II SA/Bk 803/12
PostanowienieWSA w Białymstoku2012-12-06
Skład orzekający: Stanisław Prutis, Grażyna Gryglaszewska, Anna Sobolewska-Nazarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu egzekucyjnego odmawiające zwrotu grzywny nałożonej w celu przymuszenia, na które nie przysługuje zażalenie, może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego podlega odrzuceniu, jeśli dotyczy postanowienia organu egzekucyjnego, na które nie przysługuje zażalenie. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 3 PPSA, sądy administracyjne sprawują kontrolę nad postanowieniami wydanymi w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy zażalenie. Ponieważ art. 126 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewiduje zażalenia na postanowienie odmawiające zwrotu grzywny, skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna.Stan faktyczny
Spółka M.-B. Sp. z o.o. w likwidacji wniosła o zwrot grzywien nałożonych przez Inspektora Pracy w celu przymuszenia do wypłaty zaległych wynagrodzeń pracownikom. Okręgowy Inspektor Pracy odmówił zwrotu grzywien, wskazując na brak podstaw prawnych i uznaniowy charakter decyzji. Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając organowi naruszenie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono stronie skarżącej uiszczony wpis od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 06 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi M. – B. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji w B. na postanowienie Państwowej Inspekcji Pracy – Okręgowego Inspektora Pracy w B. z dnia [...] sierpnia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu grzywien p o s t a n a w i a 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić stronie skarżącej M. – B. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji w B. uiszczony wpis od skargi w kwocie 400,00 (słownie: czterystu) złotych.-
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. Państwowy Okręgowy Inspektor Pracy w B. odmówił M.-B. spółce z o. o. w likwidacji zwrotu grzywien, nałożonych uprzednio postanowieniami z dnia [...] kwietnia 2011 r. Jako podstawę prawną orzeczenia wskazał art. 126 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Na to postanowienie Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku.
Stan faktyczny sprawy przedstawiał się następująco:
Na skarżącą M. – B. Sp. z o.o. w likwidacji postanowieniami z dnia [...] kwietnia 2011 r. o nr-ach [...] i [...] Inspektor Pracy w B. nałożył grzywny w wysokości po 5.000,00 zł każda. Postanowienia te zostały wydane w toku postępowania egzekucyjnego w administracji celem przymuszenia skarżącej do wypłaty pracownikom zaległych wynagrodzeń .
Dnia 10 maja 2012 r. skarżąca złożyła wniosek do Okręgowego Inspektora Pracy w B. o umorzenie i zwrot w/w grzywien powołując się na spełnienie zaległych obowiązków wobec pracowników przed wyegzekwowaniem grzywien, a ponadto na niezawinioną złą sytuację finansową spółki.
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. Okręgowy Inspektor Pracy odmówił zwrotu grzywien. Zdaniem organu nie było podstaw do umorzenia grzywien, zaś o zwrocie uiszczonych grzywien organ egzekucyjny decyduje w ramach uznania administracyjnego i tylko w uzasadnionych przypadkach, czego w niniejszej sprawie po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ nie stwierdził.
Nie zgadzając się z powyższym skarżąca wywiodła skargę na postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy z dnia [...] sierpnia 2012 r., zarzucając mu naruszenie:
1) art. 126 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r., poz. 1015, zwana dalej u.p.e.a.) poprzez bezzasadną odmowę zwrotu grzywien pomimo wykonania obowiązku, do którego skarżąca była przymuszona w drodze nałożenia grzywien,
2) art. 126 w zw. z art. 125 § 1 u.p.e.a. poprzez odmowę zwrotu grzywien w sytuacji wygaśnięcia obowiązku, do realizacji którego przymuszały nałożone grzywny, a tym samym wystąpienia podstawy umorzenia grzywien,
3) art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niedokładną analizę wszystkich okoliczności prawnych i faktycznych sprawy, pominięcie okoliczności obiektywnie trudnej sytuacji finansowej skarżącej oraz pominięcie postępowania likwidacyjnego, którego celem było uzyskanie środków na zapłatę zaległych należności,
4) art. 8 Kpa poprzez nie przeprowadzenie pełnej i szczegółowej analizy stanu faktycznego sprawy w oparciu o obowiązujące przepisy prawa oraz wydanie rozstrzygnięcia, które nie załatwia sprawy w sposób prawidłowy, a skutkuje obciążeniem skarżącej pomimo realizacji przez nią obowiązku z którym związane było nałożenie grzywny,
5) art. 77 § 1 Kpa poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie, pominięcie istotnych dla sprawy okoliczności braku zawinienia po stronie skarżącej, braku środków na wypłatę wynagrodzeń oraz prowadzonego postępowania likwidacyjnego, a następnie uregulowania zobowiązania, do którego miały przymuszać nałożone grzywny,
6) art. 107 § 1 i 3 Kpa poprzez nie wyczerpujące przedstawienie podstaw prawnych rozstrzygnięcia, niepełne i nieprecyzyjne uzasadnienie postanowienia, pobieżne odniesienie do zastosowanych przepisów i zaniechanie dokonania ich subsumpcji,
7) art. 125 § 3 Kpa poprzez zaniechanie pouczenia strony o możliwości zaskarżenia postanowienia w drodze wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie od Okręgowego Inspektora Pracy w B. kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Okręgowy Inspektor Pracy w B. wniósł o odrzucenie skargi jako nienależącej do właściwości sądów administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu z przyczyn formalnych bez rozstrzygania o jej merytorycznych zarzutach.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2012 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują m.in. wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
Na podstawie art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwana dalej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Skarżąca wniosła skargę do Sądu na postanowienie Inspektora orzekającego jako organ I instancji.
Dopuszczalność wniesienia skargi do sądu administracyjnego zależy od tego, czy zgodnie z art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. na zaskarżone postanowienie służy zażalenie.
Zgodnie z art. 17 u.p.e.a. o "ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia. Na postanowienie to służy zażalenie, jeżeli niniejsza ustawa lub Kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi. Zażalenie wnosi się do organu odwoławczego za pośrednictwem organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia".
Artykuł 126 u.p.e.a., na który powołuje się skarżąca i który jest podstawą do zwrotu grzywien stanowi zaś: "Na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek, grzywny uiszczone lub ściągnięte w celu przymuszenia mogą być w uzasadnionych przypadkach zwrócone w wysokości 75% lub w całości. Państwowe organy egzekucyjne mogą zwrócić grzywnę po uzyskaniu zgody organu wyższego stopnia".
Art. 126 nie przewiduje zażalenia na postanowienie odmawiające zwrotu uiszczonej grzywny. W konsekwencji nie służy na nie także skarga do sądu administracyjnego. Zatem Sąd podziela stanowisko organu, wyrażone w odpowiedzi na skargę, iż wniesiona skarga jest niedopuszczalna. Konsekwencją niedopuszczalności skargi mogło być jedynie jej odrzucenie przez Sąd. Takie stanowisko Sądu nie jest odosobnione. Orzecznictwo w tym przedmiocie charakteryzuje jednolitość(por. postanowienie WSA w Krakowie z dnia 9 lutego 2012 r., sygn. akt II S.A./Kr 1608/11, postanowienie WSA w Bydgoszczy z dnia 31 stycznia 2008 r., sygn. akt II S.A./Bd 70/08, postanowienie NSA w Warszawie z dnia 14 lipca 2011 r., sygn. akt OSK 1289/11; także Komentarz do postępowania egzekucyjnego w administracji pod red. prof. R. Hausera i prof. A. Skoczylasa wyd. 6 Wydawnictwo CH Beck, str. 628.
Nie znajduje zastosowania w sprawie powołany przez skarżącą art. 125 § 1 u.p.e.a., który odnosi się wyłącznie do nałożonych, lecz nieuiszczonych bądź nieściągniętych grzywien. Z okoliczności sprawy wynika, że grzywny zostały w całości wyegzekwowane przez komornika sądowego, czemu strony nie przeczą.
Z uwagi na powyższe skarga podlega odrzuceniu zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło