość udziału w jednej grze na kontrolowanym automacie za stawkę wyższą niż dopuszczalna określona w art. 129 ust. 3 ustawy o grach hazardowych, nakazuje wydanie decyzji o cofnięciu zezwolenia w trybie art. 138 ust. 3 ustawy. Przed wydaniem decyzji organ postanowieniem z dnia 9 maja 2011 r. odmówił przeprowadzenia zawnioskowanego przez spółkę dowodu z badania przedmiotowego automatu przez inną jednostkę badającą wyznaczoną przez MF. Z decyzja tą nie zgodziła się spółka "[...]" i złożyła odwołanie. Zarzuciła naruszenie: art. 59 oraz art. 138 ustawy o grach hazardowych, art. 121 § 1, art. 122, art. 123 i art. 124 Ordynacji podatkowej oraz art. 2, art. 7 i art. 22 Konstytucji RP. Wskazując na te naruszenia Spółka wniosła o uchylenie kwestionowanej decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie uchylenie kwestionowanej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego. Dyrektor Izby Celnej w B. postanowieniami z dnia [...] lipca 2011 r. i [...] sierpnia 2011 r. orzekł o odmowie przeprowadzenia żądanych przez stronę dowodów, a decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji o cofnięciu zezwolenia na urządzanie i prowadzenie w województwie podlaskim działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. W uzasadnieniach postanowień odmawiających uwzględnienia wniosków dowodowych organ wskazał, że dotyczą one okoliczności stwierdzonych już innymi dowodami, natomiast w uzasadnieniu decyzji odwoławczej organ przyznał, że sporny automat uzyskały poświadczenie rejestracji na podstawie opinii technicznej przeprowadzonej w dniu 16 czerwca 2008 r. przez Politechnikę Warszawską będącą jednostką badającą upoważnioną przez Ministra Finansów. W następstwie rejestracji został dopuszczony do eksploatacji jako automat do gier o niskich wygranych. Przeprowadzony jednak przez funkcjonariuszy celnych w dniu 20 maja 2010 r. eksperyment polegający na odtworzeniu gry, wykazał możliwość gry na automacie za stawkę przekraczającą stawkę maksymalną określoną w art. 129 ust. 3 ustawy o grach hazardowych. Także ustalony przez biegłego sposób gry na kwestionowanych automat potwierdził, że wysokość stawki za udział w jednej grze i jednorazowej wygranej, może być wyższa niż przewidziane ustawą maksymalne wysokości stawek za udział w grze i wygranej z jednej gry na automacie o niskich wygranych. Zdaniem organu odwoławczego bezspornie w sprawie stwierdzono naruszenie art. 129 ust. 3 ustawy o grach hazardowych co obligowało do cofnięcia zezwolenia w trybie art. 138 ust. 3 ustawy. Tym samym organ odwoławczy uznał za niezasadne zarzuty podniesione w odwołaniu. W wywiedzionej do sądu administracyjnego skardze na powyższą decyzję Spółka z o.o. "[...]" w W. zarzuciła naruszenie: 1. art. 59 oraz 138 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, poprzez wszczęcie i prowadzenie postępowania mimo braku ustawowych przesłanek ku temu, 2. art. 2 ust. 2b ustawy o grach i zakładach wzajemnych w zw. z art. 2 i art. 22 Konstytucji RP, poprzez zdefiniowanie na potrzeby niniejszego postępowania użytych w tym przepisie pojęć "maksymalna stawka za udział w jednej grze", "jedna gra", "jednorazowa wygrana" wedle uznania organu i ocenę, że tylko definicje przyjęte przez organ są prawidłowe oraz dają podstawę do twierdzenia o rażącym naruszeniu przez spółkę prawa - w sytuacji gdy wykładnia językowa tego przepisu i wymienionych pojęć nie pozwala na wyprowadzenie jednoznacznych i niebudzących wątpliwości wniosków co do ich rozumienia, 3. § 7 - 10 ust. 2 i 4, § 14 ust. 5 i 6 rozporządzenia Ministra Finansów z 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych, poprzez przyjęcie, że podmiot urządzający gry na automatach do gier o niskich wygranych jest zobowiązany do podważania pozytywnej weryfikacji automatu sporządzonej przez Jednostkę Badającą uprawnioną do jego badania przez Ministra Finansów, 4. Konstytucji RP w szczególności zakazu ograniczania swobody gospodarczej (art. 22), zasady państwa prawa (art. 2), zasad działania organów państwa (art. 7), poprzez czynienie wszelkich starań w celu uniemożliwienie spółce prowadzenia działalności i działanie organu wbrew jego ustawowym prawom oraz obowiązkom, 5. art. 123 Ordynacji podatkowej, poprzez zakończenie postępowania oraz wydanie decyzji w sprawie przed otrzymaniem zażalenia na postanowienie, do którego złożenia skarżąca spółka była uprawniona, 6. art. 122 Ordynacji podatkowej, poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w szczególności nieprzeprowadzenie dowodów podniesionych przez skarżącą spółkę oraz naruszenie art. 121 § 1, art. 124, 187 § 1, 210 § 1 pkt 6, 210 § 4 w zw. z art. 235 Ordynacji podatkowej, poprzez nierozważenie wszystkich znajdujących się w sprawie dowodów, a także prowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie do organów podatkowych, 7. art. 180 § 1, art. 191 oraz art. 210 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 201 Kpk, poprzez ich błędną wykładnię i dopuszczenie w charakterze dowodu opinii biegłego sporządzonej na potrzeby postępowania karno - skarbowego i obarczonej wadami. Wskazując na powyższe naruszenia skarżąca spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i generalnie podtrzymał swoje stanowisko zawarte w kwestionowanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu, albowiem została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego, a także przepisów postępowania administracyjnego. Podstawą wszczęcia postępowania w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją była ostateczna decyzja administracyjna Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] kwietnia 2011 r. wydana w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych. Decyzja ta została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia [...] października 2011r. [...]. W dniu orzekania w niniejszej sprawie wyrok ten był już wyrokiem prawomocnym. A zatem zaistniała sytuacja procesowa, iż decyzja zaskarżona w niniejszej sprawie została wydana na podstawie decyzji, która została następnie uchylona. Okoliczność taka – zgodnie z art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej – stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Natomiast, jeżeli sąd administracyjny, rozpoznając sprawę, stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, wówczas sąd uchyla zaskarżoną decyzję (art. 145 §1 pkt. 1 lit. b ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Okoliczność taka zaistniała w niniejszej sprawie, dlatego też sąd uchylił decyzje organów administracyjnych obu instancji. Nadto w sprawie doszło do innych naruszeń przepisów postępowania administracyjnego, a mianowicie przepisów regulujących prowadzenie postępowania dowodowego. Zgodnie z art. 188 Ordynacji podatkowej żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Postanowienia Dyrektora Izby Celnej w B. odmawiające przeprowadzenia zgłoszonych przez stronę dowodów w sposób oczywisty naruszają ww. przepis, albowiem organ oddalił wnioski dowodowe zgłoszone na tezę odmienną od tezy uznawanej przez organ za ostatecznie wyjaśnioną. Naruszenie przepisów postępowania dowodowego mogło mieć – w ocenie Sądu – istotny wpływ na wynik sprawy. Zachodziła zatem podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji określana przepisem art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" p.p.s.a. W dniu 14 lipca 2011 r. weszła w życie ustawa z dnia 26 maja 2011r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 134, poz. 779). Wprowadzone zmiany polegają m.in. na tym, iż bezpośrednio w przepisach ustawy uregulowane zostały reguły dotyczące rejestracji lub odmowy rejestracji automatów lub urządzeń do gier, a także zasady przeprowadzania badań sprawdzających przez odpowiednie jednostki badające (dodane przepisy art. 23 ust. 1a – 1c, art. 23a – 237 ustawy). Na mocy przepisów art. 10 oraz art. 11 ustawy zmieniającej te nowe uregulowania ustawa stosuje odpowiednio również do eksploatacji automatów i automatów niskich wygranych. Na mocy art. 14 ustawy z 26 maja 2011r. do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy ustawy zmieniającej w art. 1, w brzemieniu nadanym niniejszą ustawą. Powyższy przepis intertemporalny oznacza, iż organ odwoławczy wydając swoją decyzję w dniu 8 sierpnia 2011 r., a więc po wejściu w życie ustawy zmieniającej (14 lipca 2011 r.) winien uwzględnić nową regulację ustawową. Niezastosowanie przepisów wprowadzonych ustawą zmieniającą stanowi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit "a" p.p.s.a.). Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa i orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a, b i c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W pkt. 2 wyroku orzeczono w oparciu o art. 152 p.p.s.a. Zwrot kosztów postępowania sądowego od organu na rzecz strony skarżącej orzeczono w oparciu o art. 200 cyt. ustawy. Do kosztów zaliczono wpis sądowy, opłatę skarbową od pełnomocnictwa oraz koszty ustanowienia pełnomocnika z wyboru ustalone przy uwzględnieniu charakteru sprawy i niezbędnego nakładu pracy pełnomocnika - § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c w zw. z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.).