II SA/Bk 837/17

WyrokWSA w Białymstoku2018-02-08

Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Mieczysław Markowski, Danuta Tryniszewska-Bytys

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie rozgraniczeniowe i przekazać sprawę do sądu powszechnego, opierając się na dokumentacji geodezyjnej, która została wyłączona z udostępnienia z powodu stwierdzonych nieprawidłowości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że umorzenie postępowania rozgraniczeniowego i przekazanie sprawy do sądu powszechnego nastąpiło przedwcześnie, ponieważ organ oparł się na dokumentacji geodezyjnej, która została wyłączona z udostępnienia z powodu stwierdzonych nieprawidłowości. Konieczne jest wyjaśnienie, czy ustalenia geodety dotyczące przebiegu granicy uległyby zmianie po wyłączeniu tej dokumentacji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła rozgraniczenia nieruchomości, w tym drogi gminnej, z nieruchomością należącą do skarżącego. Wójt Gminy umorzył postępowanie w części dotyczącej rozgraniczenia drogi gminnej z nieruchomością skarżącego, wskazując na spór co do przebiegu granic i przekazując sprawę do sądu powszechnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił przedwczesne wydanie decyzji, kwestionując wykorzystanie przez geodetę dokumentacji wyłączonej z udostępnienia z powodu nieprawidłowości.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy Z. i zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Mieczysław Markowski (spr.),, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 lutego 2018 r. sprawy ze skargi G. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] października 2017 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości i przekazania sprawy do rozpatrzenia sądowi powszechnemu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Wójta Gminy Z. z dnia [...] sierpnia 2017 r., znak [...]; 2. zasądza do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącego G. N. kwotę 714 (siedemset czternaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia 27.04.2017 r. Wójt Gminy Z. na podstawie art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23), art. 29 i art. 30 ust. 1, 4 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo Geodezyjne i Kartograficzne (Dz. U. z 2016 r. poz. 1629) wszczął z urzędu postępowanie o rozgraniczenie nieruchomości położonych w K., obręb K. oznaczonych w ewidencji gruntów jako: - działka ewidencyjna Nr [...], będąca własnością G. N., - działka ewidencyjne Nr [...], będąca własnością Gminy Z., - działka ewidencyjna Nr [...], będąca własnością Państwa A. i C. C. Po przeprowadzeniu czynności i sporządzeniu dokumentacji z przebiegu rozgraniczenia tychże nieruchomości przez geodetę uprawnionego Ł. B. Wójt Gminy Z. decyzją z dnia [...].08.2017 r. znak [...] umorzył postępowanie rozgraniczeniowe dotyczące nieruchomości oznaczonej jako działka [...] (droga gminna) z nieruchomością przyległą Nr [...] stanowiącą własność G. N. i przekazał sprawę do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w Ł. w zakresie rozgraniczenia tych nieruchomości. Organ stwierdził, że na odtworzenie przez geodetę granic działki o nr [...] z działką nr [...] właściciel tej działki G. N. nie wyraził zgody i nie wskazał jak ma przebiegać granica między tymi działkami. Wskazywał jedynie, że droga oznaczona jako działka [...] winna mieć szerokość 5 m zgodnie z mapą ewidencyjną z 1960 r. Wobec powstałego sporu co do przebiegu granic organ wydał decyzję zgodnie z art. 34 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Postępowanie co do przebiegu granic działki o nr [...] (drogi gminnej) z działką o Nr [...] organ umorzył decyzją z dnia [...].08.2017 r. znak [...] wobec zaakceptowania jej przebiegu przez strony wskazując jako podstawę prawną art. 104 i 105 § 2 kpa. Odwołanie od decyzji z dnia [...].08.2017 r. znak [...] wniósł G. N., w którym zarzucił pozbawienie go możliwości czynnego udziału w postepowaniu oraz prawa strony co do przeciwnej granicy oraz wykorzystanie dokumentacji geodety Z. B., która jest wyłączona z udostępnienia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. nie uwzględniło odwołania i decyzją z dnia [...].10.2017 r. znak [...] utrzymało decyzję organu I instancji w mocy. W ocenie Kolegium zaistniały podstawy do wydania decyzji o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego i przekazania sprawy z urzędu do rozpatrzenia Sądowi powszechnemu wskazane w art. 34 ust. 1 i 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. W postępowaniu nie doszło do zawarcia ugody ani nie nastąpiło ustalenia przebiegu granicy na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron. Okoliczności wskazywane przez skarżącego potwierdzają istnienie sporu co do przebiegu granicy. W tych okolicznościach rozstrzygnięcie organu I instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało za prawidłowe. W skardze na powyższą decyzję skarżący G. N. zarzucił, iż wydana ona została przedwcześnie. Spór dotyczy szerokości drogi i trudno stwierdzić, której strony poszerzenie winno dotyczyć. Punkty graniczne drogi Nr [...], które wskazał geodeta były osadzone w roku 2015 przez geodetę Z. B. podczas wyznaczania punktów granicznych drogi. Dokumentacja z tych czynności została wyłączona z udostepnienia przez P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. pismem z dnia [...] marca 2017 r. Wskazując na okoliczność, iż nie brał czynnego udziału w postępowaniu wniósł o uchylenie decyzji obu instancji. W odpowiedzi nas skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. W piśmie procesowym z dnia 30 stycznia 2018 r. pełnomocnik skarżącego podniósł, iż wydanie dwóch odrębnych decyzji co do przebiegu granicy po obu stronach drogi było niecelowe. Skarżący kwestionuje szerokość drogi stąd też powinien mieć możliwości uczestniczenia także przy rozgraniczeniu działki Nr [...] z działką [...], a tego został pozbawiony. Geodeta nie dokonał czynności mających doprowadzić do ustalenia faktycznych granic nieruchomości, nie odniósł się bowiem do dokumentacji źródłowej z lat 60 i 70, a wyłącznie oparł się na szkicu sporządzonym przez geodetę B. oraz na dokonanych przez niego prawdopodobnie oznaczeniach w terenie. Dokumentacja sporządzona przez tego geodetę nie może stanowić podstawy do jakichkolwiek rozważań i ustaleń granic albowiem zgodnie z pismem PWINGiK z dnia [...] marca 2017 r. winna zostać wyłączona z udostępnienia. Czynności geodety winny być oparte na dokumentacji źródłowej na podstawie której stronom należy wskazać przebieg granicy prawnej. Ocena materiału dowodowego dokonana przez organy była dowolna, organ nie podjął także żadnych czynności w celu wyjaśnienia czy przebieg czynności postępowania był zgodny z przepisami a także nie ustalił na jakich dokumentach faktycznych bazował geodeta Ł. B., nie umożliwił także skarżącym złożenia wyjaśnień w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skargę należy uznać za uzasadnioną. Stosownie do treści art. 25 ust. 1 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne rozgraniczenie ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów. W ustępie 2 tegoż artykułu wskazano, że rozgraniczeniu podlegają w miarę potrzeby wszystkie albo niektóre granice określonej nieruchomości z przyległymi nieruchomościami lub innymi granicami. W sprawie chodziło o rozgraniczenie nieruchomości oznaczonej jako działka Nr [...] której właścicielem jest skarżący z działką Nr [...] będącą drogą gminną. Równolegle toczyło się postępowanie rozgraniczeniowe nieruchomości położonej po przeciwnej stronie drogi oznaczonej Nr [...] z drogą gminną Nr [...]. Z faktu tego jednak nie wynika jak wskazuje skarżący, że winien on być stroną w obu postepowaniach. Byłoby to sprzeczne ze wskazanym powyżej art. 29 ust 2 prawa geodezyjnego i kartograficznego z którego wynika ze stronami postępowania są tylko właściciele nieruchomości przyległych. Prawidłowe więc było sporządzenie przez geodetę dwóch protokołów granicznych: jeden z przebiegu czynności dla rozgraniczenia działek Nr [...] z działką Nr [...] z udziałem właścicieli tych działek i oznaczony Nr [...] i druga z przebiegu czynności dla rozgraniczenia działek Nr [...] z działką Nr [...] z udziałem właścicieli tych działek i oznaczony Nr [...]. Co do przebiegu granicy pomiędzy działkami Nr [...] organ stwierdził, że istnieje spór graniczny co uzasadniało wydanie decyzji: o umorzeniu postępowania i przekazaniu sprawy do rozpoznania Sądowi powszechnemu stosownie do art. 34 ust. 1 i 2 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne. Natomiast w odniesieniu do rozgraniczenia działek Nr [...] umorzenie postępowania nastąpiło na podstawie art. 104, 105 § 2 kpa. Skarżący w skardze wskazuje, że umorzenie postępowania w odniesieniu do postępowania dotyczącego przebiegu granicy pomiędzy działkami Nr [...] nastąpiło przedwcześnie. Geodeta uprawniony Ł. B. wykorzystał bowiem w postepowaniu rozgraniczeniowym dokumentację sporządzoną przez geodetę Z. B. z roku 2015. Dokumentacja ta jak twierdził została wyłączona z udostępnienia z uwagi na stwierdzone w niej nieprawidłowości w zakresie opisu dokonanych czynności dotyczących przebiegu granicy pomiędzy przedmiotowymi działkami. Okoliczność tę potwierdza załączone do akt pismo z [...] marca 2017 r. P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjno Kartograficznego w którym istotnie znajduje się stwierdzenie o poleceniu wyłączenia z udostępnienia dokumentacji wynikowej dotyczącej wyznaczenia punktów granicznych działki Nr [...] położonej w obrębie K. Zachodzi zatem konieczność wyjaśnienia czy istotnie dokumentacja o której mowa we wskazanym piśmie faktycznie została wyłączona z udostępnienia i nie może stanowić podstawy do ustalenia przebiegu granic nieruchomości w niej wskazanych i w jakim zakresie korzystał z niej biegły przy sporządzaniu operatu technicznego sporządzonego dla potrzeb rozgraniczenia. Ze sprawozdania technicznego sporządzonego przez geodetę B. wynikałoby, że wykorzystał on materiały PZGiK w zakresie punktów granicznych działki Nr [...] na wysokości [...] – [...]pod którym to numerem zaewidencjonowano dokumentacje sporządzona przez geodetę Z. B. Pozostaje zatem do wyjaśnienia czy w przypadku wyłączenia tej dokumentacji ustalenia geodety do przebiegu granicy uległyby zmianie i jakie wówczas stanowisko zająłby skarżący. Z tego też względu Sąd uznał, że umorzenie postępowania i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu nastąpiło przedwcześnie co uzasadniało uchylenie zaskarżonej decyzji stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz uchylenie decyzji organu I instancji w oparciu o art. 135 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło