II SA/Bk 774/11
WyrokWSA w Białymstoku2011-12-14
Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder, Mirosław Wincenciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany przywrócić termin do wniesienia odwołania, gdy strona uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy, a przeszkodą było błędne pouczenie lub niejasność decyzji?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej jest zobowiązany przywrócić termin do wniesienia odwołania, jeżeli strona uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Brak winy oznacza istnienie przeszkody nie do przezwyciężenia, nawet przy użyciu największego wysiłku. Błędne pouczenie lub niejasność decyzji, które ujawniły się po upływie terminu do wniesienia odwołania, nie stanowią podstawy do przywrócenia terminu, jeśli strona nie wykazała należytej staranności w dbałości o własne interesy i nie podjęła działań w terminie.Stan faktyczny
Skarżąca A. D.-S. wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty B. z dnia [...].03.2006 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę sieci kanalizacyjnej. Wojewoda P. odmówił przywrócenia terminu, uznając, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Skarżąca argumentowała, że została wprowadzona w błąd treścią decyzji i późniejszymi wyjaśnieniami organów, które nie wymieniały jej działek w załączniku. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że skarżąca nie wykazała braku winy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder,, sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.), Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi A. D.-S. na postanowienie Wojewody P. z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę oddala skargę.
Wojewoda P. postanowieniem z dnia [...].09.2011 r. o numerze [...], po rozpatrzeniu wniosku Pani A. D. – S., o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty B., z dnia [...].03.2006 r., o znaku [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Wójtowi Gminy D. pozwolenia na budowę sieci kanalizacji sanitarnej, ciśnieniowej w miejscowości F., D., D.K., G., P., B. na działkach wg załącznika nr 8, z wyłączeniem z postępowania działek o nr 360, 372/1 – obr. G., 735, 736, 656 – obr. B., 124/11, 123/5, 119/19, 118/26, 118/28, 118/32, 267, 171/8, 171/11, 314, 121/3 – obr. F., 230/5, 234/1, 331/1, 242/1, 332, 243/1, 321/3, 244/3, 281, 1774/18, 248/5, 251/3, 255/1, 306/1, 256/1, 304/1, 257/1, 258/1, 298/1, 460/1, 534/2, 532/1, 529/1, 527/1, 487/1, 523/6, 520/1, 498/4, 499/1, 510/1, 509/1,2, 508/4, 666, 705/2, 703/2, 508/8, 646, 820/9, 587, 489/1, 44/1, 298/1, 437/1, 559/1, 484/4 – obr. D., 383/4 – obr. P. z przyłączami na działkach wg załącznika nr 8, z wyłączeniem z postępowania działek o nr 33/17, 219/12, 429/2, 336/4 – obr. D., 82/3 – obr. G., 639 – obr. P. kategoria obiektu XXVI/ wraz z zasilaniem przepompowni w energię elektryczną, odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji.
Jako podstawę prawną postanowienia wskazano następujące przepisy: art. 58 § 1 i art. 59 § 2 ustawy z dnia 14.06.1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.).
Przebieg postępowania przedstawiał się następująco. Decyzją z dnia [...].03.2006 r. o znaku [...], Starosta B. po rozpatrzeniu wniosku inwestora – Wójta Gminy D., zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę sieci kanalizacji sanitarnej, ciśnieniowej w miejscowości F., D., D. K., G., P., B., na działkach wskazanych w załączniku nr 8 do przedmiotowej decyzji. Dyrektor Wydziału Architektury Starostwa Powiatowego w B., w odpowiedzi na wniosek Pani A. D. – S., pismem z dnia 02.02.2011 r., poinformował wnioskodawczynię, iż pozwolenie na budowę z dnia [...].03.2006 r. o znaku [...], nie obejmuje swym zakresem działek o numerach 32/15 i 32/19, położonych w miejscowości G. gmina D., oraz że w latach 2004-2010 gmina D. nie uzyskała innej decyzji o pozwoleniu na budowę kanalizacji sanitarnej, zlokalizowanej na ww. działkach. Dnia 30.05.2011 r. Wójt Gminy D. wystąpił do Starosty B., na podstawie przepisu art. 113 § 2 k.p.a., o wyjaśnienie treści decyzji z dnia [...].03.2006 r. o znaku [...] w zakresie objęcia niniejszą decyzją działek o numerach ewidencyjnych 32/15 i 32/19 i stanowiących współwłasność Pani A. D. – S. Postanowieniem z dnia [...].07.2011 r. Starosta B. wyjaśnił, że decyzja Starosty B. z dnia [...].03.2006 r., znak [...] obejmuje swym zakresem także nieruchomości oznaczone nr geod. 32/15 i 32/19, obręb D., gmina D., które na dzień złożenia wniosku przez inwestora stanowiły współwłasność Pani A. D., Pana Z. A. Z. oraz Państwa A. i Z. H. Cz.
Dnia 04.08.2011 r. Pani A. D. – S. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od przedmiotowej decyzji, w którym podniosła ona, iż pozostawała w błędzie wywołanym treścią skarżonej decyzji z uwagi na fakt, że rożni się ona co do meritum z wyjaśnieniami do ww. decyzji przedstawionymi w postanowieniu Starosty B. z dnia [...].07.2011 r.
Postanowieniem z dnia [...].09.2011 r., Wojewoda P. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji. Organ odwoławczy po analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego stwierdził, że podniesione przez Panią A. D. – S. okoliczności w postaci wprowadzenia jej w błąd treścią decyzji z dnia [...].03.2006 r. o znaku [...], nie uprawdopodabniają, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy. Mianowicie strona winna wykazać się należytą starannością w kontekście dbałości o własne interesy i zapoznać się z aktami postępowania, z których wynika, że wszystkie działki objęte zakresem inwestycji, w tym nieruchomości oznaczone nr geod. 32/15 i 32/19, zostały wymienione w załączniku nr 8 do decyzji. Nadto organ wskazał, iż argumenty odwołującej się nie odnoszą się w zasadzie do przyczyn niedotrzymania terminu, lecz dotyczą zarzutów przeciwko ustaleniom faktycznym samej decyzji.
Nie godząc się z powyższym postanowieniem Wojewody P., Pani A. D. – S. wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Wniosła ona o uchylenie postanowienia z dnia [...].09.2011 r. o numerze [...]. Skarżąca przedmiotowemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: przepisu art. 58 § 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w stanie faktycznym sprawy, art. 7 k.p.a. poprzez sprzeniewierzenie się zasadzie praworządności, art. 8 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania z naruszeniem tej zasady oraz art. 77 i 80 k.p.a. poprzez błędne ustalenie, iż nieumieszczenie w decyzji budowlanej numerów działek, na których ma być prowadzona inwestycja, nie wprowadza w błąd. Skarżąca w uzasadnieniu skargi podniosła, iż decyzja z dnia [...].03.2006 r. nie wymieniała w swojej treści ani w załączniku nr 8, działek o numerach 32/15 i 32/19, na skutek czego doszła ona do wniosku – działając w zaufaniu do Starosty Powiatowego w B. – iż owa decyzja nie obejmuje swym zakresem ww. działek, stanowiących współwłasność Skarżącej. Również z wyjaśnień Starosty B., z dnia [...].02.2011, wynikało, że przedmiotowe działki nie są objęte kwestionowaną decyzją ani żadną inną decyzją budowlaną. Dalej Skarżąca wskazała, że w związku ze zgłoszeniem o samowolnym wybudowaniu na niniejszych działkach kanalizacji, powzięła ona wiadomość o postanowieniu Starosty Powiatowego w B. z dnia [...].07.2011 r., stwierdzającym, że decyzja z dnia [...].03.2006 r. obejmuje działki o numerach 32/15 i 32/19. Nadto Pani A. D. – S. stwierdziła, iż wbrew ustaleniom organu, w odwołaniu nie dokonywała ona jakiejkolwiek polemiki ze stanem faktycznym sprawy pozwolenia na budowę, a jedynie przywoływała okoliczności faktyczne, które wywołały u niej mylne przekonanie co do zakresu decyzji. Zdaniem skarżącej, decyzja o pozwoleniu na budowę nie zawierała niezbędnych elementów, wymaganych przepisami prawa, tj. numerów ewidencyjnych działek, na których miała być realizowana inwestycja, co pozwoliłoby stronie stwierdzić, czy jej nieruchomość została objęte ową decyzją. Z uwagi na powyższe skarżąca miała prawo przypuszczać, iż decyzja nie dotyczy działek, których jest współwłaścicielem. Obywatel mianowicie, działając w zaufaniu do organu wydającego decyzję, nie powinien być każdorazowo obarczony koniecznością przeglądania akt, żądania wyjaśnień i podejrzewania błędu organu.
W odpowiedzi na skargę, Wojewoda P. wniósł o jej oddalenie. Na rozprawie przed tut. Sądem Pełnomocnik Skarżącej potwierdziła, że Skarżąca otrzymała decyzję Starosty B. w 2006 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z kognicją sądu administracyjnego (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy te oceniają wyłącznie legalność działania organów administracji w konkretnym postępowaniu, tj. prawidłowość przeprowadzonego w sprawie postępowania i prawidłowość zastosowania właściwej dla danej sprawy, normy prawa materialnego.
Wskazać należy po pierwsze, iż zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a., w razie uchybienia terminu, należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Organ administracji publicznej jest zatem obowiązany przywrócić termin, gdy zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego; brak winy zostanie uprawdopodobniony; zainteresowany złożył wniosek o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi; zainteresowany dopełnił czynności, dla której określony był termin jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu. Oceniając brak winy, organ administracji publicznej powinien przyjąć "obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. W doktrynie postępowania administracyjnego przyjmuje się, że brak winy strony zachodzi "tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku" (E. Iserzon (w:) KPA Komentarz IV, 1970, s. 136). W konsekwencji wskazać należy, iż pojęcie braku winy w niedopełnieniu czynności procesowej w terminie obejmuje istnienie przeszkody nie do przezwyciężenia. Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 22.05.1997 r. (sygn. akt SA/Sz 630/96), istnienie choćby winy nieumyślnej, niedbalstwa po stronie zobowiązanego do dokonania czynności stanowi negatywną przesłankę do przywrócenia terminu na zasadzie art. 58 § 1 k.p.a. Powyższe wskazuje, iż strona winna uprawdopodobnić, że mimo zachowania należytej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie z powodu istnienia przeszkody od niej niezależnej, trudnej w danych warunkach do przezwyciężenia. Przeszkoda ta musi istnieć przez cały czas biegu terminu przepisanego dla dokonania danej czynności. Nadto w wyroku NSA z dnia 14.05.1991 r. (sygn. akt II SA 340/91, ONSA 1991, nr 3–4, poz. 60), przyjęto, iż z art. 58 k.p.a. wynika, że uprawdopodobnienie braku winy powinno odnosić się wyłącznie do kwestii przyczyn niedotrzymania terminu, a nie być skierowane przeciwko podstawie prawnej lub okolicznościom faktycznym dotyczącym samej decyzji.
W związku z powyższym, w ocenie Sądu organ słusznie przyjął, iż podnoszone przez skarżącą okoliczności nie uprawdopodobniają, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Fakt udzielenia przez Starostę B. odmiennych wyjaśnień co do zakresu decyzji nie stanowi o braku winy skarżącej w zachowaniu terminu do wniesienia odwołania, tym bardziej, że wyjaśnienia te udzielone jej zostały pismem z dnia 02.02.2011 r., a więc blisko 5 lat od dnia doręczenia przedmiotowej decyzji. Jak wynika z argumentacji Skarżącej i ustalonej chronologii zdarzeń nie zamierzała ona składać odwołania od decyzji organu I instancji. Dopiero po uzyskaniu informacji, że w związku z wydaniem w/w decyzji przebieg inwestycji obejmuje także działki stanowiące jej współwłasność, złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania oraz odwołanie. W okresie do złożenia odwołania, jak wynika z oświadczeń skarżącej, nie istniały żadne przeszkody po jej stronie do złożenia odwołania. Natomiast okoliczność wskazana jako podstawa przywrócenia terminu do wniesienia odwołania – dowiedzenie się o planowanym przebiegu inwestycji - miała miejsce po prawie 5 latach od upływu terminu do wniesienia odwołania. Stąd też w ocenie Sądu zarzut naruszenia przepisu art. 58 § 1 k.p.a. uznać należy za niezasadny.
Sąd nie podzielił nadto zarzutu skargi, iż w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisu art. 7 i 8 k.p.a. poprzez sprzeniewierzenie się zasadzie praworządności oraz przeprowadzenie postępowania w sposób daleki od tego, jaki winien pogłębiać zaufanie do organów władzy publicznej. Organ podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz prawidłowego załatwienia sprawy, dokonując wszechstronnej analizy zgromadzonego w toku postępowania materiału dowodowego. Nadto w uzasadnieniu skarżonego postanowienia organ w sposób prawidłowy, jasny i wyczerpujący wyjaśnił stronie motywy rozstrzygnięcia.
Również zarzut naruszenia przepisu art. 77 i 80 k.p.a. poprzez błędne ustalenie, że nieumieszczenie w decyzji numerów działek, na których ma być prowadzona inwestycja, nie wprowadza w błąd, uznać należy za niezasadny. Wskazać należy, iż przedmiotem prowadzonego postępowania było zbadanie, czy w niniejszej sprawie zaszły przesłanki uprawniające do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, nie zaś prawidłowość decyzji z dnia [...].03.2006 r.
W tym stanie rzeczy wobec braku podstaw do kwestionowania zasadności zaskarżonego postanowienia z prawem, należało skargę jako nieuzasadnioną oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło