II SA/Bk 798/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński,, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 05 lutego 2013 r. sprawy ze skargi J. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów do postępowania egzekucyjnego w sprawie usunięcia podwyższenia terenu oddala skargę. Wójt Gminy Z. wszczął 19 maja 2011 r. postępowanie egzekucyjne zmierzające do wyegzekwowania od J. i J. J. obowiązku polegającego na usunięciu podwyższenia terenu o około 1,5 m na długości 50 m dokonanego na działce nr [...] położonej w miejscowości G., nałożonego ostateczną decyzją nr [...] z [...] września 2010 r. zmienioną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] października 2010 r. nr [...]. J. J.(dalej również jako skarżąca) złożyła na to postępowanie zarzuty wnosząc o jego umorzenie. Wskazała, że w kwietniu 2011 r. wykonała roboty ziemne na przedmiotowej działce i usunęła warstwę ziemi nawiezionej tam wcześniej, czyli przywróciła stan poprzedni. Jednocześnie podniosła, że treść obowiązku określonego w decyzji Wójta Gminy Z. z [...] września 2010 r. zawiera wewnętrzną sprzeczność, gdyż przywrócenie stanu poprzedniego nie jest tożsame z obniżeniem pasa gruntu na głębokość 1,5 m i szerokość 50 m od linii brzegowej rzeki D. na działce nr [...], gdyż powierzchnia gruntu przed nawiezieniem ziemi była pofałdowana, zatem wykonanie obowiązku sprowadzałby się do wykonania niecki o głębokości 1,5 m szerokości działki oraz długości 50 m, co nie odpowiadałoby poprzedniej sytuacji faktycznej. Postanowieniem z [...] lipca 2012 r. nr [...] Wójt Gminy Z. odmówił uwzględnienia tych zarzutów. Po rozpatrzeniu zażalenia skarżącej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., postanowieniem z [...] sierpnia 2012 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy zauważył, że skarżąca podnosi jednocześnie zarzuty z art. 33 pkt 1 i pkt 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Dz. U. z 2005 Nr 229, poz. 1954 ze zm. (dalej w skrócie: "u.p.e.a."). Dokonując ich analizy wskazał, że stosownie do art. 2 pkt 10 i art. 3 § 1 u.p.e.a., obowiązek nałożony na J. i J. A. J. prawomocną decyzją Wójta Gminy Z. z [...] września 2010 r. zmienioną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] października 2010 r., podlega egzekucji administracyjnej. Podkreślił, że skarga do WSA w Białymstoku na wymienioną decyzję Kolegium została oddalona - wyrok z 10 lutego 2011 r. sygn. akt II SA/Bk 789/10. Za niezasadny Kolegium uznało zarzut, że egzekwowany obowiązek został wykonany (art. 33 pkt 1 u.p.e.a.). Organ ten stwierdził, że J. i J. A. J. nie wykonali w całości nałożonego na nich obowiązku. Ustalono bowiem, że zobowiązani usunęli tylko część nawiezionej na działkę nr [...] warstwy ziemi i do usunięcia pozostaje jeszcze warstwa o grubości 70 cm przy linii brzegowej rzeki D., o czym poinformowano zobowiązanych pismem z 21 lutego 2012 r. Komisyjne sprawdzenie wykonania obowiązku nastąpiło 7 marca 2012 r. i ponownie ustalono, że obowiązek ten nie został wykonany w całości. Zdaniem organu odwoławczego niezasadny jest również zarzut niewykonalności egzekwowanego obowiązku (art. 33 pkt 5 u.p.e.a.). Kolegium stwierdziło, że przytoczone przez stronę argumenty nie mogą być uznane za przesłankę niewykonalności obowiązku. W tym zakresie organ odwołał się do orzecznictwa sądów administracyjnych i podniósł, że trudności techniczne lub ekonomiczne, choćby bardzo poważne, w wyegzekwowaniu wykonania obowiązku nałożonego decyzją, jak również negatywne stanowiska jej adresatów lub innych osób i zainteresowanych