II SA/Bk 754/07
PostanowienieWSA w Białymstoku2008-01-16
Skład orzekający: Tomasz Oleksicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony w całości, czy tylko częściowo, biorąc pod uwagę sytuację materialną wnioskodawcy?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 200 zł, oddalając wniosek w pozostałym zakresie. Uzasadniono to tym, że wnioskodawca, mimo posiadania dochodu i majątku, wykazał, iż poniesienie pełnych kosztów sądowych stanowiłoby zbyt duże obciążenie finansowe i mogłoby spowodować uszczerbek w jego utrzymaniu. Jednocześnie wskazano, że wnioskodawca ma możliwość poczynienia oszczędności, np. w wydatkach na telefon komórkowy, a także potencjalne przychody z posiadanych zasobów (las). Kwota 200 zł została uznana za mieszczącą się w jego możliwościach płatniczych.Stan faktyczny
Skarżący S. T., inwalida II grupy, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na miesięczny dochód z renty w wysokości ok. 1500 zł i wydatki od 948 zł do 968 zł. Posiada majątek w postaci mieszkania, nieruchomości z domem, lasu oraz współwłasności samochodu. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 200 (dwustu) zł. 2. W pozostałym zakresie oddalono wniosek.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: referendarz sądowy Tomasz Oleksicki po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. T. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] sierpnia 2007 r. Nr [...] w przedmiocie zobowiązania do wykonania określonych robot budowlanych i uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku postanawia 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 200 (dwustu) zł, 2. w pozostałym zakresie oddalić wniosek.
S. T. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, podając, iż jest inwalidą [...] grupy prowadzącym samodzielnie gospodarstwo domowe. Dochód miesięczny wnioskodawcy stanowi około 1.500 zł, uzyskiwane z tytułu renty [...]. Wyszczególnione wydatki miesięczne skarżącego wynoszą łącznie od 948 zł do 968 zł, w tym opłaty za: mieszkanie około 400 zł, ubezpieczenie około 60 zł, koszty lekarstw – 200 zł, telefon komórkowy od 200 zł do 220 zł, energię elektryczną ok. 50 zł (300 zł za okres 6 miesięcy), gaz – 38 zł. Dodatkowo wnioskodawca ponosi wydatki związane z transportem (paliwo i bilety) k. 20. S. T. posiada mieszkanie o powierzchni około [...] m², nieruchomość w G. z zabudową drewnianą przekazaną przez rodziców – posesja jest przez nich zamieszkała, las o powierzchni około [...] ha lub [...] ha oraz jest współwłaścicielem [...] samochodu marki [...]. Dodatkowo wnioskodawca podkreślił, iż często przebywa w szpitalach i sanatoriach, ponoszenie kosztów sądowych w innych sprawach zawisłych w tut. Sądzie uniemożliwia zgromadzenie jakichkolwiek oszczędności, a w konsekwencji poniesienie kosztów sądowych w sprawie niniejszej (k. 20).
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Na wnioskodawcy spoczywa, zatem ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Deuter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592).
W złożonym oświadczeniu S. T. wykazał, iż jest inwalidą [...] grupy, samodzielnie prowadzącym gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania wnioskodawcy pozostaje około 1.500 zł, uzyskiwane z tytułu renty [...]. Wyszczególnione wydatki miesięczne skarżącego wynoszą łącznie od 948 zł do 968 zł. Dodatkowo wnioskodawca ponosi opłaty związane z transportem i przejazdami. Majątek skarżącego stanowi: mieszkanie w o powierzchni [...] m²; nieruchomość w G. z drewnianym domem przekazana przez rodziców – posesja jest przez nich zamieszkała, las o powierzchni około [...] ha lub [...] ha oraz [...] samochód marki [...] (współwłasność).
Na obecnym etapie postępowania koszty sądowe ograniczają się do uiszczenia wpisu w wysokości 500 zł.
W tym miejscu należało zatem skonstatować, iż S. T., prowadząc samodzielnie gospodarstwo domowe uzyskuje stałe stosunkowo wysokie dochody – 1.500 zł, ponadto niewątpliwie może poczynić oszczędności w zakresie ponoszonych wydatków. Wskazują na to m.in. wysokie rachunki za telefon komórkowy wynoszące od 200 zł do 220 zł miesięcznie. Wydatki te nie mają charakteru wydatków koniecznych i można w ich zakresie wygospodarować środki niezbędne do przynajmniej częściowego pokrycia kosztów sądowych, zwłaszcza, że wnioskodawca nie ma utrzymaniu innych osób. Ponadto, wnioskodawca ma możliwość uzyskania dodatkowych przychodów w oparciu o posiadany majątek np. las o powierzchni [...] ha lub [...] ha.
Powyższe okoliczności a w szczególności wysokość osiąganego dochodu, w zestawieniu z wykazanym majątkiem, wyszczególnionymi wydatkami oraz brakiem oszczędności (k. 19) pozwalają na przyznanie S. T. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie powyżej 200 zł. Sytuacja materialna wnioskodawcy uzasadnia stwierdzenie, że poniesienie przez niego pełnych kosztów sądowych, stanowi zbyt duże obciążenie finansowe i może spowodować uszczerbek w utrzymaniu koniecznym. Przyznane zwolnienie umożliwi natomiast skarżącemu skorzystanie z prawa do rozpoznania niniejszej sprawy przez sąd administracyjny.
W tym stanie rzeczy uiszczenie przez S. T. kwoty 200 zł tytułem kosztów sądowych w sprawie niniejszej, przy jednoczesnym zwolnieniu z obowiązku ich uiszczenia w pozostałym zakresie, nie doprowadzi do powstania niedostatku w jego utrzymaniu, przeciwnie mieści się w możliwościach płatniczych wnioskodawcy.
Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 3 i 4 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło