II SA/Bk 74/16
WyrokWSA w Białymstoku2016-05-17
Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk, Marek Leszczyński, Mieczysław Markowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie z urzędu zmiany wprowadzonej w części graficznej bazy ewidencji gruntów i budynków, opartej na opracowaniu geodezyjnym wykorzystującym pomiary z lat 1960/1962, jest zasadne, gdy w ewidencji istnieje nowszy operat ewidencyjny z lat 2001/2003?Ratio decidendi
Cofnięcie z urzędu zmiany wprowadzonej w części graficznej bazy ewidencji gruntów i budynków jest zasadne, gdy opracowanie geodezyjne stanowiące podstawę tej zmiany opiera się na starszych pomiarach (lata 1960/1962) i jest sprzeczne z nowszym operatem ewidencyjnym z lat 2001/2003. W takiej sytuacji wszelka dokumentacja geodezyjna powinna być oparta na aktualnie prowadzonej ewidencji, a rozbieżności nie mogą być usuwane w trybie wprowadzania zmian, lecz wymagają odrębnego postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję o cofnięciu z urzędu zmiany wprowadzonej w części graficznej bazy ewidencji gruntów i budynków, która ujawniała nowe współrzędne punktów granicznych. Zmiana ta została wprowadzona na podstawie opracowania geodezyjnego, które wykorzystywało pomiary z lat 1960/1962, podczas gdy w ewidencji istniał nowszy operat z lat 2001/2003 z częściowo innym usytuowaniem punktów granicznych. Skarżący zarzucali niezgodność decyzji z prawem, wskazując m.in. na brak zakończenia modernizacji ewidencji gruntów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński, sędzia NSA Mieczysław Markowski (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 maja 2016 r. sprawy ze skargi B. P. i J. P. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia z urzędu zmiany wprowadzonej w części graficznej bazy ewidencji gruntów i budynków oddala skargę
Decyzją z dnia [...].10.2015 r. Nr [...] Starosta Powiatowy w Ł. na podstawie art. 6 a ust. 1 pkt 2 ppkt b oraz ust. 3, art. 7 d pkt 1, art. 20 i art. 22, art. 24 ust. 2 a, pkt 1, ppkt d i ust. 2 b pkt 2 ustawy z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz. U. z 2015 r., poz. 520), § 47 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t. j. Dz. U. z 2015 r., poz. 542) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267) orzekł o cofnięciu zmiany Nr [...] z dnia [...].12.2013 r., wprowadzonej w części graficznej bazy ewidencji gruntów i budynków obrębu Z. gm. Z. ujawniającej nowe współrzędne punktów graficznych nr 17, 4, 12 na styku z działkami nr [...], [...], [...], [...], a droga gminną dz. nr [...] obliczone w ramach opracowania geodezyjnego, przyjętego do zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem [...] w dniu [...] listopada 2013 r.
Odwołania wniesionego od tej decyzji przez J. P. i B. P. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. nie uwzględnił i orzekł o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy.
U podstaw podjętych decyzji były następujące ustalenia faktyczne i prawne.
W dniu [...] grudnia 2013 r. organ ewidencyjny z urzędu w trybie czynności materialno-technicznych wprowadził do bazy ewidencji gruntów i budynków obrębu Z. współrzędne punktów granicznych nr 17, 4 i 12 obliczone przez geodetę N. w operacie technicznym dla działek nr [...] i [...] wykonanym na zlecenie Pana J. P. i B. P. i włączonym do Powiatowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. w dniu [...].11.2013 r. pod nr [...].
Przeprowadzona przez P.W.I.N.GiK kontrola wykonanej przez geodetę pracy wykazała, że geodeta wytyczył na gruncie punkty graniczne 17, 4 i 12, z tym że punkt 17 i 12 był wykazany w bazie danych operatu ewidencyjnego, natomiast pkt 4 geodeta obliczył na podstawie dokumentacji z pomiaru do celów klasyfikacji gleboznawczej z lat 1960/1962. Modyfikacji przez geodetę uległy też do wyznaczenia współrzędne nr 17 i 12 w oparciu o pomiar z lat 1960/1962. Organ ustalił też, że mimo włączenia do bazy nowego punktu granicznego nr 4 i zmodyfikowania współrzędnych punktów granicznych nr 17 i 12 geodeta nie sporządził wykazu zmian danych ewidencyjnych do opracowanego przez siebie opracowania geodezyjnego zmieniającego zapis przedmiotowy do działek nr [...] i [...]. Na tej podstawie skierowane zostało do Starosty Ł. polecenia wycofania zmian w operacie ewidencyjnym wprowadzonym do jej bazy w dniu [...] grudnia 2012 r. w zakresie punktów granicznych nr 17, 4 i 12 wyznaczających wspólną granicę działek nr [...], [...] z działką [...] – drogą gminną, co organ I instancji uczynił wydając decyzję o treści opisanej na wstępie.
W ocenie organu odwoławczego sporządzona przez geodetę dokumentacja geodezyjna nie została sporządzona na potrzeby któregokolwiek z postępowań wymienionych w § 36 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 542). Nie mogła zatem stanowić podstawy do naniesienia zmian na numeryczną mapę ewidencyjną. Nie dawała ku temu też podstaw istniejąca rozbieżność pomiędzy numeryczną mapą gruntów powstałej w latach 2001/2003 w ramach modernizacji operatu ewidencyjnego i aktualizacji mapy zasadniczej (operat techniczny [...]) a pomiarem dla celów klasyfikacji gleboznawczej gruntów wykonanym w latach 1960/1962 (operat [...]).
Odtworzenie przebiegu granic pomiędzy działkami nr [...] i [...] do czego ostatecznie doszło w związku z wykonaną dokumentacją geodezyjną nie mogło nastąpić w oparciu o tę dokumentację, sporządzona ona bowiem została bez udziału właścicieli sąsiadujących nieruchomości jak tego wymagają przepisy § 37 i 38 rozporządzenia o ewidencji gruntów. W ramach wykonywanego zlecenia wyznaczenia punktów granicznych działania geodety przywróciły na gruncie przebieg granic z lat 1960/1962 w sposób odmienny niż na prowadzonej przez organ ewidencyjny numerycznej mapie ewidencyjnej.
W skardze wniesionej przez B. P. i J. P. skarżący podnieśli, że decyzja Starosty Ł. jak i decyzja organu II instancji utrzymująca w mocy decyzję Starosty Ł. o wycofaniu zmiany są niezgodne z prawem i wnieśli o ich uchylenie.
W uzasadnieniu skargi wskazali, że obiekt Z. nie posiada wykonanej modernizacji operatu ewidencji gruntów, ponieważ wstępne prace których celem miała być modernizacja operatu podjęte w 2001 r. zakończone zostały wykonaniem numerycznej mapy ewidencji gruntów, nie została jednak wydana decyzja o jej zatwierdzeniu. W związku z powyższym ich zdaniem zgodnie z § 83 rozporządzenia o ewidencji gruntów i budynków do czasu wykonania modernizacji ewidencji zachowują swą ważność dane ewidencyjne uwidocznione w ewidencji prowadzonej ponad wejściem w życie rozporządzenia z dnia 29.03.2001 r. Geodeta zatem prawidłowo nie sporządził wykazu zmian danych ewidencyjnych dotyczących punktów granicznych nr 17, 4 i 12 ponieważ zgodne one były z mapą analogową i szkicem granicznym nr [...], który jest częścią składową operatu gruntów wsi Z. Geodeta sporządził wykaz współrzędnych punktów granicznych, przekazał je do Starostwa Powiatowego w celu aktualizacji mapy numerycznej założonej i funkcjonującej jako zmiana nośnika mapy analogowej zgodnie z § 84 rozporządzenia w sprawie ewidencji i na tej podstawie Starostwo Powiatowe dokonało zmiany Nr [...] z [...].12.2013 r. wprowadzając zmianę w części graficznej bazy ewidencji gruntów i budynków obrębu wsi Z. zgodnie z § 45 ust. 1 i 84 rozporządzenia. Wprowadzenie tej zmiany wyeliminowało niezgodności pomiędzy mapą numeryczną z mapą analogową na odcinku przebiegu granicy przedmiotowych działek powstałej w związku z podziałem działki [...] na działki [...] i [...]. W piśmie procesowym z dnia [...].05.2016 r. Skarżący podnieśli, że wobec nie zakończenia modernizacji ewidencji gruntów obrębu Z. z lat 2001-2003 ([...]), (brak decyzji zatwierdzającej) Starosta nie miał podstaw do uruchomienia informatycznego systemu obsługującego bazy danych ewidencyjnych, co oznacza, że aktualność zachowują dane z analogowej mapy ewidencji gruntów wsi Z. założonej przed rozpoczęciem modernizacji. Skoro dane wynikające ze sporządzonej przez geodetę N. dokumentacji były zgodne z operatem sprzed modernizacji, która nie jest zakończona to brak było podstaw do wydania decyzji o wycofaniu zmian wprowadzonych na podstawie dokumentacji wykonanej przez geodetę N. Nadto Skarżący podnieśli zarzut braku obiektywizmu polegającego na niewyłączeniu P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. na którego polecenie organ I instancji wydał decyzję, podczas gdy w takiej sytuacji organ ten winien być wyłączony z orzekania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga podlegała oddaleniu, albowiem zaskarżonej decyzji nie można skutecznie postawić zarzutu naruszenia prawa, jak, że w okolicznościach sprawy istniały podstawy do wydania decyzji o wycofaniu zmiany Nr [...] z dnia [...].12.2013 r. wprowadzonej w części graficznej bazy ewidencji gruntów i budynków obrębu Z. gm. Z. ujawniające nowe współrzędne punktów granicznych nr 17, 4, 12 na styku z działkami nr [...], [...], [...], [...] a drogą gminną Nr [...]