II SA/Bk 892/17
PostanowienieWSA w Białymstoku2017-12-15
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym dochodem jest renta socjalna i rodzinna w wysokości 1200 zł miesięcznie, posiadająca znaczny stopień niepełnosprawności i samotnie prowadząca gospodarstwo domowe, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osobie fizycznej, której jedynym dochodem jest renta socjalna i rodzinna w wysokości 1200 zł miesięcznie, samotnie prowadzącej gospodarstwo domowe i posiadającej znaczny stopień niepełnosprawności, należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, gdyż jej sytuacja materialna uzasadnia brak możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący H. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, a jego jedynym dochodem jest renta socjalna i rodzinna w wysokości 1200 zł miesięcznie. Jest osobą niepracującą ze znacznym stopniem niepełnosprawności z powodu wzroku, całkowicie niezdolną do pracy i samodzielnej egzystencji. Nie posiada oszczędności ani majątku, a cały dochód przeznacza na bieżące wydatki.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H. S. na decyzję Rektora Uniwersytetu w B. z dnia [...] października 2017 r. Nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
H. S. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (k. 2). Skarżący podniósł, iż samotnie prowadzi gospodarstwo domowe. Jedyny jego dochód stanowi renta socjalna i rodzinna w wysokości 1200 zł, łącznie z dodatkiem pielęgnacyjnym. Wnioskodawca nie posiada zgromadzonych oszczędności, majątku oraz przedmiotów wartościowych. W uzasadnieniu swego wniosku skarżący podniósł, iż jest osobą niepracującą i posiadającą I grupę tj. znaczny stopień niepełnosprawności z powodu wzroku. Zaakcentował również, iż jest całkowicie niezdolny do pracy i samodzielnej egzystencji. Całość uzyskiwanych dochodu skarżący przeznacza na bieżące wydatki.
W konkluzji skarżący wywiódł, iż nie jest w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie (k. 17-18).
Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 j.t.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania.
Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna skarżącego uzasadnia tezę, iż nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wnioskodawca jest osobą samotnie prowadzącą gospodarstwo domowe. Jedynym jego dochodem jest renta z tytułu niezdolności do pracy w wysokości 1.200 zł. Skarżący z powodu wzroku ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności. Wnioskodawca nie posiada żadnych zgromadzonych oszczędności, majątku oraz przedmiotów wartościowych. Niski comiesięczny dochód nie zawsze wystarcza mu na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych.
Przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu skarżącego, a także brak zgromadzonych oszczędności i majątku pozwalają na stwierdzenie, iż skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w niniejszej sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 2 w zw.
z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło