II SA/Bk 804/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi L. W. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] października 2009 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie budynku p o s t a n a w i a - przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, - odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. L. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze współmałżonkiem E. W. Źródło miesięcznego dochodu rodziny stanowią emerytury w łącznej wysokości 2.238 zł, w tym: L. W. – 1.138 zł oraz E. W. – 1.100 zł. W skład majątku skarżącej wchodzi: dom o powierzchni [...] m², nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha (nieprzynosząca dochodu) oraz zgromadzone oszczędności w kwocie 4.000 zł (Bank "[...]"). Małż. W. mają zaciągnięte kredyty w: E. B. – rata 110 zł oraz w "S." rata – 180 zł, a także spłacają tzw. "c." – 200 zł (k. 129-130). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 14 czerwca 2010 r. L. W. stwierdziła, że koszty miesięcznego utrzymania rodziny wynoszą łącznie od 1.300 – do 1.400 zł (opłaty za: prąd, gaz, wodę, wywóz śmieci, telefony, ogrzewanie domu, lekarstwa, żywność, opiekę medyczną, podatek za działkę). W ostatnim czasie skarżąca kupiła lodówkę – 980 zł, naprawiła taras budynku mieszkalnego – 900 zł oraz wydatkowała 1.400 zł na dentystę. Ponadto, małż. W. zobligowani są zapłacić opłatę adiacencką w wysokości 1.173,69 zł. Kredyty bankowe zostały zaciągnięte w celu spłaty zadłużenia wobec rodziny, powstałego po śmierci syna M. W. ( kredyt w "S." na kwotę 1.800 zł - raty płatne do [...] każdego miesiąca oraz kredyt w E. B. - raty płatne do [...] każdego miesiąca). Emerytura wnioskodawczyni wynosi 1.133,66 zł netto, E. W. otrzymuje emeryturę kwocie 1.010 zł netto. Do akt sprawy wnioskodawczyni dołączyła: dokumenty poświadczające wysokość emerytur otrzymywanych przez małż. W. (k. 133 – 135) oraz pismo "S. S." z dnia [...] stycznia 2010 r. (k. 135). Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego) lub częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych albo ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego). Stosownie do regulacji art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo to może być przyznane w zakresie częściowym - gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 w/w ustawy). Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygniecie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592) W złożonym oświadczeniu L. W. wykazała, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonkiem E. W. Dochód miesięczny dwuosobowej rodziny stanowi kwota 2.143,66 zł netto uzyskiwana z emerytur. Miesięczne wydatki skarżącej wynoszą 1.300 – 1.400 zł. Dodatkowo wnioskodawczyni ostatnio poniosła wydatki w wysokości 3.280 zł (lodówka, naprawa tarasu, dentysta), a także jest zobligowania do uiszczenia opłaty adiacenckiej w wysokości 1.173,69 zł. L. W. jest zadłużona z tytułu zaciągniętych kredytów (łączne raty spłaty wynoszą 290 zł miesięcznie). Skarżąca spłaca również tzw. "c." – 200 zł. Majątek wnioskodawczyni stanowi: dom o powierzchni [...] m² oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha. L. W. ma zgromadzone oszczędności w kwocie 4.000 zł. W tym miejscu należy wskazać, iż na obecnym etapie postępowania koszty sądowe ograniczają się do uiszczenia wpisu od ewentualnej skargi kasacyjnej w wysokości 250 zł. Powyższe okoliczności a w szczególności posiadanie przez skarżącą i jej współmałżonka stałych źródeł dochodu (emerytury) oraz poczynione przez wnioskodawczynię oszczędności w kwocie 4.000 zł w zestawieniu z wykazanym majątkiem, wyszczególnionymi wydatkami i zadłużeniem (zaciągnięte kredyty) pozwalają na przyznanie L. W. prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, skarżąca jest natomiast w stanie pokryć pozostałe koszty sądowe w sprawie niniejszej (na obecnym etapie postępowania 250 zł tytułem wpisu za ewentualną skargę kasacyjną). W tym miejscu raz jeszcze należy zaakcentować, iż negatywną przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych stanowi fakt posiadania przez małż. W. stałych źródeł dochodów oraz oszczędności. Wykazany dochód miesięczny rodziny wystarcza do pokrycia wykazanych wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem, spłaty rat zaciągniętych kredytów jak i również poczynienia oszczędności, które to powinny być przeznaczone na pokrycie części kosztów postępowania sądowoadministracyjnego (po opłaceniu wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem rodziny, spłacie rat kredytów wnioskodawczyni pozostaje od 253,66 do 353,66 zł). Przy ustalaniu zakresu przyznanego prawa pomocy wzięto również po uwagę, że ostatnio wnioskodawczyni poniosła znaczne wydatki (3.280 zł przeznaczone na dentystę, remont tarasu i zakup lodówki), a także konieczność poniesienia przez nią opłaty adiacenckiej w kwocie 1.173,69 zł. Niewątpliwie koszty sądowe nie mogą być stawiane na ostatnim miejscu pod względem kolejności ich zaspokajania, dlatego też część uzyskiwanych środków powinna być przeznaczona na ich poniesienie. Pokrycie przez skarżącą całości kosztów postępowania sądowoadministracyjnego (kosztów ustanowienia radcy prawnego oraz kosztów sądowych) przy wysokości osiąganego miesięcznego dochodu, wykazanych wydatkach i zadłużeniu oraz stanie majątkowym niewątpliwie pogorszyłoby sytuację finansową rodziny. W tym stanie rzeczy uiszczenie przez L. W. kosztów sądowych, które ewentualnie mogą wystąpić w sprawie niniejszej, przy jednoczesnym ustanowieniu radcy prawnego z urzędu nie doprowadzi do pogorszenia sytuacji materialnej rodziny wnioskodawczyni, przeciwnie mieści się w jej możliwościach płatniczych. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 1-3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.