. Zmianę tę wprowadzono w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie opracowania geodezyjnego przyjętego do zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod Nr [...] w dniu [...]listopada. Organy zasadnie przyjęły, iż opracowanie geodezyjne nie mogło stanowić podstawy do wprowadzenia zmiany, ponieważ biegły geodeta do ustalenia punktów granicznych przedmiotowych działek przyjął pomiary z roku 1960/1962 dokonane dla celów klasyfikacji gleboznawczej (operat [...]), podczas gdy w ewidencji gruntów powstałej w latach 2001/2003 w ramach modernizacji operatu ewidencyjnego i aktualizacji mapy zasadniczej (operat techniczny [...]) wykazane było częściowo inne ich usytuowanie i w oparciu o nie należało wykonać zleconą pracę geodezyjną. Zarzut skarżących, że modernizacja ewidencji na którą powołują się organy, nie została zaskarżona w związku z czym aktualnie zachowują poprzednie pomiary z lat 1960-1962 na podstawie których geodeta dokonał ustalenia punktów granicznych i co uzasadniało wprowadzenie zmian do ewidencji na podstawie sporządzonej dokumentacji przez geodetę N. nie jest zasadny.
Ujawniona w związku z wykonaniem dokumentacji geodezyjnej przez biegłego rozbieżność pomiędzy położeniem punktów granicznych dla działek nr [...] i [...] na podstawie pomiaru z lat 1960/1962 a ich odmierzonym położeniem na numerycznej mapie ewidencji gruntów z roku 2001/2003 nie mogła być usunięta w trakcie wprowadzania zmian jak to uczynił pierwotnie organ I instancji, ponieważ nie było ku temu podstaw prawnych. W szczególności prawidłowo organ wskazał, że
§ 36 pkt 8 Rozporządzenia z 2001 r. nie stanowił podstawy do przywrócenia przebiegu granicy według stanu uwidocznionego z pomiarów z lat 1960-1962 do czego ostatecznie doszło w związku z wprowadzeniem zmiany na podstawie opracowanej przez geodetę dokumentacji. W takiej bowiem sytuacji należałoby dokonać czynności opisanych w § 37 i 38 rozporządzenia przeprowadzając postępowanie z udziałem wszystkich zainteresowanych właścicieli przedmiotowych działek.
Za prawidłowe przeprowadzenie operatu ewidencji gruntów i budynków odpowiedzialność ponosi Starosta i w ramach jego kompetencji pozostaje usuwanie dostrzeżonych błędów w prowadzonej ewidencji.
Dopóki zatem ujawniona rozbieżność w ewidencji gruntów dotycząca punktów granicznych przedmiotowych działek wynikająca z aktualnego operatu i operatu sprzed modernizacji z pomiarem z lat 1960/1962 nie zostanie ewentualnie usunięta wszelka dokumentacja geodezyjna winna być oparta na aktualnie prowadzonej ewidencji.
Zasadnie więc organ uznał, że sporządzona dokumentacja przez geodetę dotycząca punktów granicznych przedmiotowych działek nie mogła stanowić podstawy wprowadzenia zmian w operacie, oparta była bowiem na poprzednich pomiarach z lat 1960/1962, które w związku z modernizacją operatu w latach 2001/2003 stała się nieaktualna. Kwestia czy modernizacja operatu niezatwierdzona w/g skarżących mogła stanowić podstawę do uruchomienia informatycznego systemu obsługującego bazę danych informatycznych (mapę numeryczną), winna być rozstrzygnięta w odrębnym postępowaniu. Do tego czasu obowiązujące są dane wykazane w operacie i winny stanowić podstawę wykonywanych prac geodezyjnych.
Powoływanie się na poprzedni operat prowadzony na podstawie pomiarów z lat 1960/1962 w takiej sytuacji nie mogło stanowić podstawy sporządzenia dokumentacji dotyczącej punktów granicznych przedmiotowych działek wprowadzenia zmian w operacie w trybie czynności materialno-technicznych. Decyzja o wycofaniu tych zmian prawidłowo organ II instancji uznał za zgodną z prawem.
Zarzut dotyczący niewyłączenia się organu II instancji z rozpoznania sprawy w świetle art. 25 kpa. nie znajduje uzasadnienia, nie zachodzą bowiem wskazane w nim przesłanki.
Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło