II SA/Bk 791/07
WyrokWSA w Białymstoku2008-01-10
Skład orzekający: Stanisław Prutis, Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił wysokość ryczałtu na zakup opału, stosując cenę za 1 kWh energii elektrycznej zgodną z taryfą G12, a nie G11, zgodnie z fakturą VAT wystawioną za ostatni okres rozliczeniowy?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo zastosowały się do wskazań poprzedniego wyroku sądu, ustalając ryczałt na zakup opału w oparciu o cenę za 1 kWh energii elektrycznej wynikającą z faktury VAT dla grupy taryfowej G12, a nie G11. Zarzuty dotyczące niewłaściwej ceny, naruszenia wyroku Trybunału Konstytucyjnego oraz zaniżonej powierzchni lokalu uznano za bezzasadne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta Z. przyznającą ryczałt na zakup opału i dodatek mieszkaniowy. Kluczowym zagadnieniem było ustalenie właściwej ceny za 1 kWh energii elektrycznej do obliczenia ryczałtu, przy czym skarżący domagał się zastosowania taryfy G12, a organy początkowo stosowały taryfę G11. Sprawa przeszła przez wielokrotne postępowania administracyjne i sądowe, z uchylaniem decyzji przez WSA z powodu nieprawidłowego ustalenia ceny energii elektrycznej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, asesor WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] października 2007r. nr [...] w przedmiocie ryczałtu na zakup opału i dodatku mieszkaniowego oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2007r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] września 2007r. nr [...] na podstawie której został przyznany J. M. ryczałt na zakup opału w wysokości 37,72 zł miesięcznie na okres od 1 października 2004r. do 31 marca 2005r. i dodatek mieszkaniowy w wysokości 0 zł miesięcznie.
U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia:
J. M. złożył w dniu 13 września 2004 r. w Urzędzie Miasta Z. wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. działając z upoważnienia Rady Miejskiej w Z., decyzją z dnia [...] września 2004 r. odmówił przyznania mu tego dodatku.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpatrzeniu odwołania wnioskodawcy od tej decyzji, decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i umorzyło postępowanie organu I instancji uznając, że do załatwienia przedmiotowej sprawy właściwy jest Burmistrz Miasta Z. lub upoważniony przez niego pracownik Urzędu Miasta Z. a nie Kierownik MOPS-U w Z.
W związku ze zmianą ustawy o dodatkach mieszkaniowych (dodanie art. 7 ust. 1a z treści którego wynika, że wójt, burmistrz lub prezydent miasta może upoważnić inną osobę do wydawania decyzji w sprawach dodatków mieszkaniowych) Burmistrz Miasta Z. udzielił upoważnienia Kierownikowi Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej do wydawania decyzji w sprawach dodatku mieszkaniowego.
W wyniku ponownego rozpatrzenia wniosku J. M., wydana została decyzja w dniu [...] grudnia 2004 r. o przyznaniu dodatku mieszkaniowego.
W związku z odwołaniem J. M. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] stycznia 2005 r. uchyliło ponownie zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie I instancji, uznając iż w świetle obowiązujących przepisów tylko Burmistrz Miasta Z. jest władny wydawać decyzje w przedmiotowej sprawie. Zgodnie bowiem z treścią art. 3 ustawy z dnia 8 października 2004r. o zmianie ustawy o dodatkach mieszkaniowych do spraw wszczętych i nie zakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
Po ponownym rozpatrzeniu wniosku J. M. z dnia [...] września 2004 r., Burmistrz Miasta Z. decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. przyznał ryczałt na zakup opału w wysokości 44,29 złotych miesięcznie.
Na skutek odwołania J. M. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] marca 2005 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Powyższą decyzję do sądu administracyjnego zaskarżył J. M. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. wyrokiem z dnia [...] czerwca 2006 r. w sprawie sygn. akt [...] – uchylił zaskarżoną decyzję organu odwoławczego oraz decyzję organu I instancji z uwagi na nie wyjaśnienie kwestii związanych z ustaleniem przez organy ceny za 1 kWh energii elektrycznej.
Rozpatrując ponownie wniosek J. M., Burmistrz Miasta Z. decyzją z dnia [...] września 2006 r. – przyznał wnioskodawcy w okresie od 1 października 2004 r. do 31 marca 2005 r. ryczałt na zakup opału w wysokości 44,29 złotych miesięcznie i dodatek mieszkaniowy w wysokości 0 zł.
Na skutek odwołania J. M. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji uznając, że organ I instancji nie zastosował się od zaleceń sądu adminsitracyjnego.
Po kolejnym rozpatrzeniu wniosku J. M., Burmistrz Miasta Z. decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. – przyznał w okresie od 1 października 2004 roku do 31 marca 2005 roku ryczałt na zakup opału w kwocie 44,29 złotych, uznając, że dodatek mieszkaniowy wynosi 0 zł.
W uzasadnieniu decyzji burmistrz przedstawił w skrócie dotychczasowy przebieg postępowania oraz sposób wyliczenia dodatku mieszkaniowego i ryczałtu na zakup opału. Organ wskazał, że do wyliczenia ryczałtu na zakup opału zastosowana została cena 1 kWh energii elektrycznej w wysokości 0,3747 zł obowiązująca w okresie od 1 lipca 2003 roku do 31 grudnia 2004 roku według taryfy G 11.
J. M. nie zgodził się z powyższą decyzją. W odwołaniu wnosił o jej uchylenie. Zdaniem odwołującego się decyzja Burmistrza Miasta Z. narusza rażąco ustawę o dodatkach mieszkaniowych, ponieważ strona nie posiada taryfy G 11. Ponadto organowi pierwszej instancji zarzucono nie zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotem sporu w rozpatrywanej sprawie jest cena 1 kWh energii elektrycznej, pobierana przez zakład energetyczny jako sprzedawcę energii elektrycznej. Organ powołał się na wyrok WSA w B. z dnia [...] kwietnia 2006 roku sygnatura akt [...], w którym Sąd uznał za bezzasadny zarzut zastosowania niewłaściwej ceny za 1 kWh energii elektrycznej. Uznał natomiast, że wskazana cena (w sprawie tej zastosowana została również cena według taryfy G 11) jest jednakowa dla wszystkich. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyraziło pogląd, że stosowanie zróżnicowanych cen za energię elektryczną przy ustalaniu ryczałtu na zakup opału nie dałoby się pogodzić z konstytucyjną zasadą równości obywateli. Końcowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało za chybiony zarzut nie zapewnienia skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji. W piśmie z dnia 26 października 2006 r. burmistrz miasta poinformował stronę, że ma prawo wypowiedzieć się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów w terminie 7 dni od daty otrzymania tego pisma.
W skardze na powyższą decyzję J. M. wniósł o jej uchylenie, podnosząc, że zgodnie z § 3 rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych, ryczałt na zakup opału przysługuje według ceny za kilowatogodziny energii elektrycznej za ostatni okres rozliczeniowy, zgodnie z taryfą G12. Skarżący podkreślał, że obowiązkiem organu jest przyjęcie ceny 1 kWh energii elektrycznej z podatkiem VAT. Przyjęta cena tego podatku zaś nie zawiera. Ponadto według skarżącego dopuszczono się rażącej dyskryminacji jego osoby, gdyż naruszono wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lutego 2005 r sygn. akt U 14/02. Stosownie do treści wyroku wyłączenie ubezpieczenia, podatku od nieruchomości i opłaty za wieczyste użytkowanie gruntów z wydatków stanowiących podstawę obliczenia dodatku mieszkaniowego jest niezgodne z prawem. Urząd nie może ingerować w stosunki cywilne pomiędzy współwłaścicielami, które reguluje kodeks cywilny i które podlegają ochronie prawnej. Stosownie do treści art. 206 kc, każdy ze współwłaścicieli ma prawo do korzystania ze współwłasności w sposób nie naruszający prawa pozostałych współwłaściciel art. 199 kc. Stosownie do treści zawartej w księdze pierwszej, dział czwarty kodeksu cywilnego wykorzystywanie rzeczy wspólnej – domu jednorodzinnego na cele mieszkaniowe nie przekracza zwykłego zarządu. Budynek posiada centralne ogrzewanie – własną kotłownię. Niezbędne jest ogrzewanie całego budynku zgodnie z przedłożonym metrażem w wysokości 83,3 m2 w udziale ½ kosztów opału z bratem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. wyrokiem z dnia [...] maja 2007r. sygn. akt [...] odstąpił od poglądu wyrażonego w wyroku z dnia [...] kwietnia 2006r. w sprawie [...] zgodnie z którym cena za 1kWh powinna być jednakowa dla wszystkich odbiorców energii elektrycznej i podzielił stanowisko wyrażone w wyroku z dnia [...] listopada 2006r. w sprawie [...] zgodnie z którym wartość kilowatogodziny za energię elektryczną jest wartością decydująca o wysokości przyznanego ryczałtu oraz, że organ administracyjny ustalając wysokość należnego ryczałtu jest związany równowartością kilowatogodziny za energię elektryczną wynikająca z rachunku za ostatni okres rozliczeniowy - §3 ust. 1 -3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001r. w sprawie dodatków mieszkaniowych. W przedmiotowej sprawie z dołączonej do akt faktury VAT – wystawionej za ostatni okres rozliczeniowy wynika, że skarżący jest odbiorcą energii elektrycznej należącym do grupy taryfowej G12, natomiast organy administracyjne wyliczając wysokość ryczałtu na zakup opału przyjęły, wbrew temu co wynika z rachunku równowartość kilowatogodziny energii elektrycznej wynikającą z grupy G11. W świetle powyższego Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję organu I instancji.
