II SA/Bk 999/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi G. M. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej oddala skargę IISA/Bk 999/14 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją Wojewody P. z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] utrzymano w mocy decyzję Starosty Powiatu B. z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] orzekającą o utracie przez G. M. statusu osoby bezrobotnej. U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia. Decyzją organu I instancji, wydaną na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 33 ust. 4 pkt 1 i ust. 4 ca ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2013r., poz. 674 ze zm.) oraz art. 104 kpa orzeczono o utracie przez ww. statusu osoby bezrobotnej z dniem 2 listopada 2011 r. Swoje rozstrzygnięcie organ uzasadnił tym, że z posiadanych dokumentów wynika, że G. M. podjął zatrudnienie, co w takim przypadku zgodnie z wyżej powołanymi przepisami ustawy skutkuje utratą statusu osoby bezrobotnej. Nie godząc się z tym stanowiskiem, skarżący złożył odwołanie do Wojewody P. Odwołujący podał, że nie wiedział, że umowy zlecenia powodują obowiązek wyrejestrowania się jako osoba bezrobotna i dlatego nie zgłaszał tego faktu do organu. Ponadto jego zdaniem okresy świadczenia usług z tytułu umów zleceń były dość krótkie i nie uzasadniały wyrejestrowania go z ewidencji osób bezrobotnych na cały okres od 2 listopada 2011 r., ponieważ cały ten czas był osobą pozostającą bez pracy. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, Wojewoda P. orzekł o utrzymaniu w mocy rozstrzygnięcia organu I instancji. Wojewoda wyjaśnił, że G. M. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w B. w dniu [...] czerwca 2008 r. i z tym dniem, decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. został uznany za osobę bezrobotną oraz przyznano mu prawo do zasiłku od dnia 12 czerwca 2008 r. Następnie decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. orzeczono o utracie prawa do zasiłku od dnia 12 grudnia 2008 r. z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania. Jak wynika z akt sprawy w dniu 4 sierpnia 2014 r. skarżący przedłożył w PUP w B. dokumenty potwierdzające świadczenie przez niego usług w ramach umów zleceń zawartych z firmą "T. " sp. z o.o. z siedzibą w C., ul. W. [...], w postaci pięciu umów zleceń: 1) z dnia [...] listopada 2011 r. zawartej na okres od 2 listopada 2011 r. do 10 listopada 2011 r., za wykonanie której wynagrodzenie wyniosło 1.375,00 zł brutto, 2) z dnia [...] listopada 2011 r. zawartej na okres od 11 listopada 2011 r. do 15 listopada 2011 r., za wykonanie której wynagrodzenie wyniosło 1.375,00 zł brutto, 3) z dnia [...] grudnia 2011 r. zawartej na okres od 27 grudnia 2011 r. do 27 grudnia 2011 r., za wykonanie której wynagrodzenie wyniosło 551,00 zł brutto, 4) z dnia [...] listopada 2012 r. zawartej na okres od 12 listopada 2012 r. do 20 listopada 2012 r., za wykonanie której wynagrodzenie wyniosło 1.470,00 zł brutto, 5) z dnia [...] grudnia 2012 r. zawartej na okres od 10 grudnia 2012 r. do 17 grudnia 2012 r., za wykonanie której wynagrodzenie wyniosło 402,00 zł brutto. Mając na względzie powyższe okoliczności w zestawieniu z przepisami art. 2 ust. 1 pkt 2 oraz art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia, których treść organ przytoczył, stwierdzono, że w konkretnym przypadku zaistniały podstawy do orzeczenia o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] listopada 2011 r. Z cytowanych przepisów wynika bowiem jednoznacznie, że w sytuacji gdy w trakcie posiadania statusu osoby bezrobotnej, osoba podejmie zatrudnienie, to wówczas właściwy organ administracji publicznej zobowiązany jest do wydania orzeczenia o pozbawieniu takiej osoby statusu bezrobotnego (decyzja w tym przedmiocie ma charakter decyzji związanej, a zatem nie mieści się w ramach uznania administracyjnego). Dodatkowo organ podkreślił, że z załączonej do akt sprawy "Karty rejestracyjnej bezrobotnego - Oświadczenie bezrobotnego" wynika, że zainteresowany w dniu rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w B. zobowiązał się do bezzwłocznego informowania o wszelkich zmianach danych zawartych w karcie rejestracyjnej (pkt 20 Oświadczenia bezrobotnego) oraz został pouczony o obowiązku składania pisemnego oświadczenia o przychodach oraz innych dokumentów niezbędnych do ustalenia uprawnień do świadczeń przewidzianych w ustawie w terminie 7 dni od dnia uzyskania przychodów (art. 75 ust. 6 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy). Zapoznanie się z powyższym, zainteresowany poświadczył własnoręcznym podpisem złożonym na ww. oświadczeniu w dniu 4 czerwca 2008 r. W niniejszej sprawie, G. M. nie złożył stosownych oświadczeń informujących organ o przychodzie uzyskanym za wyżej wymienione okresy świadczonych usług w ramach umów zleceń. Podnoszona zaś przez ww. przyczyna w postaci niewiedzy o konieczności zgłaszania do organu świadczenia wyżej omawianych usług w kontekście wyżej przedstawionych przepisów prawa nie może być traktowana jako usprawiedliwienie dla biernej postawy strony w przedmiocie informowania organu zatrudnienia. Z wyżej podanych powodów Wojewoda uznał, że brak jest podstaw do uwzględnienia odwołania. Jednocześnie organ pouczył stronę o możliwości ponownego zarejestrowania się w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna, o ile oczywiście spełnione zostaną przesłanki do posiadania statusu osoby bezrobotnej. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku złożył G. M. podnosząc w niej tożsame argumenty ze wskazywanymi w postępowaniu administracyjnym. Skarżący domaga się zmiany decyzji pozbawiającej do statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] listopada 2011 r. w ten sposób, aby pozbawić go tego statusu jedynie w okresach, w których wykonywał umowy zlecenia. W odpowiedzi na skargę Wojewoda P. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem, a zarzuty i argumenty skargi nie podważają jego legalności. Kontrolowane rozstrzygnięcie nie jest też dotknięte innymi wadami, które sąd administracyjny jest obowiązany uwzględniać z urzędu jako niezwiązany wnioskami i zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonych decyzji stanowił przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 oraz art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2013 r. poz. 674 ze zm.). W myśl art. 2 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy, ilekroć w tej ustawie jest mowa o bezrobotnym - oznacza to osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g, lit. i, j, 1 oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. ha, która bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna była zatrudniona nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy, oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 3 i 4, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu programu nauczania tej szkoły lub w szkole wyższej, gdzie studiuje na studiach niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli spełnia warunki określone od lit. a do lit. m. Stosownie zaś do art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy, starosta z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego, który nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy. Jednym z tych warunków jest niepozostawanie w zatrudnieniu. W świetle powyższego, stwierdzić należy, że bezwzględnie obowiązującym warunkiem uprawniającym do posiadania statusu osoby bezrobotnej jest niepozostawanie w zatrudnieniu. Brak tego elementu skutkuje z mocy samej ustawy utratą statusu osoby bezrobotnej, a organ zatrudnienia jest zobowiązany do wydania z urzędu decyzji w przedmiocie pozbawienia statusu osoby bezrobotnej. Omawiana decyzja ma charakter decyzji związanej, a zatem nie mieści się w ramach uznania administracyjnego. Jednocześnie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że warunkiem zastosowania sankcji w postaci pozbawienia statusu osoby bezrobotnej jest wcześniejsze pouczenie bezrobotnego o przesłankach warunkujących utratę tego statusu (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 19 września 2013 r., sygn. akt II SA/Sz 273/09, lex 1371043). Na mocy bowiem przepisu art. 74 ustawy o promocji zatrudnienia, bezrobotny jest obowiązany zawiadomić w ciągu 7 dni powiatowy urząd pracy o podjęciu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub o złożeniu wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej oraz o zaistnieniu innych okoliczności powodujących utratę statusu bezrobotnego albo utratę prawa do zasiłku. Jak wynika z akt sprawy, skarżący zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w B. w dniu [...] czerwca 2008 r. jako osoba bezrobotna. Skarżącemu przyznano prawo do zasiłku od dnia 12 czerwca 2008 r., które utracił od dnia 12 grudnia 2008 r. z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania. Następnie w dniu 4 sierpnia 2014 r. skarżący przedłożył w PUP w B. dokumenty potwierdzające świadczenie przez niego usług w ramach umów zleceń zawartych z firmą "T. " sp. z o.o. z siedzibą w C., ul. W. [...], w postaci pięciu umów zleceń zawartych na określony okres, a mianowicie: od [...].11.2011 r. do [...].11.2011 r., od [...].11.11 r. do [...].11.11.r., za dzień [...].12.2011 r., od [...].11.2012 r. do [...].11.2012 r. oraz od [...].12.2012 r. do [...].12.2012r. Skarżący nie składał stosownych oświadczeń o powyższym fakcie podlegania zatrudnieniu oraz przychodzie uzyskanym za wyżej wskazane okresy (okoliczność nie kwestionowana przez strony, w tym samego skarżącego). Tymczasem o ciążącym nań wyżej obowiązku skarżący został poinformowany już pierwszego dnia rejestracji, co poświadczył własnoręcznie złożonym przez siebie podpisem w dniu 4 czerwca 2008 r. Powyższy fakt znajduje swoje potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym i jako taki nie budzi wątpliwości (k. 15 akt administracyjnych organu I instancji). W tym stanie rzeczy uznać należy, że kontrolowana decyzja pozbawiająca skarżącego statusu osoby bezrobotnej jest zgodna z obowiązującymi przepisami ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. W tym miejscu podkreślić należy za Wojewodą P., że rejestrując się w urzędzie pracy i przyjmując na siebie określone obowiązki, osoby bezrobotne powinny być świadome skutków prawnych, wynikających z ich niespełnienia. Obowiązki te, w tym obowiązek bezzwłocznego informowania o wszelkich zmianach danych zawartych w karcie rejestracyjnej oraz składania lub przesyłania pisemnego oświadczenia o przychodach, służą realizacji nadrzędnego celu ustawy o promocji zatrudnienia, jakim jest aktywizacja zawodowa osób bezrobotnych. Z powyższych powodów osoby bezrobotne są zobowiązane do szczególnej staranności w odniesieniu do obowiązków, które przyjęły na siebie jako konsekwencję rejestracji w urzędzie pracy. Stąd też argumentacja skarżącego, że nie miał on świadomości o potrzebie wyrejestrowywania się z ewidencji osób bezrobotnych w związku ze świadczeniem usług w ramach zawartych umów zlecenia nie mogła być uwzględniona. Podobnie podzielić również należy stanowisko organu odwoławczego o nieuwzględnieniu wniosku skarżącego o wyrejestrowanie go z ewidencji osób posiadających status bezrobotnego jedynie w okresach świadczenia umów zlecenia. Zdaniem Sądu na takie kształtowanie stosunku prawnego skarżącego nie pozwala zaprezentowana wyżej wykładnia przepisu art. 33 ust. 4 ustawy, dokonana przez organy obu instancji i w pełni aprobowana przez skład Sądu orzekający w niniejszej sprawie. Jak już bowiem wskazano, ww. przepis stanowi w sposób bezwzględny, że utrata statusu osoby bezrobotnej następuje z dniem podjęcia zatrudnienia, co w niniejszej sprawie bezspornie miało miejsce 2 listopada 2011 r. W niniejszej sprawy nie uchybiono również przepisom prawa procesowego. Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 § 1 kpa). Ocena ta nie nosi zaś cech dowolności (art. 80 kpa). Zgodnie zaś z art. 107 kpa w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano także uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.