II SA/Bk 817/10

WyrokWSA w Białymstoku2011-02-15

Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Grażyna Gryglaszewska, Anna Sobolewska-Nazarczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego związanego z powodzią 2010 roku jest zasadna, gdy wnioskodawca nie podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników w dacie powstania szkód i składania wniosku?
Ratio decidendi
Przyznanie zasiłku celowego związanego z powodzią wymaga, aby co najmniej jedna osoba w rodzinie była rolnikiem w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników i podlegała temu ubezpieczeniu w dacie powstania szkód oraz składania wniosku. Wnioskodawca, który nie spełnia tego warunku, nie może otrzymać zasiłku, nawet jeśli jest właścicielem gospodarstwa rolnego i poniósł szkody.
Stan faktyczny
Wnioskodawca W. K. złożył wniosek o zasiłek celowy z powodu szkód powodziowych w 2010 roku w swoim gospodarstwie rolnym. Organ I instancji odmówił przyznania zasiłku, wskazując, że wnioskodawca nie podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników w dacie powstania szkód i składania wniosku. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. W. K. zaskarżył decyzję do WSA, podnosząc, że jest rolnikiem i użytkownikiem gospodarstwa oraz że nie może opłacać pełnego ubezpieczenia z powodu renty z ZUS.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.),, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 lutego 2011 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego związanego z powodzią 2010 roku oddala skargę Decyzją z dnia [...] października 2010 r., znak: [...], wydaną z upoważnienia Burmistrza S., Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S., odmówił Panu W. K. przyznania zasiłku celowego w związku ze szkodami powstałymi w gospodarstwie rolnym na skutek powodzi w 2010 r. Organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie została spełniona przesłanka z § 2 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 lipca 2010 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla rodzin rolniczych, w których gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane przez powódź, obsunięcie się ziemi lub huragan w 2010 r. (Dz. U. Nr 132. poz. 889), zwanego dalej " rozporządzeniem". Od ww. decyzji Pan W. K. złożył odwołanie, podnosząc, że do wniosku o przyznanie pomocy pieniężnej dołączył zaświadczenie z dnia [...] października 2010 r. znak: [...], wystawione przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w B. o podleganiu ubezpieczeniu społecznemu rolników w okresie od 21 kwietnia 1995 r. do 31 marca 1995 r. i od 1 stycznia 1997 r. do 3 marca 1998 r. oraz dodatkowo dostarczył zaświadczenie o podleganiu ubezpieczeniu społecznemu rolników od dnia 19 października 2010 r. do dnia dzisiejszego, oraz wskazał na fakt użytkowania posiadanego gospodarstwa rolnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...]utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że stosownie do § 2 pkt 1 rozporządzenia, pomocy w formie zasiłku celowego jednorazowego udziela się rodzinie rolniczej, jeżeli co najmniej jedna osoba w tej rodzinie jest rolnikiem, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, który podlega temu ubezpieczeniu z mocy ustawy. Na podstawie przedłożonych przez Skarżącego dokumentów organ odwoławczy stwierdził że Pan W. K. w okresie od dnia 1 kwietnia 1998 r. do dnia 18 października 2010 r. nie podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników. Ubezpieczeniu temu zaczął podlegać dopiero na wniosek z dnia 19 października 2010 r. W związku z powyższym ani w czasie powstania szkód, ani w czasie ich szacowania, nie był rolnikiem, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, objętym ubezpieczeniem w KRUS. Również w dacie składania wniosku nie podlegał temu ubezpieczeniu, mimo iż podał, że jest rolnikiem objętym ubezpieczeniem społecznym rolników. Ubezpieczenie to nastąpiło w terminie późniejszym, tj. od dnia 19 października 2010 r. Nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem, Pan W. K. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. W skardze wskazał, że nie może opłacać pełnego ubezpieczenia społecznego rolników, ponieważ otrzymuje rentę chorobową z ZUS i podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników na wniosek. W ocenie Skarżącego straty spowodowane przez podtopienia, wynoszące 30,15 %, powinny zostać chociaż częściowo refundowane przez zasiłek celowy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie jako bezzasadnej. Organ wskazał, że przeszkodą do przyznania zasiłku celowego nie jest okoliczność, że wnioskodawca jest rencistą ZUS i korzysta z ubezpieczenia KRUS w ograniczonym zakresie wypadkowym, chorobowym jako rolnik. Istotne dla sprawy jest to, że Skarżący nie był rolnikiem w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, a status taki posiada dopiero od 19 października 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz.1269 ze zm.),,r 153, poz.1269 ze zm.) acyjnych (Dz.U. sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły tego rodzaju uchybienia. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 13.07.2010r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla rodzin rolniczych...(Dz.U. nr 132 poz. 889) zostało wydane w związku z wystąpieniem klęsk żywiołowych m.in. powodzi w 2010r. Obowiązywało do dnia 30.09.2010r. Jednym z warunków przyznania pomocy rodzinie rolniczej w formie zasiłku celowego było legitymowanie się statusem rolnika co najmniej jednej osoby w rodzinie. Za rolnika uznano osobę, która została objęta ubezpieczeniem społecznym rolników w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników (§ 2 ust. 1 rozporządzenia). Powyższego warunku Skarżący nie spełniał ani w dacie oszacowania szkód w jego gospodarstwie rolnym, co nastąpiło dnia 12.08.2010r., ani też w dacie złożenia wniosku o przyznanie zasiłku celowego tj. 28.09.2010r. Wniosek o ubezpieczenie do KRUS Skarżący złożył dopiero 19.10.2010r. i został objęty ubezpieczeniem rolniczym na mocy decyzji Prezesa KRUS z dnia 21.10.2010r. Przez okres12 lat Skarżący nie podlegał ubezpieczeniu rolniczemu (ostanie wygasło 31.03.1998r.ie podlegał ubezpieczeniu rolniczemu (ostanie wygasło 31.03.1998r). rolników w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu spolecznym ). ponieważ otrzymywał rentę chorobową z ZUS w B. Skoro prowadzenie gospodarstwa rolnego nie stanowiło dla Skarżącego jedynego źródła dochodu, to opłacanie składek na ubezpieczenie rolnicze w KRUS nie było dla Skarżącego konieczne. Rozporządzenie miało na celu finansowe wsparcie tych rolników, których głównym źródłem utrzymania była produkcja rolna, gdyż tylko takie osoby mają interes w zachowaniu ciągłości ubezpieczenia rolniczego zawartego czy to z mocy ustawy czy też na wniosek. Definicja pojęcia "rolnika" w § 2 ust. 1 rozporządzenia nie była, więc, przypadkowa. Aby uzyskać zasiłek powodziowy, nie wystarczyło być właścicielem gospodarstwa rolnego, w którym komisja stwierdziła wystąpienie szkody w uprawach rolnych powyżej 30% średniej rocznej produkcji ( § 2 ust. 2 i 3 rozporządzenia), co rzeczywiście wystąpiło w gospodarstwie Skarżącego. Natomiast, ze złożonych zaświadczeń KRUS oraz z wyjaśnień Skarżącego wynika, że w dacie złożenia wniosku o przyznanie zasiłku celowego W. K. nie podlegał ubezpieczeniu rolniczemu. Dla uzyskania zasiłku celowego w związku z powodzią w 2010r., warunkiem niezbędnym było istnienie ubezpieczenia rolnika z mocy przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników w dacie złożenia przez niego wniosku o zasiłek celowy, co wynika z § 2 ust. 1 w związku z § 4 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13.07.2010r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla rodzin rolniczych, w których gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane przez powódź, obsunięcie się ziemi lub huragan w 2010r. (Dz.U. nr 132, poz. 889). Wobec powyższego, organy orzekające w sprawie nie naruszyły przepisów prawa, odmawiając Skarżącemu przyznania zasiłku celowego. Na podstawie art.151 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło