II SA/Bk 776/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska - Nazarczyk (spr.), po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku R. R. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienie wyroku w sprawie ze skargi R. R. na zarządzenie zastępcze Wojewody P. z dnia [...]lipca 2013 roku w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego p o s t a n a w i a: odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienie wyroku. Pan R. R. w dniu 30 sierpnia 2013 roku złożył skargę na zarządzenie zastępcze Wojewody P. z dnia [...] lipca 2013 roku w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego Rady Gminy N. D.. W dniu 03 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. oddalił skargę R. R. w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego. W dniu 17 grudnia 2013 r. skarżący złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. W uzasadnieniu swego wniosku o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia podniósł, iż przyczyną uchybienia terminowi do złożenia takie wniosku było oczekiwanie na rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sprawie niniejszej. Skarżący podkreślił, iż na rozprawie w dniu 03 grudnia 2013 r. nie mógł być obecny z powodu choroby żony (nowotwór złośliwy) i nie wiedział, że termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wynosi 7 dni. Zaakcentował, iż jego niewiedza wynikała z przekonania, że zostanie poinformowany o wydanym rozstrzygnięciu, gdyż nigdy nie został pouczony o środkach odwołania, a zatem nie mógł się znać na obowiązujących procedurach. WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY W BIAŁYMSTOKU ZWAŻYŁ, CO NASTĘPUJE: W ocenie Sądu wniosek jest bezzasadny i jako taki podlega oddaleniu. Skarżący, we wniosku o przywrócenie terminu, podniósł jedynie, iż przyczyną uchybienia terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku zapadłego w sprawie niniejszej w dniu 03 grudnia 2013 r. było oczekiwanie na rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku zapadłe na tej rozprawie oraz pouczenie o możliwości złożenia środków zaskarżenia i terminach. Na rozprawie skarżący nie był z powodu choroby żony. Godzi się podkreślić, iż w aspekcie art. 86 i 87 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest spełnienie się łącznie trzech przesłanek, a mianowicie: wniesienia przez stronę wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła jej dochowania terminu, dokonanie jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano oraz uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Strona nie jest obowiązana w postępowaniu o przywrócenie terminu do udowodnienia braku swej winy, lecz wystarczy uprawdopodobnienie powyższej okoliczności. W tej sytuacji konieczne stało się rozważenie, czy argumenty skarżącego uprawdopodobniają, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia nastąpiło bez jego winy. Chodziło zatem nie o przeprowadzenie dowodu czyniącego brak winy skarżącego, lecz o wskazanie okoliczności wystarczających dla powzięcia przekonania o prawdopodobieństwie braku winy w uchybieniu terminu. Uprawdopodobnienie bowiem jest środkiem zastępczym dowodu o znaczeniu ścisłym, a więc środkiem nie dającym pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Tym niemniej, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, skarżący nie uprawdopodobnił, że niedochowanie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, było przez niego niezawinione. Nie ulega wątpliwości, iż od strony postępowania można oczekiwać i wymagać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swych spraw. W tym też kontekście należy oceniać przesłankę braku winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej; przywrócenie terminu nie jest bowiem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się np. nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 30 grudnia 1998 roku, sygn. akt. III SA 1259/98, opubl. w zbiorze orzecznictwa LEX nr 44754). Brak bowiem winy w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W realiach niniejszej sprawy, skarżący nie dołożył wymaganej, w tego typu sytuacjach, miary staranności. Podkreślić bowiem należy, iż oczekiwanie na rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w toczącym się postępowaniu o wygaśniecie mandatu radnego nie stanowi niezawinionej przez skarżącego przyczyny uchybienia terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia w sprawie niniejszej. Bezspornym jest to, iż skarżący miał świadomość, że w dniu 03 grudnia 2013 r. odbędzie się rozprawa, na której będzie rozpoznana jego sprawa, bowiem został prawidłowo powiadomiony o terminie rozprawy (k. 22, zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 28). Miał zatem również świadomość, iż w dniu 03 grudnia 2013 r. może zapaść w sprawie wyrok. Stawiennictwo na tej rozprawie nie było obowiązkowe. W świetle choroby żony zrozumiałym przy tym jest, iż skarżący nie mógł być obecny z powodu problemów zdrowotnych. Niemniej jednak zawiadomienie o terminie rozprawy wraz z prawidłowym pouczeniem o terminie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia oraz terminie i środkach zaskarżenia skarżący otrzymał już w dniu 08 października 2013 roku (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 28). Przy odrobienie zatem staranności i dbałości o swoje sprawy skarżący powinien przeczytać wszelkie pouczenia zawarte w zawiadomieniu o rozprawie. Skarżący zatem - wbrew jego twierdzeniom i mimo jego nieobecności na rozprawie - został prawidłowo pouczony o terminie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Oczekiwanie przez R. R. na informację o wydanym rozstrzygnięciu i pouczenie o środkach zaskarżenia, nie może być traktowane jako niezawinione, niedokonanie czynności. Skarżący bowiem powinien był zapoznać się z treścią pouczenia zawartego w zawiadomieniu o rozprawie i podjąć niezbędne kroki, w kierunku właściwie rozumianej dbałości o własne interesy procesowe. Podkreślić należy, iż nie może być mowy o niezawinionym niezachowaniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia, w sytuacji kiedy skarżący był prawidłowo pouczany (zgodnie z art. 6 p.p.s.a) o przysługujących uprawnieniach. Wprawdzie w prawie administracyjnym nie do przyjęcia jest fikcja zakładająca powszechną znajomość prawa i negatywne skutki z niej wynikające /ignorantia iuris nocet/, jednakże uwzględnienie wywodów i twierdzeń o nieznajomości prawa musi być wykazane i usprawiedliwione okolicznościami faktycznym konkretnego przypadku (wyrok NSA z 13 lutego 2001 roku, sygn. akt IV SA 2617/98, nie publikowane). Mając powyższe na uwadze wskazać należy, iż skarżący nie może wywodzić z faktu oczekiwania na poinformowanie o rozstrzygnięciu w sprawie skutków procesowych - w postaci wydłużenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia – w sytuacji kiedy był informowany o terminach złożenia takiego wniosku. Jak to prezentowane jest konsekwentnie w orzecznictwie sądowo-administracyjnym, o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. W niniejszej sprawie takich przeszkód nie było. Z powyższych względów, należało zatem wniosek skarżącego oddalić, w związku z czym w oparciu o art. 86 i 87 ustawy z 30 sierpnia.2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.