II SA/Bk 736/05

WyrokWSA w Białymstoku2006-01-26

Skład orzekający: Stanisław Prutis, Wojciech Stachurski, Elżbieta Trykoszko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej może obciążyć jednostkę opłatą za czynności kontrolne w przypadku stwierdzenia odprysków farby na pojemnikach do gromadzenia odpadów, jeśli stanowią one naruszenie wymagań technicznych, a nie higienicznych i zdrowotnych?
Ratio decidendi
Organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie może obciążyć jednostki opłatą za czynności kontrolne, jeśli stwierdzone uchybienia, takie jak odpryski farby na pojemnikach do odpadów, stanowią naruszenie wymagań technicznych, a nie higienicznych i zdrowotnych. Opłaty pobiera się wyłącznie w przypadku stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, które mogą uzasadniać przeprowadzenie badań laboratoryjnych lub innych czynności wykraczających poza bieżący nadzór.
Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo Państwowej Komunikacji Samochodowej zostało obciążone opłatą za czynności kontrolne w wysokości 42,52 zł z powodu stwierdzenia odprysków farby na pojemnikach do gromadzenia odpadów na dworcu. Organ uznał to za naruszenie wymagań higienicznych i zdrowotnych. Przedsiębiorstwo odwołało się, twierdząc, że przepisy nie dają podstaw do ingerencji Inspekcji Sanitarnej w takich przypadkach. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy, powołując się na obowiązek kontroli stanu sanitarnego nieruchomości. Przedsiębiorstwo zaskarżyło decyzję do WSA, argumentując brak podstaw prawnych do obciążenia opłatą za naruszenie wymagań technicznych.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził zwrot kosztów postępowania od organu na rzecz skarżącego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.), Sędziowie asesor WSA Wojciech Stachurski,, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Marta Joanna Czubkowska, po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Państwowej Komunikacji Samochodowej w B. P. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] czerwca 2005 r. Nr [...] w przedmiocie obciążenia opłatą za czynności kontrolne 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą jej wydanie decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w H. z dnia [...] maja 2005 roku nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku, 3. zasądza od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. na rzecz skarżącego Przedsiębiorstwa Państwowej Komunikacji Samochodowej w B. P. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrot kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2005r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w H. z dnia [...] maja 2005r. nr [...] obciążającą Przedsiębiorstwo Państwowej Komunikacji Samochodowej w H. opłatą w wysokości 42,52 zł. za czynności kontrolne przeprowadzone na dworcu. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia: W dniu 21 kwietnia 2005r. w ramach sprawowania bieżącego nadzoru sanitarnego pracownik Powiatowej Stacji Sanitarno- Epidemiologicznej w H. przeprowadził kontrolę kompleksową dworca Przedsiębiorstwa Państwowej Komunikacji Samochodowej w H. ul. D. [...]. W wyniku kontroli stwierdzono odpryski farby na pojemnikach do gromadzenia odpadów zainstalowanych przy stanowiskach odjazdowych dla podróżnych nr l, 2 i 3. Powyższe uchybienia ujęto w protokole kontroli sanitarnej nr [...] z dnia 21.04.2005r. W dniu 09.05.2005r. Przedsiębiorstwo Państwowej Komunikacji Samochodowej w B. P. powiadomiło Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w H. pismem z dni 05.05.2005r. o wykonaniu zaleceń zawartych w/w protokole. W związku z powyższym w dniu 12.05.2005r. pracownik Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w H. przeprowadził rekontrolę zaleceń i stwierdził, iż pojemniki do gromadzenia odpadów przy stanowiskach odjazdowych zostały odmalowane - co odnotował w protokole kontroli sprawdzającej znak: [...] z dnia 12.05.2005r. Wobec powyższego Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B.w dniu [...].05.2005r. wydał decyzję: nr [...] umarzającą postępowanie w powyższej sprawie oraz decyzję nr [...] obciążającą opłatą za czynności kontrolne w wysokości 42,52 zł Przedsiębiorstwo Państwowej Komunikacji Samochodowej w H. W uzasadnieniu decyzji o obciążeniu opłatą za czynności kontrolne wskazano, że zgodnie z treścią art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przypadku stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych za badania i inne czynności wykonywane przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, pobierana jest opłata w wysokości kosztów ich wykonania. Jako, że na podstawie przeprowadzonej kontroli sanitarnej w dniu 21 kwietnia 2005r. dworca PKS w H. stwierdzono naruszenie wymagań higienicznych i zdrowotnych kosztami postępowania kontrolnego zostało obciążone Przedsiębiorstwo Państwowej Komunikacji Samochodowej w H. Opłatę w/w wysokości ustalono według bezpośrednich i pośrednich kosztów kontroli na które składa się; średnie wynagrodzenie pracowników wg stawek osobistego zaszeregowania, koszty materialne, narzut wynikający z kosztów utrzymania Państwowej Stacji Sanitarno- Epidemiologicznej. Pismem z dnia 02.06.2005r. Przedsiębiorstwo Państwowej Komunikacji Samochodowej w B. P. odwołało się od przedmiotowej decyzji. W uzasadnieniu odwołania strona podniosła, iż "powołane w protokole kontroli Nr [...] przepisy ustawy o utrzymaniu czystości nie dają podstaw do żądań ani poleceń wskazanych w protokole z dnia 22.04.2005r.[...], bowiem nie regulują sprawy malowania koszy" Organ II instancji zważył co następuje: Zgodnie z art. 4 ust l pkt.2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. Nr. 90, póz. 575 z późn. zm) do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy kontrola przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne w szczególności dotyczących utrzymania (...) należytego stanu higienicznego nieruchomości.. Z kolei art. 5 ust. l ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. Nr 132, póz. 622 z późn. zm) zobowiązuje właścicieli do określonego zachowania w zakresie stanu sanitarnego nieruchomości. Tak więc Inspekcja Sanitarna zobowiązana jest do kontroli przestrzegania przez właścicieli warunków sanitarnych określonych odrębnymi przepisami, w tym wypadku ustawą o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zaskarżyło Przedsiębiorstwo Państwowej Komunikacji Samochodowej w B. P. i wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji jako wydanej bez podstawy prawnej i obciążenie kosztami postępowania Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. W uzasadnieniu wskazano, że zarówno przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach jak i przepisy ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie dają podstaw do ingerencji Państwowego Inspektora Sanitarnego w przypadku stwierdzenia odprysków farby na koszach na śmieci i w konsekwencji wydania polecenia dotyczącego zamalowania odprysków. Skarżący przy tym wskazał, że nie kwestionuje uprawnień Państwowego Inspektora Sanitarnego, ale uważa, że jego postępowanie w niniejszej sprawie było ich przekroczeniem i zmierzało do uzyskania nienależnego świadczenia za działania prowadzone bez podstawy prawnej. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. W uzasadnieniu wskazano, że w myśl art. 36 ust. 1i 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego pobiera się opłaty w wysokości kosztów ich wykonania. Opłaty zaś ponosi osoba lub jednostka organizacyjna zobowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych. Jako, że w wyniku kontroli stwierdzono naruszenia wymagań higieniczno- sanitarnych w postaci odprysków farb na pojemnikach do gromadzenia odpadów, organ uprawniony był do obciążenia strony opłatą, do czego upoważniał go w/w przepis. Nadto wskazano, że z uwagi na to, że w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, póz. 690 ze zm).nie określono w sposób pełny co należy rozumieć pod pojęciem utrzymania pojemników służących do czasowego gromadzenia odpadów stałych w odpowiednim stanie ,inspekcja sanitarna, jako powołana do nadzoru nad warunkami sanitarnymi, w tym zakresie kierowała się własnymi kryteriami. Przy czym zaznaczono, że nierówna powierzchnia spornych koszy spowodowana odpryskami z farby nie pozwala na ich dezynfekcję w stopniu zapewniającym zniszczenie wszystkich bakterii, mogących spowodować choroby lub przeniesienie zakażenia na ludzi. Podniesiono przy tym, że nie można wykluczyć, że pasażerowie korzystający z peronów nie będą dotykać koszy, a tym samym , że nie dojdzie do zakażenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy zasadnie organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej obciążył, działając na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (DZ.U. z 1998r., Nr 90, poz. 575 ze zm.), Przedsiębiorstwo Państwowej Komunikacji Samochodowej w H. opłatą w wysokości 42,52 zł., za czynności kontrolne przeprowadzone na dworcu w wyniku których stwierdzono odpryski farby na pojemnikach do gromadzenia odpadów zainstalowanych przy stanowiskach odjazdowych dla podróżnych nr l, 2 i 3. Zgodnie z art. 36 ust. 1 w/w ustawy za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego pobiera się opłaty w wysokości kosztów ich wykonania. Opłaty ponosi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych. Przy czym jak wynika z ust. 2 art. 36 nie pobiera się opłat od w/w podmiotów, jeżeli w wyniku badań nie stwierdzono naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych. Z treści powyższej regulacji wynika, że opłaty na rzecz organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej pobiera się, jeżeli w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, organ przeprowadził badania laboratoryjne oraz inne czynności w wyniku których stwierdzono naruszenie wymagań higienicznych i zdrowotnych. W przedmiotowej sprawie nie miała miejsca sytuacja uzasadniająca pobranie opłaty na rzecz organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdził odpryski farby na pojemnikach do gromadzenia odpadów. Przede wszystkim podnieść należy, że w ocenie Sądu, stwierdzenie istnienia odprysków farby na pojemnikach do gromadzenia odpadów nie wymagało od organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej przeprowadzenia badań laboratoryjnych oraz innych czynności wykraczających poza sprawowanie bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego. Nadto poza wszelką wątpliwością pozostaje, że odpryski farby na pojemnikach nie stanowią naruszeń wymagań higienicznych i zdrowotnych a stanowią naruszenie wymagań technicznych. Powyższe zostało przyznane przez sam organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej w piśmie stanowiącym załącznik do protokołu kontroli sanitarnej, z którego wynika, że pojemniki do gromadzenia odpadów komunalnych są utrzymane w dobrym stanie sanitarno- porządkowym, a odpryski farby na tych pojemnikach zostały odnotowane jako uchybienie techniczne. W świetle powyższego należy uznać, że organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej bezzasadnie obciążył Przedsiębiorstwo Państwowej Komunikacji Samochodowej w H. opłatą w wysokości 42,52 zł., za czynności kontrolne przeprowadzone na dworcu w wyniku których stwierdzono odpryski farby na pojemnikach do gromadzenia odpadów zainstalowanych przy stanowiskach odjazdowych dla podróżnych nr l, 2 i 3. Dlatego też na mocy art. 145§1 ust. 1 lit. "a" ustawy z 30 sierpnia 2002r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono o uchyleniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej wydanie decyzji organu I instancji. Konsekwencją uwzględnienia skargi było stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku , a także orzeczenie o obowiązku zwrotu przez organ na rzecz skarżącego poniesionych przez niego kosztów postępowania sądowego – art. 152 i art. 200 w zw. z art. 210 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym.

Powołane przepisy

art. 36 ust. 1 ustawyart. 4art. 5art. 36 ust. 1iart. 36 ust. 1art. 36art. 145§1 ust. 1art. 152art. 200art. 210 § 1 ustawy

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło