II SA/Bk 753/05

WyrokWSA w Białymstoku2006-02-09

Skład orzekający: Stanisław Prutis, Elżbieta Trykoszko, Danuta Tryniszewska-Bytys

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy pomocy społecznej prawidłowo odmówiły przyznania skarżącemu świadczeń pieniężnych i niepieniężnych z zakresu pomocy społecznej, w tym zasiłku stałego, specjalnego zasiłku celowego oraz pomocy w ramach programu "Posiłek dla potrzebujących", a także czy wysokość przyznanych zasiłków celowego i okresowego była wystarczająca i zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy pomocy społecznej prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zinterpretowały przepisy ustawy o pomocy społecznej. Przyznanie świadczeń z pomocy społecznej, w tym zasiłku celowego i okresowego, ma charakter uznaniowy, a ich rozmiar zależy od potrzeb wnioskodawcy oraz możliwości finansowych organu. Organy wykazały, że przyznane świadczenia były zgodne z prawem i możliwościami finansowymi, a odmowa przyznania innych świadczeń była uzasadniona brakiem spełnienia przez skarżącego kryteriów lub brakiem środków.
Stan faktyczny
Skarżący K. M. złożył szereg wniosków o przyznanie różnych świadczeń z pomocy społecznej, w tym zasiłku celowego, okresowego, biletu kredytowanego, objęcia programem "Posiłek dla potrzebujących" oraz prawa pomocy. Organ pierwszej instancji przyznał część świadczeń, a odmówił przyznania pozostałych. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez SKO i ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ pierwszej instancji wydał kolejną decyzję, w której przyznał podobne świadczenia i ponownie odmówił przyznania pozostałych. SKO utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. zbyt niską wysokość przyznanych świadczeń, naruszenie przepisów ustawy o pomocy społecznej oraz brak rozstrzygnięcia o całości wniosków.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie sędzia NSA Elżbieta Trykoszko,, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys (spr.), Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w dniu 09 lutego 2006 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] w przedmiocie pomocy społecznej oddala skargę. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. po rozpatrzeniu wniosku K. M. z dnia 06 kwietnia 2005 r. o przyznanie pomocy zgodnie z treścią art. 36 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) rozszerzonego dnia 14 kwietnia 2005 r. o przyznanie biletu kredytowanego, umożliwienie korzystania z internetu i objęcie programem "Posiłek dla potrzebujących", z dnia 19 kwietnia 2005 r. o przyznanie prawa pomocy zgodnie z art. 36 ustawy o pomocy społecznej i objęcie programem "Posiłek dla potrzebujących", z dnia 21 kwietnia 2005 r. o przyznanie zasiłku za przejazd w celu podjęcia pracy oraz z dnia 27 kwietnia 2005 r. o przyznanie pomocy zgodnie z art. 36 ustawy o pomocy społecznej i objęcie programem "Posiłek dla potrzebujących" - decyzją z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] przyznał zasiłek celowy w wysokości 110 zł na częściowe pokrycie wydatków na żywność, środki czystości, energię elektryczną, obuwie wiosenne, przejazdy w celu poszukiwania pracy oraz zasiłek okresowy od maja do grudnia 2005 r. w wysokości 97,01 zł miesięcznie. Odmówił przyznania świadczeń pieniężnych z zakresu pomocy społecznej wymienionych w art. 36 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej tj. zasiłku stałego i specjalnego zasiłku celowego oraz świadczeń niepieniężnych wymienionych w art. 36 pkt 2 lit. b, c, d, f, i, j, k, l, m, n, o wzmiankowanej ustawy o pomocy społecznej tj. biletu kredytowanego, składki na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne, sprawienie pogrzebu, schronienia, posiłku, niezbędnego ubrania, usług opiekuńczych i specjalistycznych usług opiekuńczych, mieszkania chronionego oraz pobytu i usług w domu pomocy społecznej. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się K. M., wnosząc odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. Decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło sporne rozstrzygnięcie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, z uwagi na fakt nierozstrzygnięcia przez Dyrektora MOPS w Z. w całości żądań odwołującego, a w szczególności o objęciu go programem "Posiłek dla potrzebujących". Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. po ponownym rozpatrzeniu wyżej opisanych wniosków K. M. - decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] przyznał jednorazowy zasiłek celowy w wysokości 110 zł na częściowe pokrycie wydatków na żywność, środki czystości, energię elektryczną, obuwie wiosenne, przejazdy w celu poszukiwania pracy oraz zasiłek okresowy od maja do grudnia 2005 r. w wysokości 97,01 zł miesięcznie, odmówił przyznania świadczeń pieniężnych z zakresu pomocy społecznej wymienionych w art. 36 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej tj. zasiłku stałego i specjalnego zasiłku celowego oraz świadczeń niepieniężnych wymienionych w art. 36 pkt 2 lit. b, c, d, f, i, j, k, l, m, n, o wzmiankowanej ustawy o pomocy społecznej tj. biletu kredytowanego, składki na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne, sprawienie pogrzebu, schronienia, posiłku, niezbędnego ubrania, usług opiekuńczych i specjalistycznych usług opiekuńczych, mieszkania chronionego oraz pobytu i usług w domu pomocy społecznej. Odmówił również przyznania pomocy w ramach programu "Posiłek dla potrzebujących". Na podstawie wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 12 kwietnia 2005 r. ustalono, iż K. M., lat 41, bezrobotny – bez prawa do zasiłku, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, mieszka w domu jednorodzinnym, którego jest współwłaścicielem w 1/3 części, jest również współwłaścicielem w ½ części gospodarstwa rolnego o powierzchni 0,941 ha przeliczeniowego. Źródłem utrzymania jest dochód z gospodarstwa rolnego wyliczony na kwotę 91,28 zł, ryczałt w wysokości 44,29 zł przyznany na zakup opału za okres od października 2004 r. do marca 2005 r. - od kwietnia do września 2005 r. w wysokości 46,34 zł oraz zasiłek okresowy w kwocie 97,63 zł przyznany za okres od stycznia do kwietnia 2005 r. W uzasadnieniu wyłożono podstawy prawne oraz zasady przyznawania pomocy społecznej uregulowane w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, podkreślając, że szczupłość środków nie pozwala na uwzględnienie wszystkich potrzeb osób ubiegających się o pomoc. Wskazano, że częściowo potrzeby K. M. zostały zaspokojone, natomiast MOPS w Z. nie posiada środków na pełne uwzględnienie żądania. W odwołaniu od powyższej decyzji K. M. domagał się jej uchylenia zarzucając, iż decyzja MOPS w Z. jest samowolą administracyjną, dowolnością organu, rażąco naruszającą art. 38, 39 i 106 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej oraz art. 10 Kpa. Wysokość przyznanych świadczeń nie jest wystarczająca do zaspokojenia podstawowych potrzeb bytowych i nie zapewnia życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. Zdaniem odwołującego się treść art. 36 ustawy o pomocy społecznej określa obligatoryjne formy pomocy, jakie powinny być przyznane wnioskodawcy. Rozstrzygnięciu zarzucił też brak wskazania kryteriów, którymi kieruje się MOPS w przyznawaniu zasiłków, jak i sposobu rozdysponowania środków oraz opóźnienia w wypłacie przyznanych środków, dodatkowo stwierdzając, iż organ nie rozstrzygnął o całości wniosków strony. Nadto, w jego ocenie, MOPS w Z. nie wydał decyzji w przedmiocie kontraktu socjalnego, o co ubiegał się odwołujący. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] utrzymało w mocy sporne rozstrzygnięcie. Ustosunkowując się do zarzutów podkreślono, iż K. M. przyznano pomoc w formie zasiłku celowego i okresowego (art. 36 pkt 1 lit. b i c ustawy o pomocy społecznej), natomiast w zakresie przyznania pozostałych form pomocy wymienionych w treści art. 36 ustawy o pomocy społecznej odwołujący nie spełnia warunków do ich uzyskania. Wniosek o umożliwienie skorzystania z internetu nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej, gdyż nie mieści się w katalogu zadań realizowanych przez gminę określonych w treści art. 17 i 18 ustawy o pomocy społecznej. Bezzasadny pozostaje zarzut K. M. naruszenia art. 38 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, gdyż stosowanie tego przepisu jest wyłączone z mocy art. 147 ust. 2 pkt 1 wzmiankowanej ustawy. Organ odwoławczy nie stwierdził również naruszenia wskazanych przez odwołującego się przepisów art. 38 i 39 oraz 106 ustawy o pomocy społecznej, jak i art. 10 Kpa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku K. M. podtrzymał stanowisko zawarte w odwołaniu dodając, iż organy nie zapewniły mu możliwości czynnego uczestnictwa w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Program "Posiłek dla potrzebujących" nie ogranicza zakresu osób uprawnionych do świadczenia, stanowiąc o obligatoryjnym charakterze określonej w nim pomocy. Rozstrzygnięcia organów nie zawierają uzasadnień, nie rozstrzygają również o całości wniosków skarżącego. W konkluzji K. M. wniósł o uchylenie spornej decyzji. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Kontrola sądu administracyjnego zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Głównym zarzutem skarżącego pozostaje zbyt niska jego zdaniem wysokość zasiłku celowego przyznanego na częściowe pokrycie wydatków na żywność, środki czystości, energię elektryczną, obuwie wiosenne, podróż w poszukiwaniu pracy, a także jego ograniczony zakres, jak też nieuwzględnienie wszystkich jego żądań. Nadto, zdaniem skarżącego, zasiłek okresowy został przyznany z naruszeniem art. 38 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) – zwanej dalej ustawą. Należy zauważyć, że zasady udzielania świadczeń z publicznych środków pomocy społecznej regulują przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, zaś tryb rozpatrywania tych spraw reguluje Kodeks postępowania administracyjnego, z pewnymi modyfikacjami wynikającymi z w przepisów ustawy o pomocy społecznej. Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 ustawy, celem pomocy społecznej jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężania trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Według art. 3 - pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Decyzje mają charakter uznaniowy. Uznanie administracyjne nie pozwala organowi na dowolność w załatwieniu sprawy, ale i nie nakazuje mu spełnienia każdego żądania obywatela.(por. wyrok NSA z dnia 26 września 2000 roku, sygnatura akt. I SA 945/00, publ. LEX nr 79608). Rozmiar pomocy warunkowany jest bowiem nie tylko potrzebami strony, ale i możliwościami finansowymi organu. Przyznanie zasiłku nie jest obligatoryjne. Zgodnie z treścią art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej rozstrzygnięcie w sprawie zasiłku celowego ma charakter uznaniowy zarówno w zakresie przyznania świadczenia, jak też w części odnoszącej się do jego wysokości. Wyznacznikami ustalenia tej wysokości są – z jednej strony – rozmiar potrzeb wnioskodawcy i cel, na który zasiłek jest przyznawany, a z drugiej strony – możliwości finansowe organów pomocy społecznej. MOPS w Z., mając na uwadze interes wszystkich osób ubiegających się o pomoc, nie tylko skarżącego, oraz ograniczone (w stosunku do potrzeb) możliwości finansowe, przyznał skarżącemu zasiłek celowy w wysokości i zakresie określonym w zaskarżonej decyzji, co nie odpowiada oczekiwaniom skarżącego, a co mieści się w granicach uznania administracyjnego. W uzasadnieniu w sposób wyczerpujący i przekonujący organ uzasadnił swoje stanowisko, łącznie z podaniem rozdziału kwot, jakimi dysponuje na tego rodzaju pomoc. W szczególności wykazano, iż wysokość średniego zasiłku celowego przyznanego z terminem płatności na miesiąc kwiecień 2005 r. wynosiła 94,02 zł. Sporną decyzją K. M. przyznano kwotę 110 zł. Łączna kwota wydatków budżetowych Miasta Z. na rok 2005 r. przeznaczonych do rozdysponowania na zasiłki celowe wynosiła 280000 zł. Środki finansowe przeznaczone na świadczenia z zakresu pomocy społecznej były grupowane zgodnie z harmonogramem rozdziału na poszczególne miesiące. Miesięcznie do MOPS w Z. wpływa około 300 wniosków o udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego. W kontekście wskazanych w decyzji danych liczbowych zarzut dyskryminacji skarżącego nie jest zasadny. W tym miejscu należy wskazać, iż z ustawowych zasad świadczeń pomocy społecznej wynika, że osoba występująca o przyznanie pomocy społecznej powinna także pokrywać wydatki związane z utrzymaniem z własnych dostępnych jej środków. Z woli art. 4 ustawy osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej, w tym do poszukiwania źródeł dochodu. Skarżący jest współwłaścicielem gospodarstwa rolnego, którego dochód od lat jest symboliczny i nie zmienia tej sytuacji licząc na pełne pokrywanie jego potrzeb przez MOPS. Podkreślenia wymaga, iż K. M. jest osobą w pełni sił fizycznych, nie ma więc żadnych przeszkód, by przynajmniej część środków żywnościowych wypracował z gospodarstwa rolnego. Skarżący nie współdziała w rozwiązywaniu trudnej sytuacji przekładając cały ciężar na MOPS w Z. Nie budzi wątpliwości konstatacja Dyrektora MOPS, że udzielenie skarżącemu zasiłku celowego w większym rozmiarze nie było możliwe z uwagi na ograniczone środki pozostające do dyspozycji organu, przeznaczane także dla pomocy społecznej innym osobom. Bezzasadne pozostają również zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia art. 38 ustawy. Organ I instancji w rozstrzygnięciu decyzji z dnia 27 czerwca 2005 r. określił bowiem, wbrew temu co twierdzi skarżący, czasokres przyznania przedmiotowego świadczenia (od maja do grudnia 2005 r.). Prawidłowo została również wyliczona kwota przedmiotowego zasiłku - w oparciu o treść przepisu art. 38 ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 147 ust. 2 pkt 1 ustawy. SKO w Ł. w uzasadnieniu skarżonej decyzji wskazało, iż w budżecie miasta Z. na 2005 r. brak jest środków na wypłatę zasiłków okresowych, wypłata tych świadczeń jest możliwa tylko i wyłącznie dzięki dotacji celowej z budżetu państwa. Ustawodawca przewidział co prawda w treści art. 38 ust. 6 ustawy możliwość podwyższenia minimalnych kwot tego świadczenia, jednak jest to uzależnione przede wszystkim od możliwości finansowych samorządu terytorialnego, te, jak przedstawiono, są bardzo ograniczone. W przedmiotowej sprawie organy administracyjne dokonały prawidłowych ustaleń co do stanu faktycznego oraz jego prawidłowej oceny. W oparciu o wyniki wywiadu środowiskowego została prawidłowo ustalona sytuacja materialna i rodzinna oraz potrzeby skarżącego, jak też przedstawiona analiza własnych możliwości finansowych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. nie budzi wątpliwości. Organy obu instancji prawidłowo wskazały okoliczności, które wpłynęły na zakres udzielonej pomocy socjalnej, a w szczególności jakie względy wpłynęły na ograniczony charakter jej zakresu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w pełni podziela argumentację rozstrzygnięć organów administracji w tej mierze, w tym co do zakresu i powodów przyznania zasiłku celowego oraz okresowego, jak również i pozostałych wnioskowanych przez skarżącego form pomocy określonych w treści art. 36 ustawy o pomocy społecznej. Bezzasadne pozostaje twierdzenie skarżącego o obligatoryjnym charakterze świadczenia określonego w treści rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 października 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji w 2005 r. Rządowego Programu "Posiłek dla potrzebujących" ( Dz. U. z 2004 r. Nr 236, poz. 2363). Paragraf 1 omawianego aktu normatywnego stanowi bowiem jedynie o możliwości przyznania bezpłatnej pomocy w formie posiłku. W przypadku przyznawania omawianego świadczenia organ działa więc w granicach uznania administracyjnego. MOPS w Z. w pierwszoinstancyjnej decyzji w sposób wyczerpujący określił motywy swojego rozstrzygnięcia we wskazanym zakresie, które nie budzą wątpliwości, a skarga nie zawiera żadnych kontrargumentów. Wskazać bowiem trzeba na treść art. 48 pkt 4 ustawy o pomocy społecznej zgodnie z którym pomoc w postaci jednego gorącego posiłku dziennie przysługuje osobie, która własnym staraniem nie może sobie tego posiłku zapewnić. W związku z powyższym adresatami tej pomocy nie są wszyscy, lecz określona grupa potrzebujących, którzy nie są w stanie samodzielnie przygotować sobie posiłku. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak i w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji wskazano skarżącemu, że podstawą odmowy świadczenia była możliwość przygotowania przez niego posiłków we własnym zakresie. W związku z powyższym należy uznać, że odmowa przyznania skarżącemu świadczeń w ramach Rządowego Programu "Posiłek dla potrzebujących" nie narusza obowiązujących przepisów. Zgodnie z treścią art. 6 pkt 6 ustawy kontrakt socjalny jest pisemną umową zawartą z osobą ubiegającą się o pomoc, określającą uprawnienia i zobowiązania stron umowy, w ramach wspólnie podejmowanych działań zmierzających do przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej osoby lub rodziny. Jego istota polega na wspólnym uzgodnieniu celów i projektu działania między pracownikiem socjalnym, a klientem, negocjacji wyboru możliwych rozwiązań pożądanej zmiany trudnej sytuacji oraz określaniu na jej podstawie form i czasu trwania pracy. W powszechnym rozumieniu jest to układ, umowa na piśmie zawarta miedzy stronami, precyzująca warunki i zobowiązania (vide: Ł. Borkowski i inni, Komentarz do ustawy o pomocy społecznej wraz ze zbiorem przepisów wykonawczych, Wyd. "Leges", Kutno 2005, s. 189). Z tych przyczyn, przedmiotowa forma pomocy społecznej nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej. Wnioskowana przez skarżącego pomoc w zakresie umożliwienia korzystania z internetu nie znajduje odzwierciedlenia w art. 17 i 18 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, określających zadania gminy w zakresie realizowania pomocy społecznej, nie podlega zatem rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej. Na marginesie jedynie należy wskazać, iż K. M. ma możliwość i regularnie korzysta z darmowego internetu w Miejskim Ośrodku Kultury w Z. (przeciętnie dwa razy w tygodniu) – pismo MOK w Z. z dnia 30 maja 2005 r. Całkowicie gołosłowne pozostają również zarzuty K. M. dotyczące braku możliwości czynnego uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym. Przeciwnie - z akt administracyjnych sprawy wynika, iż skarżący w trakcie prowadzonego postępowania miał możliwość składania wniosków oraz zapoznania się z aktami sprawy. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut dotyczący nierozpatrzenia przez organy prowadzące postępowanie całości wniosków o przyznanie pomocy zgodnie z treścią art. 36 ustawy złożonych przez skarżącego dnia 06 kwietnia 2005 r., 14 kwietnia 2005 r., 19 kwietnia 2005 r. oraz 27 kwietnia 2005 r. Już samo porównanie treści tych wniosków z zakresem orzeczenia decyzją MOPS pozwala na stwierdzenie, iż wszystkie wnioskowane żądania skarżącego podlegające załatwieniu w formie decyzji administracyjnej z zakresu właściwości Kierownika MOPS znalazły odzwierciedlenie w decyzji pierwszoinstancyjnej. Zgodnie z treścią art. 19 i 20 ustawy, w zakresie przyznania świadczeń z pomocy społecznej określonych w treści art. 36 ust. 1 lit. e, f, g oraz 36 ust. 2 lit. g, h, p, q, r organem właściwym pozostaje Starosta Z. - co poprawnie zostało wskazane zarówno w skarżonej decyzji SKO jak i poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej. W zaistniałej sytuacji Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. rozpatrując wniosek o przyznanie pomocy społecznej obejmujący swym zakresem całą treść art. 36 ustawy winien podjąć czynności w trybie art. 66 Kpa – jednakże uchybienie w postaci zaniechania tego obowiązku nie stanowi takiego uchybienia, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy rozstrzygniętej, co skutkować by mogło uwzględnieniem skargi. W tej części bowiem, jak wyżej wyłożono, kierownik MOPS nie mógł orzekać i zaskarżona decyzja rozstrzygnięcia w tym przedmiocie nie zawiera. Kognicja sądu ogranicza się do treści decyzji wydanej, a zaskarżonej do sądu. Decyzja MOPS w Z. nie rozstrzyga również o przyznaniu świadczenia niepieniężnego z zakresu pomocy społecznej w postaci pracy socjalnej (art. 36 pkt 2 lit. a ustawy). Zgodnie z treścią art. 106 ust. 2 ustawy taka forma świadczenia nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. Podobna sytuacja odnosi się do żądania zasiłku i pożyczki na ekonomiczne usamodzielnienie oraz pomocy rzeczowej, w tym na ekonomiczne usamodzielnienie - świadczeń przewidzianych w treści art. 36 pkt 1 lit. d i art. 36 ust. 2 lit. e ustawy. Umowy przewidziane w treści art. 43 ust. 1 i 5 ustawy (przepis ten stanowi rozwinięcie ostatnio powołanych artykułów), zawierane przez gminę w celu udzielenia pomocy pieniężnej (pożyczka) lub rzeczowej (umowa użyczenia) zmierzające do ekonomicznego usamodzielnienia mają charakter cywilnoprawny i również nie podlegają rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej. W tym miejscu należy zauważyć, że z informacji na k. 40 akt administracyjnych tj. z pisma z dnia 26 kwietnia 2005 r. nr [...] wynika, iż K. M. przyznanej mu pomocy nie odbiera, jakkolwiek na rozprawie w dniu 09 lutego 2006 r. wyjaśnił, iż nie odbiera świadczenia, gdyż gdy zgłasza się do kasy, to uzyskuje informację o braku pieniędzy - ale treść powyższego pisma jednoznacznie wskazuje, ze to MOPS musi interweniować, aby skarżący odebrał przyznaną pomoc pieniężną. Taka postawa skarżącego poddaje w wątpliwość celowość udzielania pomocy społecznej na zaspakajanie bieżących potrzeb bytowych. Reasumując należy stwierdzić, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, właściwie zinterpretowały obowiązujące przepisy, nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, a swoje stanowisko uzasadniły zgodnie z wymogami Kpa. W tej sytuacji skarga nie podlegała uwzględnieniu. Wobec stwierdzenia bezzasadności zarzutów skargi, podlegała ona oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło