II SA/Bk 979/12
WyrokWSA w Białymstoku2013-04-16
Skład orzekający: Danuta Tryniszewska - Bytys, Elżbieta Trykoszko, Anna Sobolewska - Nazarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego zasadnie odmówiły nałożenia na inwestora obowiązku wykonania czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia przydomowej oczyszczalni ścieków do stanu zgodnego z prawem, mimo stwierdzonych odstępstw od zgłoszenia budowy w zakresie lokalizacji i wykonania dodatkowego elementu?Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego zasadnie odmówiły nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych, ponieważ stwierdzone odstępstwa w lokalizacji przydomowej oczyszczalni ścieków i studni chłonnej oraz wykonanie dodatkowego osadnika nie naruszały obowiązujących warunków technicznych i nie stanowiły istotnego odstępstwa od zgłoszenia w stopniu uzasadniającym ingerencję. Budowa została wykonana zgodnie z przepisami technicznymi, nie powodowała zagrożenia i nie naruszała porządku prawnego w sposób wymagający naprawy.Stan faktyczny
Skarżący zarzucili, że przydomowa oczyszczalnia ścieków została wykonana niezgodnie ze zgłoszeniem oraz warunkami technicznymi, w tym w zakresie lokalizacji i wykonania dodatkowego osadnika. Organy nadzoru budowlanego odmówiły nałożenia obowiązku wykonania robót naprawczych, uznając, że stwierdzone odstępstwa nie naruszają przepisów. Skarżący wnieśli skargę do WSA, domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska - Bytys, Sędziowie sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi B. K. i E. K. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] października 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy nałożenia obowiązku wykonania jakichkolwiek czynności lub robót budowlanych. oddala skargę
Na wniosek B. K. z dnia 2 marca 2012 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. wszczął postępowania w sprawie przydomowej oczyszczalni ścieków na działce H. M. nr geod. [...] we wsi M. gm. P. Wnioskodawczyni podniosła, że inwestycja powinna zostać skontrolowana po względem zgodności jej wykonania ze zgłoszeniem budowy, jak również z warunkami technicznymi dotyczącymi jej usytuowania.
W trakcie przeprowadzonego postępowania organ ustalił, że w dniu 29 czerwca 2011 r. inwestor – H. M. dokonał skutecznego zgłoszenia w Starostwie Powiatowym w S. zamiaru budowy przydomowej oczyszczalni ścieków Eg 4 o wydajności do 0,9 m 3 /na dobę. Ze zgłoszenia wynika, że w skład instalacji wchodzi osadnik, przepompowania ścieków, oczyszczalnia ścieków, studnia chłonna i rurociągi PE 40 oraz PCV 110. W wyniku przeprowadzonych w dniu 22 marca 2012 r. oględzin organ ustalił, że szambo na nieczystości bytowe z budynku mieszkalnego nie jest zasypane (według oświadczenia H. M. nie jest ono zasypane z uwagi na toczące się postępowanie ale nie jest też wykorzystywane, albowiem ścieki z budynku mieszkalnego odprowadzane są do przydomowej oczyszczalni ścieków). Studnia chłonna i oczyszczalnia zostały usytuowane wg zgłoszonego szkicu. Przy budynku inwentarskim znajduje się studnia plastikowa pełniąca funkcję osadnika oraz przepompownia. Osadnik wykonany jest ze sztucznego tworzywa jako zbiornik z dnem plastikowy. Również te elementy instalacji zostały usytuowane wg zgłoszonego szkicu. Oczyszczalnia odbiera ścieki z budynku mieszkalnego oraz z pomieszczenia służącego do mycia dojarki. W trakcie oględzin inwestor nie pozwolił wejść na działkę B. K. z uwagi na konflikt trwający od wielu lat.
W piśmie z dnia 4 kwietnia 2012 r. B. K. podtrzymała swoje stanowisko, że przedmiotowa oczyszczalnia jest niezgodna ze zgłoszeniem jak również z warunkami technicznymi. Ponadto podniosła, że usytuowany przy budynku gospodarczym osadnik nie był uwzględniony w dokumentacji technicznej jak również na projekcie zagospodarowania terenu. Projekt przy budynku inwentarskim przewidywał jedynie przepompownię. Studnia chłonna przy budynku mieszkalnym została wykonana z naruszeniem warunków technicznych, albowiem w dokumentacji projektowanej jest mowa o 3 m od granicy działki (na projekcie nie jest uwidoczniona odległość od granicy z drogą), natomiast na szkicu wykonanym po kontroli przez powiatowy organ nadzoru budowlanego nie ujawniono tej odległości. W rzeczywistości studnię usytuowano w odległości około 170 cm od granicy z drogą. Studnia ta zgodnie z projektem powinna być przykryta pokrywą z kominkiem natleniającym a rzeczywiście jest tylko pokrywa bez kominka. Nadto zgodnie ze zgłoszeniem przed budową oczyszczalni inwestor musiał zlikwidować studnię kopaną i szambo, czego do dnia dzisiejszego nie zrobił. Podczas oględzin nie dokonano sprawdzenia podłączenia kanalizacji zarówno z budynku mieszkalnego jak i inwentarskiego z oczyszczalnią. W dokumentacji brak jest odniesienia do poziomu wód gruntowych co jest istotne ze względu na warunki jakie należy spełniać przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi.
Z uwagi na powyższe zarzuty organ w dniu 17 maja 2012 r. przeprowadził ponowne oględziny w wyniku których ustalił, że odległość pomiędzy budynkiem mieszkalnym a krawędzią studni chłonnej wynosi około 4,3 m a odległość pomiędzy zewnętrzną krawędzią cokołu ogrodzenia a krawędzią studni wynosi około 1,83 m. Odległość pomiędzy budynkiem mieszkalnym a krawędzią oczyszczalni ścieków wynosi około 2,90 m. Inwestor wskazał miejsce odprowadzania ścieków z budynku mieszkalnego do oczyszczalni ścieków i ponownie odmówił B. K. prawa wejścia na działkę.
W piśmie z dnia 5 czerwca 2012 r. B. K. zgłosiła kolejne uwagi do postępowania i podniosła, że organ przeprowadził oględziny pomimo tego, że inwestor dwukrotnie nie wpuścił jej na posesję. W takiej sytuacji powinien znaleźć zastosowanie przepis art. 91 prawa budowlanego. Ponownie zarzuciła brak sprawdzenia kwestii podłączenia kanalizacji do oczyszczalni ścieków. W jej ocenie wskazywanie kratki ściekowej w budynku inwentarskim oraz miejsca odprowadzania ścieków z budynku mieszkalnego nie jest równoznaczne ze sprawdzeniem podłączenia. Poziom ścieków w osadniku, suche kamienie w studni chłonnej wskazują, że oczyszczalnia nie jest używana. Zainteresowana zasugerowała używanie przez inwestora w dalszym ciągu szamba, które nie zostało zasypane.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., na podstawie art. 104 kpa oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. nr 243, poz. 1623 ze zm.) odmówił nałożenia na H. M. wykonania jakichkolwiek czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonania robót budowlanych związanych z budową oczyszczalni do stanu zgodnego z prawem. W uzasadnieniu podano, że wprowadzone zmiany polegające na usytuowaniu oczyszczalni około 3 m dalej w kierunku północno - zachodnim niż w dokumentacji, studni chłonnej około 5 metrów dalej niż w dokumentacji od działki nr [...], zmieniona lokalizacji studni chłonnej o około 1, 00 m w stosunku do drogi, wykonanie pomiędzy budynkiem inwentarskim a przepompownią osadnika ze sztucznego tworzywa w formie walcowatego zbiornika o średnicy około 60 m, którego nie naniesiono na dokumentacji nie naruszają obowiązujących warunków technicznych i nie dają podstaw do stwierdzenia, że oczyszczalnia została wykonana bez zgłoszenia. Organ podał, że szczelny osadnik poprzedzający przepompownię jest naturalnym elementem tego typu instalacji sanitarnych stanowiącym zabezpieczenie przed dostawaniem się zanieczyszczeń do układu pompowego. Zmiana usytuowania oczyszczalni nie spowodowała naruszenia obowiązujących warunków technicznych a odległość od studni kopanej usytuowanej na działce nr [...] wynosi w dalszym ciągu powyżej 30 m. Studnia chłonna również usytuowana jest zgodnie z warunkami technicznymi, albowiem jak wynika z oświadczenia inwestora złożonego w dniu 29 czerwca 2012 r. znajduje się ona w odległości co najmniej 2 metrów od granicy z drogą gminną. Odnośnie likwidacji studni kopanej i szamba organ podał, że według oświadczenia inwestora studnia nie jest wykorzystywana co celów bytowo – gospodarczych natomiast w zakresie szamba wiążącym dla inwestora będzie rozstrzygnięcie organów nadzoru budowlanego w toczącym się w tym przedmiocie postępowaniu.
Z decyzja tą nie zgodzili się B. i E. K. i złożyli odwołanie. Podtrzymali stanowisko, że oczyszczalnia jest niezgodna ze zgłoszeniem oraz z warunkami technicznymi dotyczącymi jej usytuowania w stosunku do granic działki. Nadto ze zgłoszeniem jest niezgodne wykonanie dodatkowego elementu w postaci osadnika oraz niezlikwidowanie szamba oraz studni kopanej. Podniesiono, że podczas pierwszych oględzin w dniu 22 marca 2012 r. dokonano pomiaru studni chłonnej od granicy z drogą gminną, jednak nie naniesiono tego pomiaru na szkic stanowiący załącznik do protokołu oględzin, gdyż odległość pomimo pomiaru poza cokół ogrodzenia była niższa niż 2 m. Podczas drugich oględzin również zmierzono odległość poza cokół ogrodzenia i nadal wynosiła ona poniżej 2 m. W czynnościach tych odwołujący nie mogli brać udziału nie z własnej winy. Nadto podnieśli, że pomiary były nieprawidłowe, albowiem z mapy zasadniczej dołączonej do zgłoszenia wynika, że granica działki nr 50 z drogą gminną przebiega na ogrodzeniu a nie poza nim. Organ podczas dwukrotnych oględzin nie ustalił czy ścieki z domu mieszkalnego jak również budynku inwentarskiego odprowadzane są do oczyszczalni.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] października 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu podano, że przedmiotowy obiekt został wykonany niezgodnie ze zgłoszeniem bo została zmieniona lokalizacja oczyszczalni od działki nr [...] jak i studni chłonnej zarówno od działki nr [...] i drogi. W ocenie organu oczyszczalnia nie stanowi zagrożenia i nie narusza przepisów w stopniu uniemożliwiającym jej legalizację. W sprawie nie stwierdzano także istotnego naruszenia warunków technicznych, wskazującego na konieczność wykonania jakichkolwiek robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu do zgodności z przepisami prawa. Dlatego zasadnie odmówiono nakazania inwestorowi wykonania jakichkolwiek czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia robót budowlanych związanych z budową oczyszczalni do stanu zgodnego z prawem. Odnosząc się od zarzutów organ podał, że w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie nie znalazł wskazań w odniesieniu do usytuowania przydomowych oczyszczalni ścieków. Szambo i studnia nie są przedmiotem niniejszego postępowania. Organy nadzoru budowlanego nie mają uprawnień do zmuszania właścicieli posesji do wpuszczania osób niebędących przedstawicielami organów, nawet jeżeli są one stronami prowadzonego postępowania administracyjnego. Organy nadzoru budowlanego nie posiadają kompetencji do ustalania granic w terenie, w związku z tym bezzasadne jest ściąganie jakichkolwiek dokumentów w celu ich ustalenia.
Skargę od tej decyzji do sądu administracyjnego złożyli B. i E. K. i wnieśli o jej uchylenie jak i decyzji organu I instancji. W ich ocenie organy rażąco naruszyły prawo, albowiem pomimo wykonania prac budowanych niezgodnie ze zgłoszeniem omówiły nałożenia na inwestora wykonania jakichkolwiek czynności w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem. Organy stwierdziły, że nie doszło do istotnego naruszenia warunków technicznych nie biorąc pod uwagę żądnych innych przepisów dotyczących budowy oczyszczalni ścieków. Przyjęły, że budowa jest zakończona, ponieważ inwestor oświadczył że użytkuje oczyszczalnię. Nie sprawdzono jednak w czasie oględzin faktu podłączenia oczyszczalni do budynku mieszkalnego jak również inwentarskiego. W aktach nie ma dowodu na to, że inwestor w trybie art. 152 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska zgłosił organowi ochrony środowiska przystąpienie do eksploatacji, co oznacza że nie można mówić że budowa została zakończona i że obiekt jest użytkowany. Wykonanie dodatkowego elementu w postaci osadnika jak i inna lokalizacja oczyszczalni i studni chłonnej narusza projekt zagospodarowania działki i stanowi istotne odstępstwo od dokonanego zgłoszenia. Odstępstwa te powinny zatem podlegać procesowi naprawczemu w postaci nowej dokumentacji. Skarżący wskazali, że lokalizację przydomowych oczyszczalni regulują przepisy: ustawy – prawo wodne, ustawy o ochronie przyrody, rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 29 listopada 2002 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego. Dokonanie zmiany lokalizacji stanowi istotne odstępstwo od ww. przepisów. Organy dopuściły się uchybienia tym przepisom jak również naruszyły art. 6, 7 i 8 kpa.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem jej zarzuty i argumenty nie podważają legalności zaskarżonej decyzji.
W sprawie niniejszej kontroli Sądu podlega decyzja utrzymująca w mocy decyzję wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. nr 243, poz. 1623 ze zm.), stwierdzającą brak podstaw do nałożenia na inwestora – H. M. wykonania jakichkolwiek czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia robót budowlanych związanych z budową przydomowej oczyszczalni ścieków do stanu zgodnego z prawem.
W związku z tym analizę przepisów prawnych regulujących kwestie związane z budową przydomowej oczyszczalni ścieków rozpocząć należy od art. 29 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, który zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę przydomowej oczyszczalni ścieków o wydajności do 7,50 m³ na dobę. Inwestor jest natomiast zobowiązany dokonać zgłoszenia takiej budowy organowi administracji architektoniczno-budowlanej na 30 dni przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Postępowanie administracyjne uruchomione zgłoszeniem dokonanym w oparciu o przepis art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego, poza przypadkami wniesienia przez organ w drodze decyzji sprzeciwu lub nałożenia na inwestora w drodze postanowienia obowiązku uzupełnienia brakujących dokumentów, nie kończy się żadnym aktem administracyjnym. Organ, który nie wniósł sprzeciwu w 30 dniowym terminie liczonym od dnia doręczenia mu zgłoszenia, ani też nie nałożył obowiązku uzupełnienia dokumentów, traci także kompetencje do dalszego działania w sprawie. W szczególności nie może on pozbawić inwestora uprawnienia do wykonywania zgłoszonych robót budowlanych poprzez uruchomienie jednego z przewidzianych w procedurze administracyjnej nadzwyczajnych trybów postępowania. Jeżeli jednak w postępowaniu toczącym się w trybie art. 30 Prawa budowlanego doszło do naruszenia przepisów prawa, organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest do zbadania kwestii naruszenia prawa w oparciu o tryb przewidziany w art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. Celem działania organu w tym trybie jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Aby zatem zobowiązać inwestora do wykonania określonych czynności polegających czy to na dokonaniu rozbiórki obiektu czy też wprowadzeniu zmian konstrukcyjnych niezbędnym jest jednoznaczne stwierdzenie, że istniejący stan rzeczy narusza obowiązujący porządek prawny. W toku tego postępowania organ ten jest uprawniony do wstrzymania prowadzenia robót budowlanych wykonywanych:
1. w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenia środowiska (art. 50 ust. 1 pkt 2),
2. na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1 (art. 50 ust. 1 pkt 3) lub,
3. w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach (art. 50 ust. 1 pkt 4).
W przypadku natomiast, gdy roboty budowlane zostały już zrealizowane w sposób, o którym mowa wyżej, organ nadzoru budowlanego może na podstawie art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego zastosować odpowiednio przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 tej ustawy.
W niniejszej sprawie bezspornym jest, że inwestor – H. M. dokonał w dniu 29 czerwca 2011 r. skutecznego zgłoszenia w Starostwie Powiatowym w S. zamiaru wykonania przedmiotowej inwestycji. W trakcie przeprowadzonego postępowania dowodowego ustalono, że zmieniono lokalizację poszczególnych elementów oczyszczalni a mianowicie sama oczyszczalnia została usytuowana około 3 m dalej od działki nr [...], studnia chłonna około 5 metrów dalej od działki nr [...] i około 1 m w stosunku do drogi. Nadto pomiędzy budynkiem inwentarskim a przepompownią wykonano dodatkowy element – osadnik ze sztucznego tworzywa w formie walcowatego zbiornika o średnicy około 60 m. Bezspornym zatem również pozostaje, że inwestor dokonał odstępstw od dokonanego zgłoszenia w zakresie usytuowania oczyszczalni, studni chłonnej oraz w zakresie wykonania dodatkowego elementu. Słusznie jednak rozstrzygające w sprawie organy uznały, że zakres dokonanych odstępstw w żaden sposób nie upoważnia do nałożenia jakichkolwiek robót budowlanych celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, a tym samym brak podstaw do zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 1 lub pkt 2 Prawa budowlanego. Sporna inwestycja została bowiem wykonana zgodnie z obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi, nie powoduje zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Zmiana usytuowania oczyszczalni i studni chłonnej nie spowodowała naruszenia obowiązujących warunków technicznych. Przepis § 31 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz.690) reguluje kwestie odległości w jakiej powinna znajdować się studnia dostarczająca wodę do spożycia przez ludzi nie wymagająca zgodnie z przepisami dotyczącymi ochrony ujęć i źródeł wodnych, ustanowienia strefy ochronnej od granicy działki, osi rowu przydrożnego, budynków inwentarskich i związanych z nimi szczelnych silosów, zbiorników do gromadzenia nieczystości, kompostu, nieutwardzonych wybiegów dla zwierząt hodowlanych, najbliższego przewodu rozsączającego kanalizacji lokalnej bez urządzeń biologicznego oczyszczania ścieków oraz od granicy pola filtracyjnego. Reguluje również w pkt. 4 kwestię istotną z punktu widzenia niniejszej sprawy, a więc odległość od najbliższego przewodu rozsączającego kanalizacji indywidualnej, jeżeli odprowadzane są do niej ścieki oczyszczone biologicznie w stopniu określonym w przepisach dotyczących ochrony wód. Odległość ta została ustalona na 30 metrów. Należy przyjąć, że w świetle braku innych regulacji w tym zakresie przedmiotowe rozporządzenie znajduje również zastosowanie do ustalenia warunków jakie powinna spełniać lokalizacja budowy przydomowych oczyszczalni ścieków. Zatem powinna zostać tak zaprojektowana i wykonana, aby jej przewody rozsączające znajdowały się w odległości większej niż przyjęte w rozporządzeniu 30 metrów, jednakże tylko i wyłącznie wtedy, gdy studnia dostarcza wodę do spożycia przez ludzi. W sprawie niniejszej, pomimo zmiany lokalizacji oczyszczalni, odległość od studni kopanej usytuowanej na działce nr 25/2 wynosi w dalszym ciągu powyżej 30 m. Zamontowanie dodatkowego elementu w postaci szczelnego osadnika poprzedzającego przepompownię nie może uzasadniać nałożenia wykonania robót budowlanych celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Taki osadnik jest bowiem naturalnym elementem tego typu instalacji sanitarnych stanowiącym zabezpieczenie przed dostawaniem się zanieczyszczeń do układu pompowego.
Odnosząc powyższą ocenę do zarzutów skargi w pierwszej kolejności podać należy, że stanowisko skarżących, iż brak było podstaw do przyjęcia że budowa została zakończona, ponieważ nie sprawdzono w czasie oględzin faktu podłączenia oczyszczalni do budynku mieszkalnego jak również inwentarskiego oraz w aktach nie ma dowodu na to, że inwestor w trybie art. 152 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska zgłosił organowi ochrony środowiska przystąpienie do eksploatacji, nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim dlatego, że w aktach sprawy znajduje się protokół odbioru przydomowej oczyszczalni ścieków z dnia 14 grudnia 2012 r. Wynika z niego, że w dniu odbioru dokonano rozruchu urządzeń i że oczyszczalnia wraz z urządzeniami towarzyszącymi działa bez zastrzeżeń. Odnośnie powołanego przez skarżących art. 152 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska podać należy, że organ nadzoru budowlanego nie posiadają kompetencji do rozstrzygania w przedmiocie negatywnego oddziaływania na środowisko przydomowej oczyszczalni ścieków zrealizowanej w oparciu o zgłoszenie. Uprawnienia takie w stosunku do osób fizycznych przysługują bowiem na mocy art. 363 ustawy - Prawa ochrony środowiska burmistrzowi, wójtowi lub prezydentowi miasta. Organy nadzoru budowlanego nie są wreszcie uprawnione do kontrolowania czy zgłoszono zamiar przystąpienia do eksploatacji przydomowej oczyszczalni ścieków, który to obowiązek został nałożony na podmiot prowadzący taką instalację przepisem art. 152 ust. 4 Prawa ochrony środowiska. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że zaniechanie tego obowiązku pociąga za sobą odpowiedzialność wynikającą z art. 342 ust. 1 - Prawa ochrony środowiska, a orzekanie w tej kwestii, stosownie do art. 361 ustawy, następuje na podstawie przepisów Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia.
Z treści uzasadnienia skargi wynika, że główny zarzut dotyczy tego iż zdaniem skarżących wykonanie dodatkowego elementu w postaci osadnika jak i inna lokalizacja oczyszczalni i studni chłonnej stanowi istotne odstępstwo od dokonanego zgłoszenia. Argumentacja tego stanowiska sprowadza się do wskazania aktów prawnych, które zdaniem skarżących, regulują lokalizację przydomowych oczyszczalni, a nie zostały wzięte pod uwagę przez organy. Skarżący wskazali, że zagadnienie to jest uregulowane w ustawie – Prawo wodne, w ustawie o ochronie przyrody, w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 29 listopada 2002 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego. Z uwagi na to iż nie wskazano konkretnego naruszenia wraz z podstawą prawną odniesienie się do tak postawionego zarzutu właściwie jest niemożliwe. Jak już wskazano powyżej aktem prawnym odnoszącym się do lokalizacji przydomowych oczyszczalni ścieków jest rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Warunek określony w tym akcie prawnym, a dotyczący zaprojektowana i wykonana oczyszczalni w odległości większej niż 30 metrów od studni kopanej został w sprawie niniejszej spełniony. Organy nadzoru budowlanego, na co już wskazano również powyżej, nie posiadają kompetencji do rozstrzygania w przedmiocie ewentualnego negatywnego oddziaływania na środowisko przydomowej oczyszczalni ścieków zrealizowanej w oparciu o zgłoszenie. Natomiast jeżeli chodzi o przepisy ustawy - Prawo wodne to podać należy, że ten akt prawny w zakresie oczyszczalni ścieków reguluję kwestię dotycząca uzyskania pozwolenia wodnoprawnego. Zdaniem Sądu stanowiąca przedmiot postępowania budowa przydomowej oczyszczalni ścieków pozostawała w zgodzie z tymi przepisami. Wprowadzanie do ziemi oczyszczonych ścieków w ilości do 5 m³ na dobę stanowi bowiem zwykłe korzystanie z wód (argument a contrario z art. 36 ust. 3 pkt 4 Prawa wodnego), a zatem nie wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego wynikającego z art. 122 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego. Także budowa przydomowej oczyszczalni ścieków nie wymaga pozwolenia wodnoprawnego na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 3 Prawa wodnego, bowiem nie mieści się ona w ustawowej definicji urządzenia wodnego zawartej w art. 9 pkt 19 Prawa wodnego. Brak obowiązku ubiegania się przez inwestora o pozwolenie wodnoprawne na wprowadzanie do ziemi ścieków pochodzących przydomowych oczyszczalni o wydajności do 5 m³/dobę wynika także z tabeli B umieszczonej w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie rodzajów instalacji, których eksploatacja wymaga zgłoszenia (Dz. U. nr 283, poz. 2839).
Niezasadne są również zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 6, 7 i 8 kpa. W ocenie Sądu organy zebrały i należycie rozpatrzyły cały materiał dowodowy, w sposób logiczny i prawidłowy uzasadniły dlaczego nie można uczynić zadość żądaniu skarżących. W tym stanie rzeczy ustalenia faktyczne zawarte w uzasadnieniu kwestionowanych decyzji Sąd uznaje za prawidłowe. Organy na podstawie stanu faktycznego sprawy dokonały ustaleń prawnych wskazując normy prawa materialnego stanowiące podstawę do wydania zaskarżonej decyzji. Skarżącym zapewniono również prawo czynnego udziału w całym postępowaniu. Pomimo tego, że nie brali czynnego udziału w oględzinach z uwagi na zakaz wstępu na posesję inwestora, to mogli zapoznać się z protokołami oględzin i zgłaszać swoje uwagi.
Mając powyższe na uwadze skargę oddalono na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 .r., poz. 270 ze zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło