II SA/Bk 847/13

PostanowienieWSA w Białymstoku2014-03-19

Skład orzekający: Danuta Tryniszewska - Bytys, Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia referendarzy sądowych od orzekania w sprawie, jeśli strona skarżąca kwestionuje treść wydawanych przez nich orzeczeń w innych sprawach, dotyczących prawa do pomocy pełnomocnika z urzędu i zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie referendarzy sądowych został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała istnienia realnych okoliczności mogących budzić uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności. Kwestionowanie treści wydawanych przez referendarzy orzeczeń w innych sprawach, dotyczących prawa do pomocy prawnej i zwolnienia od kosztów, nie jest wystarczającą przesłanką do wyłączenia. Strona ma możliwość zaskarżenia takich postanowień poprzez złożenie sprzeciwu do sądu.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka w likwidacji wniosła o wyłączenie referendarzy sądowych od orzekania w sprawie, argumentując, że w innych sprawach orzekali oni na jej niekorzyść, odmawiając jej prawa do bezpłatnej pomocy pełnomocnika z urzędu oraz zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie od orzekania referendarzy sądowych Barbary Romanczuk i Tomasza Oleksickiego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska - Bytys (spr.) Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska sędzia WSA Małgorzata Roleder po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. F. Z. w B. w likwidacji o wyłączenie od orzekania referendarzy sądowych Barbary Romanczuk i Tomasza Oleksickiego w sprawie ze skargi S. F. Z. w B. w likwidacji o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem z dnia 20 sierpnia 2012 r. w sprawie sygn. akt II SA/Bk 536/11 ze skargi S. "O." w B. oraz S. "E. B." w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację Zakładu Unieszkodliwiania Odpadów Komunalnych w B. p o s t a n a w i a oddalić wniosek o wyłączenie od orzekania referendarzy sądowych Barbary Romanczuk i Tomasza Oleksickiego W piśmie z dnia 17 października 2013 r. (k. 14 verte) skarżące S. F. Z. w B. w likwidacji wniosło o wyłączenie od orzekania w sprawie niniejszej referendarzy tutejszego sądu Barbary Romanczuk i Tomasza Oleksickiego. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że wymienieni referendarze orzekając w sprawach S. działali na jego niekorzyść, bowiem odmawiali przysługującego S. bezpłatnego prawa do pomocy pełnomocnika z urzędu oraz odmawiali całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek podlegał oddaleniu. Stosownie do treści art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), dalej p.p.s.a., stosowanego odpowiednio do wyłączenia referendarza sądowego z mocy art. 24 § 1 p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wyłączenia referendarza z mocy ustawy (art. 18), sąd wyłącza referendarza na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Zgodnie z art. 22 § 2 p.p.s.a. postanowienie w przedmiocie wyłączenia jest wydawane po złożeniu wyjaśnienia przez referendarza, którego wniosek dotyczy. W orzecznictwie wskazuje się, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności referendarza sądowego w danej sprawie musi być realna i nie jest wystarczającą przesłanką jego wyłączenia wątpliwość strony co do obiektywizmu referendarza lub zastrzeżenia co do zgodności z prawem wydawanych przez niego orzeczeń. Jak wskazał NSA w postanowieniu z dnia 13 września 2012 r. w sprawie II OZ 749/12, koniecznym warunkiem wyłączenia określonego w art. 19 p.p.s.a. jest uprawdopodobnienie, że pomiędzy osobą wnioskowaną do wyłączenia a stroną skarżącą lub innymi uczestnikami postępowania zachodzą takie stosunki, które mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach (dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA). Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że skarżący nie wskazał na istnienie po stronie któregokolwiek z referendarzy sądowych realnie istniejących okoliczności, mogących budzić uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w sprawie niniejszej. Główny zarzut podniesiony przez skarżącego sprowadza się do kwestionowania treści wydawanych przez referendarzy sądowych orzeczeń w przedmiocie prawa pomocy (w innych jego sprawach). To jednak nie wystarcza, by orzec o wyłączeniu referendarzy. Strona ma bowiem zawsze możliwość zaskarżenia niekorzystnych w jej ocenie postanowień referendarza sądowego poprzez złożenie sprzeciwu do sądu i wyłącznie ta droga jest właściwa do podważania merytorycznej treści takich orzeczeń. Natomiast wniosek o wyłączenie referendarza umotywowany wyłącznie subiektywnym przekonaniem strony o jego orzeczniczym działaniu na niekorzyść wnioskodawcy, niepoparty wskazaniem okoliczności obiektywnych mogących podważać bezstronność referendarza - nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazać też trzeba, że wnioskowani do wyłączenia referendarze złożyli oświadczenia wskazujące, że brak jest okoliczności mogących wywoływać wątpliwości co do ich bezstronności w sprawie niniejszej. Oświadczenia te nie zostały przez skarżącego skutecznie podważone. Tytułem uzupełnienia wskazać należy, że skład rozpoznający przedmiotowy wniosek o wyłączenie nie stwierdził również okoliczności ustawowych uzasadniających wyłączenie któregokolwiek z referendarzy na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 – 7 p.p.s.a. (iudex inhabilis). Ze wskazanych powyżej względów na podstawie art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło