II SA/Bk 855/19

WyrokWSA w Białymstoku2020-03-18

Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Grażyna Gryglaszewska, Marcin Kojło

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia wodnoprawnego, oparta na uchybieniu terminowi do złożenia wniosku, jest zasadna, nawet jeśli uzasadnienie organu zawiera błędy formalne dotyczące oceny merytorycznej przesłanek wznowienia?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że mimo błędów w uzasadnieniu organu II instancji, które nie powinny dotyczyć oceny merytorycznej przesłanek wznowienia na etapie badania dopuszczalności wniosku, sama odmowa wznowienia postępowania była zasadna z powodu oczywistego uchybienia miesięcznego terminu do jego złożenia. Skarżący dowiedzieli się o decyzji z dnia 1 sierpnia 2013 r. w dniu jej doręczenia w sierpniu 2013 r., a wniosek o wznowienie złożyli w grudniu 2018 r., przekraczając termin wynikający z art. 148 § 2 K.p.a.
Stan faktyczny
Skarżący W. i J. U. domagali się wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją z 2013 r. udzielającą pozwolenia wodnoprawnego. Twierdzili, że dowiedzieli się o decyzji dopiero w grudniu 2018 r. i że ich wcześniejsze pisma z uwagami nie zostały uwzględnione. Organy administracji odmówiły wznowienia postępowania, wskazując na uchybienie miesięcznego terminu do złożenia wniosku od daty doręczenia decyzji w 2013 r. oraz na brak innych przesłanek wznowienia. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. i wadliwe zebranie materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, asesor sądowy WSA Marcin Kojło (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 marca 2020 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi W. U. i J. U. na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w B. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie z dnia [..] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę. Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w B. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie z dnia [...] października 2019 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Zarządu Zlewni w A. PGW Wody Polskie z dnia [...] marca 2019 r. znak: [...], mocą którego odmówiono W. i J. U. wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją wydaną przez Starostę O. dnia [...] sierpnia 2013 r. znak: [...], udzielającą pozwolenia wodnoprawnego Panu K. L. na przebudowę urządzeń melioracji wodnych szczegółowych na terenie działek nr [...] w obrębie geodezyjnym O. I, gm. O. Z akt sprawy wynika, że W. i J. U. we wniosku z dnia [...] grudnia 2018 r. zwrócili się do Starosty O. o "wznowienie decyzji wodnoprawnej z dnia [...] sierpnia 2013 r." Skarżący wskazali, ż o przedmiotowej decyzji Starosty powzięli informację dopiero z decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2018 r., znak: [...], doręczonej im w dniu [...] grudnia 2018 r. Skarżący utrzymują, że wydając decyzję z dnia [...] sierpnia 2013 r. Starosta nie uwzględnił ich pisma z dnia [...] lipca 2013 r., w którym wskazali, kogo będą "obciążać w skutkach z wydaną decyzją wodnoprawną". Skarżący wnieśli także o udrożnienie odwodnień piwnic budynku mieszkalnego. Pismem z dnia [...] grudnia 2019 r. skarżący zwrócili się również do Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w O. o "wznowienie uzgodnienia operatu wodnoprawnego". Powołując się na ww. decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego skarżący podnieśli, że Zarząd uzgodnił zmianę rowów szczegółowych na rurociąg grawitacyjny, a nie zmianę jego trasy przebiegu. Powtórzyli ponadto, że do uzgodnienia nie wzięto pod uwagę ich pisma z dnia [...] lipca 2013 r. Pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. wystosowanym przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni w A., do którego Starosta przekazał według właściwości wniosek o wznowienie postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego, skarżący zostali wezwani do uzupełnienia wniosku poprzez jednoznaczne i precyzyjne określenie, o jakie czynności wnoszą, wskazanie przesłanek stanowiących podstawę prawną wznowienia postępowania oraz wskazanie daty powzięcia informacji o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. Skarżący w piśmie z dnia [...] stycznia 2019 r. wskazali, że żądają wszczęcia postępowania wodnoprawnego, przesłanką prawną jest zignorowanie ich pisma z dnia [...] lipca 2013 r., a informację o okolicznościach powzięli w dniu [...] grudnia 2018 r., kiedy to otrzymali pismo Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2018 r. Skarżący wskazali, że udrożnieniem powinien zająć się Starosta, ponieważ wbrew ich uwagom i badaniom geologicznym wydał decyzje, pomimo, że wskazali kogo będą pozywać w związku z zalewaniem. W aktach znajduje się ponadto pismo "Wezwanie Ostateczne" z dnia [...] stycznia 2019 r. skierowane do Starosty O., w którym skarżący zażądali ponownie udrożnienia odwodnienia. Postanowieniem z dnia [...] marca 2019 r., Dyrektor Zarządu Zlewni w A. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, działając na podstawie art. 145, art. 149 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U z 2018 r. poz. 2096 z późn. – dalej: "K.p.a.") odmówił Państwu W. i J. U. wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją wydaną przez Starostę O. dnia [...] sierpnia 2013 r., znak: [...], udzielającą pozwolenia wodnoprawnego Panu K. L. na przebudowę urządzeń melioracji wodnych szczegółowych na terenie działek nr [...] w obrębie geodezyjnym O. l, gm. O.. Rozpatrując zażalenie na to postanowienie organ II instancji, w przywołanym na wstępie postanowieniu z dnia [...] października 2019 r. stwierdził, że zgodnie z art. 397 ust. 1 ustawy Prawo wodne, organem właściwym w sprawie zgód wodnoprawnych (do których zgodnie z art. 388 ust. 1 pkt 1 ustawy należą pozwolenia wodnoprawne) są właściwe organy Wód Polskich. Zgodnie z art. 14 ust. 3 i 6 w zw. z art. 397 ust. 3 ustawy, organami Wód Polskich w rozumieniu przepisów K.p.a. są: Prezes Wód Polskich, dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej Wód Polskich, dyrektor zarządu zlewni Wód Polskich, kierownik nadzoru wodnego Wód Polskich - przy czym organami właściwymi w sprawach pozwoleń wodnoprawnych są: dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej Wód Polskich, dyrektor zarządu zlewni Wód Polskich. Wraz z wejściem w życie ustawy, tj. z dniem 1 stycznia 2018 r., zniesiono dyrektorów regionalnych zarządów gospodarki wodnej, a starostowie i marszałkowie województw utracili właściwość w sprawach pozwoleń wodnoprawnych. Oznacza to brak możliwości podejmowania przez te organy jakichkolwiek rozstrzygnięć mających za przedmiot pozwolenia wodnoprawne. Zgodnie z orzecznictwem zmiana przepisów o właściwości rzeczowej po wydaniu ostatecznej decyzji skutkuje przeniesieniem kompetencji w zakresie wydania rozstrzygnięcia o wznowieniu postępowania na podstawie art. 150 § 1 w zw. z art. 149 K.p.a. na nowy organ, który zyskał swe uprawnienie wskutek zmiany przepisów. W związku z tym organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o udzieleniu pozwolenia wodnoprawnego jest organ, który na podstawie obecnie obowiązujących przepisów ustawy byłby właściwy do udzielenia tego pozwolenia. W niniejszej sprawie jest to Dyrektor Zarządu Zlewni w A. i w związku z powyższym do niego, zgodnie z właściwością, zostały przekazane wnioski skarżących o wznowienie postępowania. Organ II instancji oceniając pisma skarżących stwierdził, że zakreślili ramy niniejszego postępowania do analizy zasadności wznowienia postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego zakończonego decyzją z dnia 1 sierpnia 2013 r. znak: [...] Potwierdza to również fakt, iż w piśmie z dnia [...] marca 2019 r., stanowiącym odpowiedź na zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego, nie zakwestionowali faktu, iż dotyczy ono wznowienia postępowania w sprawie wydania ww. pozwolenia wodnoprawnego. Późniejsza zmiana stanowiska i podnoszenie przez skarżących, iż żądają wznowienia postępowania o uzgodnienie operatu wodnoprawnego, nie wiąże organu. Na marginesie organ wskazał jednak, że w obecnym stanie prawnym, tj. po 1 stycznia 2018 r., nie uzgadnia się operatu wodnoprawnego. Wniosek o wznowienie uzgodnień jest zatem niewykonalny. Analiza akt nr [...] doprowadziła organ do wniosku, że skarżący bardzo aktywnie uczestniczyli w tym postępowaniu: odbierali kierowaną do nich korespondencję, składali pisma z uwagami dotyczącymi projektu rurociągów. Wskutek rozpatrzenia uwag skarżących zawartych w piśmie z dnia [...] lipca 2013 r., inwestor wprowadził zmiany w projekcie, dodając sączek drenarski o średnicy 200 mm na głębokości 60 cm nad planowanym rurociągiem wzdłuż działki o nr geod. [...], należącej do skarżących (pismo inwestora z dnia [...] lipca 2013 r. w aktach sprawy znak: [...]). Przedmiotową decyzję z dnia [...] sierpnia 2013 r. znak: [...], skarżącym doręczono w dniu [...] sierpnia 2013 r. Zatem nietrafionym argumentem jest, że o decyzji tej powzięli informację dopiero z decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2018 r., znak: [...], doręczonej im w dniu [...] grudnia 2018 r. Organ zauważył, że decyzja z dnia [...] sierpnia 2013 r. stała się ostateczna w dniu 20 sierpnia 2013 r., zatem miesięczny termin na złożenie wniosku w trybie art. 148 § 2 K.p.a. upłynął w piątek 20 września 2013 r. Wniosek skarżących z dnia [...] grudnia 2018 r. o wznowienie decyzji wodnoprawnej został złożony z uchybieniem miesięcznego terminu od powzięcia informacji o wydanej decyzji, wynikającego z art. 148 § 2 K.p.a. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej wyraził ponadto pogląd, że brak uwzględnienia przez organ w całości stanowiska strony nie stanowi o niedopuszczeniu jej do udziału w postępowaniu bez jej winy. Z akt sprawy o znaku [...] wynika, że skarżący brali udział we wszystkich czynnościach postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. Wynika stąd, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzi przesłanka wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Organ wskazał również, że wbrew twierdzeniom skarżących, organ zastosował w sprawie art. 146 K.p.a., który dotyczy terminów do wniesienia żądania wznowienia postępowania. Jak wskazuje się w orzecznictwie, termin 5 letni wymieniony w przepisie art. 146 § 1 K.p.a. biegnie od dnia ostatniego doręczenia jakie miało miejsce. Z akt sprawy wynika, że ostatnie doręczenie decyzji Starosty O. z dnia [...] sierpnia 2013 r., znak: [...] miało miejsce w dniu [...] sierpnia 2018 r. Państwu J. i K. L. Zatem termin 5 lat na żądanie wznowienia postępowania z przyczyn podanych przez skarżących minął w dniu [...] sierpnia 2018 r. Organ wskazał również, że zarzuty dotyczące sposobu realizacji inwestycji, dla której wydane zostało pozwolenie wodnoprawne oraz fakt wystąpienia szkód na nieruchomości skarżących wskutek jej zrealizowania nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania i nie mogą być rozpatrywane w niniejszym postępowaniu. Skarżący mogą złożyć do Dyrektora Zarządu Zlewni w A. wniosek w trybie art. 410 ust. 1 ustawy Prawo wodne, który przewiduje, że w przypadku naruszenia interesów osób trzecich w związku z wykonywaniem pozwolenia wodnoprawnego, organ może nałożyć na zakład posiadający pozwolenie wodnoprawne obowiązek wykonania ekspertyzy oraz opracowania lub zaktualizowania instrukcji gospodarowania wodą i przedstawienia ich temu organowi w terminie wynikającym z decyzji. Z uwagi na treść ekspertyzy lub instrukcji gospodarowania wodą, zgodnie z art. 410 ust. 2 ustawy, organ może zmienić pozwolenie wodnoprawne - bez odszkodowania na rzecz wnioskodawcy. Niezależnie od powyższego, organ poinformował skarżących, że mogą dochodzić odszkodowania w trybie art. 469 ustawy. Konkludując, Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej stwierdził, że brak było spełnienia przesłanek do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty O. z dnia [...] sierpnia 2013 r. znak: [...]. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodzili się skarżący. W skardze złożonej do tut. Sądu zarzucili naruszenie przepisów art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a., a nadto art. 8, art. 75 § 1 i 2 K.p.a. w zw. z art. 80 K.p.a., poprzez nie wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, tym samym rozstrzygnięcie postępowania w oparciu o wadliwie zebrany materiał dowodowy, powierzchownie i "sztampowo", bez jego całościowego rozpatrzenia, nie prowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Poza tym skarżący zarzucili postanowieniu organu II instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, wskazanego w orzeczeniach. Skarżący wnieśli o zmianę przedmiotowego postanowienia, alternatywnie uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Dyrektorowi Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w B. Uzasadniając zarzuty skarżący wskazali, iż podtrzymują stanowisko zajmowane do tej pory w toku postępowania. Nadto zarzucili Dyrektorowi Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej dokonanie nieobiektywnych ustaleń, brak prawidłowego rozpatrzenia całokształtu procedowania i stanu faktycznego wymykającego się standardowemu i relatywnie "sztampowemu" rozumowaniu i postępowaniu, co legło u podstaw merytorycznej wadliwości zaskarżonej decyzji. Według skarżących wadliwe jest uzasadnienie zaskarżonego postanowienia, nie pozwalające na kontrolę instancyjną, bowiem nie odnosi się należycie do weryfikacji decyzji wydanej w l instancji. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucili arbitralność oraz zbyt krótkie uzasadnienie, sprowadzające się jedynie do relacji z przeprowadzonych czynności, podczas gdy powinno ono przytaczać okoliczności w sposób rzeczowy i racjonalny. Ponadto skarżący dopatrzyli się naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów i dopuszczenia się dowolności przez organ, co wskazuje na nadużycie władzy. Skarżący przedstawili ponadto wywody na temat systemu sądownictwa w Polsce, w szczególności cech "dobrego" i "złego" sędziego, w tym na tle Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej i Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i w kontekście nadużywania władzy sędziowskiej. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W piśmie z dnia 28 lutego 2020 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik podtrzymał skargę złożoną przez skarżących. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Sądowa kontrola działania administracji publicznej, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, odbywa się z uwzględnieniem kryterium zgodności z prawem. Sąd administracyjny nie kieruje się zasadami słuszności, czy też celowości i nie ocenia kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Obowiązkiem sądu administracyjnego jest skontrolowanie legalności zaskarżonego przejawu działania administracji publicznej (por. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.). Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego przejawu działalności organu administracji publicznej może zatem nastąpić wówczas, gdy doszło do naruszenia prawa, które miało/mogło mieć wpływ na wynik sprawy, czy też, jeżeli stwierdzone naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Zdaniem Sądu w rozpatrywanym przypadku nie doszło do tego rodzaju naruszeń prawa, które uzasadniałby uchylenie zaskarżonego postanowienia. Przedmiotem skargi jest postanowienie odmawiające wznowieniowa postępowania wydane w oparciu o art. 149 § 3 K.p.a. Instytucja wznowienia postępowania jest nadzwyczajnym środkiem weryfikacji decyzji administracyjnych i stanowi wyjątek od wyrażonej w art. 16 K.p.a. zasady trwałości decyzji ostatecznych Z tego też powodu instytucja ta może być stosowana tylko w przypadkach ściśle określonych w ustawie i po spełnieniu koniecznych warunków. Zgodnie z art. 145 § 1 K.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli: 1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe; 2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa; 3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27; 4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu; 5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję; 6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu; 7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2); 8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Stosownie do treści art. 145a § 1 i art. 145b § 1 K.p.a., można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja oraz, w przypadku gdy zostało wydane orzeczenie sądu stwierdzające naruszenie zasady równego traktowania, zgodnie z ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania (Dz. U. z 2016 r. poz. 1219), jeżeli naruszenie tej zasady miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego jest dwuetapowe. W pierwszym etapie organ bada, czy wniosek o wznowienie wniosła strona w rozumieniu art. 28 K.p.a., czy wskazano w nim ustawowe przesłanki wznowienia, o których mowa w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i 145b § 1 K.p.a., a także czy dotyczy ono decyzji ostatecznej oraz czy zostało wniesione w terminie określonym w art. 148 K.p.a. Dopiero pozytywne ustalenia w tym zakresie, uzasadniają wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania administracyjnego, które rozpoczyna drugi etap postępowania wznowieniowego i stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania, co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 1 i 2 K.p.a.). W przypadku jednak gdy wniosek o wznowienie postępowania nie wskazuje przesłanek wznowieniowych, czy też w sytuacji, gdy wnioskujący nie zachował terminu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania, organ jest zobligowany do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, zgodnie z art. 149 § 3 K.p.a. W rozpoznawanej sprawie postępowanie zainicjowane przez skarżących zakończyło się w pierwszej fazie, gdyż wznowienie postępowania okazało się w ocenie organów niedopuszczalne z uwagi na uchybienie terminu do zgłoszenia tego żądania. Zgodnie z art. 148 § 1 K.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Przy czym, stosownie do treści art. 148 § 2 K.p.a., termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. W orzecznictwie przyjmuje się, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wskazania podstaw wznowienia i udowodnienia, kiedy konkretnie dowiedział się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, czy też wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że podanie o wznowienie postępowania wpłynęło przed upływem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 i 2 K.p.a. Powyższe nie zwalnia jednak organu z obowiązku przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia tej okoliczności, a następnie weryfikacji twierdzeń strony i przedłożonych przez nią dowodów oraz rzeczowego przedstawienia swojego stanowiska, w oparciu o cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Obowiązek badania, czy wniosek o wznowienie postępowania wpłynął w terminie, spoczywa zatem na organach (zob. bliżej wyrok NSA z dnia 9 października 2019 r. sygn. II GSK 2874/17 i przywołane tam bogate orzecznictwo, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W rozpatrywanym przypadku organ sprostał tym obowiązkom. Analiza wniosku i pism skarżących pozwoliła na zakwalifikowanie ich żądania jako podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Skarżący jednoznacznie zwrócili się o "wznowienie decyzji wodnoprawnej z dnia [...] sierpnia 2013 r." wskazując jednocześnie, że o decyzji tej powzięli informację w dniu [...] grudnia 2018 r. z innej decyzji administracyjnej wydanej przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Powtarzające się w kolejnych pismach prośby o wznowienie operatu wodnoprawnego nie zmieniają tej oceny. Sporządzenie operatu wodnoprawnego nie odbywa się w odrębnej procedurze administracyjnej, tylko jest elementem postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego. Operat taki dołącza się do wniosku o udzielenia pozwolenia wodnoprawnego. Nie ma podstaw do wznowienia samego uzgodnienia operatu wodnoprawnego, a organy słusznie uznały, że w świetle wniosku skarżących konieczne było zbadanie zasadności wznowienia postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego zakończonego ostateczną decyzją z dnia 1 sierpnia 2013 r. W tym zakresie nie budzą wątpliwości Sądu ustalenia, że skarżący aktywnie uczestniczyli w postępowaniu o udzielnie pozwolenia wodnoprawnego, odbierali kierowaną do nich korespondencję, składali pisma z uwagami dotyczącymi projektu rurociągów, w tym m.in. pismo z dnia [...] lipca 2013 r., w odpowiedzi na które inwestor wprowadził zmiany w projekcie. Jak pokazują akta sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r., rozstrzygnięcie to skarżący otrzymali w dniu [...] sierpnia 2013 r. Organ trafnie zatem zakwestionował twierdzenia, że o przedmiotowej decyzji skarżący powzięli informację dopiero z opisanej na wstępie decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2018 r. Decyzja z dnia [...] sierpnia 2013 r. stała się ostateczna w dniu [...] sierpnia 2013 r., stąd wniosek skarżących z grudnia 2018 r. o wznowienie postępowania oparty na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., złożony został z uchybieniem miesięcznego terminu, o którym mowa w 148 § 2 K.p.a. Argumentacja wniosku wraz z kolejnymi pismami nie wskazuje przy tym, aby podstawę wniosku o wznowienie postępowania stanowić miały inne przyczyny wymienione w art. 145 § 1 K.p.a. W tym miejscu Sąd pragnie zwrócić jednak uwagę na pewne uchybienia, których dopuścił się organ. Podkreślenia wymaga, że na etapie badania dopuszczalności wniosku o wznowienie postępowania nie jest możliwie rozważanie, czy w sprawie zachodzi, któraś z przesłanek wznowienia postępowania z art. 145 § 1 K.p.a. Ocena przyczyn wznowienia zarezerwowana jest dla kolejnego etapu postępowania, gdy po zbadaniu dopuszczalności wniosku i wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, organ przystępuje do przeprowadzania postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 1 i 2 K.p.a.). i wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 151 K.p.a. Jeżeli organ odmawia wznowienia postępowania z powodu uchybienia terminu do złożenia wniosku w tym przedmiocie, to nie ma podstaw do rozważania, jak uczynił do organ II instancji w rozpatrywanym przypadku, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzi przesłanka wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt. 4 K.p.a. Przesłanką odmowy wznowienia postępowania nie może być negatywny wynik ustaleń co do przyczyny wznowienia. Odmowa wznowienia postępowania następuje jedynie z powodów formalnych, a nie merytorycznych. Z tych samych powodów błędne jest odwoływanie się przez organ do terminów określonych w art. 146 § 1 K.p.a. Przewidziane w tym przepisie ograniczenia dopuszczalności uchylenia decyzji w wyniku wznowienia, nie mogą być stosowane na etapie postępowania, kiedy to organ uznaje, że postępowania nie można w ogóle wznowić z uwagi na przeszkody wymienione w art. 148 § 1 i 2 K.p.a. Stwierdzone uchybienia nie mogły jednak prowadzić do wyeliminowania zaskarżonych postanowień z obrotu prawnego, ponieważ nie wpływają na wynik sprawy. Zaskarżone postanowienie, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Złożenie przez skarżących wniosku z dnia [...] grudnia 2018 r. jest obarczone oczywistą wadą formalną i w pełni trafnie doprowadziło to organy do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 149 § 3 K.p.a. Skuteczne zainicjowanie postępowania wznowieniowego opartego na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu) nie było możliwe w rozpatrywanym przypadku. Jednocześnie zauważenia wymaga, że organ realizując zasadę informowania pouczył skarżących – w kontekście różnorodnych żądań zawartych w ich pismach i odwołaniu – o prawnych możliwościach dochodzenia swoich praw, m.in. w sytuacji naruszenia ich interesów w związku z wykonywaniem pozwolenia wodnoprawnego – skorzystanie z trybu przewidzianego w art. 410 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, czy też wskazał na możliwość dochodzenia odszkodowania w trybie przewidzianym w art. 469 ust. 1-5 tej ustawy. Wobec powyższego Sąd uznał, że zarzuty zawarte w skardze i piśmie pełnomocnika skarżących pozbawione są usprawiedliwionych podstaw i nie mogą stanowić o obowiązku uchylenia zaskarżonego postanowienia. Wniosek skarżących rozpoznał organ właściwy. Zaskarżone postanowienie zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne. Organ odniósł się do zarzutów zawartych w zażaleniu. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sprawa rozpoznana została na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, a podstawę ku temu stanowi art. 119 pkt 3 w związku z art. 120 przywołanej ustawy procesowej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło