II SA/Bk 82/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.), Sędziowie sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 07 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej "[...]" w B. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej budynku 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające jego wydanie postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] listopada 2010 roku numer [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienia nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.- Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 kpa i art. 81 c ust. 2 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (DZ.U. nr 156, poz. 1118 ze zm.), utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. w zakresie nakładającym na Spółdzielnię Budowlano – Mieszkaniową "[...]" w B. obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego na działce nr geod. 2050/7 w B. przy ul. W., dotyczącej ustalenia stanu technicznego połączeń spawanych płyt żelbetowych ściennych i ustalił nowy termin jej wykonania. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia. W trakcie prowadzonych robót budowlanych związanych z wymianą wiatrołapów w przedmiotowym budynku mieszkalnym została naruszona płyta osłonowa ściany zewnętrznej klatki schodowej nr 3 pomiędzy parterem a pierwszym piętrem. W związku z prowadzeniem robót w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, postanowieniem z dnia 15 września 2010 r., powiatowy inspektor nadzoru budowlanego wstrzymał roboty budowlane w obrębie 3 klatki schodowej, nałożył obowiązek wykonania zabezpieczenia oraz obowiązek sporządzenia ekspertyzy technicznej. W pkt 9 wniosków i zaleceń przedłożonej ekspertyzy rzeczoznawca budowlany stwierdził konieczność wykonania ekspertyz technicznych połączeń spawanych w innych płytach elewacyjnych na budynku przy ul. W. oraz w innych budynkach wykonanych w technologii OTW. Rzeczoznawca stwierdził, że w przypadku potwierdzenia niedostatecznego stanu technicznego połączeń niezbędne będzie opracowanie technologii wzmocnień elementów osłonowych budynków i ich wykonanie. W oparciu o treść tej ekspertyzy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B., postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...], nałożył na Spółdzielnię obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej w zakresie ustalenia stanu technicznego połączeń spawanych płyt żelbetowych ściennych w całym budynku mieszkalnym. Od powyższego postanowienia Spółdzielnia złożyła zażalenie i wniosła o zmianę terminu przedłożenia ekspertyzy oraz o zmianę zakresu objętego ekspertyzą z całego budynku na strefę w której wystąpiła awaria tj. 3 klatkę schodową. Organ odwoławczy zmienił termin przedłożenia ekspertyzy w pozostałym zaś zakresie utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu podano, że z uwagi na powstałe uzasadnione wątpliwości co do połączeń spawanych w innych płytach elewacyjnych na budynku przy ul. W. oraz w innych budynkach wykonanych w technologii OTW, prawidłowo zażądano od Spółdzielni przedłożenia oceny technicznej. Organ odwoławczy podał, że nie znalazł podstaw prawnych do zmiany zakresu nałożonego obowiązku. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodziła się Spółdzielnia i wniosła skargę do sądu administracyjnego. W petitum skargi zarzuciła naruszenie: - art. 81c ust. 2 prawa budowlanego poprzez błędną interpretację i rozszerzenie zastosowania, - zasad postępowania poprzez doręczenie postanowienia wyłącznie Spółdzielni podczas, gdy w przedmiotowym budynku 11 mieszkań posiada status odrębnej własności, oznacza to, że w sprawie jest 12 stron postępowania administracyjnego a nie tylko Spółdzielnia, - art. 7 kpa poprzez brak uwzględnienia w postanowieniu i całym postępowaniu słusznego interesu stron postępowania. Wskazując na powyższe naruszenia wniesiono o uchylenie kwestionowanego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu skargi podano, że przedmiotowa ekspertyza techniczna została zlecona i opłacona przez firmę wykonującą remont, która spowodowała uszkodzenie budynku. Taka "prywatna" ekspertyza, która ewidentnie wskazuje na cel zarobkowy, nie może stanowić postawy powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów lub robót budowlanych. Dlatego też, zdaniem skarżącej Spółdzielni, organ powinien zlecić wykonanie dodatkowej ekspertyzy niezależnemu rzeczoznawcy. Tym bardziej, że zakres prac wskazany w ekspertyzie (około 1000 punktów do zbadania) i sposób ich wykonania nie znajduje technicznego, ekonomicznego a tym bardziej społecznego uzasadnienia. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoją argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga została uwzględniona, albowiem zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisu prawa materialnego (art. 81 "c" ust. 2 prawa budowlanego), które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, a także z naruszeniem przepisów postępowania (art. 7, 80, 84 i 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z przepisem art. 81 "c" ust. 2 prawa budowlanego, organ administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia obowiązek dostarczenia ocen technicznych lub ekspertyz. Przesłanką wydania postanowienia nakładającego obowiązek dostarczenia ekspertyzy są uzasadnione wątpliwości organu co do stanu technicznego obiektu. "Uzasadnione wątpliwości" organu winny być przedmiotem rozważań w treści uzasadnienia faktycznego postanowienia. W uzasadnieniu postanowienia organ może oprzeć się na opinii biegłego, czyli sporządzonej wcześniej ekspertyzie technicznej. Wykorzystanie opinii biegłego winno mieć miejsce zgodnie z regułami postępowania dowodowego regulowanymi przepisami Kodeks postępowania administracyjnego; nie może polegać na bezkrytycznym uwzględnieniu sugestii biegłego. Jak stwierdzają komentatorzy K.p.a.: "Organ administracji publicznej nie jest związany opinią biegłego. Organ ocenia swobodnie opinię biegłego na podstawie zasad wiedzy, nie jest więc skrępowany tą opinią. ... Należy pamiętać, że organ, a nie biegły, decyduje o załatwieniu sprawy ... . Opinia biegłego jest dla organu tylko materiałem, który powinien mu pomóc w rozstrzygnięciu kwestii faktycznej, ale musi on rozstrzygnąć tę kwestie sam, we własnym imieniu. Organ nie może ograniczyć się w uzasadnieniu decyzji do powołania się na konkluzję zawartą w opinii biegłego, lecz obowiązany jest sprawdzić, na jakich przesłankach biegły oparł swoją konkluzję i skontrolować prawidłowość rozumowania biegłego." (B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego – Komentarz, 8 wydanie; Warszawa 2006, s. 423). W niniejszej sprawie w ramach ekspertyzy co do zamontowania naruszonej płyty osłonowej ściany zewnętrznej klatki schodowej nr 3, rzeczoznawca, w pkt 9 wniosków i zaleceń, stwierdził "konieczność wykonania ekspertyz technicznych połączeń spawanych w innych płytach elewacyjnych na budynku przy ul. W. oraz w innych budynkach wykonanych w technologii OTW". Z jednostkowego faktu wadliwego zamontowania płyty rzeczoznawca, bez szerszego uzasadnienia, zalecił kontrolę całości budownictwa wykonanego w technologii OTW. Organ I instancji ograniczył wprawdzie obowiązek przedłożenia ekspertyzy do budynku mieszkalnego przy ulicy W.; nie dokonał wszakże jakiejkolwiek oceny prawidłowości zaleceń rzeczoznawcy z punktu widzenia "uzasadnionych wątpliwości, co do stanu technicznego obiektu budowlanego". W uzasadnieniu postanowienia organu I instancji przepisano po prostu treść zalecenia ekspertyzy nie rozważając, dlaczego wniosek wyprowadzony z jednostkowego faktu jest tak daleko idący. Rozpoznając zażalenie od postanowienia I instancji, organ odwoławczy w ogóle nie ustosunkował się do wniosku (zarzutu) Spółdzielni o zmianę zakresu objętego ekspertyzą z całego budynku na strefę, w której nastąpiła awaria, tj. klatkę schodową. W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji znalazło się sformułowanie, że prawidłowo zażądano od Spółdzielni przedłożenia oceny technicznej "z uwagi na powstałe uzasadnione wątpliwości co do połączeń spawanych w innych płytach elewacyjnych na budynku przy ul. W. oraz w innych budynkach wykonanych w technologii OTW". Powyższa konstatacja organu odwoławczego nie jest również prawidłowo uzasadniona biorąc pod uwagę wymogi art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Mając na uwadze powyższe rozważania stwierdzić należy, iż wydane postanowienia naruszają przepisy art. 7, 80, 84 i 107 § 3 K.p.a. i to w takim stopniu, że naruszenie te – zdaniem Sądu – mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie w/w przepisów postępowania powoduje, iż organy nie wykazały, aby w niniejszej sprawie powstały uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego całego budynku przy ul. W. (nie mówiąc już o innych budynkach wykonalnych w technologii OTW), co doprowadziło do naruszenia przepisu art. 81 "c" ust. 2 prawa budowlanego, przez niewłaściwe jego zastosowanie. Naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. W świetle powyższych rozważań, Sąd uznał skargę za zasadną i orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).-