II SA/Bk 843/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska – Bytys (spr.) sędzia WSA Małgorzata Roleder sędzia WSA Mirosław Wincenciak po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. F. Z. w B. o wyłączenie sędziego Stanisława Prutisa w sprawie ze skargi S. F. Z. w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego p o s t a n a w i a odrzucić wniosek Wyrokiem z dnia 09 kwietnia 2009 r. tutejszy sąd oddalił skargę S. F. Z. w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2007 r. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie o ustalenie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Wyrok stał się prawomocny z dniem 04 czerwca 2009 r. (k. 373 odwrót). W dniu 30 lipca 2009 r. skarżący złożył wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziego Stanisława Prutisa wskazując, że WSA w Białymstoku "wykazuje bezczynność wobec wniosków Stowarzyszenia dotyczących sędziego" (k. 451). Wniosek nie zawierał uzasadnienia przyczyn wyłączenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o wyłączenie podlegał odrzuceniu jako niedopuszczalny. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., przewidują dwa tryby wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie. Wyłączenie następuje z mocy ustawy z przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a. – chodzi o takie powiązania sędziego z elementami podmiotowymi lub przedmiotowymi sprawy, które w sposób oczywisty rzutują na jego bezstronność (vide B. Dauter "Zarys metodyki pracy sędziego sądu administracyjnego", Warszawa 2008, s. 48). Wyłączenie sędziego może również nastąpić na żądanie sędziego lub wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. Wynika to z art. 19 p.p.s.a. Instytucja wyłączenia sędziego ma na celu zapewnienie, by w rozpoznawaniu sprawy i wydawaniu rozstrzygnięcia brała udział osoba niezwiązana w jakikolwiek sposób ze sprawą i pozostająca poza wszelkimi podejrzeniami co do swojej bezstronności. Niewątpliwie zatem przedmiotowa instytucja znajduje zastosowanie w toku postępowania, a więc przed rozpoznaniem sprawy, gdy może zachodzić niebezpieczeństwo braku bezstronności. Sytuacja ulega jednak zmianie po prawomocnym zakończeniu postępowania, gdy sprawa jest rozstrzygnięta, a sąd nie podejmuje żadnych działań zawierających ocenę kontrolowanych decyzji (nie orzeka co do meritum). Wówczas traci również sens instytucja wyłączenia sędziego, bowiem po prawomocnym zakończeniu postępowania nie istnieje niebezpieczeństwo rozpoznania sprawy z naruszeniem zasady bezstronności. A zatem wniosek o wyłączenie sędziego zgłoszony po prawomocnym zakończeniu postępowania nie może zostać merytorycznie rozpoznany, bowiem jest niedopuszczalny. Nie ma bowiem w dacie jego złożenia żadnego postępowania. Powyższe rozumowanie potwierdza treść przepisu art. 20 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza do protokołu w sądzie, w którym sprawa się toczy. Uprawnia do to wniosku, że przedmiotowy wniosek jest niedopuszczalny w sytuacji, gdy sprawa się nie toczy, bo została prawomocnie zakończona. Także art. 22 § 1 p.p.s.a. stanowi, że o wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy. W sprawie niniejszej wyrok stał się prawomocny w dniu 04 czerwca 2009 r., co zostało stwierdzone postanowieniem z dnia 09 lipca 2009 r.(k. 373 odwrót). Również żądanie przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej zostało prawomocnie odrzucone, bowiem postanowieniem z dnia 09 października 2009 r. NSA oddalił zażalenie na postanowienie tutejszego sądu z dnia 02 lipca 2009 r. odrzucające wniosek w tym przedmiocie (k. 391 i 501). Wniosek o wyłączenie sędziego został zgłoszony 30 lipca 2009 r., a zatem po prawomocnym zakończeniu sprawy. W tej sytuacji podlegał on odrzuceniu jako niedopuszczalny. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 19, art. 20 § 1, art. 22 § 1 i 2 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.