II SA/Bk 895/21
WyrokWSA w Białymstoku2021-12-30
Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder, Elżbieta Trykoszko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych przy budowie wiaty produkcyjnej wybudowanej bez pozwolenia na budowę jest zasadne, a kwalifikacja obiektu jako wiata produkcyjna z kategorią XVIII jest prawidłowa?Ratio decidendi
Postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych wydane na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 Prawa budowlanego jest zasadne, gdy obiekt budowlany został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, nawet jeśli budowa jest zakończona. Kwalifikacja obiektu jako wiata produkcyjna zaliczona do kategorii XVIII jest prawidłowa, gdyż obiekt ten funkcjonalnie służy działalności produkcyjnej, mimo że konstrukcyjnie nie jest powiązany z innymi budynkami.Stan faktyczny
Skarżący A. D. wybudował wiata o powierzchni 82,50 m kw. pomiędzy dwoma budynkami magazynowymi bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organy nadzoru budowlanego wydały postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych oraz poinformowały o konieczności legalizacji obiektu i wniesienia opłaty legalizacyjnej. Skarżący kwestionował kwalifikację obiektu jako wiata produkcyjna i wysokość opłaty legalizacyjnej, twierdząc, że wiata jest częścią rozbudowy budynków magazynowych służących gospodarce rolnej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder,, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 grudnia 2021 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. D. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania prowadzenia robót budowlanych oddala skargę
Postanowieniem z dnia [...].11.2021 r. o nr [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. (dalej: PWINB) utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. (dalej: PINB) z dnia [...].09.2021 r. wstrzymującego A. D. (zwanego też: skarżącym) prowadzenie robót budowlanych przy budowie wiaty produkcyjnej, usytuowanej na działce nr [...] w miejscowości S., wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Stan faktyczny i prawny przedstawiał się następująco:
Podczas kontroli w dniu [...].04.2021 r., w obecności A. D., pracownicy PINB ustalili, że na działce o nr geod. [...] w miejscowości S., pomiędzy dwoma budynkami magazynowymi do przechowywania płodów rolnych (obecnie o funkcji produkcyjnej), została wybudowana wiata konstrukcji stalowej o wymiarach 15m i 5,50 m, z dachem jednospadowym krytym blachą trapezową. Tylna ściana wiaty oraz część ściany frontowej posiadają wypełnienie z blachy trapezowej. Wiata nie jest powiązana konstrukcyjnie z dwoma budynkami po obu jej stronach. Budynki te wraz z wiatą są powiązane funkcjonalnie, stanowiąc obiekt produkcyjny – tartak, wyposażony w maszyny do obróbki drewna wraz z powierzchnią magazynową. Wiata posiada powierzchnię 82,50 m kw.
Postanowieniem z dnia [...].09.2021 r. PINB w B. zobowiązał A. D. do wstrzymania robót budowlanych przy budowie wiaty produkcyjnej, położonej na działce o nr [...] w miejscowości S.. Jednocześnie organ poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację wiaty i konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji. Organ powołał jako podstawę prawną postanowienia art. 48 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.), zwana dalej: P.b. Organ pouczył o sposobie prowadzenia postępowania legalizacyjnego oraz wyliczył opłatę legalizacyjną na kwotę 250000 zł.
Zażalenie do PWINB w B. złożył A. D. Stwierdził, że w chwili obecnej nie prowadzi żadnych robót budowlanych i nie może wstrzymać budowy, która nie jest prowadzona.
Postanowieniem z dnia [...].11.2021 r. PWINB w B. utrzymał w mocy postanowienie pierwszoinstancyjne. Organ II instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 28 P.b. na budowę wiaty o pow. 82,50 m kw. wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę. W braku pozwolenia, zgodnie z art. 48 ust. 1 i 3 P.b., organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o wstrzymaniu budowy nawet wówczas, gdy budowa jest zakończona. Stanowi o tym art. 48 ust. 5 P.b.
A. D. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku na postanowienie PWINB z dnia [...].11.2021 r.
Skarżący nie zgodził się z kwalifikacją obiektu budowlanego, będącego przedmiotem postępowania, określonego przez organy jako " wiata produkcyjna" i zaliczenie jej do kategorii XVIII obiektów budowlanych, co powoduje naliczenie bardzo wysokiej opłaty legalizacyjnej.
Skarżący wyjaśnił, że wykorzystał przestrzeń między dwoma budynkami w celu ich rozbudowy i połączenia. Natomiast budynki te (I i II) zostały pobudowane w 2011 r. na podstawie pozwoleń na budowę jako budynki magazynowe do przechowywania płodów rolnych. W latach 2012-2013 budynki te zostały rozbudowane i jednocześnie połączone sporną wiatą, która stała się miejscem do składowania bel siana i słomy. Obecnie stanowią jedną całość i nie ma możliwości dokonania rozbiórki części między budynkami bez ingerencji w pozostałą część obiektu. Zdaniem skarżącego, sprawa nie została należycie wyjaśniona. Organ odwoławczy nie wziął pod uwagę pisma skarżącego, złożonego dnia [...].11.2021 r., ponieważ wydał postanowienie w dniu [...].11.2021 r. pomimo zapewnienia przez pracownika, że istnieje możliwość złożenia dodatkowych wyjaśnień.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W odpowiedzi na skargę PWINB wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że są prowadzone 3 postępowania, dotyczące dwóch budynków magazynowych nielegalnie rozbudowanych oraz spornej wiaty. Wiata jest powiązana funkcjonalnie z pozostałymi dwoma budynkami, ale nie konstrukcyjnie, co zostało ustalone przez organ I instancji. Budynki, w tym wiata, nie służą obecnie gospodarce rolnej, ale do produkcji i obróbki drewna. Dlatego też kwalifikacja wiaty jako produkcyjnej, zaliczonej do kategorii XVIII jest prawidłowa. Całość stanowi obiekt produkcyjny – tartak służący do obróbki drewna wraz z zapleczem magazynowym. Pismo złożone przez skarżącego po wydaniu postanowienia nie miało wpływu na wynik sprawy, ponieważ wszystkie kwestie zostały wyjaśnione przez organ I instancji, który słusznie zastosował art. 48 ust. 1 i 3 P.b.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z art.119 pkt 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwana: p.p.s.a.
Skarga nie jest zasadna a wydane postanowienie odpowiada zastosowanym przepisom prawa budowlanego.
W sprawie niniejszej nie jest sporny fakt wybudowania przez skarżącego, pomiędzy dwoma budynkami magazynowymi, wiaty o pow. 82,50 m kw. Skarżący nie legitymuje się decyzją o pozwoleniu na budowę spornej wiaty, co jest wymagane przepisem art. 28 P.b. W takiej sytuacji organy słusznie wydały postanowienie o wstrzymaniu budowy w oparciu o treść art. 48 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 P.b. Przepis ten ma zastosowanie do obiektu budowlanego lub jego części będących w budowie lub wybudowanych bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ prawidłowo poinformował skarżącego o możliwości i warunkach legalizacji obiektu.
Punktem spornym w sprawie była kwalifikacja samowolnie postawionego obiektu, określonego przez organy nadzoru budowlanego jako "wiata produkcyjna" zaliczona do kategorii XVIII, z czym nie zgodził się skarżący. Od współczynnika kategorii obiektu (k) zależy bowiem wysokość naliczanej opłaty legalizacyjnej.
Załącznik do ustawy Prawo budowlane zawiera definicje obiektów przypisanych do poszczególnych kategorii. Kategoria XVIII o współczynniku 10 to "budynki przemysłowe jak: budynki produkcyjne, służące energetyce, montownie, wytwórnie, rzeźnie oraz obiekty magazynowe, jak: budynki składowe, chłodnie, hangary, wiaty, a także budynki kolejowe, jak: nastawnie, podstacje trakcyjne, lokomotywownie, wagonownie, strażnice przejazdowe, myjnie taboru kolejowego".
W ocenie Sądu, organy słusznie przyjęły kategorię XVIII obiektu z tym, że bardziej trafnym określeniem byłoby "wiata – obiekt magazynowy", ponieważ z racji konstrukcji nie jest to budynek produkcyjny. Określenie nie ma jednak znaczenia dla wyniku sprawy, gdyż zarówno pojęcie "wiata produkcyjna" jak i "wiata – obiekt magazynowy" mieszczą się w definicji tej samej kategorii XVIII. Skarżący twierdzi, że od 2006 roku jest rolnikiem, a w latach 2012 – 2013 rozbudował 2 budynki gospodarcze m.in. poprzez likwidację wolnej przestrzeni między nimi, stawiając sporną wiatę. Budynki miały służyć do składowania słomy, siana i produktów rolnych. Dopiero w późniejszych latach, z uwagi na nieopłacalność produkcji rolnej, zajął się obróbką drzewa.
Zdaniem Sądu, nie zmienia to stanu faktycznego sprawy i jego oceny. W momencie oględzin nieruchomości skarżący prowadził tartak. Wiata nie służyła produkcji rolnej, ale do przechowywania maszyn i urządzeń potrzebnych do obróbki drzewa. Wynika to z materiału zdjęciowego sporządzonego przez organ I instancji jak też ze zdjęć dołączonych do skargi. Słusznie organy uznały, że wiata jest funkcjonalnie powiązana z dwoma budynkami ale nie konstrukcyjnie. Powstała później niż dwa budynki główne i jak twierdzi sam skarżący, wypełnił on wolną przestrzeń między budynkami. Twierdzenie skarżącego, że technicznie nie będzie możliwa rozbiórka wiaty, jest niezasadne. Nadto, na obecnym etapie postępowania Sąd nie rozstrzyga o rozbiórce obiektu, ponieważ nie jest to jego przedmiotem.
Sąd nie miał wątpliwości, że sporna wiata stanowi obiekt wybudowany samowolnie, a z uwagi na powierzchnię przekraczającą 35 m2. wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, a taką decyzją nie legitymuje się skarżący. Organy słusznie wdrożyły procedurę legalizacyjną, której pierwszym etapem jest wydanie zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 48 ust. 1pkt 1 i ust. 3 P.b. Pomimo, że budowa wiaty została zakończona, to postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych ma zastosowanie, zgodnie z art. 48 ust. 5 P.b.
Odnośnie zarzutu niemożności złożenia wyjaśnień przed wydaniem postanowienia przez PWINB, to stwierdzić należy, że skarżący miał taką możliwość. W dniu [...].10.2021 r. zostało wystosowane przez organ odwoławczy, w trybie art. 10 k.p.a., pismo informujące o przysługujących skarżącemu uprawnieniach. Skarżący początkowo nie odbierał korespondencji, a z aktami sprawy zapoznał się [...].10.2021 r. Pismo wyjaśniające z dnia [...].10.2021 r. chociaż wpłynęło do organu po dacie wydania zaskarżonego postanowienia, nie miało wpływu na jego treść. Zarzuty zawarte w skardze są zbieżne z treścią pisma z dnia [...].10.2021 r., zatem Sąd brał je pod uwagę.
Reasumując, skarga jako niezasadna, podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło