II SA/Bk 745/16

WyrokWSA w Białymstoku2016-12-13

Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Anna Sobolewska-Nazarczyk, Mirosław Wincenciak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu konieczności rekultywacji gruntów, ustalająca rolny kierunek rekultywacji i zobowiązująca do jej wykonania, jest zgodna z prawem, jeśli skarżący kwestionuje warunki rekultywacji, takie jak szerokość pasa ochronnego i konieczność ogrodzenia zbiornika wodnego, a organy administracji opierały się na opiniach innych organów, które nie zostały zakwestionowane przez stronę w postępowaniu zażaleniowym?
Ratio decidendi
Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji są zgodne z prawem. Organy administracji prawidłowo oparły się na opiniach Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego i Burmistrza, które nie zostały zakwestionowane przez stronę skarżącą w trybie zażalenia. Strona skarżąca sama zgłosiła 12-metrowy pas ochronny i nie zakwestionowała postanowień uzgadniających, które stały się ostateczne. Ogrodzenie zbiornika wodnego ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa powszechnego, a nie uniemożliwienie dojazdu.
Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Starosty G. nakazującą rekultywację gruntów rolnych. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, kwestionując konieczność odbudowy pasa ochronnego o szerokości 12 m oraz ogrodzenia zbiornika wodnego. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia konieczności rekultywacji gruntów oddala skargę Starosta G. decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 roku nr [...] na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 909 ze zm.) oraz art. 104 kpa orzekł: 1. Stwierdzić konieczność rekultywacji gruntów położonych na terenie obrębu ewidencyjnego miasto S. gmina S. na działkach Nr [...] i Nr [...] oraz części działek Nr [...] i Nr [...]. 2. Ustalić rolny kierunek rekultywacji w/w działek przy spełnieniu następujących warunków: - skarpy ostateczne wyrobiska należy ukształtować pod kątem zapewniającym trwałą ich stateczność tj. nieprzekraczającym 35°, - odbudować pas ochronny od działki Nr [...] o łącznej szerokości 12 m, - wyrównać poziom odbudowanego pasa ochronnego od strony działek sąsiednich (a zwłaszcza od strony działki Nr [...]) do poziomu jaki był na tym terenie przed rozpoczęciem eksploatacji, czyli takiego jaki jest obecnie na terenie działki Nr [...], - odgrodzić zbiornik wodny lub w inny sposób zabezpieczyć go przed dostępem osób niepowołanych w celu zapewnienia bezpieczeństwa powszechnego". 3. Zobowiązać do wykonania rekultywacji A. Sp. z o. o. z siedzibą ul. M. [...] , W. 4. Termin zakończenia rekultywacji określić do dnia 31 października 2016 roku. Na skutek odwołania A. Sp. z o. o. w W. – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł.– decyzją z dnia [...] września 2016 roku, nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swojego stanowiska podkreślił między innymi, że na podstawie postanowienia (opinii) Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w L. z dnia [...] czerwca 2016 roku, wydanego w oparciu o projekt rekultywacji wyrobiska dostarczony przez Skarżącą z maja 2016 roku o załącznik mapowy do tego projektu, zaplanowano przebieg skarp poeksploatacyjnych wyrobiska z zachowaniem odpowiednich pasów ochronnych od górnych krawędzi wyrobiska i dla działki nr [...] ustanowiono pas ochronny o szerokości 12 m, określony przez samą Spółkę skarżącą. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wywiodła Spółka z o. o. A. w W. zarzucając: 1. naruszenie art. 4 pkt 18 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j.: Dz. U. z 2015 roku, póz. 909) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że rekultywacja gruntu winna polegać także na konieczności odbudowywania 6-metrowego "dodatkowego pasa ochronnego", co prowadzić będzie do uniemożliwienia właścicielom rekultywowanych gruntów prawidłowe, rolnie użytkowanie odbudowanego pasa po zakończeniu eksploatacji, przez co - niezgodnie z celem rekultywacji - właściwości użytkowe tych działek ulegną znacznemu ograniczeniu w sytuacji, gdy brak jest przesłanek świadczących o konieczności odbudowania pasa ochronnego przy działce nr [...] o szerokości 12 m. 2. naruszenie art. 22 ust. 2 w zw. z art. 22 ust. l ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j.: Dz. U. z 2015 roku, póz. 909) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że kompetencje Starosty G. sprowadzają się wyłącznie do akceptacji warunków prowadzenia rekultywacji określonych przez strony postępowania, podczas gdy ustawodawca, nadając organom administracji uprawnienia władcze, upoważnił je do wskazania prawidłowego sposobu realizacji rekultywacji i osiągnięcie celu, jaki wiąże się z rekultywacją gruntu poprzez nadanie lub przywrócenie gruntom zdegradowanym albo zdewastowanym wartości użytkowych lub przyrodniczych przez właściwe ukształtowanie rzeźby terenu, poprawienie właściwości fizycznych i chemicznych, uregulowanie stosunków wodnych, odtworzenie gleb, umocnienie skarp oraz odbudowanie lub zbudowanie niezbędnych dróg. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wnosząc o jej oddalenie, podtrzymało argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja i poprzedzająca jej wydanie decyzja I instancji – jest zgodna z prawem. Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji stanowi art. 22 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. Dz. U. z 2015 roku, poz. 909 ze zm.). Zgodnie z treścią tego przepisu organ zwrócił się w trybie art. 106 § 1 o § 5 kpa do dyrektora Urzędu Górniczego w Lublinie o sporządzenie opinii, która została wydana w dniu 27 czerwca 2016 roku. Następnie Burmistrz S. postanowieniem w dniu 16 czerwca 2016 roku, nr [...], pozytywnie zaopiniował rekultywację gruntów o numerach geodezyjnych [...], [...] i część działek [...] i [...], położonych na terenie obrębu ewidencyjnego miasta S. Od powyższych postanowień, mimo właściwego pouczenia, Strona skarżąca nie składała zażaleń. W sprawie niniejszej Spółka A. kwestionuje zaskarżoną decyzję w zakresie odbudowania pasa ochronnego o łącznej szerokości 12 m, wyrównania poziomu odbudowanego pasa ochronnego do poziomu jaki był na tym terenie przed rozpoczęciem eksploatacji oraz ogrodzenia zbiornika wodnego. W świetle zebranego materiału dowodowego w toku postępowania administracyjnego powyższe zarzuty należy uznać za niezasadne. Organ odwoławczy zasadnie przyjął, iż mając na uwadze art. 106 § 1 i 5 kpa ustawy z dnia 14 czerwca 1960 Kodeksu postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2016 roku, póz. 23) mówiący że, jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażania opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie), decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ. Zajęcie stanowiska przez ten organ następuje w drodze postanowienia, na które służy stronie zażalenie. W przedmiotowej sprawie przed wydaniem decyzji Starosta G. zgodnie z wyżej cyt. przepisem art. 22 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t. j. Dz. U. z 2015 roku poz. 909 z późn. zm.) zasięgnął w tej sprawie opinii Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w L., który postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016 roku znak:[...] zaopiniował pozytywnie rolny kierunek rekultywacji gruntów poeksploatacyjnych przy spełnieniu określonych warunków. Drugą opinię w tej sprawie wydał Burmistrz m. S. w formie postanowienia z dnia [...] czerwca 2016 roku, znak:[...], w którym pozytywnie zaopiniował kierunek rolny rekultywacji. Zgodnie z pouczeniem w obu przypadkach Spółka A. brała udział w postępowaniach i nie wniosła zażalenia na rozstrzygnięcia obu organów, akceptując tym samym warunki rekultywacji wyrobiska. Organ l instancji nie miał prawa sprawdzać ani weryfikować ww. postępowań ani ich nadzorować. Potwierdzają również takie stanowisko wyroki Naczelnego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lutego 2009 roku sygn. akt. II OSK 239/Q8(Lex nr 515197), w którym Sąd orzekł że, organ podejmujący rozstrzygnięcie w indywidualnej sprawie z zakresu administracji publicznej (w tzw. postępowaniu głównym) nie może sprawdzać czy weryfikować postanowień podejmowanych przez inne organy. Sąd w pełni aprobuje stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej kwestii, podkreślając jednocześnie, że 12 metrowy pas ochronny zgłosiła sama strona skarżąca i nie zakwestionowała w tym przedmiocie postanowień uzgadniających, które stały się ostateczne – tym samym są w obrocie prawnym i wiążą organy w sprawie niniejszej. Sąd nie podzielił również zarzutu, że ogrodzenie zbiornika wodnego uniemożliwi dojazd właścicieli do wyrobiska. Pogląd ten jest całkowicie mylny, bowiem organ nie mówi o ogrodzeniu całego wyrobiska a jedynie zbiornika wodnego celem zapewnienia bezpieczeństwa powszechnego. Sąd nie stwierdził także naruszenia art. 4 pkt 18 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. DZ. U. z 2015 roku, poz. 909 ze zm.), bowiem projekt rekultywacji wyrobiska po eksploatacji złoża kruszywa naturalnego "S." z maja 2016 roku (k. 11 akt administracyjnych) zawiera zalecenia, aby po rekultywacji wyrobisko nie kolidowało z interesami zarówno właścicieli wyrobiska, jak i otaczającym gruntem rolnym, a także spełniało wymogi środowiska. Mając całokształt powyższych rozważań na względzie Sąd uznał, że zaskarżone decyzje organu I i II instancji nie naruszają prawa i skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło