II SA/Bk 75/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie sędzia NSA Anna Sobolewska - Nazarczyk, sędzia WSA Małgorzata Roleder, po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2011 r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o wykładnię wyroku w sprawie ze skargi J. W. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia p o s t a n a w i a dokonać wykładni punktu 2. wyroku z dnia 13 stycznia 2011 r. w następujący sposób: sformułowanie "zaskarżone postanowienia nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku" oznacza, że zawieszone zostają skutki prawne uchylonych rozstrzygnięć do czasu uzyskania przez wyrok przymiotu prawomocności.- W dniu 17 stycznia 2011 r. do tutejszego sądu wpłynął wniosek skarżącej J. W. zawierający prośbę "o wyjaśnienie na czym ma polegać wykonanie postanowień" organów nadzoru budowlanego odmawiających wydania zaświadczenia, uchylonych wyrokiem z dnia 13 stycznia 2011 r. Co prawda w treści tego pisma wskazano uchylone postanowienia ze sprawy II SA/Bk 133/10, jednak ostatnie zdanie wniosku "Podobna sytuacja ma miejsce w sprawie II SA/Bk 75/10 wyrok z dnia 13.01.2011 r." wskazuje, że prośba dotyczy obydwu spraw: II SA/Bk 133/10 i II SA/Bk 75/10. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Wniosek podlegał uwzględnieniu. Prośba sformułowana w piśmie skarżącej z dnia 15 stycznia 2011 r. (złożonym w sądzie 17 stycznia 201 r.) stanowi faktycznie wniosek o dokonanie wykładni punktu 2. sentencji wyroku z dnia 13 stycznia 2011 r. wydanego w niniejszej sprawie. Przedmiotowym wyrokiem orzeczono w punkcie 1. o uchyleniu postanowienia P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] grudnia 2009 r. oraz poprzedzającego jego wydanie postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w H. z dnia [...] listopada 2009 r. W obydwu postanowieniach odmówiono skarżącej wydania zaświadczenia, o które wnosiła. Natomiast w punkcie 2. wyroku, zdaniem skarżącej budzącym wątpliwości, stwierdzono, że "zaskarżone postanowienia nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku". Proces wykładni spornego punktu 2. rozpocząć należy od uwagi, że stwierdzenie "postanowienia nie mogą być wykonane" nie oznacza nic innego jak to, że skutki prawne wywołane przedmiotowymi orzeczeniami zostają zawieszone. Wyrok sądu nie jest prawomocny, a zatem nie eliminuje jeszcze definitywnie zaskarżonych postanowień z obrotu prawnego. W takiej sytuacji konieczne jest przesądzenie, znajdujące oparcie w art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej p.p.s.a., że z uwagi na podważenie legalności tych rozstrzygnięć (uchylenie wyrokiem) nie funkcjonują one w sposób "pełnoprawny" w obrocie. W ocenie składu orzekającego w tej sprawie potrzeba wykładni punktu 2. wyroku nie wynika zatem z wadliwego lub nie dość precyzyjnego sformułowania tego rozstrzygnięcia, ale z konieczności wyjaśnienia stronie jego prawnych skutków. Zauważyć bowiem należy, że dotyczy on "niemożności wykonania" postanowień odmownych, które zasadniczo nie podlegają wykonaniu przymusowemu. W tym przedmiocie skład orzekający zwraca uwagę, że pojęcia wykonania aktu lub czynności w rozumieniu art. 152 p.p.s.a. nie można zawężać do wykonalności rozumianej jako wykonalność w drodze egzekucyjnej (w stosunku do której można udzielić ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.), ale należy ją interpretować szerzej jako możliwość wywoływania skutków prawnych. W tym szerokim sensie wykonalne są również rozstrzygnięcia odmowne. Zatem klauzula wstrzymująca wykonanie orzeczeń zaskarżonych w sprawie niniejszej, zamieszczona w punkcie 2. wyroku z dnia 13 stycznia 2001 r., wywołuje ten skutek, że do czasu uprawomocnienia się wyroku zawieszone zostaje związanie organów własnymi postanowieniami odmownymi i wyrażonym w ich uzasadnieniu stanowiskiem co do braku podstaw do wydania zaświadczenia, a związanie to przestanie istnieć w dniu uprawomocnienia się wyroku. Od dnia ogłoszenia wyroku, nawet nieprawomocnego, organy obowiązuje ocena prawna i wskazania sądu, a zatem powinny one pozostawać co najmniej w gotowości do jej zrealizowania. Wymieniona gotowość przekształci się jednak w obowiązek dopiero w chwili uzyskania przez wyrok przymiotu prawomocności, co nie wyklucza możliwości wcześniejszego podjęcia działań przygotowujących spełnienie wytycznych sądu, natomiast takiego obowiązku jeszcze nie tworzy z uwagi na możliwość złożenia skargi kasacyjnej. Wskazać trzeba, że przedmiotowa ocena została zawarta na s. 4-5 uzasadnienia wyroku w zdaniach: " (...) żądanie wydania zaświadczenia mieściło się w ramach definicji "zaświadczenia". (...) Zaświadczenie miało zatem potwierdzać stan rzeczy związany z funkcjonowaniem organu nadzoru budowlanego. W tej sytuacji za całkowicie nietrafne należy uznać stwierdzenie przez organ I instancji, iż żądana treść zaświadczenia nie mieściła się w zakresie określonym przepisem art. 217 par. 2 kpa". Sformułowanie punktu 2. wyroku należy zatem rozpatrywać łącznie z powyższym stwierdzeniem sądu. Reasumując ocenić trzeba, że stwierdzenie "wymienione postanowienia nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku" oznacza, że zawieszone zostają skutki prawne uchylonych rozstrzygnięć w rozumieniu przedstawionym w uzasadnieniu niniejszego postanowienia. Dlatego wniosek o wykładnię uwzględniono orzekając na podstawie art. 158 p.p.s.a.-