Decyzją z dnia [...] września 2007r. nr [...] powołując się na art. 7 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 i art. 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych, Burmistrz Miasta Z. przyznał J. M. na okres od 1 października 2004r. do 31 marca 2005r. ryczałt na zakup opału w wysokości 37,72 zł miesięcznie oraz dodatek mieszkaniowy w wysokości 0 zł miesięcznie. Wyliczenia należnych skarżącemu kwot organ dokonał po zweryfikowaniu wskazanej przez stronę powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego z 41,3 m 2 na 27,77 m 2 tj. udziału 1/3 skarżącego we współwłasności domu położonego przy ul. S. w Z. (1/3 z 83,3 m 2 ), a także po zweryfikowaniu wysokości dochodu skarżącego przyjmując, iż dochodem tym jest roczny przychód z przypadającej skarżącemu części gospodarstwa rolnego, wynoszący w przeliczeniu na miesiąc 31,60 złotych ( obliczony stosownie do treści art. 3 ust. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych). Nadto organ stwierdził, że skarżący nie dostarczając dokumentu potwierdzającego uregulowanie wydatków związanych z utrzymaniem lokalu uzasadnia założenie, że wydatki te wynoszą 0,00 złotych. Organ przyjął, że zgodnie z fakturą VAT [...] z dnia [...] marca 2004r. cena za 1kWh energii elektrycznej w grupie taryfowej G12 wynosi 0,3191 zł. Ostatecznie organ stwierdził, że niezależnie od braku poniesienia faktycznych wydatków związanych z utrzymaniem lokalu przez skarżącego, przysługują mu stosowne ryczałty z uwagi na to, iż jego lokal mieszkalny nie jest wyposażony w centralne ogrzewanie, ciepłą wodę i gaz przewodowy. Te ryczałty zamykają się sumą 53,88 złotych i stanowią miesięczne wydatki strony dla potrzeb ustalenia dodatku mieszkaniowego. Przy takich założeniach wyliczony przez organ dodatek mieszkaniowy skarżącemu wyniósł 37,72 złotych tj. 70% wydatków ponoszonych na lokal.
Z powyższą decyzją nie zgodził się J. M. i wniósł w odwołaniu o jej uchylenie. Jego zdaniem decyzja rażąco narusza ustawę o dodatkach mieszkaniowych, ponieważ jest fikcją i bublem, który nie powinien być w obrocie prawnym, strona posiada taryfę G12 za energię elektryczną. Fikcją jest przyznanie dodatku mieszkaniowego na wodę i ścieki. Końcowo odwołujący podniósł, że nie miał zapewnionego czynnego udziału w sprawie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpatrzeniu powyższego odwołania decyzją z dnia [...] października 2007r. orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej. Kolegium podzieliło w pełni ustalenia organu w zakresie konieczności weryfikacji dochodu strony i zajmowanej powierzchni mieszkalnej oraz ryczałtowe obliczenie wydatków na lokal i nie dopatrzyło się nieprawidłowości w wyliczeniu należnego skarżącemu dodatku mieszkaniowego.
Skargę na powyższą decyzję do sądu administracyjnego wywiódł J. M. i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wskazał, że do obliczenia wysokości dodatku mieszkaniowego przyjęto niewłaściwą cenę energii elektrycznej, rażąco naruszono wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lutego 2005r. sygn. akt U14/02. Zarzucił również przyjęcie błędnej powierzchni lokalu do obliczenia wysokości dodatku mieszkaniowego i na tę okoliczność przytoczył przepisy art. 195, 196, 199 i 206 kc.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych -Dz. U. nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a zarzuty i argumenty skargi nie podważają jej legalności, dlatego też skarga podlegała oddaleniu.
Zgodnie z treścią art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że orzeczenie sądu wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądoadministracyjnego a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. Związanie zaś samego sądu oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku w razie stwierdzenia braku zastosowania do wskazań w zakresie dalszego postępowania. Sąd nie może powracać do kwestii już wcześniej przesądzonych. (vide: wyrok NSA z 22 marca 1999r., IV S.A. 527/97, LEX nr 47275). Ocena prawna o której mowa w w/w przepisie dotyczy zarówno samej wykładni prawa materialnego i procesowego, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego, natomiast wskazania mają wytyczyć kierunek działalności organu przy ponownym rozpoznawaniu sprawy.
W świetle powyższych rozważań wskazać należy, że organy administracyjne ponownie przeprowadzając postępowanie zainicjowane wnioskiem J. M. związane były wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia [...] maja 2007r. sygn. akt [...]. Ustaleniami prawnymi i wskazaniami w/w wyroku związany był również sąd orzekający w niniejszym postępowaniu.
Sąd administracyjny w/w wyrokiem uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji uznając, że naruszają one przepis §3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001r. w sprawie dodatków mieszkaniowych. Sąd wskazał, że wartość kilowatogodziny za energię elektryczną jest wartością decydującą o wysokości przyznanego ryczałtu oraz że organy administracyjne ustalając wysokość należnego ryczałtu są związane równowartością kilowatogodziny za energię elektryczną wynikającą z rachunku za ostatni okres rozliczeniowy. W przedmiotowej sprawie z dołączonej do akt faktury VAT - wystawionej za ostatni okres rozliczeniowy wynika, że skarżący jest odbiorcą energii elektrycznej należącym do grupy taryfowej G12. Natomiast organy administracyjne wyliczając wysokość ryczałtu na zakup opału przyjęły, wbrew temu co wynika z rachunku, równowartość kilowatogodziny energii elektrycznej wynikającą z grupy taryfowej G11. Grupy taryfowe G11 i G12 są to dwie różne taryfy, z których wynikają różne wartości kilowatogodziny za energię elektryczną. Grupa taryfowa G11 jest grupą jednotaryfową i w przypadku tej taryfy cena za energię elektryczną czynną jest taka sama w ciągu całej doby. Natomiast grupa taryfowa G12 jest grupą dwutaryfową i cena za energię elektryczną w tym przypadku jest zróżnicowana w zależności od tego czy energia jest pobierana w dzień czy też w nocy. Mając powyższe na uwadze Sąd wskazał, że organy administracyjne przeprowadzając ponownie postępowanie administracyjne powinny wyliczyć wysokość ryczałtu na zakup opału w oparciu o równowartość kilowatogodziny za energię elektryczną wynikającą z rachunku za energię elektryczną wynikającą za ostatni okres rozliczeniowy.
Przeprowadzona analiza postępowania organów administracyjnych wskazuje, że organy te zastosowały się do wskazań zawartych w przedmiotowym wyroku sądu wojewódzkiego. A mianowicie organy wyliczając wysokość ryczałtu przyjęły cenę energii elektrycznej za 1 kWh wynikającą z faktury VAT [...] z dnia [...] marca 2004r. tj. cenę z grupy taryfowej G12.
Legalności zakażonej decyzji nie podważają zarzuty podniesione w skardze. I tak bezzasadnym pozostaje zarzut niewłaściwego przyjęcia ceny energii elektrycznej za 1 kWh według taryfy G11. Jak już wykazano powyżej organy przyjęły cenę energii elektrycznej według taryfy G12 a nie G11. Przyjęta cena jest ceną brutto z podatkiem VAT. Niezasadny jest również zarzut naruszenia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lutego 2005r. sygn. akt U14/02, gdyż dotyczy on stanu prawnego nie mającego zastosowania w przedmiotowej sprawie. Niesłuszny jest również zarzut przyjęcia w zaskarżonej decyzji zaniżonej powierzchni lokalu, gdyż przyjęta przez organy powierzchnia lokalu wynika z zaświadczenia Urzędu Rejonowego w Z. z dnia [...] listopada 1994r., nr [...]i postanowienia Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] października 1984r. sygn. akt [...], z których wynika, że skarżący posiada tytuł prawny do 1/3 budynku mieszkalnego o powierzchni 83,3 m 2 , zatem słusznie przyjęto, że podstawę do obliczenia wysokości dodatku mieszkaniowego stanowi powierzchnia 27,7 m 2 .
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny jako, że nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi oddalił ją jako bezzasadną ( art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U.nr153, poz. 1270 z 2002 roku.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło