II SAB/Bk 1/14
PostanowienieWSA w Białymstoku2014-03-05
Skład orzekający: Tomasz Oleksicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych z powodu braku możliwości ich poniesienia bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uwzględniając jego niski dochód, zły stan zdrowia, brak oszczędności oraz zadłużenie.Stan faktyczny
Wnioskodawca J. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącej zawieszonego postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości. Wnioskodawca wykazał trudną sytuację finansową i zdrowotną, w tym niski dochód z renty i sprzedaży mleka, zadłużenie, chorobę oraz brak oszczędności.Rozstrzygnięcie
Przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 05 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. B. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. w przedmiocie podjęcia z urzędu zawieszonego postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości p o s t a n a w i a - przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
J. B. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wywiódł, iż nie odrobił jeszcze strat w prowadzonym gospodarstwie rolnym powstałych w związku z internacją odbytą w okresie od [...] lutego 2006 r. do [...] marca 2007 r. W szczególności nie został jeszcze wywieziony w pełni obornik, nie wykonano planowanych kapitalnych napraw maszyn i remontów budynków. Skutkuje to zwiększeniem wydatków na działania doraźne m.in. zakup plandek do przykrycia plonów zbóż, trzymanych tymczasowo na przyczepach na podwórku, wypożyczenie unieruchomionych awarią maszyn. Dodatkowo organy władzy publicznej przenoszą na wnioskodawcę obowiązki ustawowe, które wiążą się z koniecznością ponoszenia kosztów. W konsekwencji skarżący zmuszony jest do zamrażania kapitału przeznaczonego np. na odrobienie strat spowodowanych internacją. Powstałych w ten sposób strat nie rekompensuje zwrot kosztów sądowych. J. B. wskazał również na niezacielenie krów na skutek internacji, które spowodowało, że zwierzęta te dają mało mleka oraz na utratę klientów na mleko. Gmina S. zablokowała obrót nieruchomościami i z tego tytułu skarżący również nie może pozyskać żadnych środków. J. B. podkreślił, iż cierpi na nieuleczalną chorobę p., obecnie (tj. na dzień [...] lutego br. k. 23) przebywa w zakładzie p. Dodatkowo, niezdolność do pracy ma charakter trwały, co w połączeniu z koniecznością zażywania lekarstw obniżających zdolność p. powoduje, że skarżący może pracować jedynie we własnym gospodarstwie rolnym i to na własne ryzyko oraz skutkuje koniecznością korzystania z pomocy osób trzecich. Skarżący utrzymuje się z renty inwalidzkiej w wysokości 166,23 zł oraz sprzedaży mleka w wysokości 102,50 zł. Aktualnie, zatem uzyskuje dochód w łącznej kwocie 268,73 zł. Wnioskodawca posiada grunty rolne o powierzchni [...] ha (w tym [...] ha dzierżawione od gminy), las o powierzchni [...] ha, dom o powierzchni [...] m² (powierzchnia mieszkalna [...] m²) oraz [...] maszyn rolniczych mających średnio 20 lat (wartość szacunkowa około 74.500 zł). Skarżący nie otrzymał jeszcze dopłat unijnych do prowadzonej produkcji rolnej. Razem ze skarżącym mieszka jego matka I. B., która prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe. Wnioskodawca nie posiada zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych.
J. B. wyszczególnił również nieuregulowane zobowiązania pieniężne w tym: Sąd Rejonowy w S. – 1.020 zł grzywna i postępowanie odwoławcze; Wojewódzka Stacja Pogotowia Ratunkowego w B. – 309,60 zł za przewiezienie na przymusowe leczenie; Gmina S. – 1.470 zł – z tytułu zobowiązania pieniężnego za [...] rok; Sąd Okręgowy w B. – 3.600 zł koszty zastępstwa procesowego.
Ponadto J. B. oświadczył, że za 2012 rok dochód szacunkowy z gospodarstwa rolnego wyniósł 26.284,36 zł, zaś dotacja z dopłat unijnych wyniosła 20.053,17 zł. W tym samym okresie wnioskodawca otrzymał rentę inwalidzką w kwocie 1.871,18 zł. Łącznie dochód skarżącego za 2012 rok wyniósł 48.208,71 zł. Koszt uzyskania dochodu wyniósł we wzmiankowanym okresie 38.432,21 zł, w tym: nasiona – 1.600 zł; nawozy – 3.361,38 zł; środki ochrony roślin – 1.019 zł; olej napędowy – 7.159,78 zł; energia elektryczna – 1.503,21 zł; koszty utrzymania (wyżywienie, ubranie, środki czystości) – 8.395 zł; podatek rolny – 1.356 zł; ubezpieczenie – 608 zł; OC ciągników i naczepy – 125 zł; opłata za dzierżawę gruntów od gminy – 57,68 zł; wynajem kombajnu – 2.573,53 zł; amortyzacja maszyn – 7.838,56 zł; telefon – 200 zł; woda – 115,07 zł; butla z gazem – 720 zł; wydatki ogólnogospodarcze – 1.200 zł; lekarstwa – 500 zł; opłaty za zajęcie pasa drogowego – 40 zł; opłata za wywóz śmieci – 60 zł. Końcowo wnioskodawca wskazał, iż z uzyskanych w zeszłym roku dopłat pokrył część wydatków na koszty sądowe i zwrot kosztów pełnomocników procesowych. W 2012 r. skarżący uiścił na rzecz Prokuratorii Generalnej 4.500 zł łącznie zaś (z tą kwotą) na poczet kosztów sądowych uiścił 7.048 zł. J. B. podkreślił, że brak możliwości uiszczenia kosztów sądowych w sprawie niniejszej wynika, z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego w sprawie zawisłej przed Sądem Okręgowym w B., w której został zwolniony powyżej 3.000 zł i posiadanym dużym zadłużeniem. Nadto skarżący nie otrzymał jeszcze dopłat pieniężnych do produkcji rolnej z powodu nie wykoszenia traw. Dodatkowo podniósł, że w bieżącym roku koszty sądowe pochłonęły łącznie kwotę 3.138 zł, a zwrot kosztów przeciwników procesowych 1.932 zł. Natomiast na poczet WSA w B. uiścił kwotę 400 zł (k. 22 – 23 i k. 36 – 37).
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. z 2012 r. poz.270, ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W rozpatrywanym przypadku J. B. dowiódł, iż nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego.
Ze złożonego oświadczenia wynika, że skarżący utrzymuje się z otrzymywanej renty w łącznej wysokości 166,23 zł oraz dochodu ze sprzedaży mleka w kwocie 102,50 zł. Wnioskodawca posiada grunty rolne o pow. [...] ha, las o pow. [...] ha, dom o pow. [...] m², maszyny rolnicze – [...] sztuk oraz bydło. J. B. jest osobą schorowaną, cierpiącą na nieuleczalną chorobę p., niezdolną do podjęcia dodatkowej pracy zarobkowej. Nadto skarżący aktualnie posiada liczne zadłużenie ze spraw sądowych i innych opłat.
Powyższe okoliczności, a przede wszystkim wysokość osiąganego dochodu
w połączeniu z ponoszonymi wydatkami, złym stanem zdrowia, brakiem zgromadzonych oszczędności oraz zadłużeniem pozwalają na stwierdzenie, że J. B. nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie niniejszej.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3
w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło