II SA/Bk 94/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA E. Trykoszko (spr.), Sędzia NSA S. Prutis, Asesor WSA W. Stachurski, Protokolant A. Bazydło, po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Z.K. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] grudnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia sprzeciwu do zawiadomienia o zakończeniu budowy p o s t a n a w i a odrzucić skargę.- Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności: Dnia [...] września 2003r, M.S., zamieszkały w S. przy ulicy T. [...], zgłosił w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w B. w trybie art. 54 ust. 1 prawa budowlanego zawiadomienie o zakończeniu budowy na działce Nr [...]/1 budynku gospodarczego, prowadzonej w oparciu o pozwolenie na budowę z dnia [...] kwietnia 2003r. Do zawiadomienia dołączył oryginał dziennika budowy, oświadczenie kierownika budowy i inwentaryzację geodezyjną powykonawczą. Organ I instancji decyzją z [...] września 2003r. zgłosił sprzeciw do użytkowania spornego budynku gospodarczego ustalając, iż budynek ten objęty jest nakazem rozbiórki wynikającym z decyzji z [...] września 2002r. Organ stwierdził w uzasadnieniu decyzji, iż inwestor pomimo powiadomienia o wykonaniu obowiązku rozbiórki, nie wykonał go, co potwierdzono protokolarnie w dniu [...] lipca 2003r. Decyzja organu I instancji została doręczona zarówno inwestorowi, jak i skarżącej Z.K., która jest właścicielką działką Nr [...], bezpośrednio sąsiadującej z nieruchomością inwestora. W odwołaniu od tej decyzji, wniesionym przez inwestora, podniesiony został zarzut błędnego w ramach kontroli ustalenia, że nie został rozebrany przez inwestora dotychczasowy budynek gospodarczy. Odwołujący się zwrócił uwagę na to, że protokół kontroli nie zawiera opisu stanu nowego budynku wznoszonego w oparciu o pozwolenie na budowę ani nie odzwierciedla stanu faktycznego na gruncie. Organ II instancji przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe w postaci oględzin, o terminie których powiadomił strony według wykazu t.j. poza inwestorem również sąsiadów – Z.K. i E.D., przy czym, jak wynika z akt organu II instancji – wcześniej umożliwiono Z.K. zapoznanie się z aktami sprawy. Po oględzinach, w czasie których poinformowano Z.K., iż nie służy jej przymiot strony postępowania w rozumieniu art. 59 ust. 7 ustawy – Prawo budowlane, w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą z 27 marca 2003r., organ II instancji decyzją z [...] grudnia 2003r. uchylił w całości decyzję pierwszoinstancyjną i orzekł o niewnoszeniu sprzeciwu do zawiadomienia o zakończeniu budowy budynku gospodarczego. Organ stwierdził bowiem, iż nie można wykluczyć sytuacji, że w czasie od bezspornego zgłoszenia przez inwestora w dniu [...] lipca 2003r. do PINB w B. faktu wykonania obowiązku rozbiórki starego budynku gospodarczego, do momentu kontroli powyższego zgłoszenia przeprowadzonej [...] lipca 2003r., inwestor mógł dokonać czynności rozebrania dotychczasowego budynku i wzniesienia nowego w oparciu o pozwolenie na budowę. Organ dodał, że pozwolenie na budowę nowego budynku gospodarczego zostało wyeliminowane z obrotu prawnego dopiero [...].10.2003r. (stwierdzono jego nieważność). Organ podkreślił przy tym, że wymiary zewnętrzne obecnego budynku (5,6- x 8,60m) różnią się od wymiarów budynku objętego nakazem rozbiórki (5,50 x 8,00m) oraz, że nowy budynek wykonany jest z innych materiałów, niż dotychczasowy, t.j. z płyt warstwowych typu atlantis o dachu dwuspadowym, krytym blachą trapezową, podczas gdy dotychczasowy był budynkiem drewnianym, o dachu dwuspadowym krytym eternitem i obitym blachą. Organ zaakcentował, iż inwestor przy zawiadomieniu o zakończeniu budowy przedłożył wszystkie niezbędne dokumenty, wynikające z ustawy – Prawo budowlane oraz, że kontrola co do faktu wykonania obowiązku rozbiórki przeprowadzona była z naruszeniem przepisów – Prawo budowlane. Decyzja organu odwoławczego nie była już doręczona sąsiadce inwestora – Z.K., która skargą, złożoną w dniu [...] stycznia 2004r. zakwestionowała zgodność z prawem tejże decyzji i stwierdziła, że inwestor swoimi działaniami stworzył sytuację pozornej rozbiórki starego budynku gospodarczego, której faktycznie do dziś nie wykonał. Podkreśliła, że dokumenty przedłożone przez inwestora do zawiadomienia o zakończeniu budowy rzekomo nowego budynku gospodarskiego zostały sporządzone fikcyjnie na prośbę inwestora, bez potwierdzenia w terenie. Organ drugiej instancji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie z uwagi na to, że skarżącej nie przysługiwał przymiot strony kwestionowanego postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga, jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu. Niedopuszczalność skargi wynika z faktu wniesienia jej przez nieuprawniony podmiot. Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uprawnionym do wniesienia skargi jest poza prokuratorem, Rzecznikiem Praw Obywatelskich oraz organizacją społeczną (o ile spełnia warunki opisane w przepisie) także każdy, kto ma w tym interes prawny oraz – jak stanowi § 2 art. 50 – inny podmiot, któremu ustawy szczególne przyznają prawo do wniesienia skargi. Kryterium "interesu prawnego", na którym oparta jest legitymacja procesowa strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, ma charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków wnoszącego skargę a zaskarżonym aktem lub czynnością organu administracji. Innymi słowami interes prawny istnieje wtedy, gdy można wskazać przepis prawa materialnego, z którego można wywieść dla danego podmiotu określone prawa lub obowiązki. Interes prawny jest bowiem kwalifikowaną – poprzez możliwość zaspokojenia w drodze realizacji norm prawa administracyjnego materialnego – postacią interesu faktycznego. W niniejszej sprawie administracyjnej, którą zapoczątkowało zawiadomienie inwestora M.S. o zakończeniu budowy obiektu budowlanego, skarżąca – będąca sąsiadką inwestora – nie miała przymiotu strony postępowania. Przepis art. 59 ust. 7 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994r., w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą z 27 marca 2003r. (Dz. U. Nr 80, poz. 718), obowiązującą od dnia 11 lipca 2003r. (t.j. w okresie prowadzonego w tej sprawie postępowania administracyjnego) wprost określił, iż stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., aczkolwiek początkowo błędnie informował skarżącą o czynnościach postępowania odwoławczego, ostatecznie nie przyznał jej przymiotu strony i nie uczynił skarżącej adresatem wydanej w sprawie decyzji. Skarżąca nie była więc i nie mogła być, w świetle przepisów prawa materialnego, stroną postępowania administracyjnego. Tym samym nie może też skutecznie wywieść skargi na decyzję wydaną w postępowaniu, w którym jej udział - jako osoby trzeciej – został wyłączony przez ustawę. Dostrzeżony brak uprawnień skarżącej do wywiedzenia niniejszej skargi czynił koniecznym odrzucenie skargi, jako niedopuszczalnej (art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 50 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270).