II SA/Bk 740/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. W. i W. K. na postanowienie P. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w B. z dnia [...] września 2010 r. Nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia p o s t a n a w i a - odmówić przyznania J. W. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. J. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (k. 18). Skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem E. W. Źródło miesięcznego utrzymania rodziny stanowią emerytury małż. W. w łącznej kwocie 2.910,12 zł, w tym: emerytura J. W. – 1.478,48 zł oraz 1.431,64 zł uzyskiwane przez E. W. z tytułu przyznanej emerytury i dodatku pielęgnacyjnego. Wykazane wydatki skarżącej wynoszą za [...] 2010 r. łącznie 2.850,71 zł w szczególności: czynsz – 458 zł; lekarstwa – 174,82 zł; kserokopie – 109,14 zł; znaczki i materiały biurowe – 78,37 zł; telefon – 156,56 zł; składki PZU – 110,38 zł; telewizja – 126 zł; woda – 15,52 zł; odsetki i prowizje bankowe – 17,98 zł; spłata kredytu – 503,94 zł; żywność, środki czystości – 950 zł; podróż i wydatki związane ze świętem zmarłych – 150 zł. Skarżąca posiada zadłużenie w banku w kwocie 1.060 zł (stan na koniec [...] 2010 r.). Majątek wnioskodawczyni stanowi: mieszkanie o powierzchni [...] m², [...] drewniany dom oraz dwie działki budowlane o łącznej powierzchni [...] m². Małżonkowie W. są osobami w podeszłym wieku, schorowanymi, ponoszącymi zwiększone wydatki na lekarstwa i opiekę medyczną. Skarżąca nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych (k. 18 – 19). Do akt sprawy J. W. dołączyła: dokumenty poświadczające wysokość emerytur otrzymywanych przez małż. W. (k. 45 – 46); rachunki i faktury za: czynsz, telewizję, wodę, składkę PZU, telefon, ksero, znaczki, materiały biurowe, lekarstwa (k. 33 – 41) wyciąg z rachunku bankowego na dzień [...] października 2010 r. (k. 45). Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania – kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy rozstrzygniecie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W tym miejscu należy wskazać, iż na obecnym etapie postępowania koszty sądowe ograniczają się do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł (k. 3). Na dzień [...] grudnia 2010 r. skarżąca nie ma innych spraw zawisłych przed tut. Sądem, w których wymagane jest uiszczanie kosztów sądowych (k. 48). W złożonym oświadczeniu wnioskodawczyni wykazała, iż miesięczny dochód dwuosobowej rodziny wynosi 2.910,12 zł. Wykazane wydatki wynoszą 2.850,71 zł miesięczne. Skarżąca posiada zadłużenie w banku w kwocie 1.060 zł (stan na koniec [...] 2010 r.). W skład majątku skarżącej wchodzi: mieszkanie o powierzchni [...] m², [...] drewniany dom oraz dwie działki budowlane o łącznej powierzchni [...] m². Małżonkowie W. są osobami w podeszłym wieku, schorowanymi, ponoszącymi zwiększone wydatki na lekarstwa i opiekę medyczną. W tym miejscu należy wskazać, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Negatywną przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych stanowi przede wszystkim fakt osiągania przez J. W. i pozostającego we wspólnym gospodarstwie domowym współmałżonka E. W. stałego dochodu miesięcznego przewyższającego o 59,41 zł wykazane wydatki. Dodatkowo, z zestawienia opłat przedstawionego przez skarżącą wynika, że jest ona w stanie zaoszczędzić 150 zł na wydatki okazjonalne (tj. podróż i wydatki związane ze świętem zmarłych). Podsumowując, należy zatem stwierdzić, że skarżąca po uiszczeniu stałych opłat i wydatków związanych z utrzymaniem bieżącym jest w stanie wygospodarować z otrzymywanego dochodu łącznie co najmniej około 200 zł miesięcznie. Kwota ta niewątpliwie pozwala na uiszczenie kosztów sądowych na obecnym etapie postępowania tj. wpisu od skargi w wysokości 100 zł, a także na pokrycie pozostałych kosztów sądowych sprawie niniejszej. Koszty postępowania sądowoadministracyjnego – w tym koszty sądowe nie mogą być stawiane na ostatnim miejscu pod względem kolejności ich zaspokajania, dlatego też część uzyskiwanych środków powinna być przeznaczona na ich poniesienie. Prawo pomocy stanowi bowiem instytucję szczególną, zarezerwowaną wyłącznie dla podmiotów znajdujących się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, uniemożliwiającej pokrycie pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Wnioskodawczyni natomiast nie udowodniła zaistnienia takiej okoliczności. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.-