II SA/Bk 95/17

PostanowienieWSA w Białymstoku2017-03-21

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna wnioskodawcy, uwzględniająca dochody z gospodarstwa rolnego, dopłaty bezpośrednie, posiadany majątek oraz pomoc sióstr, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Sytuacja materialna wnioskodawcy, charakteryzująca się niskimi dochodami z gospodarstwa rolnego i dopłat bezpośrednich, znacznymi wydatkami przekraczającymi dochody, brakiem oszczędności oraz otrzymywaną pomocą od sióstr, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
A. Sz. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, że jego miesięczne dochody z gospodarstwa rolnego i dopłat wynoszą około 820 zł, podczas gdy miesięczne wydatki sięgają około 1400 zł. Posiada majątek w postaci domu, budynków gospodarczych, nieruchomości rolnej, ciągnika i samochodu, ale nie posiada oszczędności. Otrzymuje również pomoc finansową od sióstr. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. Sz. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] grudnia 2016 r. Nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie obiektu p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. , A. Sz. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata podając, iż prowadzi samodzielne. Źródło miesięcznego utrzymania rodziny wnioskodawcy stanowi dochód uzyskiwany z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego w wysokości 400 zł oraz dochód z dopłat bezpośrednich w kwocie około 5.015 zł (420 zł miesięcznie). W skład majątku A. Sz. wchodzi: dom o powierzchni [...] m² (wartości 150.000 zł) i budynki gospodarcze, nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha (w całości użytki zielone - łąka) oraz ciągnik rolniczy model [...] (rok produkcji [...]), a także samochód V., rok produkcji [...]. Ponadto wnioskodawca ma [...] sztuki bydła, w tym [...] krowę i [...] cielaków. Skarżący nie posiada zgromadzonych oszczędności. Miesięczne wydatki skarżącego wynoszą około 1.400 zł i przedstawiają się następująco: energia elektryczna – 250 zł, KRUS – 130 zł (390 zł kwartalnie), opał – 167 zł (2000 zł rocznie), media – 30 zł, leczenie – 50 zł, utrzymanie bydła – 300 zł, żywność – 200 zł, środki czystości – 50 zł, gaz – 10 zł, paliwo do ciągnika – 100 zł, środki nawozowe – 100 zł, zakup cielaków – 50 zł, woda – 30 zł, podatki – ok. 24 zł (280 zł rocznie), ubezpieczenie ciągnika i samochodu – 38 zł (448 zł rocznie). Ponadto wnioskodawca wskazał, iż ze sprzedaży płodów rolnych nie uzyskał żadnego dochodu, gdyż nic nie uprawia. W bieżącym utrzymaniu gospodarstwa rolnego i siebie pomagają skarżącemu siostry, które przekazują mu co miesiąc około 600 zł oraz pokrywają koszty opłaty mediów tj. energii elektrycznej (19-22). Do wniosku skarżący dołączył dokumenty potwierdzające ponoszone wydatki oraz uzyskiwane dochody, w tym także sióstr, a także dokumenty potwierdzające partycypowanie sióstr w regulowaniu płatności skarżącego (k. 23-33). Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 j.t.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna A. Sz. uzasadnia tezę, iż nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. W tym miejscu należy, zatem stwierdzić, iż stałym źródłem dochodu skarżącego pozostaje obecnie dochód z gospodarstwa rolnego w kwocie około 400 zł miesięcznie oraz dochód z dopłat do gruntów rolnych w kwocie 420 zł. Majątek wnioskodawcy stanowi: dom o powierzchni [...] m² (wartości 150.000 zł) i budynki gospodarcze, nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha (w całości użytki zielone - łąka) oraz ciągnik rolniczy model [...] (rok produkcji [...]), a także samochód V., rok produkcji [...]. Ponadto wnioskodawca ma [...] sztuki bydła, w tym [...] krowę i [...] cielaków. Skarżący nie posiada zgromadzonych oszczędności oraz miał zadłużenie z tytułu energii elektrycznej na 4.883,29 zł, które zostało uregulowane przez siostry skarżącego (k. 31). Wnioskodawca nie ma zaciągniętych żadnych kredytów z uwagi na brak zdolności kredytowej. W regulowaniu bieżących płatności obecnie pomagają mu siostry. Powyższe okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu skarżącego w zestawieniu z ponoszonymi wydatkami, które są wyższe od uzyskiwanego dochodu oraz z brakiem zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż A. Sz. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło