II SA/Bk 877/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.), po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2008 r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu Stowarzyszenia F. Z. w B. od postanowienia referendarza sądowego z dnia [...] maja 2008 r. oddalającego wniosek Stowarzyszenia F. Z. w B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi Stowarzyszenia F. Z. w B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie o sprostowanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. p o s t a n a w i a - przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.- Stowarzyszenie F. Z. w B. wniosło o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. We wniosku podało, iż jako organizacja społeczna i organizacja pożytku publicznego nie osiąga zysków i nie prowadzi działalności gospodarczej. Strona podała również, iż w 2006 r. osiągnęła stratę w wysokości 1.085, 71 zł, zaś w 2007 r. - 10.000 zł. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego o sprecyzowanie sytuacji majątkowej wnioskodawcy i przedstawienie dokumentów potwierdzających przeznaczenie i wysokość wydatków, jak również bilansu wyciągów z rachunków bankowych za okres ostatnich trzech miesięcy, dokumentów potwierdzających fakt zaciągnięcia przez Stowarzyszenie pożyczek na sfinansowanie poniesionych wydatków (np. oświadczenie pożyczkodawcy) - skarżący dołączył do akt sprawy sprawozdanie finansowe z którego wynika, że Stowarzyszenie otrzymało w 2007 r. wpłaty o łącznej wysokości 10.864,40 zł. Koszty działalności Stowarzyszenia wyniosły 19957,16 zł, stąd też uzyskany wynik finansowy to strata w wysokości 9.092,76 zł. W rezultacie doliczenia straty z ubiegłych lat tj. kwoty 1.085,71 zł łączne koszty działalności strony skarżącej wynoszą 21.042,87 zł, w konsekwencji wynik finansowy za 2007 r. to strata w wysokości 10.178,47 zł. Wnioskodawca podał, że w skład kosztów realizacji działań statutowych Stowarzyszenia F. Z. w B. wchodzą: zakup materiałów, usług i towarów (np. wydawnictw i prasy). Stowarzyszenie nie zatrudnia ani nie wynagradza żadnej osoby, członkowie Stowarzyszenia nie otrzymują żadnych świadczeń, wszystkie prace wykonywane są nieodpłatnie w ramach wolontariatu. Stowarzyszenie nie ponosi wydatków związanych z ubezpieczeniami społecznymi i zdrowotnymi, podatkami od osób fizycznych, obecnie także z powodu braku środków nie ponosi wydatków związanych z wynajęciem pomieszczenia, energią elektryczną i tym podobnych opłat eksploatacyjnych - korzysta z pomieszczeń użyczonych bezpłatnie do spotkań i przechowywania dokumentów, telefon Stowarzyszenia z powodu zaległości na kwotę ok. 300 zł został odłączony ( sprawa roszczeń z tego tytułu prawdopodobnie zostanie skierowana na drogę sądową). Komornik sądowy na wniosek wierzyciela złożył wniosek o zablokowanie rachunku Stowarzyszenia w celu egzekucji kwoty ok. 2.000 zł od utworzonego na bazie Stowarzyszenia - Komitetu Wyborczego Stowarzyszenia F. Z. Stowarzyszenie od około trzech miesięcy nie posiada na rachunku bankowym środków finansowych, przejściowy fakt obecności 10.880 zł na koncie wynikał z opóźnienia rozliczenia zobowiązań i zadłużenia Stowarzyszenia. Poniesiona strata to nieopłacone faktury, na które chwilowo zostały zaciągnięte pożyczki od członków Stowarzyszenia. Narastające zadłużenie związane jest z kosztami prowadzonych działań statutowych, strona skarżąca nie ma możliwości pokrycia tego zadłużenia z uwagi na brak środków finansowych. W konkluzji Stowarzyszenie podkreśliło, iż obecnie jest stroną około 130 postępowań - ponosi koszty korespondencji (około 2000 zł) i inne koszty związane z ich prowadzeniem. Ponoszone opłaty powodują, iż strona skarżąca nie posiada środków na pokrycie kosztów sądowych w sprawie niniejszej. Do akt sprawy Stowarzyszenie F. Z. w B. dołączyło: zawiadomienie o stanie rachunków bankowych na dzień 31 grudnia 2007 r. Postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r. referendarz sądowy oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu podkreślił, iż ciężar dowodu okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na skarżącym, wnioskodawca w sprawie niniejszej nie udowodnił, że nie ma środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Sprzeciw od powyższego orzeczenia wniosło do sądu administracyjnego Stowarzyszenie F. Z. w B. podnosząc, iż nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych oraz nie może zwiększyć swoich dochodów i prowadzić działalności gospodarczej z uwagi na zakaz zawarty w statucie organizacji pożytku publicznego. Podało, iż jako organizacja działająca w obronie interesu publicznego – organizacja pożytku publicznego – powinno zostać zwolnione całkowicie od kosztów sądowych. Powołało postanowienia WSA w Warszawie z dnia z dnia 25 stycznia 2008 r. oraz z 6 września 2007r. na podstawie których Stowarzyszenie otrzymało prawo pomocy w zakresie całkowitym. W sprzeciwie skarżący powtórzył w całości charakterystykę swojej sytuacji majątkowej przedstawianą już we wcześniejszych pismach, w tym zawierającą informację o wpływach za okres od 01 stycznia 2007 r. w kwocie 10.880,50 zł, w tym 500 zł od osoby prywatnej i 330, 50 zł z tytułu przekazania 1 % podatku, jak również o wydatkach w kwocie 20.000 zł. Do sprzeciwu dołączono zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego i zakazie wypłat. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 260 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z treścią art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego) lub częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych albo ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego). W myśl regulacji art. 246 § 2 pkt 1 ww. ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie prawnej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo to może być przyznane w zakresie częściowym - gdy wnioskodawca wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246§2 pkt 2 ww. ustawy). Analiza materialnej i finansowej sytuacji skarżącego w takim zakresie, w jakim było to możliwe na podstawie uzupełnionego przez stronę materiału dowodowego, uprawnia w ocenie sądu, do wniosku, iż Stowarzyszenie nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania w jakimkolwiek zakresie. O powyższym przekonuje przede wszystkim fakt, iż w stosunku do Stowarzyszenia F. Z. w B. prowadzone jest przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. postępowanie egzekucyjne. Jak wynika z zawiadomienia z dnia [...] kwietnia 2008 r., niniejszy organ egzekucyjny zajął rachunek bankowy Stowarzyszenia do kwoty 7.200 zł należności głównej, 300 zł kosztów zastępstwa adwokackiego w postępowaniu egzekucyjnym, 576 zł opłaty egzekucyjnej i 16,35 zł wydatków gotówkowych. Stowarzyszenie nie posiada żadnych środków, gdyż jak wynika z wyciągu z rachunku bankowego znajdująca się na tym rachunku kwota w wysokości 1.000 zł została przekazana przez bank za pośrednictwem komornika na konto wierzyciela prowadzącego egzekucję. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 246 § 2 pkt 1 w zw. z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.-