utrzymaniem dotychczasowego stanu rzeczy, nie stanowią o niewykonalności obowiązku. Konieczność zapewnienia bezpieczeństwa dla ludzi i mienia jak też względy techniczne i ekonomiczne, utrudniające wykonanie decyzji, nie mogą być uznane za przesłankę niewykonalności decyzji. W skardze do Sądu skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia Kolegium i umorzenie postępowania egzekucyjnego. Jej zdaniem w sprawie naruszony został art. 33 ust. 5 u.p.e.a., poprzez wyrażenie błędnego poglądu prawnego, iż w niniejszej sprawie możliwe jest wykonanie obowiązku o charakterze niepieniężnym zgodnie z treścią tytułu wykonawczego z 25 czerwca 2012 r., która to treść jest wewnętrznie sprzeczna oraz niewykonalna jest realizacja obowiązku we wskazanym tam terminie. Skarżąca podniosła, że w kwietniu 2011 r. wykonane zostały roboty ziemne i usunięto warstwę nawiezionej wcześniej ziemi, czyli przywrócili stan poprzedni. Jej zdaniem, treść obowiązku określonego w ww. tytule wykonawczym zawiera jednak wewnętrzną sprzeczność, gdyż przywrócenie stanu poprzedniego nie jest tożsame z obniżeniem pasa gruntu na głębokość 1,5 m i szerokość 50 m od linii brzegowej rzeki D. na działce nr [...], ponieważ powierzchnia gruntu przed nawiezieniem ziemi była pofałdowana, zaś wykonanie obowiązku wynikającego z tytułu wykonawczego sprowadziłoby się do wykonania niecki o głębokości 1,5 m i szerokości 50 m, co nie odpowiadałoby sytuacji faktycznej poprzedniej. W związku z tym, zobowiązani nie są w stanie wykonać obowiązku objętego tytułem wykonawczym. W ocenie skarżącej tytuł wykonawczy nie jest wykonalny również z uwagi na zakreślenie terminu, w jakim zobowiązano dłużników do dokonania obowiązku o charakterze niepieniężnym tj. do 31 grudnia 2010 r. - natomiast tytuł wykonawczy doręczono stronie 28 czerwca 2012 r. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. W sprawie tej przedmiotem sądowej kontroli jest postanowienie SKO w Ł., wydane w zakresie zarzutów zgłoszonych przez J. J. w toku prowadzonego wobec niej i męża postępowania egzekucyjnego zmierzającego do wyegzekwowania obowiązku nałożonego decyzjami Wójta Gminy w Z. z [...] września 2010 r. i SKO w Ł. z [...] października 2010 r. Zarzuty zgłoszone przez skarżącą dotyczyły z jednej strony wykonania obowiązku wynikającego z tych decyzji (art. 33 pkt 1 u.p.e.a.), z drugiej zaś jego niewykonalności (art. 33 pkt 5 u.p.e.a.). W ocenie Sądu w odniesieniu do każdego z tych zarzutów organy zasadnie argumentowały o ich bezzasadności. Przede wszystkim wskazać trzeba, że w przywołanych decyzjach Wójta Gminy w Z. z [...] września 2010 r. i SKO w Ł. z [...] października 2010 r. stwierdzono, że na działce nr [...] obrębu wsi G. nastąpiła zmiana stanu wody na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich, w wyniku zasypania zakola rzeki D. i podniesieniu około 1,5 m terenu tej działki w stosunku do terenu przyległego, dokonana przez jej właścicieli J. i J. J. W związku z tym Państwo J. zobowiązani zostali do przywrócenia do stanu poprzedniego przepływu wody powodziowej w strefie zalewowej rzeki w terminie do 31 grudnia 2010 r. poprzez obniżenie pasa gruntu na głębokości 1,5 m i szerokości 50 m od linii brzegowej rzeki na działce nr [...]. Złożona do WSA w Białymstoku skarga na decyzję organu drugiej instancji została oddalona (wyrok z 10 lutego 2011 r. II SA/Bk 789/10). Po wszczęciu postępowania egzekucyjnego (tytuł wykonawczy z 19 maja 2011 r.), Wójt Gminy w Z. w piśmie z 21 lutego 2012 r. wskazał, że 27 stycznia 2012 r. uprawniony geodeta dokonał pomiaru ukształtowania terenu działki nr [...] do działek sąsiednich. Z analizy tych pomiarów wynika, że grubość warstwy pozostałej do zdjęcia (doprowadzenia jej do poziomu wysokości gruntów sąsiednich) przy linii brzegowej rzeki D. tej działki wynosi jeszcze 70 cm grubości nawiezionej ziemi. Z kolei 7 marca 2012 r. odbyła się komisyjna kontrola wykonania ww. decyzji, podczas której stwierdzono, że grunt z przedmiotowej działki nie został usunięty w wymaganej ilości. Powyższe wskazuje, że nie mógł zostać uwzględniony zarzut, oparty na art. 33 pkt 1 u.p.e.a. Zobowiązani usunęli jedynie część nawiezionej ziemi. Nie doszło więc do wykonania obowiązku nałożonego ww. decyzjami. Nie przywrócono stanu poprzedniego na gruncie należącym do skarżącej i jej męża. Częściowe wykonanie przez zobowiązanego po wszczęciu postępowania egzekucyjnego obowiązku niepieniężnego nie może stanowić skutecznej podstawy zarzutu. Rozpatrując drugi zarzut postawiony przez skarżącą wskazać trzeba, co już wielokrotnie podnoszono w orzecznictwie sądów administracyjnych, że niewykonalność obowiązku niepieniężnego musi mieć charakter obiektywny. Obowiązek taki musi być niemożliwy do wykonania nawet przy uwzględnieniu aktualnych osiągnięć wiedzy i techniki. O niewykonalności obowiązku nałożonego decyzją ostateczną można bowiem mówić, gdy niewykonalność jest następstwem przeszkód o charakterze nieusuwalnym. Trwała niewykonalność obowiązku zachodzi wówczas, gdy czynności składające się na treść tych obowiązków zawartych w decyzji są niewykonalne z przyczyn technicznych lub prawnych tkwiących w ich naturze. Natomiast trudności techniczne lub ekonomiczne, choćby bardzo poważne, w wyegzekwowaniu wykonania obowiązku nałożonego decyzją, jak również negatywne stanowiska jej adresatów lub innych osób i zainteresowanych utrzymaniem dotychczasowego stanu rzeczy, nie stanowią o niewykonalności obowiązku. Konieczność zapewnienia bezpieczeństwa dla ludzi i mienia jak też względy techniczne i ekonomiczne, utrudniające wykonanie decyzji, nie mogą być uznane za przesłankę niewykonalności decyzji (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 13 lutego 1986 r., III SA 1146/85, ONSA 1986/1/12; z 8 lutego 2006 r., II OSK 509/05, LEX nr 196712; z 13 listopada 2008 r., II OSK 1365/07, LEX nr 532603). Orzekający w tej sprawie Sąd w pełni podziela powyższe poglądy. Pozwala to na stwierdzenie, które wyraził organ odwoławczy, że pofałdowanie terenu działki skarżącej przed dokonaniem nawiezienia ziemi, które spowodowało zakłócenie przepływu wody powodziowej w strefie rzeki D., nie czyni niewykonalnym obowiązku nałożonego ww. decyzjami. Intencją nałożenia na skarżącą i jej męża przedmiotowego obowiązku było przywrócenie naturalnego stanu wód na ich gruncie, który został zakłócony ze szkodą dla gruntów sąsiednich. W odrębnym postępowaniu zakończonym przytoczonymi już decyzjami stwierdzono, że bezpośrednią przyczyną zmian tego stanu było nawiezienie gruntu i podniesienie działki Państwa J. o około 1,5 m. Wcześniejsze pofałdowanie terenu pozostaje więc bez wpływu na wykonalność nałożonego obowiązku obniżenia pasa gruntu. Bez wpływu na wykonalność tego obowiązku pozostaje termin jego realizacji wynikający z decyzji Kolegium z [...] października 2010 r. Jego przekroczenie uruchomiło procedurę przymuszenia strony do wykonania obowiązku - wystawiono upomnienie i następnie doręczono tytuł wykonawczy. W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że zaskarżone rozstrzygnięcie jest zgodne z przepisami prawa. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).