II SA/Bk 951/12
WyrokWSA w Białymstoku2013-03-26
Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska, Elżbieta Trykoszko, Danuta Tryniszewska-Bytys
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na pismo organu administracji o charakterze informacyjnym jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na pismo organu administracji o charakterze informacyjnym jest zgodne z prawem, ponieważ takie pismo nie jest aktem administracyjnym rozstrzygającym sprawę w sposób władczy i w związku z tym nie podlega zaskarżeniu w drodze zażalenia. Sąd administracyjny nie jest właściwy do prowadzenia postępowania karnego czy ustalania odpowiedzialności za czyny, które mogą być przestępstwem.Stan faktyczny
Skarżący J. K. zawiadomił Wójta Gminy o usunięciu drzew. Organ poinformował go, że na usunięcie drzew owocowych oraz klonów poniżej 10 lat nie jest wymagane zezwolenie. Skarżący wniósł odwołanie, a następnie zażalenie na pismo organu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) stwierdziło niedopuszczalność zażalenia, uznając pismo Wójta za informacyjne, a nie rozstrzygające sprawę administracyjną. Skarżący złożył skargę do WSA, domagając się ukarania osoby, która usunęła drzewa, twierdząc, że były one częściowo jego własnością.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie sędzia NSA Elżbieta Trykoszko,, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 marca 2013 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia na pismo w sprawie zezwolenia na usunięcie drzew 1. oddala skargę, 2. przyznaje adwokat M. Z. od Skarbu Państwa (Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne skarżącego wykonane na zasadzie prawa pomocy.
Skarga została wywiedziona na podstawie następujących okoliczności.
W dniu 28 lutego 2012 r. J. K. zawiadomił Wójta Gminy N. o usunięciu przez A. K., z działki nr [...] położonej w obrębie geodezyjnym K. gm. N., stanowiącej własność A. i L. K., dwóch drzew gatunku śliwa i klon. Na skutek tego pisma organ w dniu 27 marca 2012 r. przeprowadził oględziny w wyniku których ustalił, że na granicy działek nr [...] (stanowiącej własność A. K.) i [...] usunięto dwa klony, natomiast nie stwierdzono usunięcia dwóch drzew gatunku śliwa. W związku z powyższym organ w piśmie z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] poinformował wnioskodawcę, że zgodnie z art. 83 ust. 6 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. nr 151, poz. 1220), na usunięcie drzew owocowych nie jest wymagane uzyskanie zezwolenia oraz że drzewa gatunku klon w tym konkretnym przypadku też nie podlegają uzyskaniu zezwolenia ze względu na wiek który nie przekracza 10 lat. Od tego pisma J. K. wniósł odwołanie. W odpowiedzi organ poinformował, że swoje stanowisko w sprawie usunięcia drzew zawarł w piśmie z dnia [...] marca 2012 r. (pismo z dnia [...] maja 2012 r.). W związku z powyższym J. K. pismem z dnia [...] maja 2012 r. złożył "zażalenie na postanowienie Wójta Gminy N. z dnia [...] marca 2012 r." W odpowiedzi na to pismo organ ponownie poinformował, że swoje stanowisko w tej sprawie zawarł w piśmie z dnia [...] marca 2012 r. Ponadto podał, że SKO w B. w decyzji z dnia [...] lutego 2012 r. ustaliło, iż zainteresowany – J. K. nie jest stroną postępowania do działki nr [...] ani do działki nr [...] w związku z powyższym brak jest podstaw prawnych do ponownego zbadania sprawy (pismo z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...]).
J. K. wniósł zażalenie od tego pisma. Podniósł, że jest użytkownikiem działki nr [...] i jest upoważniony przez właściciela tej działki do ubiegania się o "poprawienie szkody wyrządzonej przez A. K.". Wniósł o ustalenie przez SKO w B. że drzewa gatunku klon są ponad 10 – letnie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., postanowieniem z dnia [...] września 2012 r. nr [...], na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 kpa, stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ podał, że kwestionowane pismo z dnia [...] lipca 2012 r. nie jest decyzją administracyjną ani postanowieniem gdyż nie rozstrzyga w sposób władczy indywidualnej sprawy z zakresu prawa administracyjnego, a jedynie informuje zainteresowanego o okolicznościach sprawy. Jednocześnie podano, że organ podziela swoje stanowisko zwarte w decyzji z dnia [...] marca 2012 r., że J. K. nie był i nie jest stroną w postępowaniu o ewentualną karę za wycięcie drzew. Organ poinformował, że jeżeli J. K. uważa, iż zostało popełnione przestępstwo kradzieży lub zniszczenia mienia winien zgłosić to organom ścigania.
Skargę od tego postanowienia do sądu administracyjnego złożył J. K. i podniósł, że jego zdaniem jest ona zasadna. Skoro ustawa nakazuje karę osobom, które bez zezwolenia ścięły drzewka, to A. K. powinien podlegać karze. Podniósł, że wójt ogranicza się tylko do popierania stanowisko, że skarżący nie jest właścicielem działki. Podczas gdy z uwagi na zgłoszenie popełnienia przestępstwa wycięcia drzewek, powinien przyjechać na posesję i zrobić ich opis. Wniósł o ukaranie przestępcy który ściął drzewka bez zezwolenia i przekazanie kary na niepełnosprawne dzieci. W piśmie z dnia [...] marca 2013 r. skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodów w sprawie, m.in. z dokumentów z "posterunku H.", dokumentów od geodety oraz zażądał dokonania pomiaru pieńków ściętych klonów. Na rozprawie w dniu [...] marca 2013 r. r. skarżący sprecyzował swoje stanowisko i podał, że żąda ukarania sąsiada za wycięcie drzew, które znajdowały się na granicy działek i w związku z tym były częściowo jego.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności z uwagi na zawarty w skardze wniosek dotyczący przeprowadzenia przez Sąd postępowania zmierzającego do "ukarania przestępcy, który ściął drzewka bez zezwolenia" wyjaśnić należy, że sprawowanie wymiaru sprawiedliwości przez sąd administracyjny polega na kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem – art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania. Oznacza to, że sąd administracyjny nie ma kompetencji do prowadzenia postępowania zmierzającego do ukarania przestępcy. Złożenie skargi do sądu administracyjnego oznacza, że sąd ten skontroluje pod względem zgodności z prawem rozstrzygnięcie organu administracji publicznej, w tym przypadku postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o niedopuszczalności zażalenia na pismo Wójta Gminy N. z dnia [...] lipca 2012 r., informujące skarżącego o okolicznościach sprawy wycięcia drzew, wydane na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 kpa.
W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem.
Organ stwierdził niedopuszczalność zażalenia wskazując, że skarżone pismo ma wyłącznie charakter informacyjny. Nie rozstrzyga w sposób władczy indywidualnej sprawy z zakresu prawa administracyjnego w związku z tym nie może być uznane za decyzję administracyjną lub postanowienie. W tym miejscu marginalnie podnieść należy, że rozstrzygnięcie organu nie do końca jest spójne z jego uzasadnieniem. SKO w komparacji stwierdza niedopuszczalność zażalenia (tak potraktował swoje pismo sam skarżący) i wskazuje w tym zakresie prawidłową podstawę prawną, ale już w uzasadnieniu wskazuje obligatoryjne elementy niezbędne dla zakwalifikowania pisma jako decyzji. Z powyższego wynika niekonsekwencja organu, bo skoro stwierdza niedopuszczalność zażalenia to uzasadnienie powinno wykazywać, że pismo nie jest postanowieniem a nie, że nie jest decyzją. Uchybie to nie miało wpływu na wynik sprawy, bo ma jedynie charakter technicznej poprawności sporządzania uzasadnienia. Niemniej jednak w takiej sytuacji wymaga wyraźnego stwierdzenia, że dalsze rozważania Sądu będą dotyczyły tego czy w sprawie prawidłowo stwierdzono niedopuszczalność zażalenia.
Zgodnie z art. 141 § 1 kpa na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie regulują wyczerpująco postępowania zażaleniowego i w tym zakresie odsyłają do odpowiedniego stosowania do przepisów dotyczących odwołania, o czym stanowi art. 144 kpa. Stosownie do art. 134 kpa w zw. z art. 144 kpa organ odwoławczy w postępowaniu wstępnym jest zobligowany ustalić, czy zażalenie jest dopuszczalne oraz, czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. Niedopuszczalność zażalenia może wynikać między innymi z przyczyn o charakterze podmiotowym, bądź przedmiotowym. W rozpoznawanej sprawie niewątpliwie mamy do czynienia z niedopuszczalnością o charakterze przedmiotowym, która występuje w sytuacjach, gdy czynność organu administracji publicznej nie jest rozstrzygnięciem, a stanowi np. informację lub czynność materialno- techniczną .
W ocenie Sądu zaskarżone zażaleniem pismo Wójta z dnia [...] lipca 2012 r. nie jest postanowieniem. Jak wynika z jego treści ma ono charakter stricte informacyjny. Organ poinformował skarżącego o swoim stanowisku w sprawie dotyczącej wycięcia drzew. O ewidentnie informacyjnym charakterze tego pisma świadczy również fakt, że Wójt Gminy N. prowadził postępowanie w wyniku którego wydano decyzję w dniu [...] maja 2011 r. w sprawie zezwolenia na usunięcie drzew z działki nr [...] na wniosek A. K. Od decyzji tej odwołał się J. K. Postępowanie odwoławcze zostało umorzone decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. z uwagi na to, że ustalono iż zainteresowany – J. K. nie jest stroną postępowania. Skarga kasacyjna od tej decyzji została odrzucona postanowieniem tut. Sądu z dnia [...] marca 2012 r., [...].
Konkludując powyższe stwierdzić należy, że wniesienie zażalenia na pismo Wójta z dnia [...] lipca 2012 r., które, jak wykazano wyżej, nie jest postanowieniem, nie jest dopuszczalne, w związku z tym Kolegium dokonując oceny tegoż zażalenia wydało prawidłowe rozstrzygnięcie. Stwierdzenie, bowiem braku istnienia aktu administracyjnego w dacie wniesienia zażalenia, od którego skarżący mógłby wnieść środek zaskarżenia jest podstawą do wydania postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności zażalenia z przyczyn przedmiotowych.
Podnoszone natomiast w skardze zarzuty nie dotyczą naruszenia prawa materialnego ani naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie odnoszą się bowiem do treści zaskarżonego postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność zażalenia, lecz zmierzają do wykazania, że A. K. usuwając drzewa popełnił przestępstwo i do jego ukarania.
Zaskarżone postanowienie odpowiada prawu wobec czego należało oddalić skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). O wysokości kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, przyznanych ustanowionemu z urzędu adwokatowi, Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 250 ww. ustawy oraz przepisów § 2 ust. 3 i § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Obejmują one opłatę ze czynności adwokata w kwocie 240 zł powiększoną o należny podatek od towarów i usług, wyliczony według 23% stawki w kwocie 55,20 zł
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło